شامگاه جمعه ۳۰ آذر، خانوادههای ایرانی در شرایطی آیین شب چله را برگزار خواهند کرد که بسیاری از نقاط کشور با بیبرقی دست به گریبانند و گاز برخی مناطق در آستانه زمستان قطع است. همه اینها یک طرف و هزینه تهیه یک سفره جمع و جور شب چله، طرف دیگر.
با توجه به افزایش قیمتها، سفره شب یلدا چقدر هزینه روی دست شهروندان میگذارد؟
یک هندوانه پنج-شش کیلویی، یک سبد انار، دو کیلو پرتقال و نارنگی، یک کیلو آجیل و یک کیلو تخمه. این حداقل فهرست خرید یک شبنشینی چله برای پنج-شش نفر است.
طبق اعلام اتحادیه فروشندگان آجیل و خشکبار، قیمت یک کیلو آجیل شب چله در میادین میوه و ترهبار که معمولا کیفیت بالایی ندارند، ۷۰۰ هزار تومان است اما در فروشگاههای اینترنتی، یک کیلو آجیل مجلسی به قیمت زیر یک میلیون تومان پیدا نمیشود.
سال گذشته موارد مشابه آجیلی که امسال به نام چهارمغز شور در فروشگاههای اینترنتی به قیمت هر کیلو یک میلیون و ۳۶۰ هزار تومان به فروش میرسد، ۶۳۰ هزار تومان قیمت داشت.
یک هندوانه پنج-شش کیلویی حداقل ۱۴۰ هزار تومان است. انار با کیفیت متوسط کیلویی حدودا ۱۰۰ هزار تومان است که یک سبد سه کیلویی آن ۳۰۰ هزار تومان میشود. دو کیلو پرتقال و نارنگی حداقل ۱۰۰ هزار تومان و یک کیلو تخمه آفتابگردان هم حدودا ۲۵۰ هزار تومان قیمت دارد.
جمع این فهرست با آجیل ۷۰۰ هزار تومانی حدود یک و نیم میلیون و با آجیل غیراقتصادی، حدود دو میلیون تومان هزینه دارد.
این به جز هزینه پذیرایی با شام و شیرینی است.
بسیاری از خانوادهها در این شب شادنوشی میکنند که قیمت حداقل یک بطری مشروب الکلی هم به این فهرست اضافه میشود.
بازنشستگان زیادی مستمری ماهانه بین هشت تا ۱۱ میلیون تومان دریافت میکنند و با این مستمری، باید هزینههای جاری خود شامل مسکن، خوراک و پوشاک، انرژی، حمل و نقل و موارد دیگر را پرداخت کنند.
پرداخت یک و نیم تا دو میلیون تومان برای مهمانی شب چله که برابر حدود یک-پنجم مستمری یکماه آنهاست، رقم بالایی محسوب میشود.
میرمحمدصادقی ۲۷ آذر ۱۴۰۳، در ۹۳ سالگی درگذشت. اگرچه رسانههای داخل ایران به خصوص پس از مرگش، او را بهعنوان شخصیتی نیکوکار معرفی کردند، اما نقش او در جمهوری اسلامی، بسیار پر رنگتر از نیکوکاریهایش است.
ترور حسنعلی منصور، نخست وزیر در بهمن سال ۱۳۴۳، که یکی از اولین تحرکات مسلحانه علیه حکومت محمدرضا شاه پهلوی بود، در جلسهای با حضور حبیبالله عسگراولادی، میرفندرسکی، مهدی بهادران، حبیبالله شفیق، توکلی، صادق امانی، عباس مدرسیفر، حسین رحمانی، حبیباللهیان و اسدالله لاجوردی از اعضای موتلفه اسلامی برنامه ریزی و تصویب شد.
این جلسه در منزل شخصی علا میرمحمدصادقی برگزار شد.
