روزنامه واشینگتنپست در تحلیلی با اشاره به افزایش اقدامات تروریستی جمهوری اسلامی در نقاط مختلف جهان، هشدار داده است که غرب به یک زمین بازی برای این حکومت ایران تبدیل شده و تهران برای پیشبرد سیاست «تجاوزگری ترکیبی» خود، از الگوی مسکو الهام گرفته است.
در ابتدای این یادداشت نویسندگان با اشاره به برگزاری دادگاه محمدباقر سعد داوود الساعدی، از فرماندهان کتائب حزبالله عراق که اکنون در آمریکا در بازداشت و دادگاه او در نیویورک در حال برگزاری است، تاکید کردهاند که به نظر میرسد رژیم ایران آنقدرها هم که باید گرفتار نیست و در حالی که درگیر جنگ در داخل منطقه است، همچنان مشتاق صدور تروریسم به خارج از مرزهای خود باقی مانده است.
دولت آمریکا میگوید الساعدی، فرمانده ۳۲ ساله این گروه نیابتی جمهوری اسلامی، مسئول چندین طرح و حمله در اروپا و آمریکای شمالی بوده که از سوی «حرکت اصحاب الیمین الاسلامیه» (HAYI) انجام شدهاند؛ گروهی پوششی که به نمایندگی از سپاه پاسداران انقلاب اسلامی فعالیت میکند. گفته میشود الساعدی در مسیر سفر به مسکو، در ترکیه بازداشت شد. او هفته گذشته در دادگاه فدرال منطقه منهتن نیویورک خود را بیگناه دانست.
بهنوشته واشینگتنپست بازداشت الساعدی و افزایش حملات حرکت اصحاب الیمین الاسلامیه نشان میدهد که غرب همچنان به زمین بازی دولتهای سرکش برای به راه انداختن جنگهای نیابتی تبدیل شده است. روسیه سالهاست از چنین تاکتیکهایی استفاده میکند. روش شاخص مسکو بهکارگیری نیروهای سطح پایین از طریق مشاغل مبتنی بر تلگرام در قالب «اقتصاد گیگ» است.
گزارشها حاکی از آن است که دستگاههای اطلاعاتی روسیه در سالهای اخیر بیش از ۸۰۰ شهروند اوکراینی را برای ماموریتهایی از جمله آتشافروزی، خرابکاری در زیرساختها و جاسوسی به خدمت گرفتهاند. طرحهای مشابهی نیز در بریتانیا، لهستان، آلمان و کشورهای حوزه بالتیک مشاهده شده است.
واشینگتنپست افزوده تهران نیز تقریبا همین مسیر را دنبال و از رویکرد ترکیبی مسکو تقلید کرده است؛ به این صورت که از نیروهای یک بار مصرف، که برخی از آنها حتی نوجوان هستند، برای انجام عملیات تلافیجویانه هدفمند در کشورهای غربی استفاده میکند.
حرکت اصحاب الیمین الاسلامیه، گروهی که الساعدی متهم به هدایت آن است، فعالیت خود را در ماه مارس و چند روز پس از تشدید اقدامات آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی آغاز کرد. این گروه مسئولیت دستکم ۱۸ حمله در اروپا را بر عهده گرفته است؛ حملاتی که کنیسهها، مدارس یهودی، آمبولانسها و مراکز اجتماعی را هدف قرار دادهاند. این گروه و حامیانش نیز بلافاصله ویدئوهای این حملات را در کانالهای شناختهشده حامی رژیم ایران منتشر کردهاند و به این ترتیب فضای رعب و وحشت را بهصورت لحظهای گسترش دادهاند.
در این تحلیل تاکید شده است: « بسیاری از این حملات آشکارا ماهیتی یهودستیزانه دارند و با هدف ارعاب یهودیان انجام میشوند. اما به احتمال زیاد هدف گستردهتری نیز در میان است. این اقدامات که اغلب بهدست مهاجران مسلمان صورت میگیرد، موجب ترس در میان یهودیان، افزایش نارضایتی در میان مسلمانان و تشدید سوءظن در افکار عمومی میشود. این فعالیتها شکافهای اجتماعی موجود را عمیقتر میکند، اختلافات را دامن میزند و جوامع اروپایی را بیثبات میکند. این شکل غیرمتعارف از تروریسم با هدف ایجاد ناآرامی طراحی شده است؛ ناآرامیهایی که اروپا تاکنون با ملایمت بیش از حد با آنها برخورد کرده است.»
