روزنامه والاستریت ژورنال نوشت مخالفت ایلان ماسک با لایحه بودجه دونالد ترامپ ممکن است موجب شود صدای جمهوریخواهانی که نسبت به افزایش بدهی ملی نگران هستند، بلندتر شنیده شود.
در همین حال، دیوید شوایکرت، نماینده جمهوریخواه ایالت آریزونا، گفت: «آیا این همان لحظهای است که جمهوریخواهان و همه مردم کشور متوجه تهدید و ابعاد تامین مالی این بدهی میشوند؟»
او با تاکید بر اینکه نظرش صرفاً درباره بحث بدهی دولت فدرال است و نه حملات شخصی، افزود: «ماسک کاملاً درست میگوید.»
ایلان ماسک همراه با شماری از جمهوریخواهان تندرو در سنای آمریکا، مخالفت خود را با لایحه کاهش مالیات و افزایش بودجه دولت شدت بخشیدهاند و خواستار کاهش بیشتر هزینههای دولتی شدند.
دفتر بودجه کنگره ایالات متحده ۱۵ خرداد اعلام کرد لایحه ترامپ برای تمدید کاهش مالیاتهای ۲۰۱۷ و افزایش هزینههای نظامی و امنیت مرزی، حدود ۲.۴ تریلیون دلار به کسری بودجه ۳۶.۲ تریلیون دلاری آمریکا اضافه خواهد کرد.
کمیته «بودجه مسئولانه فدرال» هشدار داد با احتساب پرداخت بهره، هزینه این لایحه در یک دهه میتواند به سه تریلیون دلار برسد.
ماسک که تا هفته گذشته رهبری «اداره بهرهوری دولت» را بر عهده داشت، با انتشار پیامی در ایکس تاکید کرد: «باید لایحه بودجه جدیدی نوشته شود که کسری بودجه را بیشتر نکند.»
او که بزرگترین حامی مالی جمهوریخواهان در انتخابات ۲۰۲۴ بود، با وعده کاهش دو تریلیون دلار از بودجه فدرال به دولت ترامپ پیوست، اما هفته گذشته این تیم را ترک کرد.
اسرائیل به آمریکا اطمینان داده است تا زمانی که مذاکرات با تهران رسما به شکست منجر نشود، به مواضع جمهوری اسلامی حمله نظامی نخواهد کرد. این خبر در زمانی منتشر میشود که مذاکرات آمریکا و حکومت ایران، بر خلاف ماههای اخیر، چشمانداز مبهمی پیدا کرده است.
دو مقام اسرائیلی که بیواسطه در جریان گفتوگوهای میان اسرائیل و آمریکا هستند، روز پنجشنبه ۱۵ خرداد به آکسیوس گفتند اسرائیل به کاخ سفید اطمینان داده است که تنها در صورتی به تأسیسات هستهای جمهوری اسلامی حمله خواهد کرد که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، به این جمعبندی برسد که مذاکرات با ایران به شکست انجامیده است.
در هفتههای گذشته، دولت ترامپ نگران بود که اسرائیل همزمان با جریان مذاکرات، در حال تدارک حملهای به ایران باشد. به همین دلیل، ترامپ در تاریخ هفتم خرداد اعلام کرد که به بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، هشدار داده است از هرگونه اقدام نظامی در جریان مذاکرات خودداری کند. با این حال، او تأکید کرد اگر به این نتیجه برسد که مذاکرات به جایی نخواهد رسید، ممکن است تنها با «یک تماس تلفنی» نظرش را تغییر دهد.
به گفته مقامهای اسرائیلی، هفته گذشته و در جریان سفر ران درمر، وزیر امور راهبردی، دیوید بارنئا، رئیس موساد، و تساحی هنگبی، مشاور امنیت ملی اسرائیل، به واشنگتن پیام اطمینانبخش از سوی اسرائیل به آمریکا منتقل شد. یکی از این مقامها گفت اسرائیلیها بهصراحت به طرف آمریکایی اعلام کردند که قصد ندارند با حمله نظامی به ایران، دولت ترامپ را غافلگیر کنند.
نهم خرداد، دو روز پس از اظهارات ترامپ درباره هشدار به نتانیاهو، روزنامه معاریو در اسرائیل خبر داد که چندین وزارتخانه این کشور جلسهای محرمانه برای بررسی آمادگی در مورد سناریوی حمله احتمالی اسرائیل به ایران و واکنش جمهوری اسلامی به چنین حملهای برگزار کردند.
یک مقام دیگر اسرائیلی گفت: «ما آمریکاییها را آرام کردیم و به آنها گفتیم هیچ منطقی در حمله وجود ندارد اگر راهحل دیپلماتیک مناسبی پیدا شود.» او تصریح کرد: «ما میخواهیم به دیپلماسی فرصت بدهیم و تا زمانی که مشخص نشود مذاکرات به پایان رسیده و استیو ویتکاف (نماینده کاخ سفید) ناامید شده، از اقدام نظامی خودداری خواهیم کرد.»
