یک مقام نظامی آمریکایی به ایران‌اینترنشنال گفت ایالات متحده نگران امنیت و ایمنی مردم ایران است و از آنان می‌خواهد در صورت تشدید تنش‌های نظامی، در خانه بمانند و از نیروها و مراکز سپاه پاسداران فاصله بگیرند.
این مقام گفت سپاه پاسداران تجهیزات و تاسیسات نظامی، از جمله تسلیحات و مراکز فرماندهی خود را در محله‌های مسکونی و نزدیکی خانه‌های مردم مستقر کرده است.
او رهبران جمهوری اسلامی و سپاه پاسداران را متهم کرد که در حالی که خود در تاسیسات مستحکم و پناهگاه‌های زیرزمینی پنهان شده‌اند، از غیرنظامیان بی‌گناه به‌عنوان «سپر انسانی» استفاده می‌کنند. به گفته این مقام، چنین رفتاری نشان می‌دهد حکومت جمهوری اسلامی به مردم ایران اهمیت نمی‌دهد.
این مقام نظامی آمریکایی از شهروندان ایرانی خواست در صورت تشدید تنش‌های نظامی، اقدامات احتیاطی لازم را رعایت کنند، در خانه بمانند و از مراکز سپاه پاسداران فاصله زیادی بگیرند.
او تاکید کرد که از نظر ایالات متحده، در دوره افزایش تنش‌ها، امن‌ترین مکان برای غیرنظامیان ایرانی داخل خانه‌هایشان است.
این هشدار در حالی مطرح می‌شود که در روزهای اخیر، گزارش‌هایی درباره آمادگی آمریکا و اسرائیل برای ازسرگیری حملات به ایران منتشر شده است. نیویورک‌تایمز ۱۲ آبان گزارش داد ارتش آمریکا با استقرار کشتی‌های جنگی، جنگنده‌ها و بمب‌افکن‌های بیشتر در منطقه، برای احتمال ازسرگیری عملیات آماده شده است. بر اساس این گزارش، اجرای برنامه حملات به تصمیم دونالد ترامپ بستگی دارد.
ترامپ در گفت‌وگویی با فایننشال‌تایمز که ۱۲ آبان منتشر شد، گفته بود واشینگتن برنامه فوری برای حمله به ایران ندارد، اما در صورت لزوم آماده ادامه جنگ است. پیش‌تر، اکسیوس نیز گزارش داده بود بنیامین نتانیاهو خواستار حمله به ایران بلافاصله پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکاست، در حالی که ترامپ ترجیح می‌دهد به مذاکرات فرصت بیشتری بدهد.
نگرانی درباره حضور نیروها و تجهیزات نظامی در محیط‌های غیرنظامی نیز پیش‌تر مطرح شده بود. ایران‌اینترنشنال ششم مهر، بر اساس ویدیوها و پیام‌های دریافتی، از حضور نیروهای مسلح و خودروهای نظامی در شماری از مدارس خبر داده بود. در گزارشی دیگر در ۱۳ آبان نیز، آموزش باز و بسته کردن سلاح و سازمان‌دهی حضور دانش‌آموزان در تجمعات شبانه حکومتی، از برنامه‌های طرح مشترک آموزش‌وپرورش و بسیج دانش‌آموزی با عنوان «نومیدان» معرفی شد.
هم‌زمان، جمعه ۱۵ آبان بی‌بی‌سی جهانی نیز گزارش داد تصاویر ماهواره‌ای، نشانه‌هایی از حفاری و ساخت‌وساز تازه در پایگاه‌های گرمدره در کرج و شاهرود و تعمیر دست‌کم ۱۲ سایت نظامی دیگر را نشان می‌دهند. تحلیلگران این فعالیت‌ها را با تلاش جمهوری اسلامی برای بازسازی و حفاظت از توان نظامی خود پس از حملات آمریکا و اسرائیل مرتبط دانسته‌اند.
دفتر کنترل دارایی‌های خارجی وزارت خزانه‌داری آمریکا، اوفک (OFAC)، جمعه ۱۵ آبان در چارچوب عملیات «طرد اقتصادی»، هشت صرافی و شرکت خدمات پولی مستقر در کانادا را که به حکومت ایران، نهادهای تحریم‌شده مرتبط با این حکومت کمک می‌کنند، در فهرست تحریم‌ها قرار داد.