در ادامه این مقاله به پرونده سه شهروند صربستانی اشاره شده است که در دسامبر ۲۰۲۵ در شهر اسمدروو به اتهام جاسوسی و تحریک نفرت نژادی و مذهبی محکوم شدند. رفتارهای منتسب به آنها شامل قرار دادن سر خوک در مقابل ۹ مسجد در پاریس، پاشیدن رنگ سبز بر اماکن یهودی و پخش برچسبهایی درباره کشتار گسترده مسیحیان ارمنی از سوی امپراتوری عثمانی در سطح پایتخت فرانسه بود.
اسناد دادگاه بعدا تایید کرد که سرویس اطلاعاتی روسیه دستور انجام این عملیاتها را داده و هزینه آنها را تامین کرده بود. هدف آشکار این اقدامات، بر اساس احکام صادره، تحریک تنشهای مذهبی و قومی و بیثبات کردن فرانسه بود. با این حال، مجازات متهمان تنها بین شش تا ۱۸ ماه حبس خانگی همراه با نظارت الکترونیکی بود.
بهنوشته واشینگتنپست راهبرد پشت چنین حملاتی، بهرهبرداری از آسیبپذیریهای یک کشور است. هنگامی که یک عامل خارجی جرقهای را روشن میکند، کشور هدف خود بقیه مسیر را طی میکند. بنابراین عجیب نیست که یوروپل در اوایل امسال نسبت به چنین تهدیدهایی در اروپا هشدار داده باشد. قطبیشدن فضای سیاسی، یهودستیزی و چالشهای ادغام مهاجران در جوامع میزبان، از جمله زمینههایی هستند که بهراحتی میتوان آنها را دستکاری کرد.
در ادامه این یادداشت گفته شده است که این «تهدیدهای ترکیبی»، که اصطلاحی ملایمتر از تروریسم است، باید با همان میزان فوریتی مورد توجه قرار گیرند که در دوران اوج خلافت داعش برای مقابله با جهادگرایی در نظر گرفته میشد. این امر شامل اولویت دادن به کارزارهای آگاهیرسانی عمومی برای هشدار به افراد در معرض خطر در میان جوامع مهاجر و پناهنده درباره تلاشهای جذب نیرو میشود. همچنین پایتختهای اروپایی میتوانند همکاری فرامرزی میان نهادهای اطلاعاتی و نیروهای مجری قانون را تقویت کنند. این نهادها باید منابع بیشتری را برای مختل کردن گرههای ارتباطی این شبکهها، چه در فضای آنلاین و چه در دنیای واقعی، اختصاص دهند؛ از جمله افرادی که در اروپا هدایتکننده عملیات عوامل سطح پایین هستند.
واشینگتن نیز میتواند از این تحولات برای تقویت دفاع خود در برابر تهدیدهای موجود در خاک آمریکا استفاده کند. الساعدی، به هر حال، متهم است که تلاش کرده حملاتی علیه یک کنیسه مهم در شهر نیویورک و مراکز اجتماعی یهودیان در لسآنجلس و اسکاتسدیل آریزونا هماهنگ کند. این موضوع همچنین فرصتی مناسب برای آمریکا فراهم میکند تا همکاری خود با متحدانش را برای جلوگیری از تکرار طرحهایی مشابه آنچه الساعدی در سر داشت، دوچندان کند.
در این یادداشت تاکید شده که بسیار مهم است که دولتهای سرکش بدانند بابت اقدامات تهاجمی ترکیبی خود مجازات خواهند شد. اجرای عملیاتهای سایبری برای افشای شبکههای جذب نیرو میتواند تلاشهای آنها را مختل کند و حذف کانالهای مورد استفاده حرکت اصحاب الیمین الاسلامیه و سایر گروههای پوششی از پلتفرمهای ارتباطی، سرعت انتشار تبلیغات آنها را کاهش خواهد داد. اعمال تحریمهای بیشتر علیه دولتهای حامی چنین فعالیتهایی نیز این پیام را منتقل میکند که غرب در مقابله با این تهدیدها جدی است و در عین حال میتواند شریانهای مالی پشتیبان این عملیاتها را قطع کند.
بازداشت الساعدی شاید در کوتاهمدت سرعت عملیاتهای حرکت اصحاب الیمین را کاهش دهد، اما پایتختهای غربی نباید انتظار داشته باشند که این راهبرد متوقف شود. تهران به خوبی میداند که استفاده از نیروهای یک بار مصرف تا چه اندازه موثر است. این حملات ادامه خواهند یافت مگر آنکه راهبرد مقابله با تروریسم در غرب بهبود یابد.
