کان نیوز: مقامهای اسرائیلی موفقیت مذاکرات واشینگتن و تهران را محتمل میدانند
شبکه کان اسرائیل گزارش داد مقامهای اسرائیلی بر این باورند که احتمال موفقیت مذاکرات میان آمریکا و جمهوری اسلامی برای دستیابی به یک توافق هستهای جدید بالاست.
شبکه کان اسرائیل گزارش داد مقامهای اسرائیلی بر این باورند که احتمال موفقیت مذاکرات میان آمریکا و جمهوری اسلامی برای دستیابی به یک توافق هستهای جدید بالاست.
طبق این گزارش، مقامهای اسرائیلی پیشتر بر این باور بودند که تلاشهای آمریکا و ایران برای رسیدن به توافق جدید با شکست روبهرو خواهد شد؛ اما پس از سومین دور مذاکرات در پایان هفته گذشته، اکنون ارزیابی آنها این است که احتمال موفقیت بیشتر از احتمال شکست مذاکرات است.
تصاویر ماهوارهای که به دست ایراناینترنشنال رسیده است، آثار انفجار را در یک محوطه ۵۰ هکتاری از بندر رجایی نشان میدهد. بخشی از تصویر به دلیل دود ناشی از انفجار قابل تشخیص نیست.
این تصاویر نشان میدهد محوطه سینا با گنجایش ۱۲ تا ۲۰ هزار کانتینر ۲۰ فوتی در بندر رجایی به طور کامل تخریب شده است.
محوطه سینا ۱۵ هکتار
تصاویر ماهوارهای نشان میدهد محوطه سینا، فضایی در حدود ۱۵ هکتار به طور کامل تخریب شده است. در تصاویر، کانتینرهای متلاشی شده به خوبی قابل شناسایی هستند. فاصله این منطقه تا در خروج و گیت کنترل اسکه حدود ۸۰۰ متر و تا اولین اسکله، ۱۴۰۰ متر است.
ساختمان اداری شرکت توسعه خدمات دریایی و بندری سینا، در ضلع شمال غربی محوطه به طور کامل متلاشی شده است.
شرکت خزر قشم ۱۰ هکتار
در سمت غربی محوطه سینا، محوطه شرکت خزر قشم، به مساحت ۱۰ هکتار، تقریبا تخریب شده است. تصاویر نشان میدهد سقف سوله این شرکت که در فاصله حدودا ۵۰۰ متری کانون انفجار قرار دارد، به طور کامل متلاشی شده است.
محوطه اداری گمرک رجایی ۵ هکتار
در ضلع جنوبی محوطه سینا، ساختمانهای اداری بندر رجایی قرار گرفته است. محوطهای که تصاویر نشان میدهد تخریب شده تا فاصله ۳۰۰ متری در محوطه پارکینگ، این محوطه اگرچه تخلیه شده، اما آثار تکههای پرتاب شده، قابل مشاهده است.
همچنین تصاویر نشان میدهد در فاصله ۴۰۰ متر از کانون انفجار، سقف یک ساختمان در محوطه اداری ریزش کرده است.
در فاصله ۵۰۰ متری محوطه سینا و دیواره قطعه اونیک، واقع در ضلع شمالی محوطه سینا، آثار انفجار مشاهده میشود.
طبق نقشهای که بندر رجایی منتشر کرده است، محوطه جانمایی شده برای نگهداری مواد خطرناک، که در تصویر با شماره ۵ مشخص شده است تا کانون انفجار حدود ۱۳۰۰ متر فاصله دارد.
هیچ خرابی در محوطه نگهداری مواد خطرناک مشاهده نمیشود.
فاصله محوطه سینا، محل وقوع انفجار تا محوطههای نگهداری فرآوردههای نفتی و مخازن که با شماره ۶ در تصویر مشخص شده است، تنها حدود ۱۰۰۰ متر است، در صورت سرایت آتش به این محوطه، ممکن بود ابعاد انفجار به مراتب وخیمتر باشد.
چند تشکل مستقل کارگری با صدور بیانیهای انفجار در بندر رجایی و کشتار کارگران را «جنایت» خواندند و تاکید کردند که در ایران، «جنایت و دروغ به سیاست رایج تبدیل شده است» و این چرخه باید متوقف شود.
در این بیانیه آمده است که فاجعه انفجار در این بندر ادامه فجایعی است که جان مردم را قربانی اهداف قدرت و ثروت کرده است. تشکلها با اشاره به سوابقی مانند جنگ، شلیک به هواپیما و دروغگویی مسئولان، تاکید کردند که حاکمیت با «بیشرمی کامل»، جان مردم را به بهای بقای خود قربانی میکند.
بیانیه با انتقاد شدید از پنهانکاری، فساد ساختاری و ادعاهای مسئولان درباره عدم آگاهی از محتوای کانتینرها، واردات چنین محمولههایی را تنها در انحصار وابستگان به حاکمیت دانسته و استدلالهای مطرح شده را «وقاحت» و «توهین به شعور مردم» توصیف کرده است.
