تشدید بحران اقتصادی در ایران؛ بازدهی بازار بورس تهران در پنج ماه نخست امسال منفی بود

با تداوم بحران اقتصادی در ایران، بررسی بازدهی بازارهای دارایی در پنج ماهه نخست امسال نشان میدهد بازده بورس تهران در این دوره زمانی، منفی ۱/۳ درصد بوده است.

با تداوم بحران اقتصادی در ایران، بررسی بازدهی بازارهای دارایی در پنج ماهه نخست امسال نشان میدهد بازده بورس تهران در این دوره زمانی، منفی ۱/۳ درصد بوده است.
به گزارش روزنامه دنیای اقتصاد، بازدهی شاخص بورس در مرداد ماه، منفی ۲/۳ درصد بوده است و بورس رقابت را به دیگر بازارها واگذار کرده است.
بر این اساس بالاترین بازدهی در پنج ماهه اول امسال با ۸/۵ درصد مربوط به نرخ سپردههای بانکی بود و بازدهی دلار بازار آزاد با ثبت ۲/۷ درصد، در رده دوم قرار گرفت.
کمترین نرخ بازدهی هم در این دوره زمانی مربوط به ربع سکه طلا بود که در این پنج ماه، سرمایهگذاری روی این دارایی با بازدهی منفی ۱۳ درصد همراه بود.
پس از آن سرمایهگذاری سکه طرح جدید با زیان ۹/۳ درصدی مواجه شد.
بررسی شاخص بازدهی بازارهای دارایی در مرداد ماه ۱۴۰۲ حاکی از آن است که بر خلاف نخستین ماه تابستان که اکثر شاخصهای سرمایهگذاری روندی منفی را به ثبت رسانده بودند، در مرداد بازار تغییر فاز داده است.
دلار بازار آزاد با ۰/۷ درصد رشد، طی مرداد ماه از رقم ۴۸ هزار و ۶۵۰ تومان در آخرین روزهای تیر ماه به رقم ۴۹ هزار تومان رسید.
کاهش نسبی سطح انتظارات تورمی، ایجاد محدودیت در بازارهای دلار و سکه و افزایش نرخ سود سپردههای بانکی، از جمله دلایل موضعگیری جدید سرمایهگذاری در بازارها به حساب میآید.
شاخص بورس تهران روز سهشنبه ۳۱ مرداد کف جدیدی را به ثبت رساند که کمترین میزان در سال جاری بود. هر چند روند کاهشی شاخص بورس در روز چهارشنبه اول شهریور و آغاز ماه جدید متوقف شد و شاخص اندکی افزایش یافت اما همچنان شاخص کل در نخستین روز شهریور ماه پایینتر از سطح دو میلیون واحد باقی ماند.
با وجود متعادل شدن عرضه و تقاضا و خرید و فروش سهام در نخستین روز شهریور ماه، روند خروج سرمایههای حقیقی از بازار روز چهارشنبه نیز ادامه یافت و حدود ۷۴۴ میلیارد تومان سرمایه حقیقی راه خروج را از بازار در پیش گرفت.
اخبار مربوط به تداوم زیاندهی خودروسازان، کشمکش بر سر نرخ خوراک گاز و سوخت پتروشیمیها و دیگر صنایع و همچنین تصمیمهای ناگهانی سیاستگذاران، از جمله دلایل کمرمقی بورس در ماههای گذشته به شمار میرود.

رییس کمیسیون اقتصاد سلامت اتاق بازرگانی تهران اعلام کرد وضعیت صنعت داروسازی کشور به مراتب وخیمتر از وضعیت انرژی و صنعت برق است. این در حالی است که برخی شرکتهای داروسازی در روزهای اخیر قیمت برخی از محصولات تولیدی خود را افزایش دادند.
محمد عبدهزاده با اشاره به دادههای آماری شرکتهای دارویی حاضر در بورس گفت از سال ۱۳۹۷ به بعد، نرخ استهلاک در صنایع داروسازی کشور از نرخ سرمایهگذاری بیشتر شده است.
