اسرائیل از بیانیه ۲۲ کشور علیه فعالیتهای جمهوری اسلامی استقبال کرد
وزارت خارجه اسرائیل از بیانیه مشترک ۲۲ کشور علیه آنچه فعالیتهای «تروریستی» جمهوری اسلامی خوانده شد استقبال کرد و تهران را تهدید شماره یک امنیت جهانی دانست.
آمریکا، بریتانیا و ۲۰ کشور دیگر پیشتر اعلام کردند نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی باید طرحریزی برای کشتن، ربودن و آزار افراد در اروپا، آمریکای شمالی و استرالیا را متوقف کنند.
این بیانیه مورد حمایت آلبانی، استرالیا، بلژیک، بلغارستان، کانادا، جمهوری چک، دانمارک، استونی، فرانسه، فنلاند، آلمان، ایرلند، لتونی، لیتوانی، هلند، نیوزیلند، مقدونیه شمالی، نروژ، پرتغال و سوئد قرار گرفت.
شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی چهارشنبه ۲۰ خرداد قطعنامهای را علیه برنامه هستهای جمهوری اسلامی تصویب کرد و از تهران خواست هرچه زودتر ذخایر باقیمانده اورانیوم غنیشده خود را اعلام کند و به بازرسان اجازه دهد این مواد را راستیآزمایی کنند.
متن قطعنامه که از سوی ایالات متحده، بریتانیا، فرانسه و آلمان ارائه شده بود، چهارشنبه با ۲۱ رأی موافق، ۳ رأی مخالف و ۱۰ رأی ممتنع در نشست غیرعلنی شورای حکام به تصویب رسید. روسیه، چین و نیجر به این قطعنامه رای منفی و ونزوئلا اجازه شرکت در رایگیری را نیافت.
قطعنامه شورای حکام از تهران میخواهد فورا با آژانس بینالمللی انرژی اتمی همکاری کند و اجازه دهد بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی بدون هیچ محدودیتی از همه تاسیسات هستهای ایران بازرسی کنند.
این قطعنامه همچنین از جمهوری اسلامی خواسته است آمار دقیق مواد هستهای خود را از جمله درباره بیش از ۴۴۰ کیلوگرم اورانیوم ۶۰ درصد غنیشده به آژانس بینالمللی انرژی اتمی اعلام کند.
دفاع نماینده روسیه از جمهوری اسلامی در گفتوگو با ایراناینترنشنال
میخائیل اولیانف، نماینده روسیه در آژانس بینالمللی انرژی اتمی، پس از تصویب قطعنامه شورای حکام علیه برنامه هستهای جمهوری اسلامی، در گفتوگویی اختصاصی با احمد صمدی خبرنگار ایراناینترنشنال، گفت: «اگر آمریکاییها خواهان ایجاد دسترسی برای آژانس هستند، باید تضمین بدهند که از این پس هیچ حمله نظامی دیگری رخ نخواهد داد.»
او افزود: «من این قطعنامه را نمیپسندم. این صرفا اقدامی شرمآور و بسیار ریاکارانه است.»
اولیانف در ادامه با اشاره به اینکه آمریکاییها و اسرائیلیها سال گذشته تاسیسات هستهای ایران را ویران کردند گفت: «به دنبال آن تهران همکاری خود را با آژانس متوقف کرد، زیرا پس از حملات نظامی، وضعیت بهطور کامل تغییر کرده است.»
اولیانف افزود: «اکنون طرف مقصر، همان طرفی که همکاری میان آژانس و ایران را تضعیف کرد، تلاش میکند بر قربانی این اقدام ،این جنایت و تجاوز، فشار وارد کند.از دیدگاه ما، این صرفا یک اقدام تجاوزکارانه از سوی ایالات متحده و اسرائیل بود.»
نماینده روسیه در آژانس بینالمللی انرژی اتمی با بیان اینکه آمریکاییها در واقع برای فعالیتهای آژانس در ایران ارزشی قائل نیستند گفت: «آنها امروز این قطعنامه را ارائه کردهاند؛ نمیدانم با چه هدفی، اما من این پیشنویس قطعنامه را یک مضحکه میدانم.»
اولیانف افزود: «شب گذشته آمریکاییها، ایرانیها و اسرائیلیها حملات نظامی متقابل انجام دادند و صبح روز بعد، آمریکاییها به نشست شورای حکام میآیند و پیشنویس قطعنامهای درباره دسترسی ارائه میکنند. چه نوع دسترسی؟»
او همچنین گفت : «مدیرکل آژانس نمیتواند بازرسان خود را به محل اعزام کند، در حالی که هر لحظه ممکن است حملات نظامی رخ دهد. این غیرممکن است. پس هدف واقعی این قطعنامه چیست؟ من نمیدانم.»
