امین ناصر، مدیرعامل آرامکو گفت شوک فعلی عرضه انرژی بزرگترین شوکی است که جهان تاکنون تجربه کرده است.
ناصر افزود اگر اختلال در تنگه هرمز چند هفته دیگر ادامه یابد، بازار تا سال ۲۰۲۷ میلادی عادی نخواهد شد. او تاکید کرد حتی اگر تنگه هرمز امروز باز شود، باز هم تعادل بازار ماهها زمان خواهد برد.
شهروندی از تبریز با اشاره به افزایش شدید قیمتها گفت: «همه بدبخت شدند، قیمتها دستکم چهار برابر شده. دارو پیدا نمیشود. فروشگاهها، قیمتهای محصولات را از روی جلد پاک میکنند و کالا را با قیمت جدید حساب میکنند.»
او افزود مواد خوراکی، بهویژه گوشت، خدمات، لوازم پتشاپ، دارو و تعمیرات و قطعات خودرو بیشترین افزایش قیمت را داشتهاند.
پیشتر نیز گزارشهای متعددی درباره افزایش نرخ تورم، کاهش قدرت خرید و جهش قیمت کالاهای اساسی منتشر شده است. موضوعی که به گفته کارشناسان، همزمان با نوسانات ارزی و اختلال در واردات، فشار مضاعفی بر خانوارها وارد کرده است.
یک مخاطب خبر داد قیمت مرغ تنها طی یک هفته ۲۷ هزار تومان افزایش یافته است.
شهروند دیگری نوشت: «برنج به کیلویی ۵۰۰ هزار تومان رسیده. البته گرانیها فقط مربوط به خوراکیها نیست. تمام کالاها و وسایل برقی هم وحشتناک گران شدهاند.»
برخی پیامها به گرانی شدید خریدهای روزمره اشاره دارند.
مخاطبی نوشت: «سه قلم جنس بیارزش مثل چیپس، بیسکویت و بستنی میشود ۳۰۰ هزار تومان. ... مرغ و گوشت که بماند.»
شهروند دیگری نیز از قیمت ۳۰ هزار تومانی نان خبر داد.
مخاطبی با شرح جزییات خرید روزانه خود گفت: «مرغ کیلویی ۳۴۰ هزار تومان، شیر پاکتی ۸۵ هزار تومان، نوشابه که پارسال ۴۵ هزار تومان بود، شده ۱۲۵ هزار تومان، پنیر ۴۰۰ گرمی شده ۲۳۰ هزار تومان؛ یک خرید در حد خورد و خوراک چند روز یک خانواده دو نفره و همه وسایل عادی و لازم زندگی را خریدم شد چهار میلیون و ۵۰۰ هزار تومان.»
شهروند دیگری نیز نوشت اواسط اردیبهشت تنها شش قلم کالا شامل سبزیجات و میوه خریده که حجم آنها به یک کیلو هم نمیرسیده، اما هزینه خرید به «یک میلیون و ۱۱۴ هزار تومان» رسیده است.
بر اساس تصویر فاکتور خرید این شهروند، یک کیلوگرم سیبزمینی حدود ۹۸ هزار تومان، یک کیلوگرم قارچ سفید فله ۲۵۷ هزار و ۶۰۰ تومان، فلفل کاپی ۲۵۰ گرمی حدود ۹۴ هزار تومان، یک کیلو خیار بوتهای ۱۶۳ هزار و ۵۰۰ تومان، موز کیلویی ۳۰۷ هزار تومان و طالبی با وزن کمتر از یک کیلو، حدود ۱۹۳ هزار تومان شده است.
گرانی در لوازم الکترونیکی، خدمات و تفریحات
افزایش قیمتها تنها به خوراکیها محدود نمانده و بازار لوازم الکترونیکی و کالاهای مصرفی نیز با جهشهای ناگهانی قیمتها مواجه شده است.
یکی از مخاطبان نوشت در فروشگاهی آنلاین قیمت لپتاپی را که قبل از دی سال گذشته ۴۰ میلیون تومان بود، زده بودند ۱۰۰ میلیون.
