نشریه «مدرن دیپلماسی» در تحلیلی نوشت جنگ ۱۲ روزه نشان داد ائتلاف و اتحاد جمهوری اسلامی با کشورهای غیرغربی، تا چه اندازه آسیبپذیر و دچار پراکندگی است. این تحلیل تاکید کرد «فقدان هماهنگی نظامی، اشتراک دفاعی و همبستگی»، میتواند از جمله دلایل این آسیبپذیری و ضعف باشد.
مدرن دیپلماسی، سهشنبه ۲۹ مهر تحلیلی با عنوان «بیدوست در بحران: آنچه مناقشه اسرائیل و ایران درباره اتحادهای غیرغربی آشکار میکند» منتشر کرد.
در این تحلیل آمده است برخلاف اتحادهای راهبردی کشورهای غربی که گاه مورد چالش قرار گرفته اما همچنان پابرجا ماندهاند، اتحادهای غیرغربی همچنان «ضعیف، پراکنده و اغلب نمادین» هستند.
به نوشته این نشریه، این اتحادها بهدلیل نداشتن نزدیکی جغرافیایی، ساختار نهادی و انسجام سیاسی، در عمل قادر نیستند در لحظات بحرانی همصدا عمل کنند و همکاری نظامی، وجوه مشترک فناوری دفاعی و ارتباط راهبردی میان آنان، «بهطرز چشمگیری توسعهنیافته باقی مانده» است.
مدرن دیپلماسی نوشت در جریان حمله اخیر اسرائیل به ایران، نیروهای اسرائیلی با استفاده از حریم هوایی اردن و عراق، تاسیسات هستهای و نظامی جمهوری اسلامی را هدف قرار دادند و چندین مقام بلندپایه را کشتند.
با این حال در حالی که احتمال آغاز قریبالوقوع جنگ وجود داشت، واکنش تهران بهطور شگفتانگیزی ضعیف بود.
ارتش اسرائیل در عملیات «طلوع شیران» طرح فوقسری نیروی هوایی خود را برای ضربه زدن به شبکه دفاعی و ایجاد شوک در ساختار فرماندهی نظامی جمهوری اسلامی اجرا کرد.
پیشتر بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، با تمجید از عملکرد ارتش این کشور در جریان جنگ ۱۲ روزه گفته بود این عملیات «موجب غافلگیری جهان» شد.
مدرن دیپلماسی نیز تاکید کرد سامانههای دفاعی جمهوری اسلامی نتوانستند حملات را رهگیری کنند و آمادگی نظامی تهران از همان آغاز ناکارآمد ظاهر شد.
پیشتر هم تحلیلهای مشابهی درباره نمایش ضعف اتحادهای غیرغربی منتشر شده است.
موسسه «رَند»، اندیشکده سیاستگذاری، اوایل شهریور درباره جنگ ۱۲ روزه نوشت حمایت غرب، بهویژه آمریکا، نقشی کلیدی در موفقیت اسرائیل داشت اما جمهوری اسلامی بدون حمایت متحدانش مثل روسیه و چین، در نبرد تنها ماند.
به گفته این اندیشکده، این موضوع نشان داد حکومتهای خودکامه حاضر به فداکاری نیستند.
مسکو شریک مصلحتی است یا متحد راهبردی؟
این ضعف در شرایطی بود که در دیماه ۱۴۰۳، تهران و مسکو با هدف تقویت همکاریهای بلندمدت، یک تفاهمنامه جامع راهبردی دوجانبه به امضا رساندند.
در مطلب تحلیلی مدرن دیپلماسی آمده است که روسیه، نزدیکترین شریک جمهوری اسلامی، درگیر جنگ اوکراین است و هیچ حمایتی در زمینه اطلاعاتی یا دفاعی به تهران نداد.
این نشریه نوشت: «این پرسش مطرح است که آیا روسیه صرفا شریکی مصلحتی است یا متحدی راهبردی؟»
این تحلیل همچنین یادآوری کرد که چین با وجود توان دفاعی و نفوذ ژئوپلیتیکی، در بحران اخیر حمایت مشخصی از جمهوری اسلامی نکرد؛ هرچند که کمک نظامی محدود و روابط اقتصادی تهران و پکن گسترش یافته اما هماهنگی دفاعی راهبردی دیده نمیشود.
مدرن دیپلماسی تاکید کرد: «این بحران نشان میدهد اتحادهای غیرغربی همچنان ضعیف و بدون هماهنگی کافیاند و ایران در این شرایط تنها مانده است.»
در ماههای گذشته نیز برخی مقامات یا رسانههای حکومت ایران از کمک نکردن روسیه به جمهوری اسلامی در جریان جنگ با اسرائیل انتقاد کردند.
