روزنامه الاخبار، نزدیک به حزبالله، گزارش داد مقامها لبنان نگرانند در صورت حمله آمریکا به ایران، سوریه در جبهه مشترک با اسرائیل به حزبالله حمله کند. بر اساس این گزارش، علاوهبر اعلام سوریه مبنی بر برگزاری مانور نظامی، تحرکات نظامی غیرمعمولی در مرز لبنان رصد شده است.
این روزنامه نوشت که این نگرانیها بر پایه دادههای میدانی و سیاسی شکل گرفته است.
بر اساس این گزارش، احمد الشرع، رییس دولت سوریه، در دیداری محرمانه گفته است: «اکنون نوبت حزبالله است و انتقام را فراموش نخواهیم کرد.»
ونس شامگاه چهارشنبه ۱۵ بهمن در مصاحبه با برنامه «میگن کلی شو» تاکید کرد مانع اصلی دیپلماسی در قبال جمهوری اسلامی این است که قدرت واقعی در دست رهبر حکومت قرار دارد، اما او بهطور مستقیم مذاکره نمیکند.
ونس افزود برخلاف روسیه، چین یا کره شمالی که دونالد ترامپ میتواند بهطور مستقیم با رهبرانشان گفتوگو کند، آمریکا در مورد ایران ناچار است با مقامهایی صحبت کند که تصمیمگیرنده نهایی نیستند.
در ۲۴ ساعت گذشته خبرهای ضد و نقیضی از برگزاری دور جدید مذاکرات تهران و واشینگتن منتشر شد. در نهایت، اعلام شد عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی و استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ایالات متحده، جمعه ۱۷ بهمن در عمان دیدار خواهند کرد.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، ۱۵ بهمن اعلام کرد دستیابی به نتیجهای معنادار در مذاکرات با جمهوری اسلامی مستلزم محدود نماندن گفتوگوها به پرونده هستهای است و برنامه موشکی، گروههای نیابتی و نحوه برخورد حکومت با مردم ایران نیز باید در دستور کار قرار گیرند.
این در حالی است که مقامهای جمهوری اسلامی تاکید کردهاند تنها در خصوص پرونده هستهای و موضوع مناقشهبرانگیز غنیسازی اورانیوم حاضر به مذاکره هستند.
استیو دینز، سناتور جمهوریخواه، ۱۵ بهمن با انتقاد از مذاکرات واشینگتن و تهران گفت پس از کشتار گسترده معترضان به دست نیروهای جمهوری اسلامی، تنها راه باقیمانده اعمال فشار حداکثری و حمایت از تغییر حکومت به دست مردم ایران است.
او ادامه داد: «این رژیم ما را شیطان بزرگ خطاب میکند، بزرگترین حامی دولتی تروریسم در جهان است و پشت گروههایی چون حوثیها و حزبالله قرار دارد .... دستان آنان به خون سربازان آمریکایی و بسیاری از افراد بیگناه در سراسر جهان آلوده است.»
تغییر حکومت به دست مردم ایران تحولی مثبت خواهد بود
ونس در ادامه مصاحبه خود، با تفکیک مردم از حکومت جمهوری اسلامی، ایرانیان را مردمی شجاع و با فرهنگی غنی توصیف کرد و گفت تغییر نظام به دست مردم و شکلگیری حکومتی همسو با آمریکا، تحولی مثبت خواهد بود؛ هرچند تمرکز اصلی واشینگتن همچنان بر پرونده هستهای است.
او جمهوری اسلامی را «بزرگترین حامی تروریسم» دانست و هشدار داد دستیابی حکومت ایران به سلاح اتمی میتواند به رقابت هستهای در منطقه و تهدیدی بزرگ برای امنیت جهانی بینجامد.
ونس ادامه داد: «گسترش تسلیحات هستهای موضوعی بسیار خطرناک است و سیاست خارجی "اول آمریکا" باید بهطور جدی بر آن تمرکز کند. این دقیقا همان موضوعی است که رییسجمهور [ترامپ] بیش از همه درباره آن نگران است.»
«اول آمریکا» شعار و گفتمانی است که ترامپ در دوران پیشین حضور خود در کاخ سفید آن را ترویج داد. اهداف این گفتمان تمرکز بر مسائل داخلی آمریکا، میهنپرستی و عدم مداخله مستقیم در مناقشههای بینالمللی عنوان شده است.
