چین اعلام کرد فعالیت گشت جدیدی از گارد ساحلی این کشور در آبهای شرق تایوان آغاز شده است. اقدامی که در ادامه تشدید اختلافات بر سر حاکمیت بر این جزیره و با وجود اعتراض تایوان و نگرانی برخی کشورهای غربی، انجام میشود.
پکن شنبه ۱۳ تیر اعلام کرد یک گشت جدید گارد ساحلی را در شرق تایوان به کار گرفته است. این گشت جایگزین ناوگروهی شده که حضور آن در سواحل شرقی تایوان با اعتراض تایپه و ابراز نگرانی برخی پایتختهای غربی روبهرو شده بود.
به گزارش خبرگزاری رویترز، ارتش چین تقریبا هر روز در اطراف تایوان فعالیت میکند. جزیرهای که پکن آن را بخشی از قلمرو خود میداند.
چین در سالهای اخیر به طور فزاینده از گارد ساحلی برای پیشبرد ادعاهای ارضی خود استفاده کرده است. اقدامی که تایوان آن را «استفاده ابزاری از قانون» برای ایجاد مبنای حقوقی بهمنظور اقدامات پکن توصیف میکند.
گارد ساحلی چین در بیانیهای اعلام کرد این ناوگان مامور انجام «گشتهای اجرای قانون» در منطقه خواهد بود و این گشتها را در آنچه «آبهای تحت صلاحیت چین» خواند، تقویت خواهد کرد.
در این بیانیه آمده است گارد ساحلی «قاطعانه از حاکمیت سرزمینی و حقوق و منافع دریایی چین» حفاظت خواهد کرد.
دومین گشت در یک ماه
گارد ساحلی تایوان اعلام کرد دو شناور چینی را زیر نظر دارد و دو شناور خود را نیز از پیش برای همراهی و نظارت بر آنها اعزام کرده است.
بر اساس این اعلامیه، دو شناور چینی تا اواسط صبح ۱۳ تیر در فاصله ۵۴ مایل دریایی شرق شهر هوالین، محل استقرار یکی از پایگاههای مهم هوایی تایوان، قرار داشتند، اما هنوز وارد آبهای محدودشده نشده بودند.
گارد ساحلی تایوان تاکید کرد: «ما به استفاده از همه اقدامات لازم برای بیرون راندن قاطعانه شناورهای چینی که آبهای ما را مورد مزاحمت قرار میدهند ادامه میدهیم، از حاکمیت ملی دفاع میکنیم و امنیت حوزههای دریایی کشور را حفظ خواهیم کرد.»
این دومین بار در حدود یک ماه گذشته است که چین شناورهای گارد ساحلی خود را به آبهای شرق تایوان اعزام میکند. اقدامی که خطر تشدید اختلافات دیپلماتیک را به همراه دارد.
آمریکا، فرانسه، آلمان و بریتانیا به این شرایط واکنش نشان دادهاند.
چین اعلام کرد نخستین عملیات در ماه ژوئن در واکنش به اعلام ژاپن و فیلیپین درباره آغاز مذاکرات رسمی برای تعیین مرزهای دریایی میان دو کشور انجام شد. مذاکراتی که پکن معتقد است به آبهای مورد ادعای چین در شرق تایوان مربوط میشود.
تایوان نیز ۱۰ تیر اعلام کرد شناورهای این کشور در آبهای شرق جزیره باید هرگونه درخواست گارد ساحلی چین را برای سوار شدن به کشتیها یا بازرسی آنها نادیده بگیرند و در صورت لزوم، شناورهای گارد ساحلی تایوان برای جلوگیری از چنین اقداماتی وارد عمل خواهند شد.
چین هیچ یک از ادعاهای حاکمیتی تایوان را به رسمیت نمیشناسد.
در مقابل، تایوان میگوید چین هیچ حقی برای ادعای حاکمیت یا اعمال صلاحیت بر این جزیره و آبهای اطراف آن ندارد.
وزارت منابع طبیعی چین، ۱۱ تیر نسخه انگلیسی آنچه «نظر حقوقی» درباره مذاکرات مرزی دریایی ژاپن و فیلیپین خواند، منتشر کرد.