محمدرضا ظفرقندی، وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، درباره جنگ ۱۲ روزه با اسرائیل گفت جمهوری اسلامی انتظار داشت روسیه در جریان این جنگ به کمکش بیاید اما این اتفاق نیفتاد.
خبرگزاری رویترز دوم تیر به نقل از منابع ایرانی گزارش داد تهران از میزان حمایت مسکو در جریان جنگ اخیر رضایت نداشته است.
ترامپ پس از گفتوگوی تلفنی با پوتین در هفته گذشته، اعلام کرد مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا و سرگئی لاوروف، همتای روسیاش، با یکدیگر دیدار خواهند کرد.
سیانان سهشنبه ۲۹ مهر به نقل از یک مقام ناشناس در کاخ سفید گزارش داد این دیدار فعلا به حالت تعلیق درآمده است.
این رسانه به نقل از یک منبع دیگر اعلام کرد روبیو و لاوروف درباره چگونگی پایان دادن به جنگ، انتظارات متفاوتی داشتند.
ترامپ بارها گفته میخواهد صلح در اوکراین برقرار شود اما در عین حال تاکید کرده رسیدن به آن دشوارتر از برقراری آتشبس در غزه یا پایان دادن به درگیری کوتاهمدت میان هند و پاکستان است.
سیانان افزود هنوز مشخص نیست تاخیر در دیدار روبیو و لاوروف چه تاثیری بر نشست ترامپ و پوتین خواهد داشت.
این نشست قرار است در پایتخت مجارستان برگزار شود که از نظر تاریخی برای اوکراین و روسیه اهمیت زیادی دارد.
بر اساس اعلام مسکو و واشینگتن، روبیو و لاوروف ۲۸ مهر تماس تلفنی برقرار کردند تا درباره گامهای بعدی گفتوگو کنند.
کاخ سفید تماس با لاوروف را «سازنده» نخواند
وزارت خارجه روسیه اعلام کرد این تماس «گفتوگویی سازنده» بود اما تامی پیگات، معاون سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، از واژه «سازنده» در توصیف آن استفاده نکرد.
پیگات گفت: «وزیر خارجه آمریکا بر اهمیت دیدارهای پیش رو به عنوان فرصتی برای همکاری میان مسکو و واشینگتن بهمنظور پیشبرد راهحلی پایدار برای جنگ روسیه و اوکراین، مطابق با دیدگاه رییسجمهور ترامپ، تاکید کرد.»
سیانان اعلام کرد ممکن است روبیو و لاوروف در طول این هفته دوباره تماس تلفنی برقرار کنند.
دیدار میان این دو در صورت برگزاری، گامی کلیدی در آمادهسازی برای دومین نشست امسال میان ترامپ و پوتین تلقی میشود.
ترامپ و پوتین ۲۴ مهر با یکدیگر تلفنی صحبت کردند و پس از آن، کاخ سفید این مکالمه را «خوب و سازنده» توصیف کرد.
ترامپ پس از این تماس گفت با پوتین توافق کرده که در بوداپست دیدار کند.
این دو پیشتر در مردادماه در آلاسکا با یکدیگر دیدار کردند.
پوتین که اسفند ۱۴۰۰ دستور اعزام نیروهای روسیه به اوکراین را صادر کرد، بارها گفته است آماده مذاکره درباره صلح است و شرایط خود را برای پایان جنگ مطرح کرده است.
ترامپ میگوید باور دارد میتوان به صلح دست یافت؛ هرچند در مقاطع مختلف هشدار داده که ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، «کارت برندهای در دست ندارد».
او همزمان روسیه را «ببر کاغذی» توصیف کرده که با وجود نیروهای مسلح عظیمش نتوانسته اوکراین را تسخیر کند.
مهاجرانی سهشنبه ۲۹ مهر در نشستی خبری، درباره حجاب اجباری گفت که شورای عالی امنیت ملی «عالیترین مرجع برای موضوعات کلان کشور» است و رعایت و اجرای مصوبات آن، «بر همگان الزامی».
او گفت هر گونه اقدامی در حوزههای فرهنگی باید با «در نظر گرفتن مواضع فرهنگی در جامعه» باشد اما دولت باید «مراقب رفتارهای خارج از عرف» باشد و خود شهروندان هم در این زمینه «باید کمک کنند».
این در حالی است که روحالله مومننسب، دبیر ستاد امر به معروف و نهی از منکر استان تهران، ۲۵ مهر از تشکیل «اتاق وضعیت عفاف و حجاب» و سازماندهی بیش از ۸۰ هزار نیروی موسوم به «آمر به معروف» به عنوان مامور کنترل حجاب اجباری خبر داد.
مهاجرانی تاکید کرد: «قطعا با زور نمیتوانیم حجاب را به آدمها برگردانیم ... این تجربهای شکست خورده بود.»