تشکلهای امضاکننده ضمن اشاره به استمرار انفجارها، قربانی شدن کارگران و مفقودی بسیاری از آنان، نسبت به تداوم این وضعیت فاجعهبار هشدار داده و خواستار پایان دادن به چرخهای شدند که جان کارگران را قربانی فساد، ثروت و قدرت میکند.
این بیانیه به امضای سندیکای کارگران نیشکر هفتتپه، گروه اتحاد بازنشستگان، کارگران بازنشسته خوزستان و کمیته هماهنگی برای کمک به ایجاد تشکلهای کارگری رسیده است.
سندیکای کارگران شرکت واحد اتوبوسرانی تهران و حومه در بیانیهای به مناسبت اول ماه مه، روز جهانی کارگر، اعلام کرد: «این روز، نماد مبارزه جهانی طبقه کارگر با مناسبات استثمارگرایانه سرمایهداری است» و کارگران با سرکوب و زندان روبهرو بودهاند اما همچنان ایستادهاند.
در این بیانیه آمده است که اعضای سندیکا از جمله ابراهیم مددی و داود رضوی همچنان در زندان به سر میبرند و دیگر فعالان مانند رضا شهابی، حسن سعیدی، ناصر محرمزاده و حسین کریمی سبزوار با فشارهای گسترده، اخراج و محکومیتهای طولانیمدت مواجه شدهاند.
سندیکا خواستار بازگشت فوری و بیقیدوشرط کارگران اخراجشده به کار، آزادی تمام زندانیان کارگری، لغو اعدام، حذف شرکتهای پیمانکاری، افزایش فوری دستمزدها مطابق سبد معیشت واقعی، و پایان سرکوب تشکلهای مستقل شده است.
در ادامه، سندیکا با اشاره به انفجار بندر رجایی، بر لزوم تحقیق مستقل و محاکمه عاملان کشتار کارگران تاکید کرد و همچنین خواستار لغو تبعیضهای جنسیتی، نژادی، مذهبی، ملی و طبقاتی، آموزش رایگان، برابری حقوقی زنان و لغو حجاب اجباری شده است.
این بیانیه همچنین «سیاستهای افغانستیزانه» را محکوم کرد، از کارگران خواسته بر اتحاد و همبستگی تمرکز کنند.
منصور شیشهفروش، مدیرکل مدیریت بحران استانداری اصفهان، اعلام کرد که علت انفجار مرگبار در سوله شرکت «آوا نار» در شاهینشهر، «رعایت نکردن اصول ایمنی در مراحل تولید» بوده است.
بررسیهای ایراناینترنشنال نشان میدهد این شرکت زیر نظر شورای امنیت جمهوری اسلامی و در حوزهٔ تولید مواد آتشزا فعال است و مدیران آن در شرکتی دیگر که با حوزه پهپادی جمهوری اسلامی ارتباط دارد و در سال ۱۴۰۰ منفجر شده بود، فعالیت میکنند.
به گفتهٔ شیشهفروش، این شرکت تولیدکنندهٔ وسایل «آتشبازی، فشفشه و نورافشانی» بوده است.
این انفجار دو کشته و یک زخمی بر جای گذاشت.
مذاکرات ایران و آمریکا در حالی ادامه دارد که هر دو طرف هم ابراز خوشبینی کرده و هم هشدار دادهاند که دستشان روی ماشه است. دیوار بیاعتمادی بلند است و تنشها چنان ریشهدار که سخت میتوان تصور کرد توافق یا عقبنشینی موقت به تعبیر علی خامنهای، به دوستی یا صلحی پایدار بیانجامد.
کشمکش میان ایران و آمریکا سابقهای دیرینه دارد؛ از کودتای ۲۸ مرداد و اشغال سفارت گرفته تا تحریمهای فراگیر و خروج آمریکا از برجام در سال ۱۳۹۷. این تاریخ، صرفاً زنجیرهای از رویدادهای سیاسی یا اقدامات متقابل نیست، بلکه، در آن نوعی بازنمایی و روایتسازی خصمانه طرفین نسبت به هم نهفته است.
این روایتها نشانه یا روبنای لایههای متعدد اختلاف است—لایههایی که در گفتارهای سیاسی، ساختارهای حکمرانی، و سازوکارهای قدرت تداوم یافتهاند و بر گفتگوها و حتی توافق احتمالی سایه انداختهاند.
بازتولید تنش در دو سوی میز
از دوران گروگانگیری تاکنون، جمهوری اسلامی با تکیه بر ایده صدور انقلاب و پیوند با گروههایی در منطقه، کوشیده موقعیت خود را در برابر «دشمنان»—و در صدرشان آمریکا—حفظ کند. حاکمان ایران حضور پررنگ نظامی آمریکا در خاورمیانه را «سلطه» و «استکبار» میخوانند و در مقابل از «مقاومت» و «استقلال» حرف میزنند.
تقابل واقعی (بخوانید نظامی) تهران و واشنگتن از همان آغاز با زبانی خصمانه بیان شده: «شیطان بزرگ» در یک سو، «ملاهای دیوانه» در سوی دیگر. هر دو طرف روایتی مشخص دارند که برای اقناع مخاطبان داخلی و توجیه اقداماتشان به کار میگیرند. و از آن مهمتر، تلاش میکنند تعیین کنند که چه چیز حقیقت است و چه چیز «دروغ دشمن».