درباره اینکه چه کسی هواپیمای ایرفرانس که خمینی را از پاریس به ایران آورد بیمه کرد، روایتهای متناقضی وجود دارد. بر اساس یک روایت، کریم دستمالچی اینکار را کرد، اما روایتهای متعدد دیگری نشان میدهد میرمحمدصادقی هواپیما را بیمه کرده بود؛ در روایت سوم که اسدالله عسگراولادی مطرح کرده، جمعی از بازاریان هزینه ۵۰۰ هزار دلاری کرایه و بیمه هواپیما را تقبل کردند که یکی از آنها میرمحمد صادقی بوده است.
میرمحمدصادقی پس از انقلاب، به محمد بهشتی نزدیکی بیشتری داشت. از همان ابتدای انقلاب، در برابر دیدگاه چپ اسلامی، دیدگاه مکتبی و مبتنی بر بازار سنتی هم وجود داشت، موتلفه اسلامی مبلغ این دیدگاه بود و میرمحمدصادقی هم از اعضای اصلی آن.
هرچند از اعضای موتلفه، علینقی خاموشی، حبیب الله و اسدالله عسگر اولادی و یحیی آل اسحاق، بیشتر در فعالیتهای اقتصادی در رسانهها شهرت داشتند، بهویژه به سبب عضویت در اتاقهای بازرگانی، اما میرمحمدصادقی در تمام سالهای پس از انقلاب، در سایه در این تشکل حضور داشت.
در همین سایه، او بر خلاف سایر اعضای موتلفه، ارتباط خوبی با چپ اسلامی هم برقرار کرده بود، از جمله میرحسین موسوی، که به نخستوزیر امام مشهور بود و ارتباط چندان خوبی در دهه شصت با اتاق بازرگانی نداشت، روابط خوبی با میرمحمدصادقی داشت.
میرمحمدصادقی پس از انقلاب سال ۱۳۵۷، مالک تعداد پرشماری معدن و کارخانجات تولید گچ و سیمان شد. خبرنگاران اقتصادی ایران او را «سلطان گچ ایران» مینامیدند.
او در جامعهالصادق، که با مصادره زمین دانشکده مدیریت هاروارد در تهران، بعد از انقلاب ۱۳۵۷، دانشگاه «امام صادق» را به راه انداخت عضویت داشت. دستی هم در داروسازی داشت و مالک داروسازی حکیم به شمار میرفت. تعداد شرکتها و معادن او در یک گزارش خلاصه نمیشود.
یکی از پسرانش، حسین میرمحمدصادقی، حقوقدان است. او از سوی محمود هاشمی شاهرودی، در سال ۱۳۷۹، به عنوان اولین سخنگوی قوه قضائیه منصوب شد. او بعدها معاون قوانین مجلس شورای اسلامی شد. سمتهای حسین میرمحمدصادقی هم مثل معادن و شرکتهای پدرش اپرشمار است.
دو پسر دیگر میرمحمدصادقی، یکی در پزشکی و دیگری در روانشناسی فعالند. خانواده میرمحمدصادقی، از جمله اقوام نسبی و سببی، صدها شرکت را در جمهوری اسلامی اداره میکنند.
او در آذرماه ۱۴۰۳، در حالی از دنیا رفت، که جمهوری اسلامی، نظام مطلوبش که در پیدایش آن سرمایهگذاری کرده بود، درگیر بحران ناکارآمدی است و بهدلیل ناتوانی در تامین برق و گاز شهروندانش، شرق تا غرب کشور را تعطیل کرده است.
وزارت خارجه آمریکا در بیانیهای اعلام کرد اعلام کرد زندان قزلحصار را به دلیل نقش آن در نقض حقوق بشر در ایران و چهار نهاد دیگر را به دلیل نقش آنها در تجارت نفت جمهوری اسلامی تحریم کرده و دستور توقیف شش کشتی را نیز در این ارتباط صادر کرده است.
وزارت خارجه آمریکا در بیانیه خود گفت زندان قزلحصار مسئول نقض حقوق بشر و رفتارها و مجازات بیرحمانه و غیرانسانی علیه شهروندان ایرانی است که خواستار اعمال حق خود برای آزادی بیان بودهاند.
