وبسایت تخصصی کپلر خبر داده است چین همزمان با تشدید فشارهای آمریکا، از ثبت سفارش جدید برای خرید نفت خام ایران خودداری میکند، به طوری که حتی پالایشگاههای خصوصی کوچک چینی هم سفارش جدید نداشتهاند. از سوی دیگر قیمت نفت ایران در بازار چین به شدت کاهش یافته است.
کپلر که به طور تخصصی، جریان انرژی در جهان را رصد میکند، در مقالهای نوشت به نظر میرسد پالایشگاههای مستقل چینی موسوم به «تیپاتها» (یا «قوریها»)، پس از آنکه یک پالایشگاه مستقر در شاندونگ برای نخستین بار از سوی ایالات متحده تحریم شد، از سفارشهای جدید برای خرید نفت خام ایران خودداری میکنند.
این اقدام، نشانهای از تشدید سیاست «فشار حداکثری» واشینگتن است.
بر اساس این مقاله، از اول فروردین ۱۴۰۴ تاکنون، هیچ معامله جدیدی در این زمینه گزارش نشده است.
از سوی دیگر، پیشنهادهای خرید نفت سبک ایران که پیش از تحریمهای اخیر زیر ۰/۸ دلار قیمت نفت خام برنت بود، پس از تحریمها به زیر ۱/۵ دلار کمتر از قیمت نفت خام برنت رسیده است.
پالایشگران همچنان در حال ارزیابی ریسکهای دریافت نفت خام ایران در آینده هستند و به دقت تحولات پیرامون پالایشگاه ۶۰ هزار بشکهای «شوگوانگ لوکینگ پتروشیمی» را دنبال میکنند.
بیشتر نفت ایران را پالایشگاههای کوچکی در شمال شرقی چین میخرند که به «قوریها» معروف هستند. این پالایشگاهها برای سودآوری به نفت ارزان متکیاند و محصولات خود را در داخل کشور به ارز محلی میفروشند که آنها را در برابر تحریمهای ثانویه که شرکتهای آمریکایی را از معامله با هر شرکتی که بهطور آگاهانه نفت ایران را بخرد منع میکند، ایمن میدارد.
اما این پالایشگاهها در عین حال نیازمند نفتکشهایی هستند که در بندرهای چینی پهلو بگیرند و نفت ارزان ایران را به دست آنها برسانند.
۲۶ دی ۱۴۰۳، اکونومیست گزارش داد طراحان تحریمها با آگاهی از این موضوع، نفتکشهایی را هدف قرار دادهاند که مسئول آخرین مرحله از سفر نفت ایران، معمولا از مالزی به چین هستند.
اکنون بنادر چینی از ترس مجازات، شروع به رد درخواست این نفتکشها برای پهلو گرفتن کردهاند.
از سوی دیگر تاکنون نشانهای از قطع حمایت مالی بانکها از پالایشگاه لوکینگ که اخیرا تحریم شد، دیده نشده است.
اگر این پالایشگاه بتواند تامین مالی خود را حفظ کرده و به فعالیتش ادامه دهد، ممکن است دیگر پالایشگاههای مستقل -بهویژه آنهایی که به نفت خام ایران به عنوان خوراک اصلی خود وابستهاند- تشویق شوند که به دریافت محمولههای ایرانی ادامه دهند.
کپلر نوشت محمولههای ایرانی که تا هفتم فروردین ۱۴۰۴ به وسیله نفتکشهایی حمل شدهاند که در فهرست تحریمهای دفتر کنترل داراییهای خارجی آمریکا (OFAC) قرار ندارند، با موفقیت تخلیه شدهاند.
این نشان میدهد بنادر چینی علیرغم تشدید تحریمهای آمریکا، از پذیرش نفت خام ایران خودداری نکردهاند.
اقدام اخیر واشنگتن در تحریم «هویزهو هوایینگ»، یک پایانه نفتی در جنوب چین، ممکن است برخی بنادر را وادار به بازنگری در پذیرش نفتکشهای تحریمشده کند.
