چین چگونه در تامین مواد سوخت موشکهای بالستیک به سپاه کمک میکند
ایراناینترنشنال به اسناد و اطلاعاتی اختصاصی دست یافته است که نشان میدهند یک شرکت چینی با هماهنگی دولت این کشور و همچنین دو شرکت مستقر در ترکیه و امارات، در تامین مواد شیمیایی لازم برای ساخت موشکهای بالستیک به سپاه پاسداران کمک میکند.
یک سند که گروه هکری پرانا به آن دست یافته و در اختیار ایراناینترنشنال قرار داده است، فاش میکند که چین نهتنها آشکارا به سپاه پاسداران در تامین این مواد کمک میکند، بلکه با کمک شبکهای از شرکتها تحریمهای آمریکا علیه جمهوری اسلامی را هم دور میزند.
در این میان شرکت «هاوکان انرژی» نقش اصلی را ایفا میکند. این شرکت سالها واسطه فروش نفت سپاه پاسداران به پالایشگاههای چینی بود و چهار سال پیش به دلیل تامین مالی نیروی قدس سپاه پاسداران از سوی ایالات متحده تحریم شد.
ایراناینترنشنال به اسناد و اطلاعاتی اختصاصی دست یافته است که نشان میدهند یک شرکت چینی با هماهنگی دولت این کشور و همچنین دو شرکت مستقر در ترکیه و امارات، در تامین مواد شیمیایی لازم برای ساخت موشکهای بالستیک به سپاه پاسداران کمک میکند.
یک سند که گروه هکری پرانا به آن دست یافته و در اختیار ایراناینترنشنال قرار داده است، فاش میکند که چین نهتنها آشکارا به سپاه پاسداران در تامین این مواد کمک میکند، بلکه با کمک شبکهای از شرکتها تحریمهای آمریکا علیه جمهوری اسلامی را هم دور میزند.
در این میان شرکت «هاوکان انرژی» نقش اصلی را ایفا میکند. این شرکت سالها واسطه فروش نفت سپاه پاسداران به پالایشگاههای چینی بود و چهار سال پیش به دلیل تامین مالی نیروی قدس سپاه پاسداران از سوی ایالات متحده تحریم شد.
سال گذشته یک منبع مطلع به اینترنشنال گفته بود که این شرکت بیش از یک میلیارد دلار از پول نفت سپاه را بازنگردانده است.
در سند مورد اشاره، شرکت هاوکان خطاب به شرکت «گلدن گلوب دمیر چلیک» (جیدیسیپی)، از توافقنامه تامین محصولات شیمیایی برای تجهیزات ویژه سخن میگوید و تاکید میکند که برای رعایت محرمانگی مورد نظر دولت چین، همه مجوزهای مرتبط با صادرات بهصورت محرمانه صادر شدهاند.
در این سند تایید شده است که انفجار مرگبار ۶ اردیبهشت ۱۴۰۴ در اسکله رجایی بندرعباس، با محموله سدیم پرکلرات مرتبط بود و پس از آن اتفاق، و تحریمها، پیدا کردن کشتی برای حمل این محموله تقریبا غیرممکن شده است. آن انفجار و آتشسوزی ناشی از آن به مرگ دستکم ۷۰ نفر انجامید.
در بخش دیگری از نامه، هاوکان انرژی میگوید شرکتی به نام «موستا» را برای دریافت ضمانتنامه بانکی تاسیس کرده است؛ شرکتی که به گفته هاوکان، تحت کنترل خود جیدیسیپی قرار دارد، زیرا برای دور زدن تحریمها نباید هیچ فرد ایرانی عضو هیاتمدیره آن باشد.
هاوکان انرژی گفته است با هماهنگی گمرک چین، همه مراحل از طریق کانالهای محرمانه انجام شده تا ردپایی باقی نماند. این شرکت همچنین از طرف ایرانی خواسته است از افشای هرگونه اطلاعات در این زمینه جلوگیری کند.
در بخش دیگری از این نامه، هاوکان انرژی میگوید قصد دارد از طریق شرکت جیدیسیپی، دو هزار تن کلرات سدیم و ۱۰ هزار تن پرکلرات سدیم به ایران ارسال کند؛ حجمی از مواد شیمیایی که برای تولید پیشران جامد حدود دو هزار و ۵۰۰ موشک بالستیک کافی است. ارزش این محموله نیز ۴۳ میلیون دلار اعلام شده است.
شرکت گلدن گلوب دمیر چلیک در ترکیه ثبت شده است، اما ایمیلهای درزکرده نشان میدهد مکاتبات این شرکت را فردی ایرانی به نام محمدرضا صدر امضا کرده است. هاوکان انرژی نیز در نامههای خود، این شرکت را متعلق به جمهوری اسلامی معرفی کرده است. در یکی از ایمیلها، نامهای از هاوکان خطاب به «سردار محمدزاده» ضمیمه شده است.