شرکتهایی که وزارت خارجه آمریکا تحریم کرده است در کشورهای چین، سیشل، سورینام و هند مستقر هستند.
وزارت خزانهداری آمریکا نیز در بیانیهای خبر داد تحریمهایی را علیه یک شبکه تامین مالی حوثیهای یمن بهدلیل نقش آن در انتقال و فروش غیرقانونی محمولههای نفتی جمهوری اسلامی وضع کرده است.
این تحریمها ۱۲ فرد و نهاد فعال در این شبکه را هدف قرار میدهند که علاوه بر انتقال نفت ایران، در پولشویی و قاچاق سلاح برای حوثیها نیز دست دارند.
بنا بر اعلام دفتر کنترل داراییهای خارجی وزارت خزانهداری آمریکا، درآمد حاصل از فروش نفت جمهوری اسلامی از طریق این شبکه، در اختیار حوثیها قرار میگیرد.
نام هاشم اسماعیل علی احمد المدنی، رییس بانک مرکزی یمن در صنعا، وابسته به حوثیها، نیز در فهرست تحریمشدگان دیده میشود.
این شبکه با تامین مالی حوثیها، زمینه را برای فعالیتهای بیثباتکننده آن فراهم میآورد و همچنین مجموعهای از قطعات تسلیحاتی دومنظوره را در اختیار این گروه مورد حمایت تهران قرار میدهد.
حوثیها کنترل صنعا، پایتخت یمن، را از سال ۲۰۱۴ در دست دارند. این گروه پس از شدت گرفتن مناقشه حماس و اسرائیل، حملات خود را به کشتیهای بینالمللی در دریای سرخ، تنگه بابالمندب و خلیج عدن آغاز کرده و امنیت دریانوردی را در منطقه در طول ماههای گذشته به خطر انداخته است.
حوثیها همچنین با شلیک موشک و پهپاد، بارها خاک اسرائیل را هدف قرار دادهاند.
بردلی اسمیت، سرپرست معاونت وزارت خزانهداری آمریکا در امور تروریسم و اطلاعات مالی، با اشاره به تحریمهای جدید واشینگتن علیه حوثیها گفت: «اقدام امروز ما تعهدمان را به استفاده از تمامی ابزارهای موجود برای مختل کردن تلاش حوثیها در دستیابی به سلاح، تهیه قطعات دومنظوره و کسب درآمد بیشتر نشان میدهد.»
او افزود ایالات متحده افراد و نهادهایی را که پشتیبان اقدامات «بیثباتکننده» حوثیها هستند، پاسخگو خواهد کرد.
آمریکا همچنین پنج کیف پول رمزارز متعلق به سعید الجمل، مقام ارشد مالی حوثیها، را شناسایی و تحریم کرده است. او تحت حمایت نیروی قدس سپاه پاسداران فعالیت میکند.
الجمل از طریق فروش غیرقانونی نفت ایران به مشتریانی در شرق آسیا، برای حوثیها درآمدزایی میکند.
پیشتر گزارشهای متعددی درباره استفاده جمهوری اسلامی از رمزارز برای دور زدن تحریمهای بینالمللی و همچنین تامین مالی گروههای مسلح مورد حمایت تهران در منطقه منتشر شده بود.
با وجود تضعیف گروههای نیابتی جمهوری اسلامی در منطقه در ماههای اخیر، مقامهای حکومت ایران همچنان بر حمایت از این گروهها، موسوم به «محور مقاومت»، تاکید دارند.
نعیم قاسم، دبیرکل حزبالله، ۱۵ آذر از اختصاص ۱۲ تا ۱۴ هزار دلار به هر خانوار لبنانی از سوی جمهوری اسلامی خبر داد.
ادامه تامین مالی گروههای نیابتی تهران در منطقه در حالی صورت میگیرد که در روزهای اخیر، فرسودگی زیرساختهای انرژی در ایران و ناتوانی حکومت در تامین برق و گاز مورد نیاز شهروندان، شمار زیادی از استانهای کشور را به تعطیلی کشانده است.