براساس بیانیه وزارت خزانه‌داری آمریکا این شرکت‌ها با تسهیل تبدیل ریال ایران و سایر ارزها به دارایی‌های دیجیتال، انجام تراکنش‌های بین‌المللی مرتبط با ایران را امکان‌پذیر می‌کنند. بسیاری از این شرکت‌ها تراکنش‌هایی را با صرافی‌های دارایی دیجیتال تحریم‌شده ایرانی و همچنین آدرس‌های ارز دیجیتال مرتبط با سپاه پاسداران انقلاب اسلامی تسهیل کرده‌اند.
صرافی‌های «میلیون»، «امین»، «نیا»، «فرح»، «بی‌گالاکسی»، «سی‌سی‌سی» و «درویش» هشت صرافی هستند که جمعه ۱۵ آبان در فهرست تحریم‌های آمریکا قرار گرفتند.
اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، گفت: «کانادا نمی‌تواند پناهگاه امنی برای تسهیل‌کنندگان فعالیت‌های مالی غیرقانونی باشد که خدمات دور زدن تحریم‌ها را به حکومت ایران و نیروهای نیابتی آن ارائه می‌کنند.»
او افزود: «وزارت خزانه‌داری کانال‌های مالی حکومت ایران را در هر نقطه‌ای از جهان شناسایی، تعقیب و مختل خواهد کرد.»
عملیات «طرد اقتصادی» دوم شهریور با هدف قطع منابع درآمد حکومت ایران و تحریم ۷۸ فرد، شرکت و کشتی آغاز شد. این عملیات شامل مقابله با استفاده تهران از ارزهای دیجیتال به‌عنوان یکی از ابزارهای اصلی دور زدن تحریم‌ها نیز می‌شود.
شرکت‌های خدمات پولی کانادا؛ کانالی برای دور زدن تحریم‌های جمهوری اسلامی
به‌گفته وزارت خزانه‌داری آمریکا، صدها شرکت خدمات پولی در کانادا فعالیت می‌کنند که امکان انتقال وجوه به داخل و خارج از ایران را چه از طریق سامانه‌های انتقال ارزش مبتنی بر پول نقد و چه از طریق تبدیل وجه نقد به دارایی‌های دیجیتال برای انتقال برون‌مرزی، فراهم می‌کنند.
در بیانیه وزارت خزانه‌داری آمریکا گفته شده است شرکت‌هایی که جمعه ۱۵ آبان تحریم شده‌اند، به نهادهای ایرانی تحت تحریم اجازه می‌دهند از خدمات آن‌ها استفاده کنند و به این ترتیب، شریان‌های مالی لازم را برای حکومت ایران فراهم می‌کنند تا بتواند به تامین مالی تروریسم و گروه‌های نیابتی ادامه دهد. بسیاری از این شرکت‌ها همچنین وجوه مرتبط با دیگر فعالیت‌های مجرمانه را دریافت و پول‌شویی می‌کنند.
به‌گفته وزارت خزانه‌داری آمریکا، شماری از صرافی‌هایی که جمعه تحریم شدند همچنین با رایان ودینگ، قاچاقچی مواد مخدر کانادایی که در فهرست تحریم‌های دفتر کنترل دارایی‌های خارجی قرار دارد، همکاری کرده‌اند.
براساس این بیانیه ودینگ از شرکت‌های صرافی در مناطق ونکوور و تورنتو برای پول‌شویی میلیاردها دلار درآمد حاصل از قاچاق مواد مخدر استفاده کرده است. او از پیک‌ها برای انتقال حجم زیادی پول نقد به این شرکت‌ها استفاده می‌کرد. این شرکت‌ها سپس وجوه دریافتی را به دارایی‌های دیجیتال تبدیل کرده و به خارج از کشور انتقال می‌دادند. ودینگ در ژانویه ۲۰۲۶ بازداشت شد، اما پیش از قرار گرفتن در بازداشت آمریکا، با چندین شرکت خدمات پولی که جمعه تحریم شدند، برای انتقال دارایی‌های دیجیتال به ارزش میلیون‌ها دلار همکاری کرده بود.
