رویترز به نقل از یک مقام ارشد دولت آمریکا گزارش داد پس از آنکه حماس در هفتههای اخیر پیشنهادهای مطرح شده برای آتشبس و آزادی گروگانها را رد کرد، آمریکا به قطر اعلام کرده حضور حماس در دوحه دیگر قابل پذیرش نیست و آنها باید از این کشور اخراج شوند.
به گفته این مقام آمریکایی ««پس از رد مکرر پیشنهادهایی برای تبادل گروگانها، رهبران این گروه نباید در پایتختهای هیچ همپیمان آمریکا مورد استقبال قرار گیرند. این مسئله را پس از رد آخرین پیشنهاد برای آزادی گروگانها، به روشنی به قطر اعلام کردیم.»
یک مقام آمریکایی دیگر هم به تایمز اسرائیل گفته کشتن هرش گلدبرگ پولین، گروگان آمریکایی-اسرائیلی به همراه پنج گروگان دیگر این گروه به دست حماس در اواخر ماه اوت و پس از آن رد پیشنهادهای آتشبس، چیزی است که دولت بایدن را به تغییر رویکرد خود در مورد ادامه حضور این گروه در دوحه سوق داد.
به گفته این مقام آمریکایی، حماس هیچ نشانهای از عقبنشینی از «مواضع غیرواقعبینانه» در مذاکرات نشان نداد و دنبال شرایطی است که عملا توانایی این گروه را برای باقی ماندن در قدرت در غزه تضمین میکند، «چیزی که ایالات متحده و اسرائیل هرگز نمیپذیرند.»
به گفته همین مقام آمریکایی، درخواست ایالات متحده از قطر با افشای کیفرخواست قضایی علیه مقامات حماس، از جمله خالد مشعل از رهبران ارشد این گروه که ساکن دوحه است، همزمان شده است.
سه مقام حماس در گفتگو با رویترز، این موضوع را که قطر به رهبران حماس گفته باشد که دیگر در این کشور جایی برای آنها وجود ندارد، رد کردند.
قطر هم هنوز تایید نکرده است که به مقامات حماس دستور خروج از این کشور را داده است، اما به گفته تایمز اسرائیل مقامات قطری در سال گذشته بارها به این رسانه گفتهاند که دوحه آماده است هر زمان آمریکا به طور رسمی درخواست کند، حماس را از قطر اخراج کند.
سابقه درخواست اخراج رهبران حماس از قطر
سال گذشته، یک مقام ارشد آمریکایی اعلام کرد قطر به واشنگتن اعلام کرده که آماده است تا پس از پایان جنگ غزه، حضور حماس در این کشور را مورد بازبینی قرار دهد.
این صحبت پس از آن طرح شد که آنتونی بلینکن، وزیر خارجه آمریکا، به رهبران قطر و سایر کشورهای منطقه گفت که پس از حملات حماس در ۷ اکتبر به جنوب اسرائیل، دیگر نمیتوان به روابط معمول با این گروه ادامه داد.
مقاصد احتمالی رهبران حماس
با این حال، به گفته مقام آمریکایی که با تایمز اسرائیل صحبت کرده، جزئیات اینکه دقیقا چه زمانی مقامات حماس اخراج میشوند و به آنها دستور می دهند به کجا بروند، هنوز در حال بررسی است.
گفته شده مقاصد احتمالی مقامات حماس شامل ترکیه، ایران، عمان، لبنان و الجزایر است. اما تا آنجا که به ایالات متحده مربوط می شود، هیچ کدام از این مقاصد مطلوب نیستند.
به گفته این مقام آمریکایی، دولت بایدن به پیگیری شماری از ابتکارات با هدف تضمین آزادی گروگانها تا پیش از پایان دوره ریاست جمهوری او ادامه میدهد و معتقد است ترکیبی از اخراج حماس از قطر، تحریمهای آمریکا و سایر ابزارهایی که واشنگتن در اختیار دارد میتواند حماس را وادار کند تن به مصالحه بدهد و از خواستههای خود دست بکشد.
نقش قطر در مذاکرات آتشبس
قطر، در کنار آمریکا و مصر، نقش عمدهای در چندین مذاکره تاکنون بینتیجه برای برقراری آتشبس در غزه و آزادی گروگانهایی داشته است که این گروه در نوار غزه نگهداری میکند.
دور اخیر مذاکرات دوحه در اواسط اکتبر نتوانست به توافق آتشبس برسد و حماس یک پیشنهاد آتشبس کوتاهمدت را رد کرد.
قطر، که یک کشور تاثیرگذار خلیج فارس و متحد رده بالای واشینگتن خارج از ناتو است، از سال ۲۰۱۲ رهبران سیاسی حماس را به عنوان بخشی از توافق با آمریکا میزبانی کرده است.
در این سال و پس از شروع جنگ داخلی در سوریه، دولت آمریکا از قطر خواست میزبانی دفتر سیاسی حماس را بپذیرد تا راه ارتباطی با این گروه باز بماند.
از زمان حملات ۷ اکتبر، قطر از سوی آمریکا و اسرائیل به دلیل روابطش با حماس تحت انتقاد قرار گرفته است.
شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخستوزیر قطر، بارها در سال گذشته گفته است که دفتر حماس در دوحه برای امکان مذاکره با این گروه وجود دارد و تا زمانی که این کانال مفید باقی بماند، قطر به دفتر حماس اجازه میدهد باز بماند.
مذاکرهکنندگان موساد در طول سال گذشته بارها با میانجیگران در دوحه ملاقات کردهاند و همزمان مقامات دولتی قطر برای مذاکره با رهبران حماس در دفتر سیاسی این گروه در رفتوآمد بودهاند.