این اطلاعیه در حالی برای کل کشور منتشر شده است که بسیاری از استانها نه با سرمای غیرعادی و نه با آلودگی هوا مواجه هستند.
وزارت علوم در حالی دانشگاهها را غیر حضوری اعلام کرده است که بهدلیل ناتوانی جمهوری اسلامی در تامین انرژی، در یک هفته اخیر گزارشهایی از شکلگیری اعتراضات پراکنده منتشر شده است. بر اساس رویدادهای گذشته، در جریان اعتراضات ۱۳۹۶، ۱۳۹۸ و ۱۴۰۱، عموما دانشگاهها نقش منحصر بهفردی در پیدایش اعتراضات در جمهوری اسلامی داشتهاند.
پیش از صدور این اطلاعیه، دانشگاه «شهید بهشتی»، چهارشنبه شب ۲۸ آذر ماه، در کانال تلگرامی خود خبر داده بود کلاسهای این دانشگاه از شنبه، اول دیماه ۱۴۰۳، تا پایان ترم به صورت غیر حضوری و به صورت مجازی برگزار خواهد شد.
طبق تقویم آموزشی کشور، ترم اول دانشگاههای کشور تا ۲۰ دیماه ادامه دارد.
در اطلاعیه وزارت علوم به تاریخ ۲۸ آذر ۱۴۰۳، که به امضای رضا تقیزاده، مدیرکل دفتر برنامهریزی آموزش عالی این وزارتخانه رسیده، روسای انشگاهها در صورت «صلاحدید» مجاز شدند کلاسهای درس را به صورت غیرحضوری برگزار کنند.
در این اطلاعیه تاکید شده امتحانات پایان ترم و جلسات دفاع از پایان نامه و رساله، صرفا به صورت حضوری برگزار شود.
تصمیم وزارت علوم در حالی گرفته شده، که دانشجویان برای شرکت در جلسات غیر حضوری هم به برق و اینترنت نیاز دارند. در هفتههای اخیر، خاموشیها به صورت گستردهای اعمال شدند و ۱۳ نیروگاه کشور به دلیل نداشتن سوخت، از مدار خارج شدند.
در هفتههای اخیر پیرو افزایش گزارشها از اختلال در اینترنت در نقاط مختلف کشور، وزارت ارتباطات ۲۲ آذر ۱۴۰۳، با صدور اطلاعیهای اعلام کرد قطع اینترنت به دلیل قطع برق و خاموشی سایتهای مخابراتی رخ داده است.
تعطیلات بی حاصل
در موج جدید تعطیلات کشور که از نیمه دوم آذرماه ۱۴۰۳ آغاز شده است، بسیاری از استانها از جمله تهران، به طور مکرر به دلایلی از جمله «صرفهجویی در انرژی»، «سرمای هوا» و یا «آلودگی» با اعلام مراجع استانی تعطیل شدند.
این تعطیلات در حالی اعلام شده که خسارت هر روز تعطیلی کشور پنج هزار میلیارد تومان برآورد شده است.
از سوی دیگر حمیدرضا رستگار پور، رییس اتاق اصناف تهران ضمن هشداری اعلام کرده است با توجه به تشدید سرمای هوا و کسری گاز، فروشگاههای بزرگ عرضه کالاهای غیر ضرور باید تعطیل شوند. رستگارپور تاکید کرد متخلفان که مغازههای خود را پس از ساعت ۲۰ نبندند، پلمب خواهند شد.
تعطیلات سراسری در حالی با توجیه کاهش آلودگی هوا یا مدیریت مصرف انرژی انجام شده است، که محمدصادق معتمدیان، استاندار تهران صراحتا اعلام کرد تصمیم دولت برای تعطیلیها در تهران فقط «بحران را از یک نقطه به نقطه دیگر برده» و مصرف سوخت را افزایش داده است.