۱۸ دی ماه ۱۴۰۳، حدودا دو هفته مانده به آغاز کار رسمی دونالد ترامپ به عنوان رییسجمهوری آمریکا، بندر شاندونگ چین که مرکز اصلی واردات نفت تحریمشده ایران، روسیه و ونزوئلا به این کشور بود، ورود نفتکشهای تحریم شده از سوی ایالات متحده به مجموعه بنادر تحت مدیریت خود را ممنوع کرد.
با این حال، دادههای کپلر نشان میدهد دو نفتکش «آفرامکس» -از جمله «توراکو» و «نریوس سوفیا» که اخیرا به وسیله OFAC در لیست سیاه قرار گرفتهاند- اوایل این هفته موفق به تخلیه نفت خام ایران در بنادر «یانگشان» و «دونگیینگ» شدهاند.
زلزله ویرانگر جمعه هشتم فروردین با بزرگی ۷/۷، یکی از قویترین زلزلههای این کشور جنوب شرق آسیا در یک قرن اخیر بود که در جنگهای داخلی تکهتکه شده است.
منطقهای با جمعیت ۲۸ میلیون نفر که این زلزله، حجم بالایی از خرابی در آن به جا گذاشته و بسیاری از ساکنان را در وضعیت بدون غذا، آب و سرپناه قرار داده است.
تا چهارشنبه ۱۳ فروردین، تعداد مرگ و میرها سه هزار و سه نفر و تعداد مجروحان، چهار هزار و ۵۱۵ نفر گزارش شده است؛ به علاوه ۳۵۱ نفر مفقود.
اکنون با گذشت یک هفته، علاوه بر وضعیت ناگوار زلزلهزدگان، احتمال میرود شرایط جوی سختتر شود چرا که مقامات هواشناسی هشدار دادهاند باران غیر فصلی از یکشنبه ۱۷ فروردین تا جمعه ۲۲ فروردین، میتواند مناطق به شدت آسیبدیده از زلزله، مانند ماندالای، ساگاینگ و پایتخت، نایپیداو را تهدید کند.
یکی از نیروهای امدادی با بیان اینکه هنوز افراد زیادی در زیر آوار مدفون هستند، درباره بارش احتمالی باران به خبرگزاری رویترز گفت: «به ویژه در منطقه ماندالای، اگر باران شروع به باریدن کند، افرادی که گرفتار شدهاند حتی اگر تا این لحظه زنده مانده باشند، غرق خواهند شد.»
سفارت میانمار در ژاپن در پستی که در فیسبوک منتشر کرده است، نوشت تاکنون ۵۳ محموله هوایی کمک به میانمار ارسال شده است، در حالی که بیش از یکهزار و ۹۰۰ نیروی امدادی از ۱۵ کشور، از جمله همسایگان جنوب شرقی آسیا، چین، هند و روسیه برای کمک به میانمار وارد شدند.
با وجود ویرانیهای گسترده، تلویزیون دولتی میانمار اعلام کرد مین آنگ هلاینگ، رییس حکومت نظامی، امروز ۱۴ فروردین، کشور بحرانزده خود را برای یک سفر نادر به اجلاس منطقهای در بانکوک ترک خواهد کرد.
این سفر خارجی اقدامی غیرمعمول برای این ژنرال محسوب میشود که بسیاری از کشورها او را منفور میدانند و تحت تحریمهای غرب و تحقیقات دادگاه کیفری بینالمللی قرار دارد.
باران غیرموسمی
میانمار در حالی دچار زلزله شده است که با وجود سالها جنگ داخلی در این کشور، دسترسی امدادگران به همه مناطق دشوار است و از سوی دیگر، باران هم به مشکلات اضافه شده است.
ارتش از زمان بازگشت به قدرت در کودتای سال ۲۰۲۱ میلادی که دولت غیرنظامی منتخب به رهبری آنگ سان سوچی، برنده جایزه نوبل صلح را سرنگون کرد، برای اداره میانمار با مشکلات فراوانی روبهرو بوده است.