یک مقام ارشد دیگر اسرائیلی گفت که اگرچه ارتش اسرائیل همواره برای احتمال حمله به ایران در حال آموزش و آمادگی است، اما آمریکا و برخی کشورهای دیگر، تحرکات اخیر ارتش اسرائیل پیش از حملات به حوثیها در یمن را بهاشتباه بهعنوان نشانهای از آمادهسازی برای حمله به ایران تفسیر کردهاند.
این اخبار در حالی منتشر میشود که پس از انتشار خبر پیشنهاد آمریکا به تهران برای توافق، علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی ۱۴ خرداد، در یک سخنرانی عمومی عملا پیشنهاد هستهای آمریکا را رد کرد. در حالیکه پیشتر کارولین لویت، سخنگوی کاخ سفید، این پیشنهاد را «دقیق و قابل قبول» خوانده بود. آمریکا بارها هشدار داده است جمهوری اسلامی در صورت عدم توافق، با عواقب جدی روبرو خواهد شد.
علی خامنهای، ۱۴ خرداد با رد صریح طرح آمریکا برای توافق اتمی گفت پاسخ ما به «یاوهگویی» آمریکا معلوم است: «نمیتوانند هیچ غلطی بکنند.»
دیوید آلبرایت: ایران میتواند در یک ماه مواد لازم برای ۱۱ سلاح هستهای تولید کند
همزمان، دیوید آلبرایت، رئیس موسسه علوم و امنیت بینالمللی و بازرس پیشین تسلیحاتی سازمان ملل هشدار داد جمهوری اسلامی با بهرهگیری همزمان از تأسیسات غنیسازی فردو و نطنز، قادر است در مدت زمان بسیار کوتاهی مقادیر قابلتوجهی اورانیوم با غنای تسلیحاتی (WGU) تولید کند.
بر اساس برآورد او که در حساب شبکه ایکس خود منتشر کرد، جمهوری اسلامی در ماه نخست، میتواند مواد لازم برای ۱۱ بمب هستهای تولید کند؛ که ۹ مورد آن از تأسیسات فردو خواهد بود؛ در ماه دوم، این رقم به ۱۴ بمب و در ماه سوم، به ۱۷ بمب میرسد. بر اساس برآورد او تا پایان ماه چهارم، جمهوری اسلامی قادر خواهد بود مواد لازم برای ۲۰ سلاح هستهای داشته باشد و تا پایان ماه پنجم، این رقم به ۲۱ بمب هستهای خواهد رسید.
به نوشته آلبرایت، تاسیسات فردو میتواند در کمتر از یک هفته مواد کافی برای یک بمب را تولید کند. او تاکید کرد میزان و سرعت تولید مواد با غنای تسلیحاتی نسبت به دوره گزارش قبلی افزایش یافته است.
در این سناریو، تأسیسات فردو برای غنیسازی اورانیوم ۶۰ درصد به سطح تسلیحاتی (۹۰ درصد) به کار گرفته میشود و نطنز نیز اورانیوم با غنای تا پنج درصد و نزدیک به ۲۰ درصد را به WGU تبدیل میکند.
آلبرایت نوشت سناریوهای مختلفی برای «شکست تعهدات» جمهوری اسلامی وجود دارد، اما تقریبا همه آنها نتایجی مشابه از نظر میزان و سرعت تولید سوخت مناسب برای سلاح هستهای دارند.
با افزایش اختلافات میان کاخ سفید و منتقدانش بر سر لایحه مالیاتی، دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، اعلام کرد ایلان ماسک، میلیاردر و مدیرعامل تسلا که از کارزار انتخاباتی او حمایت مالی کرده بود، اکنون رفتاری «خصمانه» در پیش گرفته است.
ترامپ پنجشنبه ۱۵ خرداد در دفتر بیضی کاخ سفید با حملهای تند علیه ماسک، او را به «خصومت» با دولتش متهم کرد و گفت از ماسک «بسیار ناامید» شده است.
ترامپ افزود به نظر میرسد ماسک برای «حفظ منافع تجاریاش» به سیاستهای دولت حمله میکند.
این اظهارات نشانهای از شدیدتر و علنیتر شدن اختلافات میان دو تن از قدرتمندترین و ثروتمندترین افراد جهان است.
او با اشاره به کنار رفتن ماسک از سمت خود در اداره بهرهوری دولت گفت: «ماسک اولین نفر نیست. بعضیها از دولت من جدا میشوند و بعد واقعا رفتارشان خصمانه میشود. میروند، صبح از خواب بیدار میشوند، و میبینند دیگر از جذابیتها خبری نیست، دنیا برایشان فرق کرده و بعد دشمن میشوند.»
رییسجمهوری آمریکا افزود: «من از ایلان خیلی ناامید شدم. من کمک زیادی به او کردم.»
