مصطفی تاجزاده، زندانی سیاسی، پس از محکومیت به شش سال حبس در پروندهای جدید در متنی خطاب به خامنهای نوشت: «آنچه ثبات و امنیت پایدار ایران را به مخاطره انداخته، عملکرد شماست نه قلم من.» او ولیفقیه را «اول مشکل ایران» و رویکردهایش را «فقرگستر و فسادپرور» خواند.
تاجزاده در این نامه نوشته است که قاضی صلواتی که به گفته تاجزاده «در ستمگری و بدنامی با قاضی مرتضوی رقابت میکند»، برای سومین بار، این فعال سیاسی را به اتهام «اجتماع و تبانی به قصد اقدام علیه امنیت ملی» به پنج سال حبس جدید، افزون بر ۱۲ سال قبلیاش محکوم کرده است.
تاجزاده افزود که مسئولیت تهیه کیفرخواست علیه او را نیز نیروهای اطلاعات سپاه پاسداران بر عهده داشتند که تاجزاده از آنان به عنوان «سربازان گمراه امام زمان» نام برده است.
این زندانی سیاسی خطاب به خامنهای نوشت: «هنوز بر این تصورید که النصر بالرعب جواب میدهد و با احکام سنگین میتوانید منتقدان را مرعوب و منفعل کنید، غافل از آنکه چنین احکامی در درجه نخست ضعف و ترس حاکمیت را به نمایش میگذارد. صدای منتقدان را نیز گستردهتر و گیراتر میکند.»
او افزود: «اگر احتمال میدادم با بستن دهانم در راهبرد ایرانبرانداز خود تجدیدنظر میکردید و مدیریت کشور را در ریل درست قرار میدادید، ساکت میماندم، اما چه کنم که سکوتم جنابعالی را در پیمودن مسیر خطرناک کنونی بیپرواتر میکند، بهویژه آنکه اطرافیان خود را از کسانی برگزیدهاید که از اظهار حقایق به شما خودداری میکنند؛ از سر ترس و ملاحظهکاری، یا از بیبصیرتی و فرصتطلبی.»
تاجزاده پیشبینی کرد که اگر خامنهای رویکرد خود را تغییر ندهد، «دولت پزشکیان نیز در مهار مشکلات ناکام میماند و بهزودی به بنبست میرسد».
این اولین بار نیست که تاجزاده از درون زندان خطاب به خامنهای یا درباره عملکرد او مینویسد.
او پیشتر در شهریورماه در یادداشتی از زندان اوین نوشت: «خامنهای فکر نکند میتواند با تغییر دولتها و مدیران، بدون تغییر رویکردها شاهد شکوفایی اقتصادی باشد و بداند بقا یا فنای جمهوری اسلامی به ماندن یا رفتن بشار اسد نیست، بلکه به رضایت یا نارضایتی ملت ایران وابسته است.»
تاجزاده پس از انتخابات ریاستجمهوری نیز در نامهای با عنوان «چرا رای ندادم، اما سکوت کردم؟»، رهبر جمهوری اسلامی را «مسبب اصلی اوضاع اسفبار کنونی» در ایران دانست و گفت اگر او در رویکرد خود تجدید نظر نکند، دولت مسعود پزشکیان همانند دولت دوم حسن روحانی کاری از پیش نخواهد برد.
محمدجواد ظریف در مقالهای که دوشنبه ۱۲ آذر در مجله فارِن اِفِرز منتشر شد، تاکید کرد غرب باید به جای افزایش فشار بر تهران، دستیابی به راهحلهای برد-برد را در دستور کار قرار دهد.
او توافق بر سر برنامه هستهای حکومت ایران موسوم به برجام را «نمونهای منحصر به فرد» خواند و افزود غرب باید برای احیای آن گام بردارد.
ترامپ در دوران پیشین حضور خود در کاخ سفید بین سالهای ۲۰۱۷ و ۲۰۲۱، سیاست فشار حداکثری را در برابر جمهوری اسلامی در پیش گرفت و از برجام خارج شد.
این سیاست با کاهش قابل توجه صادرات نفتی جمهوری اسلامی همراه بود و اقتصاد ایران را بهشدت تحت تاثیر قرار داد.
برخی ناظران با در نظر گرفتن چینش اعضای کابینه آتی ترامپ معتقدند واشینگتن مجددا سیاست فشار حداکثری را در برابر تهران اتخاد خواهد کرد.
ظریف در ادامه مطلب خود در فارن افرز، خواستار اقدامات «ملموس و عملی» غرب در مسیر احیای برجام شد و گفت که «اقدامات سیاسی، قانونی و سرمایهگذاریهای متقابل و سودمند» میتواند زمینه را برای «بهرهمندی اقتصادی جمهوری اسلامی از این توافق» فراهم کند.
معاون راهبردی دولت مسعود پزشکیان افزود ترامپ و متحدان اروپایی واشینگتن باید خود را در خصوص «پیشرفت مستمر» برنامه هستهای جمهوری اسلامی ملامت کنند زیرا پس از خروج ترامپ از برجام، «تعداد سانتریفیوژها در ایران بهطور چشمگیری افزایش یافته» و سطح غنیسازی اورانیوم با جهشی قابل توجه از ۳.۵ درصد به بیش از ۶۰ درصد رسیده است.
خبرگزاری رویترز ۹ آذر گزارش داد مذاکرات ژنو میان جمهوری اسلامی و سه کشور اروپایی در خصوص برخی مسائل مورد مناقشه، از جمله برنامه هستهای حکومت ایران، با «پیشرفت اندکی» همراه بوده است.
نشست ژنو پس از آن برگزار شد که شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی، اول آذر به پیشنهاد بریتانیا، فرانسه و آلمان، قطعنامهای علیه برنامه هستهای جمهوری اسلامی به تصویب رساند.
انتقاد از پیمان ابراهیم
ظریف در مقاله خود با انتقاد از تلاشها برای عادیسازی روابط میان اسرائیل و کشورهای عربی در قالب «پیمان ابراهیم»، گفت چنین راهبردهایی که جمهوری اسلامی و کشورهای عربی را در مقابل هم قرار میدهند، تاکنون «بیاثر» بوده و در آینده نیز راه به جایی نخواهند برد.
او افزود غرب باید رویکردی «سازندهتر» در این زمینه در پیش گیرد، «ایران را بهعنوان بخشی جداییناپذیر از ثبات منطقهای بپذیرد»، و «به دنبال راهحلهای مبتنی بر همکاری برای چالشهای مشترک باشد».
اسرائیل ابتدا در سپتامبر ۲۰۲۰ در چارچوب پیمان ابراهیم با دو کشور امارات متحده عربی و بحرین روابط سیاسی و دیپلماتیک برقرار کرد و سپس در اکتبر همان سال با مراکش و در دسامبر ۲۰۲۲ با سودان پیمان عادیسازی روابط به امضا رساند.
تهران همواره از مخالفان سرسخت عادیسازی روابط اسرائیل با کشورهای منطقه بوده است.
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، ۱۱ مهر ۱۴۰۲ عادیسازی روابط اسرائیل و کشورهای منطقه را به «شرطبندی روی اسب بازنده» تشبیه کرد و آن را قماری «محکوم به باخت» خواند.