ژنرالها پس از کودتا در انزوای بینالمللی قرار گرفتهاند و اقتصاد میانمار و خدمات اساسی آن، از جمله بهداشت و درمان، به شدت آسیب دیده است.
چهارشنبه ۱۳ فروردین، تلویزیون دولتی میانمار اعلام کرد آتشبس یکجانبه دولت برای حمایت از تلاشهای امدادرسانی پس از زلزله، فورا و به مدت ۲۰ روز اجرا خواهد شد اما هشدار داد که در صورت حمله شورشیان، مقامات «به طور متناسب» پاسخ خواهند داد.
این اقدام پس از آن صورت گرفت که یک ائتلاف بزرگ مخالفان، سهشنبه ۱۲ فروردین، برای کمک به تلاشهای بشردوستانه، آتشبس اعلام کرد.
همزمان و تقریبا یک هفته پس از زلزله، تیمهای جستوجو در تایلند، در حال یافتن بازماندگان میان انبوهی از آوارهای یک آسمانخراش در حال ساخت در بانکوک، پایتخت این کشور هستند.
این طرح که چهارشنبه ۱۳ فروردین، از سوی جو ویلسون نماینده جمهوریخواه از کارولینای جنوبی و جیمی پانتا نماینده دموکرات از کالیفرنیا به کنگره ارائه شد، دولت آمریکا راموظف میکند که برای حمایت از مخالفان جمهوری اسلامی سیاستی منسجم و موثر در پیش بگیرد.
جو ویلسون، پس از ارائه این طرح به کنگره، در بیانیهای گفت: «حکومت ایران زودتر از آنچه تصور میکند سقوط خواهد کرد. همانطور که سقوط اسد در سوریه در ۱۲ روز اتفاق افتاد، این رژیمها بسیار ضعیفتر از آن چیزی هستند که به نظر میرسند. من خوشحالم که این طرح دو حزبی را معرفی میکنم تا حداکثر حمایت را از مردم ایران در مبارزهشان برای دموکراسی و حقوق بشر فراهم کنیم. فشار حداکثری بر حکومت باید با حمایت حداکثری از مردم همراه باشد.»
جیمی پانتا، نیز در بیانیهای گفت: نیز گفت: «حکومت ایران همچنان با سانسور اینترنت و سرکوب، مردم خود را تحت فشار قرار میدهد. قانون حمایت حداکثری با گسترش آزادی اینترنت، ضبط داراییهای حکومت برای کمک به جنبشهای دموکراسیخواه، و حمایت از مخالفان، به مقابله با این سرکوبها میپردازد. ما باید در کنار مردم ایران بایستیم.»
«فرصت بیسابقه»
اتحادیه ملی برای دموکراسی در ایران (NUFDI) و بنیاد دفاع از دموکراسیها (FDD) در تدوین این طرح نقش داشتهاند و از تصویب آن در کنگره حمایت میکنند.در همین حال این دو نهاد اعلام کردند که دوشنبه ۱۸ فروردین، بهطور مشترک میزبان نشستی ویژه در همین زمینه خواهند بود.
در این نشست جو ویلسون، سخنرانی خواهد کرد و شاهزاده رضا پهلوی نیز در گفتوگویی ویژه با کلیف می، بنیانگذار و رییس بنیاد دفاع از دموکراسیها شرکت خواهد کرد. در ادامه این نشست، بهنام بن طالبلو، مدیر ارشد برنامه ایران در بنیاد دفاع از دموکراسیها، و کامران خوانسارینیا، نایبرییس اتحادیه ملی برای دموکراسی در ایران، به بررسی شرایط کنونی ایران و چگونگی تلفیق راهبرد حمایت حداکثری و فشار حداکثری خواهند پرداخت.
بهگفته این دو نهاد، با تشدید برنامه هستهای ایران، وخامت اوضاع اقتصادی، و تقویت روابط تهران با حکومتهای اقتدارگرا و گروههای تروریستی، ایالات متحده فرصت بیسابقهای برای اجرای راهبردهای جایگزینی دارد تا حمایت حداکثری از مردم ایران را با فشار حداکثری بر جمهوری اسلامی ترکیب کند.