او افزود: «روز بعد در مراجعه دوباره به سایت، دیدم شده ۱۲۰ میلیون تومان. ۲۰ درصد افزایش قیمت در یک روز. مگر چنین چیزی ممکن است؟»
شهروندی از مازندران نیز خبر داد یک بسته پلاستیک زباله و یک بسته پلاستیک فریزر را ۸۱۰ هزار تومان خریده است.
در پی هدف قرار گرفتن مجتمعهای پتروشیمی در جریان جنگ اخیر، پیشتر گزارشهایی درباره افزایش قیمت پلاستیک و نایلونهای خرید در نانواییها منتشر شده بود.
علاوه بر این موارد، برخی شهروندان در پیامهایی به ایراناینترنشنال، از حذف تدریجی تفریحات ساده روزمره نوشتند.
مخاطبی با اشاره به قیمت دو میلیون تومانی یک کیلو دانه قهوه و قیمت کیلویی سه میلیون تومانی قهوه فوری، گفت احتمالا به زودی ناچار به حذف این نوشیدنی ساده خواهد شد.
یک نوجوان نیز در همین زمینه نوشت: «عادیترین تفریح من که کافه رفتن بود حذف شده. قهوهای که قبلا ارزانترین آیتم منو و ۸۰ هزار تومان بود، شده ۲۵۰ هزار تومان.»
افزایش قیمت کالاهای غیرضروری و ورزشی نیز در پیامهای شهروندان دیده میشود.
یکی از مخاطبان گفت: «کفش اسکیتی که میخواستم بخرم از هفت میلیون تومان شده ۱۱ میلیون تومان. تا کی حسرت بخوریم؟»
شهروند دیگری نیز نوشت: «دو هفته پیش دوچرخه میخواستم بخرم ۱۱ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان بود، بعد از دو هفته رفتم پرسیدم شده ۱۵ میلیون تومان.»
از سوی دیگر، همزمان با ادامه نوسانات برق در شهرهای مختلف، برخی شهروندان از وارد شدن خسارت به لوازم خانگی خود خبر دادند.
مخاطبی نوشت: «به علت نوسانات برق، ۱۸ اردیبهشت یخچال سایدبایساید سامسونگ ما سوخت. علاوه بر اینکه قطعه اصلی نایاب است، گفتند تعمیرات با قطعه چینی بیشتر از ۴۵ میلیون تومان هزینه دارد. پول نداریم درستش کنیم و الان همه ذخیره مرغ و گوشت ما خراب شده.»
ادامه افزایش بهای دارو
در کنار گرانی کالاها، افزایش قیمت دارو و خدمات درمانی نیز در پیامهای مخاطبان تکرار شده است.
شهروندی که به اختلال ایدیاچدی (ADHD) مبتلاست، در پیامی گفت که باید داروی ویاس ۵۰ مصرف کند.
او ماه گذشته دارو را به قیمت یک میلیون تومان خریده، اما این ماه وقتی بعد از حدود سه روز گشتن در داروخانههای تهران بالاخره پیدایش کرده، قیمت ۳۰ قرص شده بوده دو میلیون و ۱۰۰ هزار تومان.
مخاطبی از اصفهان نیز خبر داد هزینه سونوگرافی آندومتریوز که در زنان خیلی شایع است قبل از عید دو میلیون تومان بوده که الان سه برابر شده و به شش میلیون تومان رسیده است.
پیشتر اطلاعاتی به ایراناینترنشنال رسیده بود که نشان میداد قیمت برخی داروها، از جمله داروهای بیماران مبتلا به سرطان و انسولین یا مکملهای دارویی، تا ۳۸۰ درصد افزایش یافته است.
بزرگزاده دوشنبه ۲۱ اردیبهشت از بارندگی «کمتر از نرمال» در ۱۱ استان کشور خبر داد و افزود: «اینکه گفته میشود کشور وارد دوره ترسالی شده، مطلقا درست نیست و نباید چنین برداشتی از وضعیت فعلی داشت.»
سخنگوی صنعت آب با اشاره به تداوم بحران کمآبی در پایتخت هشدار داد تهران در صدر استانهای کمبارش کشور قرار دارد و ششمین سال خشکسالی را تجربه میکند.