این فعال صنعت داروسازی ایران، زیرساختهای صنعت داروسازی کشور را فرسوده دانست و افزود: «در شرایط کنونی، واحدهای تولیدی این صنعت حتی توان خرید تجهیزات ندارند.»
به گفته این عضو هیات نمایندگان اتاق تهران، بینظمی در فرآیند تخصیص ارز ماشینآلات کارخانههای داروسازی از دیگر مشکلات این صنعت است که توان شرکتهای تولیدی را برای خرید ماشینآلات بسیار پایین آورده است.
بر اساس اعلام عبدهزاده، اغلب صنایع داروسازی به خرید ماشینآلات دستدوم روی آوردهاند که هم بهرهوری را کاهش میدهد و هم ممکن است در مساله سلامت اثرگذار باشد.
عبدهزاده پیش از این از آغاز بحران کمبودهای دارویی خبر داده بود.
رییس هیات مدیره سندیکای صاحبان صنایع داروهای انسانی ایران با اشاره به مشکلات تخصیص ارز گفته بود: «فرآیند تخصیص ارز و واردات مواد اولیه زمانبر است و ما در تابستان کمبود شدیدی در حوزه دارو خواهیم داشت.»
از سوی دیگر حیدر محمدی، معاون وزیر بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، به تازگی از اختصاص یک میلیارد دلار ارز از سوی بانک مرکزی برای تامین مواد اولیه داروسازان خبر داد که ۲۰۰ میلیون دلار از این رقم برای مواد پیشساز است.
رییس کمیسیون اقتصاد سلامت اتاق بازرگانی تهران اما با بیان اینکه در لایحه برنامه هفتم توسعه، نام و نشانی از برنامهریزی برای توسعه صنعت داروسازی کشور دیده نمیشود گفت: «در این لایحه، دستورالعمل قیمتگذاری مواد اولیه دارو و مکملها نیز اضافه شده و به این ترتیب، طی سالهای آتی نیز باید منتظر آسیب به بخشهای اقتصادی این دو حوزه نیز باشیم.»
رییس کمیسیون اقتصاد سلامت اتاق تهران همچنین از تشکیل پرونده برای تمام شرکتهای تولیدکننده مواد اولیه دارو و نیز شرکتهای توزیعکننده دارو، در دادگاه جرایم اقتصادی خبر داد.
به گفته این عضو هیات نمایندگان اتاق تهران، دلیل شکایت از داروسازان، پرداخت مابهالتفاوت «طرح دارویار» عنوان شده است و بر اساس برآوردها، شرکتهای داروسازی باید از این محل، مبلغ ۱۵ هزار میلیارد تومان پرداخت کنند.
این فعال صنعت دارو گفته است پرداخت چنین مبلغی عملا برای شرکتهای داروسازی نزدیک به ناممکن است و ادامه فعالیت برای صنایع این بخش کاملا مختل خواهد شد.
در روزهای گذشته شرکتهای داروسازی «البرز دارو» و «تولید دارو»، قیمت برخی از محصولات تولیدی خود را افزایش دادند.
در اطلاعیه هر دو شرکت، دلیل افزایش قیمت این داروها، پوشش هزینههای ناشی از افزایش قیمت مواد اولیه اعلام شده است.

در واکنش به بازتاب گسترده فیلمهای تخریب ساختمانهای ناایمن در تهران که در جریان آن به اموال عمومی نظیر درختان و تیرهای برق آسیب جدی وارد میشود، علیرضا زاکانی، شهردار تهران گفت: «ویدیوهایی که در رابطه با تخریب ساختمانها منتشر میشوند به نوعی تقطیع شدهاند.»
زاکانی روز چهارشنبه یکم شهریور در حاشیه جلسه هیات دولت، در جمع خبرنگاران در این باره گفت: «تقطیع و سپس فیلمها را منتشر کردند. ما در موضوع تخریب، ضوابط معینی داریم و کاملا بر اساس آن، کار را انجام میدهیم.»
