تنش دیپلماتیک میان آمریکا و اوکراین روز شنبه بر سر قطعنامه سازمان ملل درباره جنگ اوکراین بالا گرفت. آمریکا که با پیشنویس اوکراین و اروپا مخالف است، نسخه جایگزین خود را ارائه کرده و از کشورهای اروپایی خواسته اوکراین را برای کنار گذاشتن متن خود تحت فشار بگذارند.
به گزارش وال استریت ژورنال، دیپلماتهای آمریکایی طی ۲۴ ساعت گذشته اعلام کردهاند که واشینگتن در صورت پیشبرد این قطعنامه، به آن رای منفی خواهد داد.
در یادداشتی که دولت آمریکا به پایتختهای اروپایی ارسال کرده، آمده است: «از اوکراین خواستهایم پیشنویس قطعنامه خود را پس بگیرد و به جای آن، در تدوین متنی که با اجماع قابل تصویب باشد و بر یک هدف ساده —پایان دادن به جنگ—تمرکز داشته باشد، با ما همکاری کند.»
همچنین در این یادداشت تاکید شده است: «ما قصد داریم به پیشنویس اوکراین رای منفی بدهیم و بهدنبال تصویب متنی کوتاه و ساده هستیم که به باور ما، تمامی اعضا، از جمله اوکراین و روسیه، بتوانند بر سر آن توافق کنند. از شما میخواهیم در متقاعد کردن اوکراین برای کنار گذاشتن پیشنویس خود، با ما همراه شوید.»
وزارت فرهنگ و گردشگری ترکیه اعلام کرد ایرانیان در اولین ماه سال ۲۰۲۵، بالاترین آمار گردشگران خارجی را در این کشور به خود اختصاص دادند.
این وزارتخانه شنبه چهارم اسفند در بیانیهای خبر داد در ژانویه سال جاری میلادی (۱۲ دی تا ۱۲ بهمن) ۲۴۰ هزار و ۶۴۳ گردشگر ایرانی به ترکیه سفر کردند.
وزارت فرهنگ و گردشگری ترکیه در فروردین امسال نیز گفته بود از از ۱۱ دی تا ۱۰ اسفند ۱۴۰۲، حدود ۴۳۸ هزار شهروند ایرانی بهعنوان گردشگر وارد ترکیه شدند.
آمارهای ترکیه نشان میدهد ایرانیان در سالهای گذشته در فهرست پرتعدادترین گردشگران خارجی در این کشور، در یکی از رتبههای اول تا سوم قرار گرفتهاند.
بر اساس گزارش جدید وزارت گردشگری ترکیه، این کشور در ماه ژانویه ۲۰۲۵ در مجموع میزبان دو میلیون و ۱۷۱ هزار و ۱۱۸ گردشگر خارجی بود.
پس از ایران، روسیه با بیش از ۲۰۳ هزار گردشگر و بلغارستان با بیش از ۱۶۵ هزار گردشگر در رتبههای دوم و سوم قرار گرفتند.
آلمان و گرجستان نیز رتبههای بعدی را در این فهرست به خود اختصاص دادند.
تعداد گردشگران خارجی در ترکیه در ماه ژانویه نسبت به مدت مشابه سال گذشته، ۶.۰۶ درصد افزایش داشت.
درآمد ترکیه از محل گردشگری در سال گذشته میلادی با افزایش ۸.۳ درصدی نسبت به سال ۲۰۲۳، به ۶۱ میلیارد و ۱۰۳ میلیون و ۴۱۹ هزار دلار رسید و رکورد جدیدی را ثبت کرد.
ترکیه در سالهای اخیر با مشکلات اقتصادی فراوانی نظیر کاهش شدید ارزش پول ملی خود دست و پنجه نرم کرده است، اما صنعت گردشگری در این کشور همچنان رونق دارد و یکی از منابع اصلی درآمد آن به شمار میرود.
ترکیه پیشبینی کرده است تا چهار سال آینده، درآمد گردشگری خارجی خود را به ۱۰۰ میلیارد دلار خواهد رساند.
گردشگری سلامت نیز در سالهای اخیر به یکی از منابع اصلی کسب درآمد در صنعت گردشگری ترکیه تبدیل شده است.
در آخرین دور تبادل گروگانها در مرحله اول توافق آتشبس غزه، حماس شش گروگان اسرائیلی به نامهای تال شوهام، اورا منگیستو، عمر شمطوف، الیا کوهن، عمر ونکرت و هشام السید را از سه منطقه در نوار غزه آزاد کرد. قرار است اسرائیل در مقابل بیش از ۶۰۰ زندانی فلسطینی را آزاد کند.