۱۰ بهمن، خبرگزاری آسوشیتدپرس نوشت تصاویر ماهوارهای از فعالیتهای تازه در تاسیسات هستهای نطنز و اصفهان حکایت دارند.
بر اساس این گزارش، جمهوری اسلامی در این دو سایت اقدام به احداث سقف بر روی ساختمانهای آسیبدیده در جریان جنگ ۱۲ روزه کرده است.
مشکل در جمهوری اسلامی با حذف یک فرد حل نمیشود
معاون رییسجمهوری آمریکا در ادامه به گزینههای پیشرو برای مقابله با جمهوری اسلامی پرداخت و گفت حکومت ایران بسیار پیچیدهتر از ونزوئلاست و مشکل با حذف یک فرد حل نمیشود، زیرا ساختار قدرت در آن چندلایه است.
ونس افزود سیاست قطعی دولت ترامپ جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای ترجیحا از مسیرهای غیرنظامی است، اما در صورت لزوم همه گزینهها را روی میز نگه میدارد، بیآنکه قصدی برای اشغالگری یا تکرار جنگهای پرهزینه گذشته داشته باشد.
نیکلاس مادورو، رییسجمهوری مخلوع ونزوئلا و همسرش ۱۳ دی در عملیات نیروهای ویژه ایالات متحده بازداشت و به آمریکا منتقل شدند.
بر اساس این گزارش، نفت خام آمریکا در معاملات آسیایی با ۱.۴ درصد افت به ۶۴ دلار و ۲۶ سنت در هر بشکه رسید و شاخص جهانی برنت نیز با همین میزان کاهش، در سطح ۶۸ دلار و ۴۹ سنت معامله شد.
سیانبیسی مینویسد جمهوری اسلامی خواهان محدود ماندن مذاکرات به پرونده هستهای است، در حالی که ایالات متحده تلاش دارد موضوعاتی چون برنامه موشکی بالستیک تهران، حمایت از گروههای مسلح در منطقه و وضعیت حقوق بشر در ایران نیز در دستور کار قرار گیرد.
این در حالی است که اظهارات تند دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در روز چهارشنبه مبنی بر اینکه علی خامنهای «باید بسیار نگران باشد»، پیشتر موجب جهش حدود سه درصدی قیمت نفت شده بود. ترامپ ماه گذشته نیز هشدار داده بود در صورت عدم دستیابی به توافق هستهای، گزینه حمله نظامی به ایران را بررسی خواهد کرد و حتی از احتمال حمایت از معترضان داخلی سخن گفته بود.
تحلیلگران به سیانبیسی گفتهاند بازار نفت ممکن است بیش از اندازه به سیگنالهای دیپلماتیک واکنش نشان داده باشد؛ سیگنالهایی که میتوانند بهسرعت تغییر جهت دهند. سائول کاوونیک، رییس بخش تحقیقات انرژی در موسسه «ام.اس.تی مارکی» (MST Marquee)، گفته است تفکیک پیامهای متناقض درباره مذاکرات ایران دشوار است و این گفتوگوها میتوانند هم نشانه کاهش تنش باشند و هم صرفاً یک تاکتیک پیش از اقدام نظامی.
او تاکید کرده که با وجود افت اخیر قیمتها، ریسکهای بنیادی همچنان بالاست و استقرار گسترده نیروها و تجهیزات نظامی آمریکا و متحدانش در منطقه نشان میدهد احتمال حمله همچنان جدی است؛ موضوعی که باعث شده بازار نفت نوعی «حق بیمه ریسک» را در قیمتها لحاظ کند.
اندی لیپو، رییس شرکت «لیپو اویل اسوسیت» (Lipow Oil Associates)، نیز به سیانبیسی گفته است بازار نفت همچنان به ماهیت رفتوبرگشتی مذاکرات آمریکا و ایران واکنش نشان میدهد؛ امری که بازتاب بیاعتمادی عمیق میان دو طرف است. به گفته او، هرچند واشینگتن احتمالاً زیرساختهای نفتی ایران را مستقیماً هدف قرار نخواهد داد، اما خطر تشدید تنش میتواند از سوی تهران و از مسیر تهدید نفتکشها در تنگه هرمز بروز کند.
