مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده، در گفتوگو با بلومبرگ در مونیخ گفت اگر رهبر جمهوری اسلامی درخواست کند، رییسجمهور ترامپ حاضر است با او دیدار داشته باشد؛ نه چون با او موافق است یا حاضر است به او امتیاز دهد، بلکه چون باور دارد راه حل مشکلات جهان گفتوگو است.
او گفت: «تقریبا با اطمینان میتوانم بگویم اگر آیتالله فردا بگوید میخواهد با رییسجمهور ترامپ دیدار کند، رییسجمهور با او دیدار خواهد کرد؛ نه به این دلیل که با او موافق است، بلکه چون معتقد است این راه حل مشکلات در جهان است و دیدار با کسی را امتیاز دادن تلقی نمیکند.»
روبیو پیشتر نیز گفته بود ترامپ آماده است برای حل اختلافات با هر رهبر جهانی دیدار کند.
او در این مصاحبه، در پاسخ به این سوال که آیا صبر واشینگتن در مذاکرات هستهای با جمهوری اسلامی رو به پایان است، گفت: «اول اینکه فکر میکنم کاملا روشن است که ایران هرگز اجازه نخواهد داشت سلاح هستهای داشته باشد؛ زیرا این موضوع نه فقط برای ایالات متحده، بلکه برای اروپا، امنیت جهانی و منطقه تهدید به حساب میآید. در این باره هیچ تردیدی وجود ندارد.»
روبیو در تکمیل اظهاراتش درباره ارسال دومین ناوگروه آمریکایی به منطقه حین مذاکرات، افزود: «دوم اینکه ما آشکارا میخواهیم در منطقه نیرو داشته باشیم، زیرا ایران نشان داده هم تمایل و هم توانایی حمله به پایگاههای آمریکا در منطقه را دارد. بنابراین باید توان آتش کافی در منطقه داشته باشیم تا اطمینان یابیم که آنها اشتباهی مرتکب نمیشوند، به ما حمله نمیکنند و باعث رخدادی بزرگتر نمیشوند.»
ولودیمیر زلنسکی، شنبه ۲۵ بهمن در سخنرانی خود در کنفرانس امنیتی مونیخ گفت: «توافق برای توقف درگیریها بدون تضمینهای محکم و بلندمدت، امنیت کشورش را تامین نخواهد کرد.»
در حالی که پیشنهاد ایالات متحده شامل تضمین نظامی-امنیتی ۱۵ ساله است، او تاکید کرد که اوکراین به «تضمینهایی طولانیتر و قابل اتکاتر» نیاز دارند.
به گفته زلنسکی، واشینگتن به کییف اطلاع داده است اگر اوکراین از منطقه دونباس عقبنشینی کند، صلح «در سریعترین زمان ممکن» برقرار میشود و این تضمینی است که از سوی روسیه ارائه شده است.
اختلاف بر سر مدت تضمینها
رییسجمهوری اوکراین از از پیشنهاد تضمینهای امنیتی ۱۵ ساله از سوی آمریکاییها خبر داد و تاکید کرد اوکراین به دنبال تضمینهای ۲۰ ساله یا بیشتر است. به گفته او، مساله اصلی این است که چه سازوکاری میتواند مانع بازگشت دوباره جنگ شود و بدون چنین چارچوبی، هیچ توافقی پایدار نخواهد بود.
زلنسکی همچنین گفت ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری ایالات متحده، از حضور نیروهای خارجی در خاک اوکراین پس از پایان جنگ هراس دارد، زیرا به گفته او، رهبر کرملین میخواهد در آینده «به اوکراین بازگردد».
او در بخش دیگری از سخنانش اعلام کرد منتظر است «طرح نهاییشده شکوفایی» پس از تکمیل از سوی تیمهای اوکراینی و آمریکایی، برای بررسی به او ارائه شود. زلنسکی جزییات بیشتری از محتوای این طرح منتشر نکرد، اما آن را بخشی از گفتوگوهای گستردهتر درباره تضمینهای امنیتی و آینده ثبات در منطقه دانست.
