الهامعلیاف، رییسجمهوری آذربایجان و احمد الشرع، رییس دولت انتقالی سوریه، در باکو دیدار کردند و پس از مراسمی رسمی، مذاکرات دوجانبه در سطح هیاتهای عالیرتبه برگزار شد. به دنبال این دیدار، تفاهمنامهای میان شرکت ملی نفت آذربایجان و دولت جمهوری عربی سوریه به امضا رسید.
تفاهمنامه میان دمشق و باکو را میکائیل جباروف، وزیر اقتصاد جمهوری آذربایجان و محمد البشیر، وزیر انرژی سوریه، امضا کردند اما جزییات همکاریهای پیش رو در حوزه انرژی هنوز اعلام نشده است.
رییسجمهوری موقت سوریه با دعوت رسمی رییسجمهوری جمهوری آذربایجان، به باکو، پایتخت این کشور سفر کرد. جمهوری آذربایجان، متحد ترکیه، از جمله حامیان کلیدی حکومت جدید سوریه است. این کشور میزبان مذاکرات محرمانه اسرائیل و حاکمان جدید سوریه بوده است.
تاثیر نزدیکی آذربایجان و اسرائیل بر دمشق
۲۶ اردیبهشت، شبکه ۱۲ اسرائیل گزارش داد گفتوگوهای محرمانه اسرائیل با سوریه درباره پیوستن حکومت جدید سوریه به پیمان ابراهیم با حضور مقامهای سوری، ترکیهای و ارتش اسرائیل در جمهوری آذربایجان برگزار شده است.
سفر رسمی الشرع به باکو با دعوت علیاف، در حالی است که اخبار متعددی از احتمال پیوستن قریبالوقوع سوریه به پیمان ابراهیم منتشر شده است.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، هشتم تیر اعلام کرد برخی کشورها تمایل خود را برای پیوستن به پیمان ابراهیم و عادیسازی روابط با اسرائیل ابراز کردهاند.
یکی از این کشورها که رسانهها به آن توجه کردند، سوریه بود.
روابط جمهوری آذربایجان و سوریه در زمان ریاستجمهوری بشار اسد چندان گرم نبود. اسد در جنگ اول قرهباغ، از ارمنستان حمایت کرد اما روابط دو کشور قطع نشد.
سوریه به عنوان کشوری جنگزده، در جریان بازسازی، فرصتهای سرمایهگذاری فروانی دارد. برخی کاربران عربزبان در شبکههای اجتماعی به تجربه جمهوری اسلامی در بازسازی مناطق جنگزده پس از درگیریهای اخیر قرهباغ و همچنین فعالیت در صنعت انرژی پرداختند.
با این حال مسائل اقتصادی این سفر، در حاشیه مسائل سیاسی، به خصوص موضوع احتمال پیوستن دمشق به پیمان ابراهیم قرار گرفته است؛ به ویژه آنکه این سفر تایید تلویحی خبری است که ۲۶ اردیبهشت درباره مذاکرات محرمانه پیوستن سوریه به این پیمان به میزبانی آذربایجان، منتشر شد.
همراهی واشینگتن با سوریه
۱۶ تیر، آمریکا نام جبهه النصره را که با عنوان هیات تحریر الشام نیز شناخته میشود، از فهرست سازمانهای تروریستی خارجی خارج کرد. این اقدام که در راستای تلاشهای واشینگتن برای کاهش تحریمها علیه سوریه انجام شد، تنها یک هفته پس از آن صورت گرفت که ترامپ یک فرمان اجرایی را امضا کرد که طی آن بخشی از برنامه تحریمهای ایالات متحده علیه سوریه پایان یافت.
جمهوری اسلامی از زمان سقوط حکومت اسد در سوریه، با بدبینی به حکومت جدید نگاه کرده است؛ حکومتی که جای متحد دیرین و قدرتمند تهران را در همسایگی اسرائیل گرفت.