او افزود: «اگر فیلم کامل دیروز را مشاهده کرده باشید، در فیلم اعلام شد که منطقه از سحر بسته خواهد شد. آب و برق و گاز قطع میشود. اینکه از کدام طرف ساختمان را بکشند نیز مهم است تا به ساختمانهای دیگر آسیب وارد نشود. ما تقریبا یک روز در میان در سطح شهر تخریب داریم.»
در واکنش به این ادعا، آزاده مختاری، روزنامهنگار، در پستی در شبکه اجتماعی اکس، توییتر سابق، خطاب به زاکانی پرسید: «یعنی این آنونس فیلم شاهکار تخریب شماست؟ لطفا فیلم اصلی را روی پرده ببرید تا ببینیم در فیلم اصلی چگونه نه تیر برق سقوط میکند، نه درختان کشته میشوند؟ وزارت کشور و سازمان بازرسی این فیلمها را دیدند؟»
به تازگی ویدیوهایی در رسانههای اجتماعی منتشر شده که نشان میدهند عوامل شهرداری در تخریب ساختمانهای «ناایمن و غیراصولی» به درختان، تیرهای برق و محیط مجاور ساختمان نیز آسیب میرسانند.
شهردار تهران همچنین درباره تخریب ساختمانها در منطقه «خلازیر» گفت: «در این منطقه حدود ۱۸۰ مورد بنای غیرمجاز وجود دارد که خودشان نسبت به تخریب آنها اقدام کردهاند. موضوع حاشیهنشینی و ایجاد شرایط ناپایدار همیشه هست. از طرفی در اینجا ملک وقفی است نه دولتی و نه شخصی.»
او افزود: «همه تخریبها از سوی شهرداری انجام میشود بهجز تخریبی که منجر به فوت شد (خلازیر) که پیمانکار انجام داده بود.»
زاکانی پیشتر با اشاره به ریزش ساختمانها در محله خلازیر که به دست ماموران شهرداری و با همراهی نیروهای انتظامی صورت گرفت، گفت که در عملیات آن از «الگوی جدید» و برنامهریزی «گسترده» استفاده شد اما به دلیل سست بودن ساختمانهای مجاور، ریزش اتفاق افتاد.
در ماههای اخیر اعتراضها به عملکرد زاکانی در مدیریت شهری تهران شدیدا افزایش یافته است.
چندی پیش، علیاصغر قائمی، عضو شورای شهر تهران، با تذکر در مورد «مداخلات مکرر داماد علیرضا زاکانی در برخی سازمانها و شرکتهای تابعه شهرداری» گفت: «این دخالتها به شکلی است که حتی اختیار برخی تصمیمات ساده نیز از مدیران این سازمانها گرفته شده است.»
همچنین سفر اخیر زاکانی به بلژیک با مخالفت گسترده ایرانیان و سیاستمداران این کشور مواجه شد و واکنشهای منفی گستردهای به همراه داشت.

احمد علیرضابیگی، نماینده تبریز در مجلس شورای اسلامی، بار دیگر درباره چگونگی واگذاری ۳۰۰ خودروی شاسی بلند به نمایندگان افشاگری کرد و گفت: «معاون مجلس به نماینده گفته باید خودروها به نام داماد، عروس و شوفرتان باشد.»
این عضو کمیسیون امور داخلی کشور و شوراهای مجلس روز چهارشنبه اول شهریور در این زمینه افزود: «این کار در یک فرآیند مجرمانه اتفاق افتاده؛ یعنی یک شرکتی به نام رادین مبین غرب با بهمن موتور قرارداد امضا کرده که ارکان این شرکت دو دختر هستند که در کوهدشت لرستان در حال چوپانی هستند.»
او گفت: «در این شرکت یکی مدیرعامل و دیگری رییس هیات مدیره است و با یک سرمایه ثبتی ۱۰۰ هزار تومانی این شرکت را تاسیس کردند که بعدا معلوم شد این دو دختر اصلا روحشان هم از این قضیه خبر ندارد اما از کارت ملی اینها استفاده شده است.»