او تاکید کرد کییف برای پایان دادن به جنگ تلاش میکند، اما این هدف نباید به بهای ایجاد خلاء امنیتی تمام شود تا روسیه بتواند در سالهای آینده دوباره از آن استفاده کند.
برنامه «پرل»
زلنسکی از رهبران اروپا و آمریکا برای کمکهای نظامی تشکر کرد و گفت برنامه «پرل» امکان خرید موشکهای پاتریوت و دیگر تجهیزات دفاعی از ایالات متحده را فراهم کرده است؛ سامانهای که نقش اصلی در رهگیری حملات بالستیک روسیه دارد.
او افزود یکی از سختترین لحظات برای یک رهبر در جنگ، شنیدن این گزارش است که یگانهای پدافندی موشکی در اختیار ندارند، در حالی که احتمال حملات تازه وجود دارد.
به گفته او، اوکراین اکنون ۱۴۵۱ روز است که در جنگی تمامعیار ایستادگی کرده و همزمان ناچار است هر روز برای حفظ حمایت متحدان تلاش کند.
نفت روسیه در کنار همدستی تهران
زلنسکی گفت تنها در ماه ژانویه، اوکراین با شش هزار پهپاد، بیش از ۱۵۰ موشک و بیش از پنج هزار بمب هدایتشونده که از سوی روسیه شلیک شدهاند، مقابله کرده است. به گفته او، حتی یک نیروگاه در کشور باقی نمانده که از حملات روسیه آسیب ندیده باشد، اما شبکه برق به کمک کارکنان این بخش فعال مانده است.
او همچنین با اشاره با اشاره به پهپادهای شاهد جمهوری اسلامی گفت این تسلیحات اکنون پیچیدهتر شدهاند، موتور جت دارند، در ارتفاعهای مختلف پرواز میکنند و میتوانند در زمان واقعی هدایت شوند.
رییسجمهوری اوکراین با اشاره به انقلاب ملی ایرانیان گفت که مردم ایران همان چیزی را از جهان میخواهند که اوکراین در آغاز تهاجم در ۲۴ فوریه نیاز داشت: «وحدت، قاطعیت و سرعت».
او تاکید کرد حکومت تهران میخواهد برای ادامه بیثباتیها زمان بخرد و باید فورا متوقف شود.
زلنسکی پیشتر در حاشیه کنفرانس مونیخ با شاهزاده رضا پهلوی دیدار کرد. او پس از این ملاقات، در پیامی در شبکه ایکس نوشت که دو طرف درباره وضعیت ایرا، لزوم تقویت تحریمها علیه حکومت ایران و دیگر حکومتهای دیکتاتوری گفتوگو کردند.
رییسجمهوری اوکراین همچنین همکاری تهران و مسکو را محکوم کرد و آن را تهدیدی برای اوکراین و منطقه دانست. او ضمن قدردانی از حمایت شاهزاده رضا پهلوی از تمامیت ارضی اوکراین، بر ضرورت حفاظت از جان انسانها تاکید کرد.
زلنسکی همچنین ادامه فعالیت بیش از هزار نفتکش روسیه در دریاهای اروپا را «کیف پول شناور» کرملین خواند و گفت بدون پول نفت، پوتین توان ادامه جنگ را نخواهد داشت.
این در حالی است که هیاتی آمریکایی بهسرپرستی استیو ویتکاف و جرد کوشنر در روزهای سهشنبه و چهارشنبه ۲۸ و ۲۹ بهمن در ژنو ابتدا با هیاتی از ایران دیدار میکنند، سپس وارد گفتوگوهای جداگانه با روسیه و اوکراین خواهند شد.
بر اساس گزارشی که ۲۵ بهمن در خبرگزاری رویترز منتشر شد، یکی از موانع اصلی در مسیر پیشرفت مذاکرات صلح اوکراین، سرنوشت مناطق باقیمانده دونباس از استان دونتسک است؛ جایی که مسکو خواهان تثبیت کنترل خود بر آن است و کییف با این خواسته مخالفت میکند.