مقامات حکومت ایران بارها نسبت به تحولات سوریه و نزدیکی حکومت جدید این کشور به اسرائیل هشدار دادهاند.
در آخرین نمونه، جمعه ۲۰ تیر، علی لاریجانی، مشاور رهبر جمهوری اسلامی، ترامپ را «شومنی» خواند که با «سر و صدا» بهدنبال اهداف خود است.
او اضافه کرد: «همه باید بدانیم و کشورهای منطقه باید فکر کنند که با سر و صدا و قلدری میخواهند کشورهای ضعیف را تسلیم کنند.»
لاریجانی تاکید کرد که اقتصاد و سیاست این کشورهای منطقه، «تحت نفوذ اسرائیل» خواهد رفت.
رجب طیب اردوغان، شنبه ۲۱ تیر در سخنرانی خود در برابر اعضای حزب عدالت و توسعه (آکپارتی) در آنکارا گفت: «از روز گذشته، بلای تروریسم وارد مرحله پایانی شده است. امروز، روزی نو و فصلی تازه در تاریخ گشوده شده. امروز، درهای ترکیهای بزرگ و قدرتمند بهروی آینده باز شدند.»
او گفت که اقدامات اخیر موجب «همبستگی ملت» شده و اکنون پارلمان نقشی حیاتی در ایجاد چارچوب قانونی برای تکمیل فرایند خلع سلاح ایفا خواهد کرد.
اردوغان تاکید کرد: «امیدوارم پارلمانمان با بیشترین میزان مشارکت ممکن، از این روند حمایت کند.»
آنکارا گامهایی در راستای تشکیل یک کمیسیون پارلمانی برداشته که وظیفه نظارت بر روند خلع سلاح و گذار پکک به سیاست دموکراتیک را بر عهده خواهد داشت.
در تصاویر منتشرشده از ویدیویی که دفتر رسانهای پکک در اختیار خبرگزاری رویترز قرار داده است، دیده میشود که یکی از اعضای مسلح این گروه سلاحی را برای سوزاندن در این مراسم، در محلی مخصوص قرار میدهد.
این برنامه، بخشی از روند اعلامشده برای خلع سلاح پکک در چارچوب تلاشهای جاری به منظور کاهش تنشها و پایان دادن به درگیریهای مسلحانه در منطقه بوده است.
این حزب اکنون نام رسمی خود را به «گروه صلح و جامعه دموکراتیک» تغییر داده است.
رویترز جمعه ۲۰ تیر گزارش داد حدود ۴۰ عضو و یک فرمانده پکک سلاحهای خود را زمین گذاشتند.
عبدالله اوجالان، رهبر این حزب، ۱۸ تیر در یک پیام ویدیویی، خواستار گذار کامل به فرآیند سیاسی و دموکراتیک شد.
پکک در سالهای اخیر و پس از عقب رانده شدن از مرزهای ترکیه، پایگاه اصلی خود را در شمال عراق مستقر کرده بود.
پیشتر و در ۹ تیر، شبکه روداو به نقل از دو منبع آگاه گزارش داده بود روند خلع سلاح پکک از اقلیم کردستان عراق آغاز خواهد شد.
حزب دموکراتیک خلقها، پکک و اوجالان، همگی از اردوغان خواستهاند به مطالبات سیاسی کُردها پاسخ دهد.
پس از اعلام انحلال پکک، اردوغان اول خرداد از قصد خود برای تغییر قانون اساسی این کشور خبر داد. خواستهای که حزب منحلشده پکک نیز پیشتر بر آن تاکید کرده بود.
اوجلان پس از اعلام خلع سلاح، از پارلمان ترکیه خواست کمیسیونی برای نظارت بر روند این اقدام و فرایند صلح تشکیل دهد.
اردوغان پیش از این اعلام کرده بود دولتش اجازه نخواهد داد هیچ اقدامی روند خلع سلاح را به شکست بکشاند و وعده داده بود به مردم «خبری تاریخی و خوش» خواهد داد.