او افزود: «تهران، البرز، مشهد، ساوه و اراک در صدر مناطق نیازمند مدیریت مصرف آب هستند. پرشدگی سدهای تهران فقط ۲۲ درصد است. حجم آب سد لار به ۶ درصد ظرفیت رسیده است. وضعیت سدهای تهران نسبت به متوسط ۱۰ ساله همچنان منفی است.»
به گفته سخنگوی صنعت آب، در حال حاضر سدهای کشور بهطور متوسط ۶۵ درصد پر هستند.
در سالهای اخیر، بحران آب و برق به یکی از اصلیترین چالشهای زیستی و معیشتی مردم در استانهای مختلف ایران تبدیل شده و روایتهای رسمی و مردمی از نقاط گوناگون کشور از کمبود شدید منابع، سوءمدیریت و نارضایتی گسترده حکایت دارند.
راما حبیبی، معاون حفاظت و بهرهبرداری شرکت آب منطقهای تهران، ۲۱ اردیبهشت هشدار داد علیرغم بهبود نسبی بارندگیها نسبت به سال گذشته، میزان بارشها در استان تهران همچنان ۳۴.۵ درصد کمتر از میانگین بلندمدت است.
حبیبی صرفهجویی شهروندان را برای عبور از بحران تنش آبی «ضروری» دانست.
مسئولان جمهوری اسلامی در حالی مردم را به صرفهجویی و اصلاح الگوی مصرف فرا میخوانند که خود از حل ریشهای بحرانهای ساختاری و مدیریتی در حوزه آب و برق ناتوان بودهاند و در مقاطع گوناگون، تعطیلی استانهای مختلف کشور را بهعنوان راهکاری موقت برای جلوگیری از وخامت اوضاع به کار گرفتهاند.
روزنامه اطلاعات: بحران انرژی به توقف تولید کارخانهها و آسیب به کشاورزی میانجامد
روزنامه اطلاعات، رسانه زیر نظر رهبر جمهوری اسلامی، ۲۱ اردیبهشت در مطلبی خواستار صرفهجویی مردم در مصرف برق شد و نوشت: «فرض کنید هوا بهشدت گرم است، اما در خانه نه برق دارید و نه حتی آب. یخچال هم خاموش است. چه بر سر شما خواهد آمد؟»
این روزنامه به اظهارات اخیر مقامهای حکومت در خصوص قطع برق در تابستان پرداخت و هشدار داد بحران انرژی به معنای توقف فعالیت کارخانجات، کاهش تولید، بیکاری کارگران و گرانی است.
در ادامه این مطلب آمده است: «کشاورزان هم متحمل زیانهای جدی از ناحیه کمبود برق میشوند. همه چاههای عمیق کشاورزی بهعنوان مهمترین تامینکننده آب باغات و مزارع دشتهای وسیع کشور، برقی هستند و قطع انرژی آنها به معنای بیآبی بخش کشاورزی است.»
این روزنامه با اشاره به تشدید بحران انرژی، از تردد خودروهای تکسرنشین و استفاده از خودرو برای «تفریح» و «دور دور» در سطح شهر انتقاد کرد.
اطلاعات همچنین خواستار دقت شهروندان در خرید، مصرف و نگهداری نان شد و افزود کشور بهدلیل تحریمها بهشدت در تنگنا قرار دارد و ارز دولتی اختصاصیافته به گندم باید «صرف تامین کالاهای مختلف بهویژه در حوزه دفاع یا تامین تجهیزات و زیرساختهای کشور شود».
۲۰ اردیبهشت، آرش نجفی، رییس کمیسیون انرژی اتاق بازرگانی، ضمن هشدار درباره تشدید بحران انرژی در ایران اعلام کرد به نظر میرسد تابستان امسال قطع برق خانگی، تجاری و اداری بهصورت روزانه و مستمر ادامه داشته باشد و بخش صنعت نیز همچنان در اولویت خاموشیها قرار گیرد.
شهروندان در روزهای اخیر با ارسال پیامهایی به ایراناینترنشنال، از وخامت اوضاع معیشت، قطع برق و پیامدهای آن برای زندگی مردم انتقاد کردند.
