بنیامین نتانیاهو گفت اقدامات این کشور تغییر بزرگی در منطقه ایجاد کرده و حکومت ایران با ضعف فزایندهای روبهرو شده است. او افزود این ضعف در اختلافات داخلی در سطوح بالای حکومت و همچنین در ناتوانی آن برای پاسخگویی به نیازهای شهروندانش نمایان است و آن را «نشانه ضعف عمیق» توصیف کرد.
نتانیاهو گفت: «ما تغییر عظیمی ایجاد کردیم. برخی میگویند دستاوردی نداشتهایم—اما دستاوردها بسیار بزرگاند. این موضوع در ضعف این حکومت دیده میشود؛ حکومتی که اکنون خواهان و حتی التماسکننده آتشبس است.»
نخستوزیر اسرائیل همچنین اظهار داشت که حکومت ایران دیگر آن حکومت سابق نیست و اسرائیل هم دیگر آن اسرائیل سابق نیست. او افزود: «آنهایی که ما را به نابودی تهدید میکردند، اکنون برای بقای خود میجنگند.»
دفتر سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا، شنبه ۲۲ فروردین با انتشار بیانیهای اعلام کرد که عیسی هاشمی، مریم طهماسبی و پسر آنها از سوی ماموران فدرال دستگیر شدهاند و در حال حاضر در بازداشت اداره مهاجرت و گمرک ایالات متحده (ICE) به سرمیبرند و روند اخراج آنها از آمریکا در حال پیگیری است.
هاشمی، طهماسبی و پسرشان در سال ۲۰۱۴ و با ویزاهایی که در دوره ریاستجمهوری باراک اوباما صادر شده بود وارد ایالات متحده شدند.
بهگفته وزارت امور خارجه آمریکا، در ژوئن ۲۰۱۶، تنها چند ماه پس از آنکه سپاه پاسداران دو شناور نیروی دریایی آمریکا را توقیف و ۱۰ ملوان آمریکایی را بازداشت کرد، دولت اوباما از طریق «برنامه ویزای مهاجرتی تنوع» برای هر سه نفر آنها اقامت دائم صادر کرد. صدور ویزاهای جدید در این برنامه در دولت ترامپ متوقف شده است.
در بیانیه دفتر سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا گفته شده است: «ابتکار بهدلیل نقش محوریاش در تولید و هدایت تبلیغات به نفع اسلامگرایان تندروِ دخیل در بحران گروگانگیری ایران، شهرتی منفی پیدا کرد. او بهعنوان سخنگوی اصلی و واسطه رسانهای گروگانگیران، روایتهایی تبلیغاتی طراحی و منتشر میکرد که بهطور گمراهکننده، از «رفتار انسانی» با گروگانها حکایت داشت. در همین چارچوب، مصاحبههایی ترتیب داده میشد که در آنها گروگانهای آمریکایی تحت فشار مجبور بودند وضعیت خود را مناسب توصیف کنند در حالی که بسیاری از آنها در سلول انفرادی نگهداری میشدند، چشمبند داشتند، با کمبود غذا مواجه بودند و تحت انواع فشارهای جسمی و روانی، از جمله ضربوجرح و حتی اجرای صوریِ اعدام قرار داشتند.»
روزنامه نیویورکتایمز دوشنبه ۱۷ فروردین در گزارشی نوشت عیسی هاشمی در حالی که سرسختانه از محکوم کردن نقش مادرش در گروگانگیری سال ۱۳۵۸ پرهیز میکند، در لسآنجلس زندگی مجللی دارد و به فرزندان ثروتمندان کالیفرنیا روانشناسی درس میدهد.
این روزنامه افزود که «گروهی از فعالان مدنی و سازماندهندگان کارزارهای جمعآوری امضا» از دولت آمریکا خواستهاند عیسی هاشمی، فرزند ۴۳ ساله ابتکار را که «سرسختانه او از محکوم کردن گذشته تکاندهنده مادرش امتناع میکند» مورد تحقیق قرار دهند و از آمریکا اخراج کنند.
به نوشته نیویورکپست هاشمی دوشنبه هنگام خروج از «باشگاه مجللی که در آن ورزش میکند» پرسش یک خبرنگار درباره پیشینه مادرش را «با بیاعتنایی» بیپاسخ گذاشت و از صحبت خودداری کرد.