حزب کارگران کردستان ۲۲ اردیبهشت با انتشار بیانیهای انحلال خود را اعلام کرد و گفت پکک «ماموریت تاریخی» خود را به اتمام رسانده است.
پکک یک سازمان ملیگرای مسلح بود که از زمان تاسیس خود در سال ۱۹۷۸ نقشی محوری در مبارزه کُردها برای خودمختاری ایفا کرد.
این گروه عمدتا در ترکیه، عراق، سوریه و تا حدی ایران فعالیت میکرد و هم یک گروه سیاسی و هم یک گروه مسلح به شمار میرفت.
ترکیه، ایالات متحده آمریکا، اتحادیه اروپا و چند کشور دیگر، پکک را یک سازمان تروریستی میدانستند.
در ادامه تهاجم نظامی روسیه به اوکراین، بامداد شنبه ۲۱ تیر، پهپادها و موشکهای کروز به مناطق غربی اوکراین حمله کردند.
این حملات دستکم دو کشته و چند زخمی بر جای گذاشت.
بر اساس گزارش مقامهای محلی، بخشهایی از زیرساختهای غیرنظامی در استانهای غربی اوکراین هدف قرار گرفتند. صدای آژیر خطر در چندین شهر به صدا درآمد و نیروهای پدافند هوایی اوکراین اعلام کردند موفق به رهگیری و انهدام تعدادی از این پهپادها شدند.
بهرغم فاصله این مناطق از خطوط مقدم نبرد، روسیه در ماههای اخیر بارها به غرب اوکراین حمله کرده و این مناطق را بهویژه برای زدن مراکز لجستیکی و زیرساختی، هدف قرار داده است.
حملات شب گذشته نیز در همین چارچوب ارزیابی میشوند، هرچند تا لحظه تنظیم این گزارش، کرملین واکنشی رسمی به این حملهها نشان نداده است.
موج حملههای روسیه به اوکراین
روسیه پنجشنبه ۱۹ تیر، در حملات هوایی گسترده با ۴۰۰ پهپاد و ۱۸ موشک بسیاری از شهرهای اوکراین را هدف گرفت.
این حملهها همزمان با کنفرانس بازسازی اوکراین در رُم و از سرگیری ارسال تسلیحات آمریکایی به کییف انجام شد.
روسیه ۱۴ تیر تنها ساعاتی پس از تماس تلفنی میان دونالد ترامپ و ولادیمیر پوتین، روسای جمهوری آمریکا و روسیه، اوکراین را هدف یکی از گستردهترین بمبارانها قرار داد و ۵۵۰ موشک و پهپاد، از جمله هفت موشک بالستیک به سوی این کشور شلیک کرد.
ارتش روسیه تنها در فاصله ۱۰ خرداد تا ۹ تیر، ۵۸۸ کیلومتر مربع از خاک اوکراین را تصرف کرد که نسبت به ماههای پیش از آن، پیشرویِ قابل توجهی به شمار میرود.
بر این اساس، روسیه در ماه ژوئن سومین پیشروی بزرگ خود را از نوامبر ۲۰۲۴ (۷۲۵ کیلومتر مربع) و اکتبر همان سال (۶۱۰ کیلومتر مربع) به ثبت رساند.
این در حالی است که پیشروی نیروهای روسیه در طول فصل زمستان کند شده بود.
ترامپ اعلام کرده است احتمالا دوشنبه ۲۳ تیر بیانیه مهمی درباره روسیه صادر خواهد کرد.
در همین حال، مارکو روبیو، وزیر خارجه ایالات متحده، ۱۹ تیر در گفتوگویی با سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه، نارضایتی دولت ترامپ را از نشان داده نشدن «انعطافپذیری بیشتر از سوی روسیه برای پایان دادن به جنگ» در اوکراین اعلام کرد.
روبیو در دیداری ۵۰ دقیقهای با لاوروف در حاشیه نشست وزیران خارجه آسهآن در کوالالامپور گفت: «ما باید یک نقشه راه برای پایان این جنگ تدارک ببینیم.»
بیبیسی، شنبه ۲۱ تیر به نقل از یک «مقام فلسطینی» که نامش فاش نشده، گزارش داد مذاکرات میان اسرائیل و حماس در دوحه در آستانه فروپاشی است.
این منبع گفت اسرائیل با سفر بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر این کشور، به واشینگتن برای دیدار با دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، «زمان خرید» و افزود: «تصمیم برای اعزام هیاتی بدون اختیارات کافی به قطر، اقدامی عامدانه برای متوقف کردن روند مذاکرات بوده است.»
پیش از این نیز در مذاکرات مشابه، مقامات حماس، اسرائیل را به «کارشکنی در روند مذاکرات آتشبس» متهم کرده بودند.
به گفته منبع بیبیسی، مذاکرات همچنان عمدتا بر دو محور تمرکز دارد: «خروج نیروهای نظامی اسرائیل از غزه و ارسال کمکهای بشردوستانه به این منطقه.»
احتمال رسیدن به آتشبس وجود دارد
فایننشال تایمز، روز گذشته (۲۰ تیر) در گزارشی به نقل از سه منبع آگاه از مذاکرات دوحه نوشت که با وجود اختلاف نظر درباره نحوه استقرار نیروهای اسرائیلی در غزه، اسرائیل و حماس در آستانه توافق هستند.
منابع این رسانه تاکید کردند «این توافق قریبالوقوع نیست» و ممکن است تا نهایی شدن آن، دو هفته زمان باقی باشد.
پیشنویس اولیه توافق که هفته گذشته از سوی ایالات متحده، قطر و مصر ارائه شد و هر دو طرف درگیر بهطور ضمنی آن را پذیرفتند، شامل آتشبسی ۶۰ روزه، آزادی بیش از نیمی از ۵۰ گروگان اسرائیلی باقیمانده و آغاز مذاکرات برای پایان دائم جنگ است.
اسرائیل خواستار حفظ کنترل بر بخش وسیعی از جنوب غزه در مرز با مصر است؛ منطقهای که شامل رفح تا حومه خانیونس میشود.
همچنین قرار است نیروهای نظامی اسرائیل در یک نوار حائل به عرض یک کیلومتر در سراسر مرز اسرائیل و غزه باقی بمانند.
مانع بعدی، اختلاف بر سر تضمینهایی است که حماس چندین سال است درخواست آن را دارد.
میانجیگران در پیشنهاد جدیدی که مطرح کردند، خواستار آزادی تمام گروگانهای زنده اسرائیلی باقیمانده در دو مرحله شدهاند: یکی در ابتدای دوره ۶۰ روزه و دیگری در پایان آن؛ مشروط بر دستیابی به توافق برای پایان جنگ.
طبق این پیشنهاد، اجساد ۹ گروگان اسرائیلی دیگر نیز در جریان آتشبس اولیه بازگردانده خواهد شد.
پنجشنبه ۱۹ تیر، نتانیاهو در سخنانی ویدیویی اعلام کرد بهدنبال نهاییکردن این توافق با پشتیبانی ایالات متحده است اما تصریح کرد آتشبس صرفا موقتی خواهد بود و هدف آن، آزادی ۵۰ گروگان اسرائیلی باقیمانده در غزه است.
او تاکید کرد در چارچوب هرگونه توافق احتمالی، از شروط بنیادین خود عقبنشینی نخواهد کرد؛ از جمله خلع سلاح کامل حماس و پایان تواناییهای حکومتی و نظامی این گروه در نوار غزه.
نتانیاهو گفت: «اگر این شرایط از مسیر مذاکره محقق شود، بسیار خوب است اما اگر نشود، آن را با نیروی ارتش اسرائیل به دست خواهیم آورد.»