این نماینده مجلس پرسید: «چرا کسی از بهمن موتور سوال نمیکند به چه اعتباری آمدی ۳۰۰ دستگاه خودرو را در حالی که معامله و واگذاری خودرو خارج از سامانه عمومی واگذاری خودرو ممنوع است، واگذار کردی؟ چرا نماینده ملت که این تخلف را آشکار کرده باید یک سال حبس بکشد؟ هیات نظارت بر رفتار نمایندگان بر چه مبنایی چنین تصمیمی گرفت که تریبون نماینده را ببندند و خودش را هم به دادگاه بفرستند و دادگاه هم به یک سال زندان محکومش کند؟»
علیرضابیگی درباره محکومیتش گفت: «حکم بنده نقض نشده و الان منتظر رای دادگاه تجدیدنظر هستم. این مصونیت پارلمانی چه شد؟ اصل ۸۴ و اصل ۸۶ قانون اساسی چه شد؟»
این نماینده مجلس از اولین کسانی بود که مساله واگذاری خودروهای شاسیبلند را فاش کرد و گفت که این اقدام برای جلوگیری از استیضاح وزیر صنعت، معدن و تجارت (صمت) بوده است.
او در گفتوگو با رسانههای ایران از شرکت «بهمن موتور» به عنوان شرکتی که واسطه واگذاری این خودروها بوده نام برد و همچنین به نقش محمدباقر قالیباف، رییس مجلس در این زمینه اشاره کرد.
در اردیبهشت ماه، سایت «دولت بهار» به نقل از این نماینده تبریز تصویری از نامه تحویل خودروهای شاسیبلند دیگنیتی و فیدلیتی را به نمایندگان مجلس منتشر کرد اما نام نمایندگان در این تصویر محو شده بود.
پس از آن، قوه قضاییه برای او پروندهای گشود و قالیباف اعلام کرد بر اساس تصمیم هیات نظارت بر رفتار نمایندگان، احمد علیرضابیگی که موضوع تحویل خودروهای شاسیبلند به نمایندگان را افشا کرد، اجازه نطق در جلسه علنی ندارد.
این رسوایی و فساد مالی نمایندگان مجلس در حالی است که علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی مدعی است نمایندگان کنونی «ساده زیست» هستند.
او مجلس فعلی را مجلسی «انقلابی» خوانده است.

تلاش حکومت برای جلوگیری از شکلگیری قیام در سالگرد خیزش انقلابی و قتل ژینا (مهسا) امینی ادامه دارد. در طی ۲۴ ساعت، اعضای خانواده دستکم چهار تن از کشتهشدگان خیزش بازداشت شدند. دستگیری ماشاالله کرمی، پدر محمدمهدی کرمی نیز با واکنش گسترده کاربران و افکار عمومی روبهرو شده است.
بازداشت اعضای خانواده شیرین علیزاده، محمدجواد زاهدی و اسماعیل براهویی
صبح روز چهارشنبه یکم شهریور، عوامل حکومت به منزل نسرین علیزاده، خواهر «شیرین علیزاده» یورش برده، او را بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل کردند.
شیرین علیزاده ٣١ شهریور سال گذشته و در جریان اعتراضات مازندران، با شلیک مستقیم نیروهای امنیتی کشته شد.
او پیش از مرگ مشغول فیلمبرداری از حمله نیروهای حکومتی به معترضان مقابل یک پایگاه بسیج بود و لحظه گلوله خوردن و کشته شدنش در تصاویر گوشی موبایلش ثبت و ضبط شد.
شامگاه سهشنبه ٣١ مرداد نیز مهسا یزدانی، مادر «محمدجواد زاهدی» بازداشت شد.
محمدجواد زاهدی، جوان ۲۰ ساله اهل ساری بود که در شامگاه ۳۰ شهریور با شلیک ماموران زخمی شد و به دلیل عدم همکاری اورژانس، بر اثر خونریزی جانش را از دست داد.
صبح روز سهشنبه ۳۱ مرداد نیز فرامرز براهویی، برادر ۱۵ ساله «اسماعیل آبیل» (براهویی)، از جانباختگان جمعه خونین زاهدان بازداشت شد.
به گزارش سایت حالوش، این نوجوان به وسیله نیروهای نظامی در تربت حیدریه دستگیر شده است.