او در عینحال گفت با توجه به رویکرد «محلهمحوری» دولت مسعود پزشکیان، میتوان برای «ترویج احترام» شهروندان به قوانین و مقررات در زمینه حجاب اجباری، از «ظرفیت مساجد» استفاده کرد.
در سالهای اخیر گزارشهای متعددی از حمله «آمران به معروف» به شهروندان یا درگیری آنان با مردم بهدلیل دخالت در نحوه رفتار، سبک زندگی و پوشش در اماکن عمومی منتشر شده است و این فشارها برای تحمیل حجاب اجباری به زنان همچنان ادامه دارد.
سخنگوی دولت پزشکیان در نشست خبری خود بار دیگر از زنان خواست «زیست عفیفانه» داشته باشند و افزود: «چون جامعه مسلمانیم باید مراقبت کنیم که در جامعه دو قطبی ایجاد نکنیم.»
مهاجرانی در پاسخ به سوالی درباره اختصاص بودجه در زمینه حجاب اجباری، گفت که پزشکیان مصمم به «نظمبخشی بودجهای» است و هیچ بودجهای برای «کار ویژه اینچنینی» اختصاص نیافته است.
او در نشست خبری هفتگی ۲۳ مهر خود از گزارشها درباره بازگشت خودروهای گشت ارشاد به خیابانها «اظهار بیاطلاعی» کرده و در عین حال گفته بود «بدننمایی» در حکومت اسلامی پذیرفته نیست.
همزمان با ادامه مقاومت زنان در ایران در برابر سیاست سرکوبگرانه حجاب اجباری، شماری از مقامهای جمهوری اسلامی بار دیگر بر اجرای سختگیرانه این سیاست تاکید کردهاند.
تعدادی از ائمه جمعه و نمایندگان مجلس شورای اسلامی و مجلس خبرگان نیز در سخنرانیهای تازه خود خواستار برخورد قاطعتر حکومت در اجرای «قانون حجاب» شدهاند.
علاوه بر این اظهارات، در هفتههای گذشته، گزارشهای متعددی از پلمب واحدهای صنفی از جمله کافهها و رستورانها در شهرهای مختلف به دلایلی مانند رعایت نکردن حجاب اجباری منتشر شده است.
با وجود تشدید فشارهای حکومتی، مقاومت زنان در برابر اجبار حجاب همچنان ادامه دارد.
منابع محلی سهشنبه ۲۹ مهرماه به ایراناینترنشنال گفتند ماموران انتظامی پس از به رگبار بستن خودرو و جراحت شدید ذوالفقار و خواهر کوچکش «تهانی»، محل را ترک و خانواده مجروح را بدون کمک رها کردند.
بر اساس این گزارشها، ذوالفقار بهدلیل خونریزی شدید و عدم دریافت خدمات پزشکی به موقع، سر صحنه تیراندازی جان خود را از دست داد.
این منابع گفتند تهانی که از ناحیه دستها و لگن هدف گلوله قرار گرفته بود، ابتدا به بیمارستان دولتی گلستان اهواز منتقل و علت جراحت در پرونده او «نزاع با دولت» ثبت شد.
بیمارستان برای انجام عمل جراحی مبلغ ۱۵۰ میلیون تومان از خانواده درخواست کرده اما بهدلیل ناتوانی مالی خانواده، درمان این کودک با سه روز تاخیر و در یک بیمارستان دیگر (خصوصی) انجام گرفت.
منابع محلی همچنین با استناد به اظهارات مقامهای دولتی، به ایراناینترنشنال گفتند ماموران دخیل در این تیراندازی بازداشت شدهاند اما تاکنون هیچ اطلاعی از هویت یا وضعیت آنان در دست نیست.
به گفته منابع محلی، خانواده شرفی، ساکن روستای بیتکوار، شامگاه جمعه ۲۵ مهر پس از پایان مراسم عزای یکی از بستگان قصد داشتند برای ساعاتی کودکانشان را بیرون ببرند.
گزارشها نشان میدهد نیروهای نظامی خودروی آنان را بهدلیل نداشتن پلاک متوقف میکنند و سپس آن را به رگبار میبندند.
شلیک نیروهای نظامی و امنیتی جمهوری اسلامی به خودروها و کشتن یا زخمی کردن سرنشینان آنها پیش از این نیز بارها به وقوع پیوسته است.
در یکی از آخرین نمونهها، ایراناینترنشنال ۲۶ مهر گزارش داد در پی شلیک نیروهای بسیجی به یک شهروند در استان اصفهان، این فرد از ناحیه زانو آسیب دید و با خونریزی شدید، راهی بیمارستان شد.