پیشتر برنامهریزی شده بود که این گروگانها صبح شنبه چهارم اسفند از رفح واقع در جنوب غزه و اردوگاه نصیرات در مرکز نوار غزه آزاد شوند و صلیب سرخ آنها را به ارتش اسرائیل تحویل دهد.
شوهام و منگیستو پس از آزادی، برای انجام معاینات اولیه و دیدار با خانوادههایشان به یک پایگاه نظامی در نزدیکی رعیم برده شده و پس از آن، با بالگرد به بیمارستانهایی در مرکز اسرائیل منتقل شدند.
سه گروگان دیگر به نامهای شمطوف، کوهن و ونکرت، حدود سه ساعت بعد، تحویل نیروهای صلیب سرخ داده و به اسرائیل منتقل شدند.
هشام السید، ششمین گروگانی بود که در روندی جداگانه و بدون تشریفات نمایشی معمول حماس، آزاد شد.
السید، یک اسرائیلی بادیهنشین اهل روستای حوره در بیابان نقب است که آوریل ۲۰۱۵ به تنهایی و از طریق گذرگاه اریز، وارد نوار غزه و اسیر شد.
خانواده او میگویند که السید دچار بیماری روانی است.
او آخرین بار در یک ویدیوی تبلیغاتی منتشرشده از سوی حماس در سال ۲۰۲۲ دیده شد که در آن به دستگاه اکسیژن متصل بود.
حماس از صبح شنبه جایگاههایی برای تحویل گروگانها در رفح و منطقه نصیرات برپا و مانند موارد پیشین، آنها را با پوسترهای تبلیغاتی پر کرد.
روی این جایگاهها، پلاکاردهایی با شعارهایی مانند «ما سیل هستیم» دیده میشود.
در این محلها، سلاحها و تجهیزاتی نظامی به نمایش گذاشته شده که حماس میگوید آنها را در حمله هفتم اکتبر از ارتش اسرائیل به غنیمت گرفته است.
بر اساس بیانیههای پیشین حماس، این شش نفر آخرین «افراد زنده» از گروه ۳۳ نفره گروگانها هستند که در چارچوب مرحله اول مبادله، به اسرائیل بازگردانده میشوند.
السید ۳۶ ساله و منگیستو ۳۹ ساله، بیش از یک دهه در غزه اسیر بودهاند اما چهار نفر دیگر در هفتم اکتبر ۲۰۲۳ ربوده شدند.
آزادی زندانیان فلسطینی
قرار است اسرائیل ۶۰۲ زندانی و بازداشتشده فلسطینی را در ازای رهایی این شش نفر، از زندانهای خود آزاد کند.
این افراد شامل ۶۰ زندانی با احکام طولانیمدت و ۵۰ زندانی محکوم به حبس ابد هستند.
در این فهرست نام ۴۷ نفر هم قرار دارد که پس از مبادله سال ۲۰۱۱ برای آزادی گیلعاد شالیط، سرباز اسیر ارتش اسرائیل، دوباره بازداشت شدند.
بیش از ۱۰۰ نفر از این زندانیان، پس از آزادی از اسرائیل، از سرزمینهای فلسطینی اخراج و تبعید خواهند شد.
بر اساس گزارشها، رییس سازمان زندانهای اسرائیل به نگهبانان دستور داده پیراهنهایی منقش به آیهای از مزامیر به زبان عربی، بر تن زندانیان فلسطینی کنند.
روی این لباس نوشته شده است: «دشمنانم را تعقیب کردم و آنها را گرفتم و بازنگشتم تا نابودشان کردم.»
این زندانیان مجبور شدهاند دستبندهایی با نوشته «ملت ابدی فراموش نمیکند؛ دشمنانم را تعقیب کردم و آنها را گرفتم» بپوشند.
حماس پنجشنبه مراسمی برای تحویل پیکرهای چهار گروگان اسرائیلی برگزار کرد که خشم جهانی را برانگیخت.
ساعاتی بعد مشخص شد که جسد شیری بیباس، گروگان زنی که قرار بود همراه پیکر دو فرزند خردسال چهار ساله و ۱۰ ماههاش به اسرائیل بازگردانده شود، در میان اجساد نیست و به جای او، پیکری ناشناس تحویل داده شده است.
پس از خشم و تهدید اسرائیل درباره این موضوع، حماس عصر جمعه سوم اسفند پیکر دیگری را به اسرائیل تحویل داد و خانواده شیری بیباس هویت او را تایید کردند.