در ایران، آمریکا را نماد استعمار و جنگ و توطئه معرفی میکنند. در آمریکا، ایران کشوری یاغی و غیرقابل اعتماد وصف میشود که با برنامه هستهای و نفوذ منطقهایاش «نظم جهانی» را تهدید میکند. اینها صرفاً ادعاهای سیاسی نیستند، شالوده تصمیمگیریاند، مرزهای سیاستگذاری را ترسیم میکنند و راه گفتگو را تنگ و پرابهام.
این روزها که مذاکرات در جریان است، برخی رسانههای نزدیک به حاکمیت در ایران میگویند به «وعدههای شیطان بزرگ» نباید دل بست، و در سوی دیگر، تحلیلگران نومحافظهکار مثل الیوت آبرامز میگویند با تهران نباید سازش کرد.
تخاصم، از شعار تا عمل
در هفتههای گذشته، زبان خصمانه میان ایران و آمریکا فروکش نکرده، حتی اگر در سطحی نمادین—مانند کنار رفتن پرچمهای آمریکایی از کف خیابانها—تغییری ظاهری دیده شود. زیرا تنش تنها در سطح شعار و نماد نیست و ریشه در ساختارهای امنیتی و نظامی دارد.
در ماههای اخیر، دولت ترامپ دو ناو جنگی جدید به منطقه فرستاده و با تقویت روابط نظامی با اسرائیل و کشورهای خلیج فارس، مرزهای جدیدی در تقابل نظامی با ایران تعریف کرده. در مقابل، جمهوری اسلامی، که بسیاری از بازوان نیابتیاش آسیب جدی دیدهاند، میکوشد با فعال کردن حوثیها، جغرافیای محور مقاومت را به شرق آفریقا و دریای سرخ بکشد.
به این معنا، هر دو طرف در حال نوعی «قلمروسازی نظامی» در منطقهاند که نه تنها علیه منطق مذاکره است، که فضا را برای برخوردهای مستقیم و غیرمستقیم آمادهتر میکند.
گفتگو زیر نگاه اسرائیل
در چنین بستر پرتنشی، مذاکره نه بر پایه اعتماد، بلکه با پیشفرض تداوم تهدید و در چارچوبی امنیتی انجام میشود. این بیاعتمادی در مواضع مقامات جمهوری اسلامی آشکار است. آنها خود را «زخمخورده بدعهدیهای آمریکا» میدانند و از «عبرت بزرگ برجام» سخن میگویند.
این نگاه به سیاستی میانجامد که معاون سیاسی دفتر عقیدتی سیاسی فرماندهی کل سپاه به موجزترین شکل آن را بیان کرده: «به موازات مذاکرات، نیروهای مسلح ما دست به ماشه و آمادهاند.»
در سوی دیگر نیز وضعیت کمابیش همین است. رئیسجمهور آمریکا، مذاکره را در قالب دوگانه «یا توافق یا جنگ» تعریف کرده. گفتگو با این مختصات، همانقدر که ابزار کاهش تنش است، امتداد منطق تقابل نیز هست. (بهویژه آنکه اسرائیل با تهدید حمله به تاسیسات هستهای ایران و تأکید مداوم بر حق اقدام پیشدستانه، عملاً بر آتش تنش میان دو طرف میدمد.)
به این معنا، تنش ایران و آمریکا—همانطور که تجربه برجام هم نشان داد—با امضای یک توافق تمام نمیشود. مادامی که هر طرف دیگری را «دشمن تغییرناپذیر» تعریف میکند و با دستبرماشه پای مذاکره مینشیند، گفتگو یا حتی توافق، امتداد دشمنی است و نه به هدف حل اختلاف، که برای مدیریت بحران و تثبیت موقعیتها بهکار گرفته میشود.
رهبر جمهوری اسلامی در آستانه دور سوم مذاکرات با اشارات مذهبی گفت توافق موقت خواهد بود. گویی هدف دیپلماسی بیش از آنکه صلحی پایدار باشد، خریدن زمان است برای مدیریت بحرانهای داخلی و حفظ موقعیت در میدان.
حاکمان هم در تهران هم در واشنگتن از کنترل تنش میگویند اما نه در روایتهای غالبشان تغییر معناداری دیده میشود نه ساختارهای قدرتی که دشمنی را میسازند نشانی از عقبنشینی دارند.
از این منظر، مذاکرات کنونی بیش از آنکه آغاز دورانی نو باشد، بخشی از همان چرخه فرسایشی است که از دل آن تنش با چهرهای تازه بیرون میآید. حتی اگر دو دولت به توافق برسند، بدون تغییرات ساختاری، دشمنی جمهوری اسلامی و آمریکا نه تنها به پایان نمیرسد، بلکه با بازیشدن آخرین برگ، مشروعیت اقدام نظامی—در صورت برهم خوردن آن توافق—از همیشه بیشتر میشود.