ایراناینترنشنال ۲۶ شهریور نیز گزارش داد عباس (ابراهیم) ملکی، شهروند ۳۷ ساله اهل روستای دهشیخ استان فارس، بر اثر تیراندازی مستقیم نیروهای مسلح جمهوری اسلامی کشته شد.
پس از جنگ ۱۲ روزه، حملات نیروهای نظامی در ایران به شهروندان شدت یافته است.
با این حال، در سالهای گذشته نیز نیروهای نظامی و امنیتی در موارد متعددی با شلیک به خودروی شخصی افراد، چندین نفر را کشتند و در هیچ یک از این موارد، پاسخگوی عملکرد خود نبودند.
بخش قابل توجهی از قربانیان این تیراندازیها کودکانی بودند که در خودروی خانواده خود حضور داشتند.
سمیر گردهانی ۱۶ ساله، آصف ممبینی ۱۵ ساله، سها اعتباری ۱۲ ساله، ملیکا برجی ۱۲ ساله، کیان پیرفلک ۱۰ ساله، مرتضی کودک ۹ ساله، مزگین پلنگی هشت ساله، یوسف شهلیبر پنج ساله، صدرا نارویی پنج ساله، رها شیخی سه ساله و امیرعلی موسی کاظمی دو ساله، برخی از این کودکان هستند.
سارکوزی سهشنبه ۲۹ مهر راهی زندان لا سانته در مرکز پاریس، یکی از معروفترین زندانهای فرانسه شد که پیشتر محل نگهداری چهرههایی چون ایلیچ رامیرز سانچز معروف به «کارلوس شغال»، چریک چپگرای مشهور و مانوئل نوریگا، رهبر پیشین پاناما بوده است.
سباستین کاول، مدیر اداره زندانهای فرانسه، سهشنبه به یک شبکه رادیویی این کشور گفت که سارکوزی در بخش انفرادی زندان که از بخشهای «بسیار امن» است، نگهداری خواهد شد و در سلول، حیاط و اتاق فعالیتها، کاملا تنها خواهد بود.
اکنون تمام سلولهای این بخش دارای دوش اختصاصی و تلفن ثابت هستند. سارکوزی میتواند از تلویزیون استفاده کند اما برای آن باید ماهانه ۱۴ یورو بپردازد.
بر اساس گزارش خبرگزاری رویترز، وعدههای غذایی برای او ارسال خواهد شد و زندان به زندانیان این بخش اجازه میدهد برای تهیه غذا در سلولهایشان مواد غذایی خریداری کنند.
اولین رییسجمهوری زندانی پس از جنگ جهانی دوم
سارکوزی اولین رییسجمهوری پیشین فرانسه است که پس از فیلیپ پتن، رییس دولت این کشور در دوران جنگ جهانی دوم، زندانی میشود.
کلود گئان، دستیار پیشین سارکوزی که همراه با او مجرم شناخته شد، دوران حبس خود را در بخشی ویژه برای «افراد آسیبپذیر» میگذراند؛ بخشی که به آن «بخش ویژه شخصیتهای مهم» میگویند و پیشتر محل زندان چهرههای سیاسی برجسته بوده است.
وزارت دادگستری فرانسه و مدیریت زندان لا سانته به پرسشهای رویترز درباره محل دقیق نگهداری سارکوزی پاسخ ندادند.
بهدلیل قرار گرفتن لا سانته در مرکز پایتخت، رفتوآمد دوستان و خانواده سارکوزی برای ملاقات با او آسانتر خواهد بود.
ژرالد دارمانن، وزیر دادگستری و از شاگردان سیاسی سارکوزی که اکنون مسئول اداره زندانهاست، دوشنبه اعلام کرد که برای دیدار با رییسجمهوری پیشین به زندان خواهد رفت.
نظر سارکوزی درباره زندانی شدنش
سارکوزی ۲۷ مهر گفت از رفتن به زندان هراسی ندارد و قصد دارد از این دوران برای نوشتن کتابی جدید استفاده کند.
با این حال، زندان میتواند تجربهای دشوار برای سیاستمداری باشد که در دوران ریاستجمهوریاش با شعار «سختگیری در برابر جرم و جنایت» شناخته میشد.
او زمانی معترضان حومههای پاریس را «اوباش» نامید و تهدید کرد که آنان را با شلنگهای پرفشار آب پاکسازی خواهد کرد.
مانند بسیاری از زندانهای فرانسه، لا سانته نیز اکنون بیش از حد ظرفیت، زندانی دارد.
بر اساس دادههای وزارت دادگستری، در ماه اوت این زندان هزار و ۲۴۳ زندانی داشت؛ در حالی که ظرفیت آن تنها ۶۵۷ نفر است.
طبق آمار شورای اروپا در سال ۲۰۲۴، فرانسه پس از اسلوونی و قبرس، سومین کشور دارای زندانهای بیش از حد شلوغ در اروپاست.