صرافی میلیون (Million Exchange)
در بیانیه وزارت خزانه‌داری آمریکا گفته شده است شرکت «دایورس ترید» (Diverse Trade Inc) که با نام تجاری صرافی میلیون فعالیت می‌کند، یک شرکت خدمات پولی مستقر در استان انتاریو است که توانایی تبدیل ریال ایران به سایر ارزها و همچنین مدیریت دارایی‌های دیجیتال مشتریان را تبلیغ می‌کند.
آدرس‌های دارایی دیجیتال مرتبط با صرافی میلیون، معادل صدها هزار دلار به آدرس‌های مرتبط با سپاه پاسداران یا دیگر آدرس‌های مرتبط با تروریسم ارسال کرده‌اند.
صرافی میلیون همچنین با استفاده از پول نقد حاصل از فروش مواد مخدر برای خرید دارایی‌های دیجیتال و ارسال آن‌ها به قاچاقچیان، درآمدهای حاصل از قاچاق مواد مخدر را پول‌شویی کرده است.
ودینگ از همین روش برای پول‌شویی درآمدهای قاچاق مواد مخدر از طریق صرافی میلیون استفاده کرده و همچنین دستور داده است برخی دارایی‌های دیجیتالی که این صرافی با پول نقد مرتبط با مواد مخدر خریداری کرده بود، به خارج از کشور ارسال شوند.
صرافی امین (Amin Exchange)
به‌گفته وزارت خزانه‌داری آمریکا شرکت 1380079 BC Limited یک شرکت خدمات پولی مستقر در بریتیش کلمبیاست که با نام تجاری صرافی امین فعالیت می‌کند و انتقال ارز میان ایران و کانادا و همچنین خریدوفروش دارایی‌های دیجیتال را تسهیل می‌کند.
شرکت Top PC Technician Inc که از شرکت‌های وابسته و نزدیک به 1380079 BC Limited است، در استان انتاریو به‌عنوان یک شرکت خدمات پولی فعالیت می‌کند و از همان نام تجاری صرافی امین استفاده می‌کند.
آدرس‌های دارایی دیجیتال مرتبط با صرافی امین، صدها هزار دلار از صرافی شلبیت دریافت کرده‌اند. صرافی امین میلیون‌ها دلار از درآمدهای حاصل از قاچاق مواد مخدر را در کانادا، در مکان‌هایی واقع در تورنتو، ونکوور و مونترال، پول‌شویی کرده است.
صرافی امین در ونکوور درآمدهای حاصل از قاچاق مواد مخدر را برای ودینگ پول‌شویی کرده است. این شرکت درآمدهای حاصل از قاچاق را به‌صورت پول نقد دریافت و به دارایی‌های دیجیتال تبدیل کرده است؛ دارایی‌هایی که ودینگ دستور انتقال آن‌ها به خارج از کشور را داده بود.
صرافی نیا (NIA Nations)
براساس بیانیه وزارت خزانه‌داری آمریکا شرکت NIA Nations Currency Ltd، معروف به «نیا نیشنز»، یک شرکت خدمات پولی مستقر در بریتیش کلمبیاست که خدمات تبدیل دارایی‌های دیجیتال و امکان انتقال پول از ایران به کانادا را تبلیغ می‌کند.
آدرس‌های دارایی دیجیتال مرتبط با نیا نیشنز با آدرس‌های مرتبط با سپاه پاسداران و صرافی‌های ارز دیجیتال تحریم‌شده ایرانی، از جمله نوبیتکس، والکس، رمزینکس و بیت‌پین، تراکنش داشته‌اند.
صرافی فرح (Farah Exchange)
در بیانیه وزارت خزانه‌داری آمریکا گفته شده است شرکت 2397639 Ontario Ltd که با نام تجاری صرافی فرح فعالیت می‌کند، خود را یک صرافی ایرانی فعال در کانادا معرفی کرده که خدمات تبدیل ارزهای خارجی و دارایی‌های دیجیتال ارائه می‌دهد.
یک آدرس دارایی دیجیتال مرتبط با صرافی فرح، تراکنش‌هایی به ارزش صدها هزار دلار با صرافی‌های مرتبط با ایران و تحت تحریم، یعنی شلبیت و والکس، انجام داده است. صرافی فرح همچنین هزاران دلار دارایی دیجیتال به آدرس‌های مرتبط با تروریسم و میلیون‌ها دلار دارایی دیجیتال به آدرس‌های مرتبط با ودینگ ارسال کرده است.