بحران سلامت روان یکی از جدیترین چالشهای جوامع مدرن به شمار میرود. اگرچه تجویز داروهای ضدافسردگی و ضداضطراب در کشورهای پیشرفته طی دهههای اخیر رشد چشمگیری داشته، اما این درمانها پاسخگوی نیاز همه بیماران نیستند.
به گزارش اکونومیست، حدود یکسوم افراد مبتلا به افسردگی شدید، گزارش کردهاند که داروها تاثیر چندانی بر بهبود وضعیت آنها ندارد.
هورموندرمانی بهعنوان گزینهای امیدبخش
در این شرایط، پزشکان به دنبال روشهای درمانی جایگزین هستند و یکی از زمینههای امیدبخش، هورموندرمانی است. این روش درمانی، بر افزایش سطح هورمونهای طبیعی بدن، بهویژه هورمونهای جنسی مانند استروژن، پروژسترون و تستوسترون، تمرکز دارد.
در حالی که هورموندرمانی جایگزین (HRT) بیشتر به عنوان درمانی برای علائم فیزیکی یائسگی (زمانی که سطح استروژن و پروژسترون زنان کاهش مییابد، مانند گر گرفتگی و تعریق شبانه) شناخته میشود، شواهد نشان میدهند که بازگرداندن سطح هورمونها میتواند علائم بسیاری از اختلالات مقاوم به درمان، از جمله افسردگی و اسکیزوفرنی را تسکین دهد.
مردان نیز میتوانند از این درمان بهرهمند میشوند
این درمان منحصر به زنان نیست. اگرچه مردان نوسانات هورمونی مشابه یائسگی را تجربه نمیکنند اما بسیاری از آنها، احتمالا یکسوم مردان مسن، سطح تستوسترون کمتر از حد طبیعی دارند.
شواهد رو به رشدی وجود دارد که نشان میدهند تجویز تستوسترون اضافی برای این مردان میتواند در درمان اختلالات خلقی نیز موثر باشد.
موانع و چالشهای پیش رو
با وجود پتانسیل درمانی، بسیاری از بیماران و حتی برخی پزشکان، نسبت به درمانهای هورمونی محتاط هستند.
نگرانیهای مفرط درباره افزایش خطر ابتلا به سرطان پستان، هورموندرمانی جایگزین زنان را از اوایل قرن بیستویکم تحتالشعاع قرار داده است؛ بهطوری که اکنون، تنها حدود پنج درصد زنان یائسه در آمریکا از این درمان استفاده میکنند.
تجارت تستوسترون
در مورد مردان، چالش متفاوت است: افراد بیش از حد به این درمان علاقه نشان میدهند و بیشتر اهداف زیبایی را دنبال میکنند.
تستوسترون یک داروی قدرتمند تقویتکننده عملکرد محسوب میشود و در آمریکا صنعتی برای فروش این هورمون به مردان میانسال شکل گرفته است. این صنعت مملو از فروشندگان سودجو و اینفلوئنسرهای اینستاگرام است که تستوسترون را بهعنوان چشمه جوانی برای عضلهسازی، بازگرداندن میل جنسی و بهطور کلی جوانسازی معرفی میکنند.
لزوم نظارت و آگاهیرسانی
کارشناسان معتقدند برای حل مشکلات صنعت تستوسترون، تقویت نظارت، نقطه آغاز مناسبی است و کلینیکها باید موظف به آزمایش مراجعان و ارائه توضیحات شفاف درباره عوارض جانبی شوند.
در مورد زنان، آگاهیرسانی اهمیت کلیدی دارد، چرا که نگرانیهای مطرح شده درباره هورموندرمانی جایگزین، بیش از حد بزرگنمایی شده است؛ در حالی که این درمان مزایای دیگری نظیر کاهش خطر پوکی استخوان را نیز به همراه دارد.
درمانهای هورمونی باید از طریق آزمایشهای بالینی جامع ارزیابی شوند تا مشخص شود کدام بیماران بیشترین سود را از این روش میبرند.