معصومه ابتکار در جریان اشغال سفارت آمریکا در تهران بهدست «دانشجویان پیرو خط امام» عضو این گروه بود و از آنجا که پس از سالها درس خواندن در ایالات متحده به زبان انگلیسی تسلط داشت، طی ۴۴۴ روز گروگانگیری بهعنوان سخنگوی این گروه فعالیت میکرد.
او در اظهارنظری مشهور، در پاسخ به یک خبرنگار خارجی که از او پرسید آیا حاضری اسلحه به دست بگیری و گروگانهای آمریکایی را بکُشی؟ پاسخ داد: «بله».
کارزار اخراج مقامهای جمهوری اسلامی و فرزندانشان
در یک سال گذشته، بهویژه پس از اعتراضهای ۱۸ و ۱۹ دی و کشتار گسترده مردم ایران، کارزار شناسایی و اخراج بستگان مقامهای جمهوری اسلامی در ایالات متحده با جدیت بیشتری از سوی دولت آمریکا دنبال میشود.
در تازهترین رویداد مرتبط، وزارت امور خارجه آمریکا، شنبه ۱۵ فروردین با انتشار بیانیهای اعلام کرد که دختر خواهر یا برادر قاسم سلیمانی، فرمانده کشته شده نیروی قدس سپاه، و فرزند او که در آمریکا اقامت داشتند، پس از لغو اقامت دائم، بهدست ماموران فدرال بازداشت شدهاند و همسر او نیز از ورود به ایالات متحده منع شده است.
در این بیانیه، حمیده سلیمانی افشار «از حامیان صریح رژیم تمامیتخواه و تروریستی ایران» معرفی و به فعالیتهای او برای «تبلیغ برای رژیم ایران، شادی بابت حملات علیه سربازان و تاسیسات نظامی آمریکایی در خاورمیانه، تمجید از رهبر جدید ایران، به کار بردن لفظ "شیطان بزرگ" در مورد آمریکا و حمایت بیقیدوشرط از سپاه پاسداران انقلاب اسلامی» اشاره شد.
این وزارتخانه ۹ بهمن ۱۴۰۴ نیز در بیانیهای اعلام کرد: «همزمان با مبارزه مردم ایران برای دست یافتن به حقوق اولیه خود، ایالات متحده برای لغو امتیاز حضور مقامهای ارشد جمهوری اسلامی و خانوادههای آنها در خاک آمریکا اقدام کرده است.»
پس از اعتراضهای ۱۸ و ۱۹ دی اقامت فاطمه لاریجانی در آمریکا و اشتغال او در «انستیتو سرطان وینشیپ» وابسته به دانشگاه ایموری در آتلانتا نیز خبرساز شده بود. گروهی از ایرانیان مقیم آتلانتا ۲۹ دی در برابر این موسسه تجمع کردند و خواستار پاسخگویی مسئولان این موسسه درباره استخدام او شدند.
طبق بیانیه اخیر وزارت امور خارجه آمریکا اقامت فاطمه لاریجانی نیز لغو و از آمریکا اخراج شده است. این وزارتخانه اعلام کرد که او و همسرش از ورود مجدد به آمریکا در آینده منع شدهاند.
دولت ترامپ تاکید کرده است که هرگز اجازه نخواهد داد ایالات متحده به محل اقامت افرادی تبدیل شود که با رژیمهای ضدآمریکایی و حامی تروریسم ارتباط دارند.
ترامپ شنبه ۲۲ فروردین در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت: «تعداد عظیمی از نفتکشهای کاملا خالی، برخی از بزرگترینهای جهان، همین حالا در حال حرکت به سمت ایالات متحده هستند تا بهترین و شیرینترین نفت و گاز جهان را بارگیری کنند.»
او افزود: «ما نفت بیشتری از مجموع دو اقتصاد بزرگ نفتی بعدی داریم و با کیفیت بالاتر.»
این پیام ترامپ در حالی منتشر شد که مقامات ارشد آمریکا و جمهوری اسلامی شنبه در اسلامآباد با میانجیگری پاکستان دیدار میکنند.
ترامپ گفته است که جمهوری اسلامی نباید از نفتکشهایی که از تنگه هرمز عبور میکنند عوارض دریافت کند.
در هفتههای اخیر، اختلال در تردد شناورها در تنگه هرمز بهدلیل حملات جمهوری اسلامی موجب برهم خوردن جریان انرژی جهانی و افزایش قیمت نفت شده است.
ایالات متحده و جمهوری اسلامی بامداد ۱۹ فروردین بر سر برقراری آتشبس موقت به توافق رسیدند و بر اساس گزارشها، بازگشایی تنگه هرمز یکی از شروط اصلی کاخ سفید برای توقف حملات به ایران بوده است.