نماینده روسیه با بیان اینکه یک راه کاملا منطقی پیش رو وجود دارد، تصریح گرد: «آمریکاییها باید مذاکرات با ایرانیها را تسریع کنند، یک آتشبس قابل اعتماد برقرار کنند، گفتوگو درباره مسائل هستهای را آغاز کنند و در چارچوب این روند، مسئله دسترسیهای آژانس نیز بهسادگی و به منطقیترین شکل حلوفصل خواهد شد. اما بهجای این کار، اکنون بر موضوع دسترسی متمرکز شدهاند؛ اگر بخواهم سادهتر بگویم موضوع دسترسی ها در زمانی کاملاً نابهنگام مطرح شده استو»
اولیانف در پاسخ به این سوال که مدیر کل گفته براساس پادمان ها تهران باید در دوران آتش بس شرایط را برای بازرسی ها فراهم کند گفت: «من در این مورد خاص با مدیرکل موافق نیستم.بار دیگر تاکید میکنم: ایران قربانی است.نظام پادمانها نه از سوی ایران و نه از سوی آژانس، بلکه از سوی طرف آمریکایی کاملا تضعیف شده است.آنها به تاسیسات هستهای صلحآمیز حمله کردند؛ تاسیساتی که ماهیت صلحآمیز آنها از سوی آژانس تایید شده بود. این یک ضربه به رژیم عدم اشاعه هستهای است.»
او افزود: «مدیرکل یک بوروکرات است.او میتواند هرچه میخواهد بنویسد، اما واقعیت این است که خود او نیز روشن کرده که در شرایط کنونی قادر نیست افرادی را به محل اعزام کند و آنها را در معرض خطر قرار دهد.»
اولیانف تصریح کرد: «اگر آمریکاییها خواهان ایجاد دسترسی برای آژانس هستند، باید تضمین بدهند که از این پس هیچ حمله نظامی دیگری رخ نخواهد داد. اما آمریکاییها چنین تضمینی نمیدهند؛ برعکس، واشینگتن هر روز اعلام میکند که حملات نظامی جدید همچنان ممکن است. این یک نمایش تئاتری است؛ هیچ ارتباطی با سیاست واقعگرایانه ندارد. در واقع، این اقدامی ساختگی و غیرواقعی است.به همین دلیل است که من این قطعنامه را نمیپسندم.»
میخائیل اولیانف در پاسخ به این سوال که گروسی میگوید عدم همکاری ایران با آژانس موجب نگرانیهای اشاعهای میشود تصریح کرد: «چه نوع نگرانی اشاعهای؟ تاسیسات هستهای نابود شدهاند. دیگر چه نگرانی اشاعهای میتواند وجود داشته باشد؟ این وضعیت را خود آمریکاییها به وجود آوردند، از ایرانیها چه انتظاری دارید؟»
تصویب قطعنامه در میانه حملات نظامی
این قطعنامه تنها چند ساعت پس از آن تصویب شد که ایالات متحده و جمهوری اسلامی حملات نظامی متقابلی را انجام دادند. این حملات پس از آن صورت گرفت که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، اعلام کرد ناگزیر باید به اقدام جمهوری اسلامی در سرنگون کردن یک بالگرد آپاچی آمریکا در نزدیکی تنگه هرمز پاسخ داده شود.
حملات اسرائیل و آمریکا در خرداد ماه سال گذشته شماری از تاسیسات غنیسازی اورانیوم ایران را نابود کرد یا به آنها بهشدت آسیب رساند، اما تصور میشود بخش عمدهای از اورانیوم غنیشده تولیدشده در این تاسیسات، از جمله موادی که به سطح غنای نزدیک به درجه تسلیحاتی رسیده بودند، همچنان باقی ماندهاند.
جمهوری اسلامی تاکنون اطلاعی درباره سرنوشت این مواد در اختیار آژانس بینالمللی انرژی اتمی قرار نداده و همچنین اجازه نداده است بازرسان آژانس به سایتهای بمبارانشده بازگردند و وضعیت آنها را بررسی کنند.