سیانبیسی یادآور میشود تنگه هرمز، که حدود یکپنجم نفت جهان روزانه از آن عبور میکند، همچنان یکی از مهمترین نقاط حساس بازار انرژی است و هرگونه اختلال در آن میتواند قیمتها را بهطور چشمگیری افزایش دهد.
تحلیلگران بانک سیتی نیز هشدار دادهاند که با وجود کاهش اخیر قیمتها، فشارهای افزایشی همچنان در بازار نهفته است. به گفته این بانک، نگرانی درباره سیاستهای آمریکا در قبال ایران و همچنین ابهام در مورد خرید نفت روسیه توسط هند، همچنان ریسک عرضه را بالا نگه داشته و معاملهگران برای پوشش ریسک افزایش قیمتها هزینه بیشتری میپردازند.
این اندیشکده در تحلیل خود نوشت حکومت ایران با آغاز تنشها در دریا میکوشد فعالیتهای دریایی آمریکا را به چالش بکشد و در برابر حمله احتمالی این کشور بازدارندگی ایجاد کند.
اقدام شناسایی-آزمایشی، عملیاتی است که با هدف ارزیابی توان، نحوه آرایش نیروها و الگوی واکنشهای طرف مقابل انجام میشود.
۱۴ بهمن، یک پهپاد شناسایی جمهوری اسلامی به سوی ناو آبراهام لینکلن در دریای عرب حرکت کرد، اما در نهایت رهگیری و منهدم شد.
اندیشکده مطالعه جنگ نوشت هرچند میزان نزدیکی پهپاد شاهد-۱۲۹ به ناو هواپیمابر مشخص نیست، اما واکنش ارتش آمریکا میتواند برای جمهوری اسلامی حاوی اطلاعات مهمی باشد؛ بهویژه درباره نحوه رویارویی نیروی دریایی ایالات متحده با پهپادهای ایرانی در محدوده عملیاتی خود.
در روزهای اخیر، گمانهزنیها درباره چشمانداز مذاکرات واشینگتن و تهران زیر سایه کارزار نظامی احتمالی آمریکا علیه جمهوری اسلامی بالا گرفته است.
پایگاه خبری اکسیوس پیشتر نوشت استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا و عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، قرار است جمعه ۱۷ بهمن در استانبول دیدار کنند.
با این حال، برخی گزارشها حاکی از آن است که حکومت ایران شروط تازهای برای گفتوگو با آمریکا تعیین کرده؛ از جمله برگزاری مذاکرات در عمان و محدود شدن گفتوگوها صرفا به پرونده هستهای.
روزنامه والاستریت ژورنال ۱۵ بهمن به نقل از مقامهای آمریکایی گزارش داد همزمان با تهدید مقامهای جمهوری اسلامی برای خروج از مذاکرات، دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، بهدلیل «اقدامات تهاجمی» تهران، گزینه ترک گفتوگوها را بررسی کرده است.
اقدام تحریکآمیز دوم
به گزارش اندیشکده مطالعه جنگ، حدود سه ساعت پس از حادثه مربوط به ناو لینکلن، دو فروند شناور تندروی تهاجمی کوچک جمهوری اسلامی با پشتیبانی یک پهپاد شناسایی کوشیدند یک نفتکش با پرچم ایالات متحده را در خلیج فارس تصرف کنند، اما با واکنش یک ناوشکن آمریکایی مواجه شدند.
این نفتکش با نام «اموی استنا ایمپراتیو» پیشتر به شناورهای نیروی دریایی آمریکا سوخترسانی کرده بود.
این موسسه افزود جمهوری اسلامی احتمالا این کشتی مشخص را بهصورت هدفمند انتخاب کرده تا نیروی دریایی آمریکا را به واکنش تحریک کند و نحوه و زمان پاسخ ایالات متحده به اقدامات مشابه در آینده را بسنجد.
روزنامه معاریو ۱۵ بهمن گزارش داد با وجود گمانهزنیها درباره مذاکرات تهران و واشینگتن، حتی در اسرائیل هم تصویر روشنی از هدف واقعی و نهایی کاخ سفید در قبال جمهوری اسلامی وجود ندارد.
معاریو افزود در اسرائیل، این ارزیابی در حال تقویت است که رویارویی نظامی میان آمریکا و حکومت ایران اجتنابناپذیر خواهد بود.