اسماعیل آبیل ۲۳ ساله، یکی از دستکم ۱۰۰ شهروندی بود که روز هشتم مهر ۱۴۰۱، با تیراندازی مستقیم نیروهای حکومتی به مردم زاهدان کشته شد.
ماشاالله کرمی؛ داغدار همه جوانان کشته شده
روز سهشنبه همچنین ماشاالله کرمی، پدر محمدمهدی کرمی، از اعدامشدگان خیزش انقلابی بازداشت شد.
پایگاه حقوقی دادبان گزارش داد که بازداشت او با هجوم عوامل امنیتی به خانهاش انجام شده و نیروهای امنیتی «وسایل الکترونیکی مانند لپتاپ و تلفن همراه خانواده کرمی را با خود بردهاند».
به گفته سازمان حقوق بشری ههنگاو، نیروهای حکومتی لوحها و مدالهای قهرمانی محمدمهدی کرمی را نیز شکستهاند.
علاوه بر ماشاالله کرمی، امیرحسین کوهکن، وکیل این خانواده نیز بازداشت شده است.
بازداشت ماشاالله کرمی از روز گذشته تاکنون واکنشهای فراوانی در پی داشته است و بسیاری آن را همچون دستگیری خانواده سایر کشتهشدگان اعتراضات، ناشی از ترس حکومت در سالگرد قیام و کشته شدن این معترضان دانستهاند.
شماری از کاربران شبکههای اجتماعی نیز به نذریهای پی در پی او برای قربانیان حکومت و نقش «پدریاش» برای جوانان کشتهشده در خیزش انقلابی اشاره کردند.
ندا سانیج، روزنامهنگار، در پستی در شبکه اجتماعی اکس (توییتر سابق) از ماشاالله کرمی بهعنوان «پدر دو جوان اعدامی» یاد کرد و نوشت: «چون خودش گفته بود علاوه بر محمدمهدی کرمی، پدر محمد حسینی هم هست و "پسرهایم" صدایشان میکند.»
کاربری دیگر هم با اشاره به «خاص بودن آقا ماشاالله» یادآور شد که او برای تکتک جوانهای کشته شده «مثل پدر واقعی داغدار بود» و «گاهی داغ محمدمهدی خودش لابهلای داغ بچههای دیگر گم میشد».
حسین شنبهزاده، ویراستار و فعال در «اکس» هم یادآور شد: «خیلی برایمان عادی شده کسی را که به سوگ فرزندش نشسته، بگیرند بیندازند انفرادی، نه؟ چون توی کره شمالی هم این مورد وجود نداره. جرم؟ بچهاش را کشتیم ناراحت است.»
حسین جنتی، شاعر نیز در واکنش به بازداشت ماشاالله کرمی در پستی در شبکه اجتماعی اکس، با انتشار یک بیت نوشت: «ما زیستهایم از همه سو عصرِ حجر را/ کشتند پسر را و گرفتند پدر را ...»
مهرداد آقافضلی، پدر یلدا آقافضلی، معترضی که پس از آزادی از بازداشت درگذشت هم با انتشار پستی اینستاگرامی نوشت: «با گرفتن خانوادههای داغدیده چه چیزی را میخواهید ثابت کنید؟»
او در کنار انتشار عکسی از خود همراه با ماشاالله کرمی نوشت: «بچههایمان را از ما گرفتید، همه دلخوشی ما توی این مملکتی که شما درست کردید بچههایمان بودند. هر روز هم سنگ [مزار]شان را خراب میکنید. الان تمام دلخوشی ما شده همدردی مردم. آخر دیگر چه از جان ما میخواهید؟ یعنی ما اینقدر ترسناک هستیم که شما از ما میترسید؟»
آقافضلی تاکید کرد: «گناه ما و آقای کرمی چیست؟ ما فقط یاد و خاطره بچههایمان را داریم زنده نگه میداریم. این هم جرم است؟»
آزادی موقت همسر فریدون محمودی
این واکنشها در حالی است که بر اساس گزارشها، شرمین حبیبی، همسر فریدون محمودی، از کشتهشدگان خیزش انقلابی که روز سهشنبه ۳۱ مرداد در سقز بازداشت شده بود امروز (چهارشنبه) به قید وثیقه آزاد شد.