در این سند آمده است ژاپن و فیلیپین باید درباره این موضوع با چین مذاکره کنند و نه با تایوان.
همچنین از دیگر کشورها خواسته شده است از ارائه هرگونه کمک به ژاپن و فیلیپین در این زمینه خودداری کنند.
بر اساس گزارش اولیه «هیات مستقل بینالمللی علمی سازمان ملل درباره هوش مصنوعی» که چهارشنبه ۱۰ تیر منتشر شد، سیاستگذاران با چالشی فزاینده روبهرو هستند؛ از یک سو، تدوین مقررات موثر برای هوش مصنوعی به شواهد علمی معتبر نیاز دارد و از سوی دیگر، سرعت دستیابی به این شواهد از آهنگ تحول این فناوری عقب مانده است.
یوشوا بنجیو، رییس مشترک این هیات که از ۴۰ کارشناس از مناطق مختلف جهان تشکیل شده، گفت: «توانمندیهای هوش مصنوعی با سرعتی فراتر از درک علمی و توانایی دولتها برای سازگاری در حال پیشرفت هستند.»
او افزود: «با افزایش شواهد درباره رفتارهای فریبکارانه هوش مصنوعی، علم در حال حاضر نمیتواند تضمین کند که با ادامه رشد قابلیتهای این فناوری، هوش مصنوعی چه بهطور مستقل و چه در نتیجه سوءاستفاده کاربران مخرب، موجب آسیبهای فاجعهبار نخواهد شد.»
رویترز نوشت هدف این گزارش که نخستین ارزیابی مستقل جهانی از چالشها و فرصتهای هوش مصنوعی توصیف شده، ارائه تازهترین یافتههای علمی است تا به دولتها برای تصمیمگیری درباره سامانههای در حال تحول هوش مصنوعی کمک کند.
بر اساس این گزارش، توسعه سامانههای هوش مصنوعی عاملمحور (Agentic AI) در کوتاهمدت شتاب خواهد گرفت؛ سامانههایی که میتوانند وظایف واقعی را بهصورت مستقل و با حداقل دخالت انسان انجام دهند.
با این حال، محدودیتهای مربوط به تامین انرژی و کمبود دادههای باکیفیت ممکن است سرعت رشد را کاهش دهد.
این هیات همچنین پیشبینی کرد در بلندمدت، هوش مصنوعی خودبهبودگر (Self-Improving AI) بیش از پیش در بخشهای مختلف اقتصاد ادغام شود و همگرایی آن با فناوریهایی مانند رایانش کوانتومی و زیستفناوری شتاب بگیرد.
پیشتر در ۱۶ اردیبهشت، بنیاد دفاع از دموکراسیها هشدار داد جمهوری اسلامی به یکی از تهاجمیترین کاربران هوش مصنوعی در جنگ، فریب و سرکوب تبدیل شده است.
چالشها و فرصتهای پیشرو
هیات مستقل سازمان ملل در ادامه گزارش خود اعلام کرد هوش مصنوعی اکنون در استدلالهای پیشرفته در حوزههای ریاضیات و علوم به سطحی همتراز با متخصصان رسیده و روند توسعه داروها و واکسنها را نیز شتاب بخشیده است.
همچنین پیچیدگی وظایفی که این فناوری قادر به انجام آنهاست، هر چهار تا هفت ماه دو برابر میشود. این موضوع میتواند به سامانههای هوش مصنوعی امکان دهد کارهایی را که انجام آنها برای انسان چند روز یا چند هفته زمان میبرد، در مدت کوتاهتری به پایان برسانند.
بر اساس این گزارش، هرچند این پیشرفتها میتواند منافع اقتصادی چشمگیری به همراه داشته باشد، هنوز روشن نیست افزایش بهرهوری ناشی از بهکارگیری هوش مصنوعی به رشد فراگیر اقتصادی منجر خواهد شد یا پیامدهایی برای بازار کار رقم خواهد زد.
هیات مستقل سازمان ملل در ادامه، مجموعهای از نگرانیهای ایمنی درباره هوش مصنوعی را مطرح کرد و نسبت به خطر از دست رفتن کنترل بر این فناوری هشدار داد، زیرا سامانههای هوش مصنوعی «بهطور فزایندهای خودمختار و فریبکار» میشوند.
در این گزارش آمده است هوش مصنوعی هماکنون برای تولید اطلاعات نادرست و دیگر محتوای زیانبار به کار گرفته میشود و در صورت سوءاستفاده میتواند به ابزاری برای کلاهبرداری، حملات سایبری و حتی ایجاد تهدیدهای زیستی تبدیل شود.
آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، با اشاره به چالشهای موجود در این زمینه، از دولتها خواست هرچه سریعتر دست به اقدام بزنند.
او در بیانیهای گفت: «جهان نمیتواند چیزی را که قادر به درک آن نیست، بهطور موثر اداره کند.»
گوترش افزود: «ظرفیتهای این فناوری بسیار زیاد است، اما خطرهای آن نیز واقعی است و هزینه تعلل در این مسیر بیشتر میشود.»
روزنامه گاردین تیر ۱۴۰۴ گزارش داد گروههای تروریستی از هوش مصنوعی برای جذب نیرو و تامین مالی عملیات خود بهره میگیرند.
بر اساس پژوهشی که از سوی انجمن علوم اعصاب آمریکا منتشر شد، مغز انسان بهطور مداوم اطلاعاتی مانند تصاویر، صداها و فضاهای آشنا را با پیامدهای بعدی آنها پیوند میدهد.
این فرآیند که «یادگیری تداعیگر» نام دارد، به افراد کمک میکند بر پایه تجربههای قبلی، سریعتر تصمیم بگیرند و از خطر دوری کنند.
با این حال، پژوهشگران میگویند این سیستم در همه افراد به یک شکل عمل نمیکند.
این تحقیق توضیح میدهد که چگونه سازوکارهای طبیعی یادگیری در مغز، در بعضی افراد بهجای کمک به تصمیمگیری بهتر، به تداوم انتخابهای نامطلوب منجر میشود.
نقش نشانهها در تصمیمگیری نادرست
به گفته جوزپه دی پلگرینو، سرپرست این مطالعه از دانشگاه بولونیا، افراد از نظر میزان اتکا به نشانههای محیطی برای تصمیمگیری تفاوت چشمگیری با یکدیگر دارند.
برخی افراد هنگام تصمیمگیری بهشدت به تصاویر و صداهای اطراف خود وابستهاند، در حالی که گروهی دیگر انعطافپذیری بیشتری دارند و کمتر تحت تاثیر این محرکها قرار میگیرند.
به گفته پژوهشگران، مشکل زمانی بروز میکند که معنای این نشانهها دستخوش تغییر میشود.
برای نمونه، اگر یک محیط یا صدای آشنا که پیشتر با پاداش همراه بوده، بهتدریج به پیامدهای پرخطر یا نامطلوب منجر شود، مغز همه افراد نمیتواند این تغییر را بهدرستی ثبت کند.
در افرادی که حساسیت بالایی به نشانهها دارند، مغز در «بهروزرسانی» این آموختهها ناتوان میماند و همچنان بر اساس الگوهای قدیمی واکنش نشان میدهد.
در نتیجه این افراد، حتی پس از تجربه شکست یا زیان، همان انتخابهای قبلی را تکرار میکنند.
پیوند نشانهها با اعتیاد و اضطراب
در این شرایط، نشانههای محیطی بهجای آنکه راهنمایی مفید باشند، به عامل اصلی هدایت رفتار تبدیل میشوند و ترک عادتهای زیانبار را دشوارتر میکنند.
این یافتهها میتواند به درک بهتر الگوهای رفتاری در اعتیاد، اختلالات وسواسی و اضطراب کمک کند.
تیم تحقیقاتی قصد دارد این نوع الگوی یادگیری را در میان افراد دارای اختلالات بالینی مورد بررسی قرار دهد.
هدف آنها یافتن پاسخ روشنتری برای این پرسش است که آیا حساسیت بیش از حد به نشانههای محیطی میتواند یکی از دلایل اصلی تداوم الگوی تصمیمگیریهای پرخطر در این گروهها باشد.