این اظهارات پس از آن مطرح شد که ماسک با حمله به ترامپ در شبکه اجتماعی ایکس، او را متهم کرد که از اصولی که پیشتر به آنها پایبند بود، عدول کرده است.
ماسک با انتقاد از «قدرنشناسی» ترامپ در ایکس نوشت: «بدون من، ترامپ انتخابات را باخته بود، دموکراتها کنترل مجلس نمایندگان را در دست داشتند و جمهوریخواهان [تنها] با نسبت ۵۱ به ۴۹ در سنا [جلو] بودند.»
ماسک پیش از این ترامپ را هدف انتقادات مستقیم خود قرار نداده بود.
در بیانیهای مشترک، جمعی از کارشناسان مستقل سازمان ملل متحد از جمهوری اسلامی ایران خواستند که احمدرضا جلالی، پزشک و پژوهشگر ایرانی-سوئدی را که از سال ۲۰۱۶ بهطور خودسرانه در بازداشت به سر میبرد، فوراً و بدون قید و شرط آزاد کند.
این بیانیه با اشاره به وخامت شدید وضعیت جسمی جلالی، از جمله حمله قلبی اخیر او، هشدار میدهد که ادامه بازداشت او ممکن است تهدیدی جدی برای جان این زندانی سیاسی باشد.
احمدرضا جلالی، پزشک متخصص در زمینه پزشکی بحران و استاد دانشگاه، در آوریل ۲۰۱۶ در حالی که به دعوت رسمی برای شرکت در کارگاههای آموزشی به ایران سفر کرده بود، توسط نهادهای امنیتی بازداشت شد. او پس از محاکمهای که به گفته ناظران بینالمللی فاقد معیارهای دادرسی عادلانه بوده، به اتهام «جاسوسی» به اعدام محکوم شد. براساس گزارشهای منتشر شده، اعترافات منسوب به او تحت شکنجه اخذ شده و نهادهای حقوق بشری و گروه کاری بازداشتهای خودسرانه سازمان ملل، بارها اعلام کردهاند که بازداشت جلالی «خودسرانه» و فاقد وجاهت قانونی است.
در این بیانیه، مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور وضعیت حقوق بشر در جمهوری اسلامی ایران، یکی از امضاکنندگان اصلی است که بهطور ویژه نسبت به نقض مستمر حقوق بشر در ایران هشدار داده است. همچنین آلیس جیلی ادواردز، گزارشگر ویژه در امور شکنجه، و موریس تیدبال-بینز، گزارشگر ویژه در زمینه اعدامهای فراقضایی و خودسرانه، از دیگر امضاکنندگان برجسته این بیانیهاند.
کارشناسان در این بیانیه تأکید کردهاند که ایران موظف است طبق حقوق بینالملل، شرایط بازداشت انسانی و دسترسی کامل به خدمات درمانی را برای زندانیان تضمین کند. آنها همچنین به الگوی نگرانکننده بازداشتهای خودسرانه افراد دوتابعیتی یا ساکنان خارجی توسط حکومت ایران اشاره کردهاند؛ روندی که غالباً بهمنظور چانهزنی سیاسی یا تبادل زندانیان دنبال میشود.
در پایان، کارشناسان سازمان ملل از مقامات جمهوری اسلامی خواستهاند که فوراً پرونده جلالی را بازبینی کرده و مسیر فعلی را تغییر دهند، پیش از آنکه آسیبهای جبرانناپذیری به سلامت و جان این زندانی وارد شود. آنان همچنین اعلام کردهاند که همچنان با دقت، روند این پرونده را پیگیری خواهند کرد.
رسول خادم، اسطوره ورزش ایران در واکنش به قتل الهه حسیننژاد، قتل امیرمحمد خالقی، دانشجوی دانشگاه تهران را که او هم قربانی زورگیری شد، یادآوری کرد و نوشت: «چه مظلومانه در چند ماه گذشته، دو فرزند ایران کُشته شدند و قلب و دلِ میلیونها ایرانی، زخمی… سوگوار این عزیزان هستیم.»
پلیس ایران صبح روز ۱۵ خرداد اعلام کرد پیکر الهه حسیننژاد، دختر ۲۴ ساله، پس از ۱۱ روز بیخبری در بیابان های اطراف تهران پیدا شده و او به قتل رسیده است.
الهه چهارم خرداد در تهران ربوده شده بود. قتل حسیننژاد واکنشهای گستردهای میان کاربران شبکههای اجتماعی و چهرههای سرشناس ایران برانگیخته است.
امیرمحمد خالقی، دانشجوی ۱۹ ساله دانشگاه تهران، در شامگاه ۲۴ بهمن، در پی حمله دو سارق کشته شد. قتل این دانشجو موجب تجمعهای اعتراضی در دانشگاهها در اعتراض به تامین نشدن امنیت برای دانشجویان شد.