با توجه به هزینه پایین درمانهای هورمونی، دستاوردهای حاصل در زمینه درمان اختلالات روانی و بیماریهای جسمی، میتواند فوقالعاده قابل توجه باشد و کاهش تردیدهای موجود و افزایش آگاهی عمومی، راه را برای بهرهمندی گستردهتر از این پتانسیل درمانی هموار میکند.
مقامهای جمهوری اسلامی تایید کردهاند که مونترلوس، دوچرخهسوار ۱۸ ساله، دارای تابعیت فرانسه و آلمان، در ایران بازداشت شده است.
او از اواسط ماه ژوئن در سفر جهانگردی خود با دوچرخه ناپدید شده بود.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در گفتوگو با روزنامه فرانسوی لوموند، گفته است که این فرد به دلیل «ارتکاب جرم» بازداشت شده اما توضیحی درباره نوع جرم ارائه نداده است.
به گفته عراقچی، کاردار فرانسه در تهران با مونترلوس دیدار کرده و روند رسیدگی به پروندهاش «مطابق با قوانین» در ایران ادامه خواهد یافت.
هشدارها درباره «دیپلماسی گروگانگیری»
فرانسوا بایرو، نخستوزیر فرانسه، از مقامهای ایران خواسته است «بیگناهان را مورد آزار قرار ندهند» و در عین حال تاکید کرده که برای جلوگیری از پیچیده شدن پرونده، فعلا گفتوگو درباره آن ادامه نمییابد.
او بار دیگر هشدار دولت فرانسه را تکرار کرده و گفته است «سفر به ایران خطرناک است»؛ هشدارهایی که به گفته او، مونترلوس آنها را نادیده گرفت.
فرانسه و دیگر کشورهای غربی، جمهوری اسلامی را به اتخاذ «دیپلماسی گروگانگیری» متهم میکنند. شیوهای که به باور آنها، با هدف کسب امتیازهای سیاسی از جمله در زمینه لغو تحریمها یا مذاکرات هستهای، دنبال میشود.
در حال حاضر دو شهروند دیگر فرانسه نیز در ایران زندانی هستند: سیسیل کوهلر و ژاک پاریس که به اتهام جاسوسی برای اسرائیل بازداشت شدهاند و احتمال صدور حکم اعدام برایشان وجود دارد.
این دو در می ۲۰۲۲ و در پایان تعطیلات خود در ایران دستگیر شدند.
امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، هفته گذشته هشدار داده بود که ادامه بازداشت این افراد ممکن است «با اقدامات تلافیجویانه» روبهرو شود.
موارد مشابه و واکنش آلمان
وزارت خارجه آلمان نیز در مورد خطر بازداشتهای خودسرانه در ایران هشدار داده و از شهروندانش خواسته است از سفر به آن خودداری کنند و اگر در ایران هستند، این کشور را ترک کنند.
همزمان، سازمان امدادرسانی «استِلپ» مستقر در شهر اشتوتگارت آلمان، اعلام کرد سرکان ارن، بنیانگذار این سازمان و شهروند ترکیه که در قالب یک ماموریت بشردوستانه به ایران سفر کرده است، قرار بوده هفتم تیرماه از این کشور خارج شود اما این خروج انجام نشده و ارتباط با او نیز قطع شده است.
اواخر ماه ژوئن، جمهوری اسلامی تایید کرده بود که یک دوچرخهسوار آلمانی دیگر را نیز به اتهام جاسوسی بازداشت کرده و بیش از یک سال در حبس نگه داشته است.
پیشتر ناهید تقوی، فعال حقوق زنان با تابعیت آلمانی-ایرانی، پس از تحمل چهار سال زندان از حکم ۱۰ سالهاش آزاد شد.
او که در شهر کلن آلمان زندگی میکرد، سال ۲۰۲۰ و هنگام سفر به ایران، به اتهام «تبلیغ علیه نظام» بازداشت شده بود.