ایالات متحده رهبری تلاشها برای تصویب این قطعنامه را بر عهده داشت، اما جمهوری اسلامی این اقدام را «تطهیر و سفیدنمایی تجاوز نظامی» توصیف کرده است؛ زیرا به گفته تهران، بازرسان آژانس پیش از حملات نظامی به این تاسیسات دسترسی داشتهاند.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، دوشنبه ۱۸ خرداد در حاشینه نشست شورای حکام این نهاد وابسته به سازمان ملل در پاسخ به پرسش ایراناینترنشنال، بر لزوم نقشآفرینی این نهاد در هرگونه توافق احتمالی میان تهران و واشینگتن تاکید کرد و هشدار داد توافقی که فاقد سازوکار موثر راستیآزمایی باشد، در عمل «توهمی از توافق» خواهد بود.
او در پاسخ به پرسش خبرنگار ایراناینترنشنال درباره احتمال دستیابی تهران و واشینگتن به توافقی خارج از چارچوب نظارتی آژانس گفت: «دو طرف میتوانند هر توافقی که میخواهند داشته باشند، اما امیدوارم چنین کاری انجام ندهند.»
گروسی افزود: «فکر میکنم خود آنها نیز آگاه باشند که توافقی که راستیآزمایی مناسب بخشی از آن نباشد، در واقع توهمی از توافق است، زیرا نمیدانید آیا طرف مقابل به تعهدات و مفاد توافق پایبند بوده است یا خیر.»
واکنش جمهوری اسلامی
نمایندگی دائم جمهوری اسلامی در وین قطعنامه شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی درباره برنامه هستهای تهران را «سیاسی» و «فاقد حرفهایگری» خواند.
نمایندگی دائم جمهوری اسلامی در وین اعلام کرد از حقوق «غیرقابل سلب» خود، از جمله در واکنش به این قطعنامه «معیوب»، حفاظت خواهد کرد و تهران درباره واکنش مقتضی به این قطعنامه تصمیم خواهد گرفت.
پیشتر خبرگزاری رویترز احتمال داده بود که متن تهیهشده از سوی آمریکا خطر پیچیدهتر کردن مذاکرات جاری به میانجیگری پاکستان را در پی دارد زیرا جمهوری اسلامی معمولا در واکنش به قطعنامههایی که در آژانس بینالمللی انرژی اتمی علیه آن صادر میشود، با تشدید فعالیتهای هستهای یا کاهش همکاریهای خود دست به اقدام تلافیجویانه زده است.
شورای حکام یکی از ارکان اصلی تصمیمگیری در آژانس بینالمللی انرژی اتمی و متشکل از ۳۵ کشور عضو است که درباره مسائل مهم آژانس، از جمله پرونده هستهای کشورها، قطعنامهها و ارجاع احتمالی پروندهها به شورای امنیت سازمان ملل متحد تصمیمگیری میکند.
قطعنامههای پیشین شورای حکام آژانس درباره ایران که از سوی آمریکا، بریتانیا، فرانسه و آلمان ارائه شده بودند، با اکثریت قاطع تصویب شدهاند. یکی از این قطعنامهها که در آبان ۱۴۰۴ تصویب شد، از ایران خواسته بود «بیدرنگ» آژانس را از وضعیت ذخایر اورانیوم غنیشده و تاسیسات آسیبدیده خود مطلع کند. جمهوری اسلامی هنوز به این خواسته آژانس پاسخ نداده است.
سه قطعنامه دیگر این نهاد که ۲۹ آبان ۱۴۰۴، ۲۲ خرداد ۱۴۰۴، یک آذر ۱۴۰۳ تصویب شده بود محتوایی مشابه داشت. در قطعنامه خرداد ۱۴۰۴ تاکید شده بود که تهران با انباشت اورانیوم با غنای بالا و محدود کردن دسترسی بازرسان، تعهدات پادمانی خود را نقض کرده و باید فورا همکاری با آژانس را از سر بگیرد.
قطعنامه آذر ۱۴۰۳ نیز ضمن درخواست از تهران مبنی بر همکاری فوری با آژانس بینالمللی انرژی اتمی، از رافائل گروسی، مدیرکل این نهاد میخواست که گزارشی جامع از روند برنامه هستهای جمهوری اسلامی تهیه کند.
جمهوری اسلامی پس از تصویب این قطعنامهها با انتشار بیانیههایی جداگانه، آنها را «غیرقانونی» خوانده بود.
آمریکا، بریتانیا و ۲۰ کشور دیگر اعلام کردند نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی باید طرحریزی برای کشتن، ربودن و آزار افراد در اروپا، آمریکای شمالی و استرالیا را متوقف کنند.