شرکت‌های CCC Inc و B Galaxy Inc
به‌گفته وزارت خزانه‌داری آمریکا، شرکت‌های CCC Inc و B Galaxy Inc دو شرکت مستقر در انتاریو هستند که در یک محل مشترک فعالیت می‌کنند و خدمات تبدیل ارز و مبادله دارایی‌های دیجیتال ارائه می‌دهند.
یکی از وب‌سایت‌های شرکت CCC Inc خدمات خریدوفروش ارزهای دیجیتال را ارائه می‌کند و اعلام کرده است که در ایران و کانادا مجوز فعالیت دارد.
یک آدرس دارایی دیجیتال مرتبط با این شرکت، صدها هزار دلار دارایی دیجیتال از آدرس‌های مرتبط با تروریسم دریافت کرده است. شرکت B Galaxy Inc که با نام تجاری کریپتویال (Cryptoyal) فعالیت می‌کند، امکان تبدیل مقادیر نامحدود دارایی دیجیتال در ازای ارزهای ایرانی را تبلیغ می‌کند.
صرافی درویش (Darvish Exchange)
طبق بیانیه وزارت خزانه‌داری آمریکا، صرافی درویش یک شرکت خدمات پولی مستقر در انتاریو است که امکان تبدیل بیت‌کوین به ریال ایران را تبلیغ می‌کند.
یک آدرس دارایی دیجیتال مرتبط با صرافی درویش، با صرافی‌های ایرانی تحریم‌شده نوبیتکس، والکس، آبان‌تتر و شلبیت تراکنش داشته است.
کارزار محروم کردن جمهوری اسلامی از دارایی‌های دیجیتال
در بیانیه وزارت خزانه‌داری آمریکا تاکید شده است که تحریم‌های جمعه ۱۵ آبان ادامه کارزار جامع وزارت خزانه‌داری برای مختل کردن استفاده حکومت ایران از دارایی‌های دیجیتال به‌منظور تأمین مالی تروریسم، نقض حقوق بشر و حمله به نیروها و متحدان آمریکا است.
این تحریم‌ها همچنین در ادامه اقدامات پیشین دفتر کنترل دارایی‌های خارجی علیه صرافی‌های دارایی دیجیتال صورت می‌گیرد که از طرف حکومت ایران، دارایی‌های دیجیتال را به خارج از کشور منتقل کرده‌اند.
از جمله این اقدامات، تحریم صرافی‌های ایرانی نوبیتکس، والکس، بیت‌پین و رمزینکس در ۱۲ خرداد ۱۴۰۵ و تحریم صرافی آبان‌تتر و شرکت شلبیت (SHPS Shelbit) در ۱۶ مرداد ۱۴۰۵ است. شرکت شلبیت اداره‌کننده صرافی شلبیت است که میلیون‌ها دلار را از طرف سپاه پاسداران منتقل کرده است.
دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، جمعه ۱۵ آبان، سه روز پس از شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره، از جایگزینی سوزی وایلز، رییس دفتر کاخ سفید، با استیون میلر، یکی از نزدیک‌ترین مشاوران خود و از طراحان اصلی سیاست‌های سخت‌گیرانه مهاجرتی دولت، خبر داد.
این تغییر که از دوشنبه آینده اجرایی خواهد شد، مهم‌ترین جابه‌جایی در حلقه نزدیکان ترامپ از آغاز دور دوم ریاست‌جمهوری او به شمار می‌رود و در شرایطی صورت می‌گیرد که دموکرات‌ها کنترل هر دو مجلس کنگره آمریکا را به دست آورده‌اند.
ترامپ در پیامی در شبکه اجتماعی تروث‌سوشیال اعلام کرد استیون میلر، معاون کنونی رییس دفتر کاخ سفید، از دوشنبه ۱۸ آبان، رییس جدید دفتر رییس‌جمهوری خواهد بود.
او از میلر به‌عنوان یکی از مورداعتمادترین مشاوران خود نام برد و درباره سوزی وایلز نوشت که او عملکردی فوق‌العاده داشته و از این پس به تشکیلات سیاسی ترامپ منتقل خواهد شد.