پیشتر رییسجمهوری آمریکا تاکید کرده که تنگه هرمز «بهزودی باز خواهد شد».
همچنین کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، اعلام کرد در تماس با رییسجمهوری ایالات متحده، درباره مسائل نظامی و لجستیکی مرتبط با عبور کشتیها از تنگه هرمز گفتوگو کرده است.
روزنامه والاستریت ژورنال پیشتر گزارش داد جمهوری اسلامی از نفتکشها میخواهد برای عبور از تنگه هرمز، به ازای هر بشکه نفت یک دلار عوارض ترانزیت پرداخت کنند و این مبلغ را بهصورت ارز دیجیتال بپردازند تا به این ترتیب، تحریمها و ردیابیها را دور بزند.
اختلال در عبور کشتیها از تنگه هرمز موجب افزایش درآمدهای نفتی روسیه شده است.
پیشتر خبرگزاری رویترز گزارش داد در پی بحران نفت و گاز ناشی از جنگ آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی، درآمد دولت روسیه از محل مالیات نفتی در ماه آوریل دو برابر میشود و به حدود ۹ میلیارد دلار خواهد رسید.
رویترز پنجشنبه ۲۰ فروردین نوشت محاسبات این خبرگزاری از «سود بادآورده» روسیه از تحولات بازار جهانی انرژی در پی جنگ ایران حکایت دارد.
این منابع به رویترز گفتند صورت خامنهای در حمله به مجموعه محل اقامت رهبر جمهوری اسلامی در مرکز تهران دچار آسیب جدی شده و او همچنین از ناحیه یک یا هر دو پا بهشدت مجروح شده است.
با این حال، به گفته این منابع که بهدلیل حساسیت موضوع نخواستند نامشان فاش شود، خامنهای ۵۶ ساله در حال بهبود است و از نظر ذهنی همچنان هوشیار باقی مانده است.
دو تن از آنها گفتند او از طریق ارتباط صوتی در نشستهای مقامات ارشد شرکت میکند و در تصمیمگیری درباره مسائل مهم، از جمله جنگ و مذاکرات با واشینگتن، نقش دارد.
ابهام درباره توان اداره کشور در اوج بحران
پرسش درباره اینکه آیا وضعیت جسمی خامنهای به او امکان اداره امور کشور را میدهد یا نه، در شرایطی مطرح است که جمهوری اسلامی با یکی از بحرانیترین مقاطع خود در دهههای اخیر روبهروست و مذاکرات حساسی را با ایالات متحده در اسلامآباد، پایتخت پاکستان، آغاز کرده است.
روایت این منابع نزدیک به حلقه قدرت، جزییترین توصیف را از وضعیت رهبر جدید جمهوری اسلامی در هفتههای اخیر ارائه میدهد، اما رویترز نتوانسته است این اطلاعات را بهطور مستقل تایید کند.
محل اقامت، وضعیت جسمی و میزان توانایی مجتبی خامنهای برای اداره کشور همچنان تا حد زیادی در هالهای از ابهام است، چرا که از زمان حمله هوایی و انتصاب او بهعنوان جانشین پدرش، هیچ تصویر، ویدیو یا فایل صوتیای از او منتشر نشده است.
نمایندگی جمهوری اسلامی در سازمان ملل به پرسشهای رویترز درباره میزان جراحات خامنهای یا دلیل عدم انتشار تصویر یا پیام صوتی از او، پاسخ نداده است.
جزییات حمله و سکوت رسمی تهران
خامنهای ۹ اسفند، همزمان با نخستین روز جنگی که با حمله آمریکا و اسرائیل آغاز شد، در عملیاتی که به کشته شدن پدرش، رهبر جمهوری اسلامی از سال ۱۳۶۸، انجامید، زخمی شد.
در این حمله، همسر، باجناق و خواهرزن او نیز در میان دیگر اعضای خانوادهاش، کشته شدند.
تاکنون هیچ بیانیه رسمیای از سوی تهران درباره میزان جراحات خامنهای منتشر نشده است.
با این حال، یک گوینده اخبار در صداوسیمای جمهوری اسلامی، پس از اعلام رهبری او، از اصطلاح «جانباز» برای توصیف وضعیتش استفاده کرد. این اصطلاح در ایران معمولا برای افرادی بهکار میرود که در جنگ، مجروح شدهاند.