اسرائیل پیشتر گفته بود آزمایشهای پزشکی قانونی نشان میدهند «برخلاف دروغهای حماس»، آریل و کفیر در یک حمله هوایی کشته نشدند، بلکه «تروریستهای حماس آنها را نه با شلیک اسلحه که با دستان خالی به قتل رساندند».
پس از ماهها رایزنیهای بینالمللی و با میانجیگری قطر، مصر و آمریکا، اسرائیل و حماس ۲۶ دی برای برقراری یک آتشبس سهمرحلهای در غزه به توافق دست یافتند.
مرحله نخست این توافق که قرار است شش هفته به طول بینجامد، از ۳۰ دی به اجرا درآمد و ۱۲ اسفند به پایان میرسد.
تاکنون ۲۵ گروگان زنده و چهار گروگان کشته شده اسرائیلی و پنج گروگان تایلندی از سوی حماس آزاد شدهاند.
یک دیپلمات ارشد روسیه خبر داد که مذاکرهکنندگان این کشور و آمریکا، ظرف دو هفته آینده دوباره با یگدیگر دیدار و گفتوگو خواهند کرد.
خبرگزاری دولتی ریانووستی، شنبه چهارم اسفند به نقل از سرگئی ریابکوف، معاون وزیر خارجه روسیه، گزارش داد که دومین دیدار بین نمایندگان روسیه و ایالات متحده، برای دو هفته آینده برنامهریزی شده است.
مسکو و واشینگتن، اولین دور مذاکرات خود را برای پایان دادن به جنگ تقریبا سهساله در اوکراین، سهشنبه ۳۰ بهمن در ریاض، پایتخت عربستان سعودی برگزار کردند که هدف آن، بازسازی روابط و آمادهسازی برای خاتمه دادن به این درگیری بود.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، واکنشی خشمگینانه به مذاکرات سهشنبه مسکو و واشینگتن داشت و اعلام کرد سفر برنامهریزیشده خود را به عربستان سعودی که قرار بود چهارشنبه انجام شود، لغو کرده تا اعتراضش را به دعوت نشدن اوکراین به این مذاکرات، نشان دهد.
ریابکوف در مصاحبه با ریانووستی گفت که جلسه آینده میان مقامهای آمریکا و روسیه در یک کشور سوم برگزار خواهد شد و مکان آن در حال توافق است.
او نامی از شرکتکنندگان از طرف روسیه یا آمریکا نبرد.
ریابکوف گفت که در هر دو طرف در مورد برگزاری جلساتی به منظور حل و فصل «مجموعه موارد بهاصطلاح تحریکآمیز»، «توافق اصولی» وجود دارد.
این مقام روس تاکید کرد: «امروز ما با دو مسیر موازی اما البته تا حدی به لحاظ سیاسی به هم مرتبط، روبهرو هستیم: یکی امور اوکراین و دیگری مسائل دوجانبه. گفتوگو درباره ثبات استراتژیک و کنترل تسلیحات، زمانی ممکن است که ما تغییرات قابل مشاهدهای -به سمت بهتر شدن- در سیاست آمریکا ببینیم.»
ریابکوف همچنین گفت که ایالات متحده و روسیه میتوانند درباره خاورمیانه نیز گفتوگو کنند.
پیش از این و در اول اسفند، روزنامه جمهوری اسلامی در سرمقاله خود درباره احتمال معامله ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه با دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، بر سر ایران هشدار داد و تاکید کرد منافع ملی کشور ایجاب میکند اقدامات روسیه در چگونگی تعاملش با آمریکا، زیر نظر گرفته شود.
دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، ۳۰ بهمن گفت که آغاز مذاکرات بین آمریکا و روسیه، بر روند همکاری این کشور با جمهوری اسلامی تاثیر نخواهد گذاشت.
بر اساس اعلام کرملین، نشست هفته گذشته در ریاض بیشتر بر روابط دوجانبه روسیه و ایالات متحده متمرکز بوده که «یک گام بسیار، بسیار مهم» به سوی رسیدن به یک توافق در مورد جنگ اوکراین بوده است.
کرملین این هفته اعلام کرد دیدار حضوری پوتین و ترامپ در این ماه ممکن است و هر دو نفر گفتهاند که میخواهند با هم ملاقات کنند.
رییسجمهوری ایالات متحده سوم اسفند خواستار گفتوگوی پوتین و زلنسکی شد و تاکید کرد که آنها باید با هم همکاری کنند چون قرار است به «کشته شدن میلیونها نفر» پایان داده شود.