بررسیهای ایراناینترنشنال نشان میدهد، محمدرضا صدر نام همان احمد محمدیزاده، معاون پیشین هماهنگی نیروی دریایی سپاه پاسداران و استاندار بوشهر در دولت احمدینژاد است. ایران اینترنشنال در گزارشی که اسفند سال گذشته منتشر شد، فاش کرد که محمدیزاده یکی از چهرههای اصلی قرارگاه پورجعفری است، که با ایجاد شبکهای پیچیده فروش نفت سپاه پاسداران را بر عهده دارد و در ازای فروش نفت، محمولههای طلا وارد میکند.
چهره کلیدی این شبکه، صمد فتحی سلمی با نام مستعار «همون فرجی» است که با پوشش عضویت در هیاتمدیره صندوق تعاون و سرمایهگذاری مسکن کارکنان سپاه، پروژه پولشویی را پیش میبرد.
او زیر نظر محمدرضا اشرفی قهی، رییس بازرگانی ستاد پورجعفری کار میکرد. اشرفی قهی، ۴۸ ساله، از فرماندهان ارشد سپاه پاسداران، و اهل روستای قهی در ۸۰ کیلومتری شهر اصفهان بود که ۱۴ فروردین ۱۴۰۵ در جریان حملات اسرائیل به اقامتگاهی در فشم، در شمال تهران، همراه با چهار عضو خانوادهاش کشته شد.
اسناد بررسیشده نشان میدهند شرکت جیدیسیپی، که مسئول خرید مواد اولیه سوخت موشکهای بالستیک جمهوری اسلامی معرفی شده، در شبکه فروش نفت سپاه نیز نقش داشته است.
بر اساس یکی از این اسناد، این شرکت در تدارک فروش دو میلیون بشکه نفت از جزیره خارک به شرکت «یونیورسال فورچن تریدینگ» در امارات متحده عربی بود. سند دیگری از واریز حدود سه میلیون دلار رمزارز به جیدیسیپی حکایت دارد و سندی جداگانه نشان میدهد این مبلغ در نهایت به حسابی در شعبه برج آسمان بانک گردشگری در تهران منتقل شده است.
وزارت خزانهداری آمریکا ۲۱ اردیبهشت، شرکتهای گلدن گلوب دمیر چلیک و یونیورسال فورچن تریدینگ در امارات متحده عربی، همچنین احمد محمدیزاده و محمدرضا اشرفی را تحریم کرد.
بر اساس اسناد بررسیشده، بخش مهمی از فروش نفت، خرج خرید سدیم پرکلرات از چین شده است. شرکت هاوکان، که واسطه این معاملات است، صدها میلیون دلار پول حاصل از فروش نفت را به سپاه بدهکار است و در تلاش است این پول را یا با فروش سلاح و مواد اولیه سوخت موشک، و اقلام دیگر به سپاه برگرداند.
یک سال پیش خبرگزاری کار ایران، ایلنا، خبر داد که این شرکت در فرایند تهاتر با پول نفت، دو فروند هواپیمای مسافربری ایرباس ای-۳۳۰ را به قیمت ۱۱۶ میلیون دلار به جمهوری اسلامی فروخت. در حالی که ارزش واقعی هواپیماها حدود ۶۰ میلیون دلار بود.
رد محمولههای سدیم پرکلرات از چین تا ایران
پیش از این خبرهای متعددی درباره ارسال محموله سدیم پرکلرات به ایران منتشر شده بود. واشینگتنپست اسفند ۱۴۰۴ در گزارشی خبر داد که دو کشتی تحریمشده مرتبط با جمهوری اسلامی از بندر گلاوئان چین به سوی آبهای ایران حرکت کردهاند. محموله این کشتیها سدیم پرکلرات بود. ۱۵ فروردین ۱۴۰۵ هم روزنامه تلگراف، چاپ لندن، خبر داد که پنج کشتی با محموله سدیم پرکلرات به بنادر ایران رسیدهاند.
به رغم انتشار خبرهای موثق درباره ارسال محمولههای سدیم پرکلرات از چین به ایران، پکن و تهران تاکنون رسما این خبرها را تایید نکردهاند. این اسنادی که برای نخستین بار از سوی ایراناینترنشنال منتشر میشود همکاری چین با سپاه پاسداران در ساخت موشکهای بالستیک را تایید میکند.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، ۲۲ اردیبهشت، چین را متهم کرد که در تهیه اجزای خاصی از موشکهای بالستیک به سپاه پاسداران کمک میکند. چین این اتهام را رد کرد.
یک هفته بعد، دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گفت رییسجمهوری چین به او قول داده است که هیچ سلاحی به ایران ارسال نکند.
یک منبع آگاه به ایراناینترنشنال خبر داد که مسعود پزشکیان، رییس دولت، با ارسال نامهای رسمی به دفتر مجتبی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، خواستار کنارهگیری از سمت خود شد.
یک مقام آگاه در ایران که به شرط ناشناس ماندن با ایراناینترنشنال گفتوگو کرد، گفت که پزشکیان در این نامه که طی ساعات گذشته ارسال شده، با لحنی کمسابقه و انتقادی هشدار داده است که ساختار اداره کشور در عمل از مسیرهای رسمی خارج شده و بخشهای اصلی حاکمیت تحت کنترل کامل طیفی خاص از فرماندهان سپاه پاسداران قرار گرفته است.
یک منبع آگاه به ایران اینترنشنال خبر داد که مسعود پزشکیان، رییس دولت، با ارسال نامهای رسمی به دفتر مجتبی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، خواستار کنارهگیری از سمت خود شد.
یک مقام آگاه در ایران که به شرط ناشناس ماندن با ایراناینترنشنال گفتوگو کرد، گفت که پزشکیان در این نامه که طی ساعات گذشته ارسال شده، با لحنی کمسابقه و انتقادی هشدار داده است که ساختار اداره کشور در عمل از مسیرهای رسمی خارج شده و بخشهای اصلی حاکمیت تحت کنترل کامل طیفی خاص از فرماندهان سپاه پاسداران قرار گرفته است.
هنوز روشن نیست که مجتبی خامنهای با استعفای رییس دولت موافقت خواهد کرد یا خیر، اما محتوای نامه از شکافی عمیق و بیسابقه در بالاترین سطوح قدرت در جمهوری اسلامی حکایت دارد.
پزشکیان در این نامه تاکید کرده که رییسجمهوری و دولت در عمل از روند تصمیمگیریهای کلان و حیاتی کشور کنار گذاشته شدهاند و خلاء ناشی از این وضعیت، زمینه را برای در دست گرفتن امور از سوی جریانهای افراطی در سپاه پاسداران فراهم کرده است.
او همچنین تصریح کرده است که در چنین شرایطی امکان اداره دولت و انجام مسئولیتهای قانونی خود را ندارد و به همین دلیل خواستار کنارهگیری فوری شده است.
این تحول در حالی رخ میدهد که طی ماههای گذشته کشمکشی مستمر میان دولت و نهادهای نظامی-امنیتی جمهوری اسلامی جریان داشته است. ایران اینترنشنال پیشتر نیز گزارش داده بود که سپاه پاسداران بهتدریج بسیاری از اختیارات نهاد ریاستجمهوری را محدود کرده و در عمل کنترل بخشهای کلیدی حکومت را در دست گرفته است.
هشتم فروردین گزارشهایی از بروز اختلافهای جدی میان پزشکیان و احمد وحیدی، فرمانده سپاه پاسداران که گفته میشود اکنون فرد شماره یک این نهاد است، منتشر شده بود.
منابع آگاه در گفتوگو ایراناینترنشنال «نحوه مدیریت جنگ و پیامدهای مخرب آن بر معیشت مردم و اقتصاد کشور» را ریشه این اختلافها خواندند.
سه روز بعد، گزارشهایی درباره نارضایتی پزشکیان از قرار گرفتن در یک «بنبست کامل سیاسی» و اینکه حتی اختیار انتصاب مقامهای کشتهشده دولت در جریان جنگ نیز از او سلب شده است، منتشر شد.
بر اساس این گزارش، گفته میشود وحیدی بهصراحت اعلام کرده است که به دلیل شرایط بحرانی جنگ، تمامی پستهای کلیدی و حساس مدیریتی باید تا اطلاع ثانوی بهطور مستقیم از سوی سپاه پاسداران انتخاب و اداره شوند.
به گفته منابع مطلع، این وضعیت باعث شده است دولت پزشکیان در بنبستی سیاسی و اجرایی گرفتار شود؛ بنبستی که نه امکان پیشبرد مذاکرات دیپلماتیک را فراهم میکند و نه اجازه تکمیل و اعمال تغییرات مورد نظر در ساختار کابینه را میدهد.
سفر اخیر یک هیات بلندپایه ایرانی به دوحه به ریاست محمدباقر قالیباف، رییس مجلس شورای اسلامی، با یک شکست مهم دیپلماتیک برای تهران پایان یافت. یک منبع آگاه از روند مذاکرات که در جریان جزئیات گفتوگوها قرار دارد، این موضوع را به ایراناینترنشنال اعلام کرده است.