در یکی از این پیامها آمده است: «واقعا امسال وضعیت برق و قطعی برق افتضاح شده. بدون اطلاع دادن به مردم در انزلی، شروع کردن برقها رو روزی دو سه ساعت قطع کردن. هنوز تابستون نشده، عذاب دادن مردم رو شروع کردن.»
گوئو جیاکون، سخنگوی وزارت خارجه چین، دوشنبه ۲۱ اردیبهشت در نشست خبری روزانه خود گفت: «ما همواره از شرکتهای چینی خواستهایم فعالیتهای تجاری خود را مطابق قوانین و مقررات انجام دهند و قاطعانه از حقوق و منافع مشروع شرکتهای چینی دفاع خواهیم کرد.»
او افزود: «اولویت فوری این است که به هر شکل ممکن از بازگشت درگیریها جلوگیری شود، نه اینکه از جنگ برای مرتبط کردن و تخریب دیگر کشورها بهصورت مغرضانه استفاده شود.»
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در حالی چهارشنبه ۲۳ اردیبهشت وارد پکن خواهد شد که موضوع ایران یکی از محورهای گفتوگوی او با شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، خواهد بود.
او در هفتههای اخیر تلاش کرده است پکن را برای اعمال فشار بر تهران بهمنظور توافق با واشینگتن به کار بگیرد.
از سوی دیگر، آمریکا ۱۸ اردیبهشت اعلام کرد مجموعهای از افراد و شرکتها در چین، هنگکنگ، بلاروس و امارات متحده عربی را بهدلیل ارتباط با برنامههای تسلیحاتی و شبکههای تامین جمهوری اسلامی تحریم کرده است.
بر این اساس، شرکت چینی فناوری ماهوارهای چانگ گوانگ، علاوه بر تحریمهای پیشین مرتبط با روسیه، تحت فرمان اجرایی مرتبط با تسلیحات ایران نیز قرار گرفت.
وزارت خزانهداری آمریکا اعلام کرد آمادگی دارد تا علیه هر شرکت خارجی درگیر در تجارت غیرقانونی با تهران، از جمله خطوط هوایی، اقدام کند.
این وزارتخانه همچنین گفت ممکن است تحریمهای ثانویهای را علیه موسسات مالی خارجی که به فعالیتهای جمهوری اسلامی یاری میرسانند، اعمال کند؛ از جمله شرکتهایی که «با پالایشگاههای نفت مستقل چین مرتبط هستند».
در بیانیه این وزارتخانه به نقل از اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، آمده است: «تحت رهبری دونالد ترامپ، به اقدام برای حفظ امنیت آمریکا ادامه میدهیم.»
او گفت افراد و شرکتهای خارجی تامینکننده سلاح برای نیروهای نظامی جمهوری اسلامی را هدف تحریم قرار میدهیم.
وزارت خارجه آمریکا نیز اعلام کرد چندین شرکت مستقر در چین بهدلیل ارائه تصاویر ماهوارهای به تهران برای کمک به حملات نظامی علیه نیروهای آمریکایی در خاورمیانه، هدف تحریم قرار گرفتند.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، تاکید کرد: «اقدام امروز، نهادهای مستقر در چین را بهدلیل حمایتشان از ایران پاسخگو میکند.»
او افزود آمریکا از «همه ابزارهای لازم» برای هدف قرار دادن نهادها و افرادی در کشورهای ثالث که به نیروهای نظامی و صنایع دفاعی جمهوری اسلامی کمک میکنند، استفاده خواهد کرد.
همزمان وبسایت نشنالنیوز گزارش داد جمهوری اسلامی در پاسخ به مذاکرات جاری با آمریکا، فهرستی گسترده از مطالبات را مطرح کرده که به گفته منابع رسانهای، با واکنش تند ترامپ روبهرو شده است.
بر اساس این گزارش که به نقل از شبکه لبنانی المیادین منتشر شد، [حکومت] ایران خواستار پایان فوری جنگ، تضمین آتشبس در لبنان، لغو کامل تحریمهای ایالات متحده، آزادسازی داراییهای بلوکهشده و ازسرگیری بدون محدودیت صادرات نفت ایران شده است.