چیکونی سهشنبه ۱۴ بهمن در جریان سخنرانی خود در صحن مجلس سنا، ضمن اعلام همبستگی با مردم ایران گفت: «حکومتهایی که به روی مردم خود آتش میگشایند، سرانجام سقوط میکنند.»
او خیزش مردم ایران را فراتر از مطالبات اقتصادی توصیف کرد و گفت این اعتراضات بازتاب «نارضایتیهای عمیق و دیرینه از سرکوب، فساد و محرومیت از حقوق بنیادین انسانی» است.
به گفته این سناتور استرالیایی، مردم ایران در برابر گلولههای جنگی، بازداشتهای گسترده و ارعاب سیستماتیک، «شجاعتی مثالزدنی» از خود به نمایش گذاشتهاند.
از سوی دیگر، ۱۴ بهمن، گروهی از وکلای ایرانی-استرالیایی ساکن ایالت ویکتوریا با انتشار بیانیهای، سرکوب «سازمانیافته و مرگبار» معترضان در ایران را محکوم کردند.
شورای سردبیری ایراناینترنشنال پنجم بهمن در بیانیهای اعلام کرد بیش از ۳۶ هزار و ۵۰۰ نفر در جریان سرکوب هدفمند انقلاب ملی ایرانیان به دستور علی خامنهای، دیکتاتور تهران، کشته شدهاند.
قتلعام سازمانیافته معترضان و مشارکت مستقیم سپاه پاسداران و نیروهای نیابتی در آن، بیش از هر زمان دیگری مشروعیت جمهوری اسلامی را در سطح داخلی و بینالمللی به چالش کشیده است.
برای پاسخگو کردن جمهوری اسلامی اقدام میکنیم
چیکونی در ادامه به وضعیت ایرانیان مقیم استرالیا اشاره کرد و گفت دولت در کنار جامعه ایرانیان ساکن این کشور ایستاده است.
او افزود: «ما ترس، سوگ و خشمی را که بسیاری [از ایرانیان ساکن استرالیا] تجربه میکنند، درک میکنیم و به شجاعت لازم برای بیان اعتراض، حتی از فاصلهای دور، در برابر رژیمی که آمادگی خود را برای تنبیه مخالفان نشان داده، احترام میگذاریم.»
چیکونی پیام استرالیا در قبال جمهوری اسلامی را روشن خواند و ادامه داد استفاده از خشونت علیه غیرنظامیان، خاموش کردن صداهای مخالف و سازوکار نظاممند محروم کردن شهروندان از حقوق بشر، با بیتفاوتی مواجه نخواهد شد.
به گفته او، استرالیا در کنار شرکای بینالمللی خود برای پاسخگو کردن جمهوری اسلامی و پایان دادن به سرکوب در ایران اقدام میکند و از همه ابزارهای دیپلماتیک و اقتصادی در اختیار خود بهره خواهد گرفت.
پیشتر نیز میکالیا کش، رهبر مخالفان در مجلس سنای استرالیا، با اشاره به تهدید، ارعاب و آزار جمهوری اسلامی علیه جامعه ایرانی-استرالیایی، گفته بود: «بازوی بلند جمهوری اسلامی حاضر نیست به مرزهای خودش محدود بماند.»
در روزهای اخیر، قتل عام معترضان در ایران بهدست عوامل سرکوب جمهوری اسلامی واکنشهای فراوانی را در نقاط مختلف جهان بهدنبال داشته است.
دولت استرالیا ۱۴ بهمن با انتقاد از «استفاده هولناک حکومت ایران از خشونت علیه مردم خود»، ۲۰ فرد، از جمله وزیر اطلاعات و فرمانده فرماندهی انتظامی و سه نهاد را تحریم کرد.
بریتانیا نیز ۱۳ بهمن فرماندهی انتظامی جمهوری اسلامی و ۱۰ ایرانی را بهدلیل دست داشتن در نقض جدی حقوق بشر، سرکوب اعتراضات و اعمال خشونت علیه معترضان، در فهرست تحریمهای جدید قرار داد.
معاریو چهارشنبه ۱۵ بهمن نوشت اسرائیل با نگرانی تحولات مربوط به گفتوگوهای واشینگتن و تهران را زیر نظر دارد و معتقد است نمیتوان به جمهوری اسلامی اعتماد کرد.
طبق ارزیابی اسرائیل، احتمال شکست مذاکرات وجود دارد و گزینه تقابل نظامی همچنان بهطور جدی مطرح است.