وزارت خارجه بریتانیا، چهارشنبه اعلام کرد سازمان اطلاعات سپاه پاسداران، نیروی قدس و وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی، مخالفان ایرانی، روزنامهنگاران و جوامع و منافع یهودی و اسرائیلی را هدف قرار دادهاند.
این کشورها همچنین حملاتی را که گروهی به نام «حرکت اصحاب الیمین الاسلامیه» مسئولیت آنها را بر عهده گرفته، محکوم کردند.
در بیانیه مشترک این کشورها آمده است: «ما در عزم خود برای حفاظت از کشورها و مردممان در برابر این تهدیدها متحد هستیم. جمهوری اسلامی باید همین حالا این اقدامات را متوقف کند.»
این بیانیه مورد حمایت آلبانی، استرالیا، بلژیک، بلغارستان، کانادا، جمهوری چک، دانمارک، استونی، فرانسه، فنلاند، آلمان، ایرلند، لتونی، لیتوانی، هلند، نیوزیلند، مقدونیه شمالی، نروژ، پرتغال و سوئد قرار گرفت.
آمریکا و ۲۱ کشور دیگر در آمریکای شمالی، اروپا و اقیانوسیه، با انتشار بیانیه مشترکی، اقدامات تروریستی جمهوری اسلامی در خاک خود علیه ایرانیان مخالف حکومت، روزنامهنگاران و همچنین جوامع و منافع یهودی و اسرائیلی محکوم کردند و هشدار دادند که تهران باید فورا به این اقدامات پایان دهد.
ایالات متحده آمریکا، بریتانیا، استرالیا، اتریش، بلژیک، بلغارستان، کانادا، جمهوری چک، دانمارک، استونی، فنلاند، فرانسه، آلمان، ایرلند، لتونی، لیتوانی، هلند، نیوزیلند، مقدونیه شمالی، نروژ، پرتغال و سوئد در این بیانیه که چهارشنبه ۲۰ خرداد منتشر شد، تاکید کردهاند که طرحریزی عملیاتهای مرگبار و دیگر اقدامات مخرب در اروپا، آمریکای شمالی و استرالیا از سوی سازمان اطلاعات سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، نیروی قدس و وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی را محکوم میکنند.
این کشورها افزودهاند: «ما در عزم خود برای حفاظت از کشورهای خود و مردممان در برابر این تهدیدها متحد هستیم و جمهوری اسلامی ایران باید فورا به این اقدامات پایان دهد.»
در بیانیه مشترک ۲۲ کشور گفته شده است روابط میان نهادهای امنیتی جمهوری اسلامی و گروههای جنایی بینالمللی و محلی سابقهای طولانی دارد. استفاده این نهادها از چنین گروههایی اقدامی مذموم و محکوم است.
هیات منصفه دادگاهی در لندن، ۱۵ خرداد دو شهروند رومانیایی را بهدلیل حمله با چاقو به پوریا زراعتی، مجری شبکه ایراناینترنشنال، مجرم شناخت.
کریس رایت، رییس عملیات حفاظت امنیتی پلیس مبارزه با تروریسم لندن، در همین مورد گفت: «این یک حمله هدفمند و خشونتآمیز بود و دادستانی در جریان محاکمه استدلال کرد که این اقدام از سوی حکومت ایران سازماندهی شده بود. متهمان بلافاصله بریتانیا را ترک کردند و تصور میکردند در امان خواهند بود و میتوانند از عدالت فرار کنند. اما به لطف تحقیقات گسترده و همکاری شرکای بینالمللی ما، نشان دادیم که هر کسی مرتکب چنین جرایمی شود، در هر کجا باشد، تحت تعقیب قرار خواهد گرفت.»
او افزود: «در سالهای اخیر شاهد افزایش استفاده دولتهای خارجی از افراد واسطه و نیابتی برای انجام اقدامات مجرمانه جدی در بریتانیا بودهایم؛ اقداماتی که با هدف ارعاب افراد و تهدید شیوه زندگی ما انجام میشود.»
در ادامه بیانیه آمریکا و ۲۱ کشور دیگر در آمریکای شمالی، اروپا و اقیانوسیه آمده است: «تلاش برای کشتن، ربودن، آزار دادن، ارعاب کردن یا هر نوع حمله دیگر علیه افراد در خاک کشورهای ما، حاکمیت ملی و هنجارهای بینالمللی را تضعیف میکند.»
در این بیانیه همچنین کارزار اخیر حملات در سراسر اروپا را که جوامع یهودی، روزنامهنگاران ایرانی و منافع ایالات متحده را هدف قرار داده و گروه «حرکت اصحاب الیمین الاسلامیه» (HAYI) مسئولیت آن را پذیرفته محکوم شده است.