ترامپ همچنین از نزدیک بودن توافق میان واشینگتن و کییف در مورد استخراج از معادن اوکراین خبر داد.
او همزمان و برای سومین روز متوالی، به حملات لفظی شدید خود به زلنسکی ادامه داد و در مقابل از پوتین حمایت کرد.
رییسجمهوری ایالات متحده خواستار گفتوگوی پوتین و زلنسکی شد و تاکید کرد که آنها باید با هم همکاری کنند چون قرار است به «کشته شدن میلیونها نفر» پایان داده شود. دونالد ترامپ همچنین از نزدیک بودن دستیابی به توافق معدنی میان واشینگتن و کییف خبر داد.
ترامپ شامگاه جمعه سوم اسفند در حاشیه مراسم سوگند وزیر بازرگانی تاکید کرد که «شانس توافق برای پایان جنگ در اوکراین» وجود دارد.
پس از دیدار وزیران خارجه آمریکا و روسیه در ۳۰ بهمن در عربستان سعودی، مقامهای آمریکا و روسیه در روزهای گذشته از احتمال دیدار ترامپ و پوتین خبر دادهاند.
همزمان، کاخ کرملین اعلام کرد طرفین هنوز درباره محل برگزاری این دیدار به نتیجه نرسیدهاند.
هر دو کشور قبلا از عربستان سعودی به عنوان میزبان احتمالی این دیدار یاد کرده بودند.
از سوی دیگر، ترامپ گزارشها را درباره سفر او به مسکو برای شرکت در مراسم سالگرد پایان جنگ جهانی دوم در اردیبهشت ماه سال آینده، رد کرد.
صلح در اوکراین قابل جدایی از امنیت اروپا نیست
شماری از مقامات اروپایی پس از گفتوگوی تلفنی ۹۰ دقیقهای ترامپ با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، نسبت به احتمال دستیابی به یک توافق بد بین کاخ سفید و کاخ کرملین هشدار دادند.
از جمله کایا کالاس، رییس سیاست خارجی اتحادیه اروپا، گفت: «هر راهحل سریعی، توافقی کثیف است.»
آنتونیو کاستا، رییس شورای اتحادیه اروپا، شنبه چهارم اسفند گفت که مذاکرات درباره جنگ روسیه و اوکراین، بدون حضور اروپا و کییف، «اعتباری نخواهد داشت» و به نتیجه نمیرسد.
او تاکید کرد که صلح در اوکراین را نمیتوان از امنیت اروپا جدا کرد.
کاستا همچنین گفت که ممکن است اتحادیه اروپا یک نماینده ویژه برای اوکراین تعیین کند.
نزدیکی توافق اوکراین و آمریکا بر سر مواد معدنی
ترامپ در تازهترین سخنان خود درباره جنگ اوکراین، تاکید که واشینگتن و کییف به توافق بر سر مواد معدنی نزدیک هستند.
مایکل والتز، مشاور امنیت ملی کاخ سفید نیز در همایش جمهوریخواهان موسوم به کنفرانس سیپَک گفت که توافق بین آمریکا و اوکراین در مرحله نهایی است: «رییسجمهور زلنسکی قرار است این توافق را امضا کند.»
با این حال یک منبع دولتی اوکراین در پاسخ به خبرگزاری رویترز درباره آخرین اظهارات والتز گفت که دو طرف «هنوز در حال مذاکره» هستند.
رویترز به نقل از سه منبع آگاه گزارش داد مذاکرهکنندگان آمریکایی به اوکراین گفتهاند اگر کییف درباره دسترسی ایالات متحده به معادن حیاتی با واشینگتن توافق نکند، احتمال «مختل شدن دسترسی اوکراین به اینترنت ماهوارهای استارلینک ایلان ماسک» بیشتر میشود.
زلنسکی چهارشنبه درخواست ایالات متحده را برای دریافت ۵۰۰ میلیارد دلار ثروت معدنی از اوکراین به منظور بازپرداخت کمکهای واشینگتن در زمان جنگ رد کرد و گفت که ایالات متحده تاکنون چنین مبلغی را تامین نکرده و هیچ تضمین امنیتی خاصی در این توافق ارائه نشده است.
۲۶ بهمن، گفتوگوهای زلنسکی و جیدی ونس، معاون رییسجمهوری آمریکا، در مونیخ، بدون اعلام توافق درباره استخراج آمریکا از معادن اوکراین پایان یافت.
پیشتر اوکراین مشارکت آمریکا در استخراج از این معادن را در ازای تضمینهای امنیتی، به ترامپ پیشنهاد کرده بود.
