سازمان حقوق بشری کارون گزارش داد که در پی گسترش ویروس آنفلوآنزا در زندان شیبان اهواز که بیش از چهار هزار زندانی را در خود جای داده است، دهها زندانی به این بیماری مبتلا شدهاند.
کارون در گزارشی که یکشنبه ۱۶ آذر منتشر شد، نسبت به وخامت وضعیت بهداشتی و درمانی زندان شیبان اهواز هشدار داد و اعلام کرد که گسترش ویروس آنفلوآنزا در کنار کمبود شدید دارو و امکانات درمانی، جان دهها زندانی را با خطر جدی روبهرو کرده است.
این سازمان حقوق بشری به نقل از منابع مطلع نوشت، دهها زندانی با علائمی چون تب بالا، سرفههای شدید، بدندرد و ضعف جسمانی در بندها رها شدهاند، بیآنکه دسترسی موثری به خدمات درمانی یا داروهای ضروری داشته باشند.
خانوادههای زندانیان نیز با ابراز نگرانی از وضعیت جسمانی عزیزانشان، گفتهاند پیگیریهای مکررشان پاسخی از سوی مسئولان زندان در پی نداشته و وضعیت موجود همچنان ادامه دارد.
این گزارش در حالی منتشر میشود که در هفتههای گذشته هشدارهای بسیاری در خصوص گسترش آنفلوآنزا در کشور منتشر شده است.
در ۱۳ آذر، مرکز ملی آنفلوآنزا اعلام کرد وضعیت شیوع این بیماری در دستکم هشت استان از آستانه هشدار عبور کرده و استانهایی چون خوزستان، قم و هرمزگان با بیشترین موارد ابتلا روبهرو بودهاند.
وخامت حال علی حلفی
کارون در گزارش خود نوشت وضعیت جسمانی علی حلفی، زندانی سیاسی عرب محبوس در بند پنج زندان شیبان اهواز، از ۱۵ آذر بهطور نگرانکنندهای رو به وخامت گذاشته و طی روزهای اخیر بارها دچار حملههای شدید تنگی نفس ناشی از عفونت ریه شده است.
با وجود بحرانی بودن وضعیت سلامتی این زندانی سیاسی، مقامات زندان تا کنون هیچ اقدام درمانی موثری انجام ندادهاند.
این زندانی سیاسی در سال ۱۳۸۴ بازداشت و به ۳۰ سال حبس در تبعید محکوم شد؛ او طی نزدیک به دو دهه گذشته در زندانهای کارون اهواز، گناباد، مسجدسلیمان و نهایتا شیبان اهواز نگهداری شده است.
حلفی ماه گذشته پس از گذراندن ۲۰ سال حبس، با تودیع وثیقه پنج میلیارد تومانی به مرخصی استعلاجی ۲۰ روزه اعزام شد؛ مرخصیای که به دلیل کوتاه بودن، امکان تکمیل روند درمان را از او گرفت و اکنون با بازگرداندن او به زندان، وضعیت جسمانیاش دوباره رو به وخامت گذاشته است.
به گفته منابع کارون، او در این مدت چندین بار به بهداری زندان منتقل شده، اما کمبود تجهیزات پزشکی و نبود پزشک متخصص باعث شده هیچ رسیدگی جدی و موثری صورت نگیرد.
حلفی علاوه بر مشکلات تنفسی اخیر، از بواسیر خونی رنج میبرد و نیازمند عمل جراحی زانوست، اما همچنان از حق دسترسی به درمان مناسب محروم مانده است.
در سالهای اخیر شماری از زندانیان در ایران جان باختهاند و جمهوری اسلامی مسئولیتی در قبال این مرگها که بهدلیل فشار، شکنجه یا عدم ارائه خدمات پزشکی رخ داده، نپذیرفته است.
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