به گفته این منبع، با وجود اصرار تهران بر آزادسازی فوری و بدون قید و شرط ۱۲ میلیارد دلار داراییهای خود همزمان با امضای یک یادداشت تفاهم اولیه (MoU) با ایالات متحده، مقامهای قطری این درخواست را رد کردند و تنها با آزادسازی نیمی از این مبلغ و آن هم تحت محدودیتهای سختگیرانه موافقت کردند.
بر اساس اطلاعاتی که یک منبع نزدیک به یکی از مقامهای قطری دخیل در مذاکرات ارائه کرده است، دوحه با انتقال مستقیم این منابع مالی یا پرداخت آن به صورت نقدی به ایران مخالفت کرده است. در عوض، این منابع تنها به شکل اعتبار مالی در اختیار تهران قرار خواهد گرفت تا جمهوری اسلامی بتواند کالاها و محصولات ضروری را مستقیماً از بازار قطر خریداری کند.
این محدودیتها در شرایطی اعمال شده است که ایالات متحده به شدت با اعطای دسترسی مستقیم و بدون محدودیت جمهوری اسلامی به منابع مالی نقدی مخالفت کرده است.
واشینگتن نگران است که تزریق مستقیم پول نقد به اقتصاد ایران، فضای تنفسی مهمی برای دولت جمهوری اسلامی فراهم کند و به تهران امکان دهد حقوقهای معوق کارکنان بخش عمومی را پرداخت کرده و همچنین در شرایط حساس کنونی منطقه، تجهیزات نظامی یا سایر کالاهای مورد نیاز خود را از کشورهای خارجی خریداری کند.
ایراناینترنشنال پیشتر گزارش داده بود که جمهوری اسلامی آزادسازی بدون محدودیت این ۱۲ میلیارد دلار دارایی مسدودشده در قطر را به عنوان یک پیششرط قطعی و غیرقابل مذاکره برای پیشبرد هرگونه تفاهم اولیه دیپلماتیک یا امضای توافق چارچوبی پیشنهادی با آمریکا مطرح کرده است.
به گفته این منابع، قالیباف در جریان مذاکرات بهطور مشخص خواستار دسترسی به منابع مالی نقدی برای کاهش فشارهای شدید اقتصادی داخلی ایران شده بود. با این حال، پیشنهاد متقابل قطر عملاً مانع از آن میشود که تهران بتواند این منابع را به تشخیص خود هزینه کند؛ موضوعی که ضربهای به راهبرد جمهوری اسلامی در مذاکرات با ایالات متحده تلقی میشود.
بر اساس توافق پیشنهادی قطر، جمهوری اسلامی به جای دسترسی مستقیم به پول نقد، تنها میتواند از یک خط اعتباری محدود برای خرید کالاهای اساسی و ضروری در بازار قطر استفاده کند.
این گزارش میافزاید برای جلوگیری از آنکه این اختلاف مالی روند مذاکرات حساس و گستردهتر میان ایران و آمریکا را با خطر مواجه کند - مذاکراتی که هدف آن دستیابی به آتشبس منطقهای و بازگشایی تنگه راهبردی هرمز عنوان شده است - همه طرفهای درگیر توافق کردهاند جزئیات این اختلاف مالی محرمانه باقی بماند.
یک منبع آگاه از روند مذاکرات به ایراناینترنشنال گفت سفر قالیباف به قطر به شکستی دیپلماتیک منجر شد و با وجود درخواست تهران برای آزادسازی فوری و بیقید و شرط ۱۲ میلیارد دلار به صورت نقدی همزمان با امضای یک یادداشت تفاهم اولیه با آمریکا، مقامهای قطری این درخواست را رد کردند.
به گفته این منبع، مقامهای قطری تنها با آزادسازی نیمی از این مبلغ تحت محدودیتهای سختگیرانه موافقت کردند.
بر اساس گفتههای یک منبع نزدیک به یک مقام قطری حاضر در این گفتوگوها، دوحه از انتقال مستقیم یا نقدی این منابع به ایران خودداری کرده است. در عوض، این پول تنها به صورت اعتبار در اختیار تهران قرار میگیرد تا کالاها و محصولات اساسی را مستقیما از قطر خریداری کند.
این محدودیت در شرایطی اعمال شده که آمریکا به شدت با اعطای دسترسی مستقیم و بدون محدودیت جمهوری اسلامی به داراییهای نقدی مخالفت کرده است.
واشینگتن ابراز نگرانی کرده است که تزریق مستقیم پول نقد میتواند برای حکومت ایران فضای تنفسی اقتصادی حیاتی ایجاد کند و به آن اجازه دهد حقوقهای معوقه بخش عمومی را پرداخت کرده و در دورهای از تنش شدید منطقهای، تجهیزات نظامی یا سایر کالاها را از کشورهای خارجی تامین کند.