مواد معدنی مورد بحث شامل انواع خاکهای کمیاب و همچنین تیتانیوم، اورانیوم و لیتیوم هستند.
ترامپ که تعهدی به ادامه کمکهای نظامی حیاتی به اوکراین نداده، گفته است که ۵۰۰ میلیارد دلار مواد معدنی کمیاب از کییف میخواهد تا حمایت واشینگتن از اوکراین «تضمین» شود.
به گزارش رویترز، پژوهشگران موسسه ویروسشناسی ووهان چین اعلام کردند یک نوع جدید از ویروس کرونا را در خفاشها کشف کردهاند که با شیوه مشابه ویروس عامل کووید-۱۹ وارد سلولهای بدن انسان میشود. این ویروس هنوز در انسانها دیده نشده و فقط در یک آزمایشگاه مشاهده شده است.
به گزارش رویترز، موسسه ویروسشناسی ووهان چین که ویروس تازه در آن کشف شده، به دلیل پژوهشهایش در زمینه ویروس کرونا شهرت دارد و بر اساس یک تئوری، همهگیری کرونا از آزمایشگاه این موسسه آغاز شد.
بر اساس این گزارش، ویروس جدید از همان پروتئین سطح سلولی برای ورود به سلولهای انسانی استفاده میکند که ویروس سارس-کووید-۲ عامل بیماری کووید-۱۹ استفاده میکند.
پژوهشگران چینی که روی این ویروس کار می کنند میگویند همین راه انتقال مشابه، احتمال اینکه روزی این ویروس تازه هم به انسانها منتقل شود را افزایش میدهد.
رویترز گزارش داده که پژوهشگران چینی در مجله سل گزارش دادهاند گفتند که ویروس جدید که نام آن اچکییو۵-کووید-۲ نامگذاری شده مانند سارس-کووید-۲ دارای ویژگی به نام محل برش فورین است که به آن کمک میکند تا از طریق پروتئین گیرنده ایسیایی۲ بر روی سطح سلولها وارد سلول شود.
در جریان یک آزمایش در آزمایشگاه موسسه ویروسشناسی ووهان چین، اچکییو۵-کووید-۲، سلولهای انسانی با سطح بالای پروتئین گیرنده ایسیایی۲ را در لولههای آزمایشگاهی و در مدلهای روده و مجاری تنفسی انسان آلوده کرد.
پژوهشگران چینی در گزارش خود نوشتهاند با وجود این تشابه، ویروس تازه به آسانی ویروس سارس-کووید-۲ وارد سلولهای انسانی نمیشود و به برخی از محدودیتهای آن اشاره کردهاند.
در آزمایشهای بیشتر، پژوهشگران آنتیبادیهای مونوکلونال و داروهای ضدویروسی را شناسایی کردند که این گونه تازه ویروس خفاش را هدف قرار میدهند.
در پی کشف این گونه جدید از ویروس کرونا، ارزش سهام برخی شرکتهای واکسنسازی، از جمله مدرنا، نوواوکس، بیوانتک و فایزر که برای کووید ۱۹ واکسن تولید کردند، رشد چشمگیری یافت.
بلومبرگ گزارش داده انتشار این مقاله در نشریه سل و خبر شناسایی گونه جدید ویروس سل، موجب شد ارزش سهام سازندگان واکسن کووید بالا برود.
بر اساس این گزارش، سهام فایزر روز جمعه با ۱.۵٪ افزایش بسته شد، مدرنا ۵.۳٪ افزایش یافت و نوواوکس در روزی که میانگین سهام بازار نزولی بود، حدود ۱٪ افزایش یافت.
دکتر مایکل اوسترهم، استاد بیماریهای عفونی در دانشگاه مینهسوتا، در گفتگو با رویترز، درباره نگرانیهایی که به دلیل گزارش احتمال یک همهگیری دیگر ناشی از این ویروس جدید مطرح شده را «بیش از حد» خواند.
او به رویترز گفت در مقایسه با سال ۲۰۱۹، جمعیت نسبت به ویروسهای مشابه سارس ایمنی زیادی دارد که ممکن است خطر همهگیری را کاهش دهد.
این استاد بیماریهای عفونی با اشاره به اینکه مطالعه نشان داده ویروس تازه نسبت به ویروس سارس-کووید-۲ به طور قابلتوجه قابلیت کمتری برای اتصال به پروتئین گیرنده ایسیایی۲ دارد و با در نظرگفتن سایر عوامل نامطلوب برای تطبیق انسانی، به رویترز گفت «درباره خطر ظهور یک همهگیری تازه در جمعیتهای انسانی نباید اغراق شود.»