محمدباقر سعد داوود الساعدی، از فرماندهان کتائب حزبالله عراق، اکنون در آمریکا در بازداشت به سر میبرد و دادگاه او در نیویورک در حال برگزاری است.
دولت آمریکا میگوید الساعدی، فرمانده ۳۲ ساله این گروه نیابتی جمهوری اسلامی، مسئول چندین طرح و حمله در اروپا و آمریکای شمالی بوده که از سوی «حرکت اصحاب الیمین الاسلامیه انجام شدهاند؛ گروهی پوششی که به نمایندگی از سپاه پاسداران انقلاب اسلامی فعالیت میکند. گفته میشود الساعدی در مسیر سفر به مسکو، در ترکیه بازداشت شد. او هفته گذشته در دادگاه فدرال منطقه منهتن نیویورک خود را بیگناه دانست.
حرکت اصحاب الیمین الاسلامیه، گروهی که الساعدی متهم به هدایت آن است، فعالیت خود را در ماه مارس و چند روز پس از تشدید اقدامات آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی آغاز کرد. این گروه مسئولیت دستکم ۱۸ حمله در اروپا را بر عهده گرفته است؛ حملاتی که کنیسهها، مدارس یهودی، آمبولانسها و مراکز اجتماعی را هدف قرار دادهاند. این گروه و حامیانش نیز بلافاصله ویدئوهای این حملات را در کانالهای شناختهشده حامی رژیم ایران منتشر کردهاند و به این ترتیب فضای رعب و وحشت را بهصورت لحظهای گسترش دادهاند.
در بیانیه ۲۲ کشور علیه اقدامات تروریستی جمهوری اسلامی، ضمن تشکر از تلاشهای کشورها برای مقابله با این فعالیتها، تاکید شده است که کشورهای امضاکننده بیانیه به طور مشترک مصمم هستند اقدامات بیشتری را برای متوقف کردن اقدامات تروریستی جمهوری اسلامی در خاک خود در پیش بگیرند.
اسماعیل کوثری، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس، به رسانههای ایران گفت طرح تنگه هرمز آماده شده و پس از بازگشایی مجلس در دستور کار قرار خواهد گرفت.
او گفت همه اقدامات و بررسیهای تخصصی در این زمینه انجام شده و کمیسیون امنیت ملی کار خود را به پایان رسانده است.
اسماعیل کوثری، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس، به رسانههای ایران گفت طرح تنگه هرمز آماده شده و پس از بازگشایی مجلس در دستور کار قرار خواهد گرفت.
او گفت همه اقدامات و بررسیهای تخصصی در این زمینه انجام شده و کمیسیون امنیت ملی کار خود را به پایان رسانده است.
کوثری افزود کشورهای جنوب خلیج فارس باید مانع «سوءاستفاده» آمریکا از امکانات منطقه شوند و هشدار داد هرگونه تنش، امنیت و منافع کشورهای منطقه را نیز تحت تاثیر قرار خواهد داد.
این نماینده مجلس تاکید کرد حضور آمریکا در غرب آسیا به نفع کشورهای منطقه نیست و باید برای پایان دادن به این حضور تلاش شود.
شاهزاده رضا پهلوی با انتشار ویدیوی در رسانه اجتماعی ایکس درباره جام جهانی ۲۰۲۶ نوشت: «من عاشق فوتبالم. افسوس که رژیم، فوتبال را هم به سلاحی علیه مردم ایران تبدیل کرده است. پرچم ملی شیروخورشید را در ورزشگاهها و هرجا فوتبالدوستان گرد هم میآیند، برافرازید.»
شاهزاده رضا پهلوی همچنین نوشت: «یاد آنانی را که باید کنار ما میبودند، زنده نگه داریم. تیم ملی واقعی ایران، مردم ایراناند.»
درحالی رقابتهای جام جهانی ۲۰۲۶ از فردا آغاز خواهد شد که فیفا محدودیتهایی برای ورود پرچم شیروخورشید به ورزشگاههای محل برگزاری مسابقات اعمال کرده است.
در روزهای اخیر، شماری از ایرانیان خارج از کشور، بهویژه در آمریکا، تلاش کردهاند با روشهای مختلف به تصمیم فیفا درباره ممنوعیت ورود پرچم شیروخورشید به ورزشگاههای جام جهانی اعتراض کنند و راههایی برای نمایش این پرچم در جریان مسابقات بیابند.