به گزارش معاریو، مقامهای نظامی و امنیتی اسرائیل ۱۴ بهمن در دیدار با استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا، «نقشه تهدیدها در ایران» را به او ارائه دادند.
در این دیدار، دیوید بارنئا، رییس موساد، ایال زمیر، رییس ستاد کل ارتش، شلومی بیندر، رییس اداره اطلاعات نظامی، تومر بار، فرمانده نیروی هوایی و ایتزیک کوهن، رییس اداره عملیات اسرائیل، حاضر بودند.
معاریو افزود در اسرائیل، این ارزیابی در حال تقویت است که رویارویی نظامی میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی اجتنابناپذیر است.
یک مقام امنیتی اسرائیل در همین رابطه به معاریو گفت: «ما موضوع ایران را از زاویه نگاه اسرائیلی میبینیم؛ یعنی تهدیدات مستقیم علیه اسرائیل. آمریکا مسائل را بهگونهای متفاوت و گستردهتر میبیند. ایران مستقیما ایالات متحده را تهدید نمیکند، اما بخشی از محور بلوکهای قدرت چین و روسیه است.»
او با اشاره به رایزنیها برای ازسرگیری گفتوگوها میان تهران و واشینگتن افزود: «اینکه مذاکرات به توافق منجر شود یا نه، مشخص نیست. ما چند سناریو را مدنظر داریم: دستیابی به توافق، رویارویی بدون توافق، یا آغاز یک روند توافق که ادامه آن به تقابل ختم میشود.»
در روزهای اخیر، گمانهزنیها درباره شروع مجدد مذاکرات میان آمریکا و جمهوری اسلامی بالا گرفته است.
پایگاه خبری اکسیوس پیشتر گزارش داد ویتکاف و عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، قرار است جمعه ۱۷ بهمن در استانبول دیدار کنند.
با این حال، برخی گزارشها حاکی از آن است که حکومت ایران شروط تازهای برای گفتوگو با آمریکا تعیین کرده؛ از جمله برگزاری مذاکرات در عمان و محدود شدن گفتوگوها صرفا به پرونده هستهای.
خواسته ترامپ: سرنگونی جمهوری اسلامی یا مهار برنامه هستهای؟
معاریو در ادامه گزارش خود نوشت در اسرائیل هیچ مقامى، حتی در راس اطلاعات نظامى و موساد، تصویر روشنى از مطالبه واقعى دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در پرونده ایران ندارد؛ هنوز مشخص نشده واشینگتن بهدنبال تضعیف یا فروپاشی جمهوری اسلامی است یا تمرکز خود را صرفا بر برنامه هستهای گذاشته است.
مساله غیرقابل پیشبینی دیگر زمان تصمیمگیری ترامپ است. برآوردها نشان میدهد تصمیم او در قبال جمهوری اسلامی ممکن است در بازهای از چند روز تا چند هفته آینده اتخاذ شود.
بر اساس برآورد دستگاههای امنیتی اسرائیل، نیروهای آمریکایی در منطقه برای گزینههای تهاجمی و دفاعی، از جمله حفاظت از منافع و تاسیسات ایالات متحده و پشتیبانی از متحدان این کشور در خاورمیانه، آمادگی دارند.
در همین حال، اسرائیل ارزیابی میکند که مذاکرات با ایران بهاحتمال زیاد به توافقی نخواهد انجامید که مانع رویارویی نظامی شود.
به گفته منابع اسرائیلی، انتظار نمیرود ایران از برنامه هستهای و حدود ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده، پروژه موشکهای بالستیک و شبکه نیروهای نیابتی خود عقبنشینی کند، زیرا این سه مولفه بخشی جداییناپذیر از ایدئولوژی و ساختار جمهوری اسلامی بودهاند.
معاریو در پایان به نزدیک شدن یک پهپاد جمهوری اسلامی به ناو آمریکایی در منطقه و همچنین اقدام نافرجام برای تصرف یک نفتکش در تنگه هرمز اشاره کرد و نوشت جمهوری اسلامی عملا تلاشهای خود را برای به چالش کشیدن آمریکا آغاز کرده است.
این روزنامه در عین حال خاطرنشان کرد مقامهای جمهوری اسلامی خود بهخوبی میدانند در موقعیتی همتراز با ایالات متحده قرار ندارند.