جزییات «قانون حمایت حداکثری»
براساس آنچه که در وبسایت اتحادیه ملی برای دموکراسی در ایران منتشر شده، «قانون حمایت حداکثری طرحی دو حزبی در کنگره آمریکا است که با هدف ارائه حمایت مستقیم از مردم ایران در مسیر دستیابی به دموکراسی، حقوق بشر و یک جامعه آزاد تدوین شده است. این قانون در کنار سیاست فشار حداکثری دولت ترامپ بر ایران، بر آزادی اینترنت، حمایت راهبردی از تغییرات دموکراتیک، و تحریمهای هدفمند علیه مقامات رژیم به جای مردم عادی تاکید دارد. این طرح همچنین بر حق مردم ایران برای تعیین سرنوشت خود فراتر از جمهوری اسلامی صحه میگذارد.»
بر اساس این طرح، کاخ سفید موظف خواهد شد که راهبردی شفاف و قاطع برای حمایت از مردم ایران ارائه دهد و یک نماینده ویژه برای هماهنگی اقدامات دولت آمریکا در اجرای سیاست حمایت حداکثری تعیین کند.
در این طرح بر تقویت حمایت سایبری از معترضان ایرانی و اصلاح عملکرد سازمان رسانههای جهانی ایالات متحده (USAGM) برای بهبود اطلاعرسانی به ایرانیان و مقابله با تبلیغات حکومت ایران تاکید شده است. سازمان رسانههای جهانی ایالات متحده بر صدای آمریکا و رادیو فردا نظارت میکند.
در طرح دو حزبی قانون حمایت حداکثری از مردم ایران، توجه ویژه به آزادی اینترنت شده و از جمله گفته شده است که باید یک کارگروه بینسازمانی با هدف توسعه دسترسی امن به اینترنت برای مردم ایران تشکیل شود و خداماتی مانند ویپیانهای ایمن، فناوری ماهوارهای، سیمکارتهای eSIM و ابزارهای ضدجاسوسی به شهروندان ایرانی ارائه شود.
در بخش دیگری از این طرح تاکید شده است که داراییهای حکومت ایران که در حوزه صلاحیت قضایی آمریکا قرار دارند باید مسدود و توقیف شوند و این منابع به جنبشهای دموکراسیخواهی غیرخشونتآمیز، از جمله حمایت از کارگران معترض و ارائه کمکهای بشردوستانه اختصاص یابد.
این طرح همچنین خواستار تدوین یک راهبرد جامع برای حمایت از مقامات و نیروهای امنیتی جداشده از جمهوری اسلامی، ایجاد کانالهای ارتباطی ایمن برای این افراد جهت ارائه اطلاعات و همکاری با دولت آمریکا و تشکیل یک گروه کاری بینسازمانی برای مدیریت و راستیآزمایی اطلاعات دریافتی از جداشدگان از حکومت ایران شده است.
بهگفته اتحادیه ملی برای دموکراسی در ایران، این طرح وزارت امور خارجه، وزارت خزانهداری و دادستان کل آمریکا را موظف خواهد کرد تا با انجام یک ارزیابی جامع اعلام کنند که آیا میتوان وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی را در فهرست سازمانهای تروریستی خارجی قرار داد یا نه.
طرحهای مکمل برای افزایش فشار بر ایران
این طرح بخشی از یک بسته جامع قوانین ضد جمهوری اسلامی است که این هفته از سوی کمیته مطالعاتی جمهوریخواهان (RSC) معرفی شد. این کمیته بزرگترین گروه جمهوریخواهان در کنگره محسوب میشود.
براساس آنچه که در وبسایت این کمیته منتشر شده است دیگر طرحهای مرتبط عبارتند از:
گسترش تحریمها به حزبالله و نیروهای نیابتی جمهوری اسلامی
این بسته قوانین پیشنهادی همچنین شامل دو قانون دیگر و یک قطعنامه میشود: