ترامپ: روشن نیست مجتبی خامنهای هنوز زنده باشد
رییسجمهوری آمریکا گفت که روشن نیست مجتبی خامنهای، رهبر جدید جمهوری اسلامی، هنوز زنده باشد. اظهاراتی که پس از گزارشها درباره مجروح شدن او در یک حمله هوایی مطرح شد.
رییسجمهوری آمریکا گفت که روشن نیست مجتبی خامنهای، رهبر جدید جمهوری اسلامی، هنوز زنده باشد. اظهاراتی که پس از گزارشها درباره مجروح شدن او در یک حمله هوایی مطرح شد.
دونالد ترامپ دوشنبه ۲۵ اسفند در مراسمی در کاخ سفید گفت: «نمیدانیم [مجتبی خامنهای] زنده است یا نه. فقط این را میگویم که هیچکس او را ندیده، که این غیرعادی است.»
پس از کشته شدن علی خامنهای، دیکتاتور تهران، در حملات اولین دقایق جنگ آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی در ۹ اسفند، تهران اعلام کرد پسر او، مجتبی، به عنوان جانشینش انتخاب شده است.
پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، هفته گذشته گفت که گمان میرود رهبر جدید جمهوری اسلامی در یک حمله زخمی شده باشد؛ اما او از آن زمان تاکنون در انظار عمومی ظاهر نشده است.
ترامپ همچنین گفت: «خیلیها میگویند او بهشدت دچار نقص عضو شده است. میگویند پایش را از دست داده ... و خیلی شدید آسیب دیده. عدهای دیگر هم میگویند مرده است.»
ابهام درباره کانال مذاکره
خبرگزاری رویترز گزارش داد گرچه عمان چندین بار تلاش کرده است میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی یک خط ارتباطی باز کند، اما کاخ سفید روشن کرده که در مقطع کنونی، به این موضوع علاقهای ندارد.
ترامپ در همین ارتباط گفت: «ما نمیدانیم رهبرشان چه کسی است. افرادی هستند که میخواهند مذاکره کنند اما ما اصلا نمیدانیم آنها چه کسانی هستند.»
از سوی دیگر، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، اعلام کرد سیاست حکومت ایران برای ایجاد ناامنی در تنگه هرمز ادامه دارد و تهران تنها در صورتی حاضر به خاتمه جنگ است که طرفهای مقابل «غرامت» بپردازند و «تضمین عدم تکرار» ارائه کنند.
عراقچی یکشنبه ۲۴ اسفند در مصاحبه با روزنامه العربی الجدید، با تکرار مواضع مقامهای حکومت ایران تهدید کرد جمهوری اسلامی مانع از عبور «کشتیهای آمریکایی و متحدانش» از تنگه هرمز خواهد شد.
ترامپ: برخی کشورها اشتیاقی به کمک برای بازگشایی تنگه هرمز ندارند
رییسجمهوری آمریکا ۲۵ اسفند بار دیگر از کشورها خواست برای بازگشایی تنگه هرمز به واشینگتن کمک کنند، اما گفت برخی کشورها که سالها از حمایت نظامی آمریکا برخوردار بودهاند، اشتیاق چندانی در این زمینه نشان ندادهاند.
ترامپ گفت: «بعضیها خیلی مشتاقاند و بعضیها نه. بعضی از آنها کشورهایی هستند که ما سالهای سال به آنها کمک کردهایم. از آنها در برابر تهدیدهای وحشتناک خارجی محافظت کردهایم، اما آنها آنقدرها هم مشتاق نبودند. و میزان این اشتیاق برای من اهمیت دارد.»
او افزود برخی کشورها گفتهاند آماده کمک هستند، اما نامی از این کشورها نبرد.
تردید متحدان آمریکا درباره ورود به بحران هرمز
ترامپ خواستار مشارکت کشورها در تامین امنیت تنگه هرمز شده است؛ آبراهی که پس از واکنش جمهوری اسلامی به حملات آمریکا و اسرائیل و بهکارگیری پهپاد، موشک و مین، عملا به روی نفتکشهایی بسته شده که بهطور معمول یکپنجم نفت و گاز طبیعی مایع جهان را جابهجا میکنند.
حملات آمریکا و اسرائیل به ایران بازارهای جهانی انرژی را دچار شوک کرده، قیمت نفت را افزایش داده و هزینه بنزین را برای مصرفکنندگان آمریکایی بالا برده است. وضعیتی که میتواند برنامه اقتصادی داخلی ترامپ را با دشواری بیشتری روبهرو کند و بر موقعیت جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای (در ماه نوامبر) اثر بگذارد.
چندین متحد آمریکا ۲۵ اسفند اعلام کردند فعلا برنامه فوری برای اعزام کشتی به منظور بازگشایی تنگه هرمز ندارند.
آلمان، اسپانیا و ایتالیا از جمله کشورهایی هستند که دستکم در شرایط فعلی، مشارکت در هرگونه ماموریت در خلیج فارس را منتفی دانستند.
در مقابل، بریتانیا و دانمارک موضع محتاطانهتری گرفتند و گفتند راههای احتمالی کمک را بررسی خواهند کرد، اما در عین حال بر ضرورت کاهش تنش و پرهیز از کشیده شدن به جنگ تاکید کردند.
فرانسه نیز اعلام کرد که احتمالا کمک خواهد کرد.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، پیشتر گفته بود واشینگتن فعلا با عبور برخی کشتیهای ایرانی، هندی و چینی از تنگه هرمز «مشکلی ندارد».
همزمان، قیمت نفت در معاملات ۲۵ اسفند حدود یک درصد کاهش یافت.
ترامپ بدون اشاره به نام کشور یا کشورهایی که با آنها گفتوگو کرده، روایت کرد که در پاسخ به درخواست آمریکا برای مشارکت، با بیمیلی روبهرو شده است.
او گفت: «ما در بعضی کشورها ۴۵ هزار سرباز داریم ... که از آنها در برابر خطر محافظت میکنند و کارمان را هم خیلی خوب انجام دادهایم. بعد میگوییم، خب، میخواهیم بدانیم شما مینروب دارید؟ و پاسخ این است: ترجیح میدهیم درگیر نشویم، آقا.»
ترامپ آخر هفته گذشته همچنین ایران را به حملات بیشتر علیه جزیره خارک تهدید کرده بود؛ جزیرهای که حدود ۹۰ درصد صادرات نفت ایران از طریق آن انجام میشود.
این تهدید پس از حمله آمریکا به اهداف نظامی در خارک و تشدید واکنشهای تهران مطرح شد.
ترامپ در عین حال گفت واشینگتن با تهران در تماس است، هرچند بعید میداند حکومت ایران در حال حاضر برای گفتوگوهای جدی با هدف پایان دادن به درگیری، آماده باشد.
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