فرهاد محمودی، برادر فریدون محمودی در پستی در شبکه اجتماعی اکس، با اعلام این خبر یادآور شد: «دادستان به شرمین گفته باید به روستای پدرش برود و تا بعد از سالگرد مهسا، حق حضور در شهر سقز را ندارد.»
روز گذشته نیز سازمان حقوق بشری ههنگاو خبر داده بود علی پاپی، شهروند ساکن دُرود، حین پیگیری پرونده قضایی همسر خود بازداشت شده است.
ماموران حکومتی مهتاب یاراحمدی، همسر علی پاپی را هم ۵۰ روز پیش بازداشت کردند اما تاکنون خبر جدیدی از وضعیت این زوج منتشر نشده است.
در واکنش به سرکوبگریهای حکومت جمهوری اسلامی، سازمان عفو بینالملل روز دوشنبه ۳۰ مرداد بیانیهای منتشر و اعلام کرد مقامهای تهران در آستانه سالگرد کشته شدن مهسا امینی، کمپین آزار و اذیت خانواده جانباختگان این اعتراضات را با هدف ساکت کردن آنان و همچنین مصونیت خود از مجازات، تشدید کردهاند.
دایانا الطحاوی، مدیر بخش خاورمیانه و شمال آفریقای عفو بینالملل نیز تاکید کرد خانواده کشتهشدگان اعتراضات باید از بازداشت خودسرانه، تهدید و سایر اقدامات تلافیجویانه حکومت محافظت شوند.

لیلی گلستان، دختر ابراهیم گلستان، از درگذشت این کارگران، نویسنده، مترجم، عکاس و روزنامهنگار برجسته ایرانی خبر داد. گلستان روز سهشنبه ۳۱ مرداد، کمی مانده به صد و یک سالگیاش، در خانه خود در بریتانیا درگذشت.
ابراهیم گلستان متولد سال ۱۳۰۱ در شیراز بود و از سال ۱۳۵۳ در بریتانیا زندگی میکرد.
گلستان در آغاز جوانی برای تحصیل از زادگاهش، شیراز، به تهران رفت و پس از مدتی با دخترعمویش، فخری گلستان ازدواج کرد.
گلستان پس از مدتی کارمند شرکت نفت شد و همراه خانوادهاش به آبادان رفت. او پس از چند سال به تهران بازگشت و خانهاش در تهران به مرکز فرهنگی-هنری تهران و پاتوق نویسندهها، شاعران و هنرمندان مشهور آن زمان از جمله سیمین دانشور، جلال آل احمد، مهدی اخوان ثالث، صادق چوبک و ... تبدیل شد.
گلستان فعالیت ادبی را با ترجمه داستانهایی از ارنست همینگوی و ویلیام فاکنر آغاز کرد. «آذر، ماه آخر پاییز»، «شکار سایه»، «جوی و دیوار و تشنه»، «اسرار گنج درهی جنی»، «مد و مه» و «خروس» از آثار داستانی این نویسنده هستند.
او همچنین از نخستین نویسندگان معاصر ایران است که به زبان داستان توجه خاصی نشان داد و نثری آهنگین را در قالب داستانهایی مدرن به کار گرفت.
گلستان که پایهگذار استودیو سینمایی گلستان بود، ساخت فیلمهایی همچون «موج و مرجان و خارا»، «از قطره تا دریا»، «یک آتش»، «خواستگاری»، «تپههای مارلیک»، «خشت و آینه» و «اسرار گنج درهی جنی» را در کارنامه دارد و یکی از پایهگذاران جریان موج نو در سینمای ایران محسوب میشود.
او همچنین تهیهکننده فیلم «خانه سیاه است» فروغ فرخزاد در مقام کارگردان است. این در حالی است که همواره بحثهای زیادی درباره رابطه او با فروغ مطرح بوده است.