ترامپ در این پیام از وایلز برای خدماتش در سمت رییس دفتر کاخ سفید تشکر کرد، اما توضیحی درباره دلایل تصمیم خود برای برکناری او ارائه نداد.
شبکه سی‌بی‌اس نیوز به‌نقل از یک مقام آمریکایی گزارش داد که وایلز پنج‌شنبه‌شب استعفای خود را به ترامپ ارائه کرده بود. با وجود این، هنوز روشن نیست کناره‌گیری او تصمیمی داوطلبانه بوده یا در پی فشارهای داخلی کاخ سفید صورت گرفته است.
سوزی وایلز نیز در پیامی که بعدازظهر جمعه به‌وقت محلی در شبکه اجتماعی ایکس منتشر کرد، نوشت: «امروز آخرین روز کاری من در مقام رییس دفتر کاخ سفید است.»
او خدمت در دولت ترامپ را افتخاری بزرگ خواند و گفت به دستاوردهای مشترکشان، از تقویت امنیت مرزها و کاهش مالیات‌ها تا تقویت اقتصاد آمریکا، افتخار می‌کند.
وایلز همچنین از همکاران خود قدردانی کرد و تأکید کرد که اگرچه نقش او تغییر می‌کند، تعهدش به رییس‌جمهوری و ماموریت دولت همچنان پابرجا خواهد ماند.
تغییر در کاخ سفید پس از شکست انتخاباتی جمهوری‌خواهان
برکناری وایلز تنها سه روز پس از انتخابات سوم نوامبر صورت گرفته است؛ انتخاباتی که در آن جمهوری‌خواهان اکثریت خود را در هر دو مجلس نمایندگان و سنا از دست دادند و دموکرات‌ها توانستند کنترل کنگره را به دست بگیرند.
نتایج این انتخابات فشارهای سیاسی بر ترامپ را افزایش داده و بحث‌هایی را درباره ضرورت تغییر در کابینه و ترکیب مشاوران ارشد او به راه انداخته است. در روزهای گذشته گمانه‌زنی‌ها درباره سرنوشت پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، بالا گرفته است با این حال ترامپ با دفاع از عملکرد هگست تاکید کرده که قصد برکناری او را ندارد.
پیش از این نیز گزارش‌هایی درباره احتمال تغییر رییس دفتر کاخ سفید در رسانه‌های آمریکایی منتشر شده بود.
روزنامه واشینگتن‌پست ۲۴ مهر، حدود سه هفته پیش از برکناری وایلز، در گزارشی به‌نقل از ۲۰ تن از کارکنان، مشاوران و افراد نزدیک به رییس‌جمهوری آمریکا از تشدید رقابت‌های داخلی بر سر قدرت در کاخ سفید خبر داده بود.
بر اساس این گزارش، استیون میلر، بیل پولتی، مقام ارشد حوزه مسکن، و لی زلدین، رییس سازمان حفاظت محیط زیست، از جمله کسانی بودند که نامشان به‌عنوان جانشین احتمالی وایلز مطرح شده بود.
واشینگتن‌پست همچنین گزارش داده بود که برخی تصمیم‌های ترامپ بدون مشورت با وایلز اتخاذ شده و همین مساله گمانه‌زنی‌ها درباره تضعیف موقعیت او را تقویت کرده است. مقام‌های کاخ سفید در آن زمان این گزارش‌ها را رد کرده بودند.
ترامپ نیز ۲۴ مهر در پاسخ به پرسش خبرنگاران، احتمال کنار گذاشتن وایلز را قاطعانه رد کرده و گفته بود هیچ شانسی برای چنین تغییری وجود ندارد.
او گزارش‌های مربوط به احتمال برکناری رئیس دفتر خود را «اخبار جعلی» خوانده و تاکید کرده بود که وایلز برای مدت طولانی در کنار او باقی خواهد ماند.
سوزی وایلز؛ از مدیریت کارزار انتخاباتی تا ریاست دفتر کاخ سفید
سوزی وایلز، ۶۹ ساله، از باسابقه‌ترین چهره‌های تشکیلات انتخاباتی حزب جمهوری‌خواه و نخستین زنی بود که به ریاست دفتر کاخ سفید منصوب شد.
او از سال ۲۰۱۶ در کارزارهای انتخاباتی ترامپ فعالیت داشت و در انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۴ نقش اصلی را در مدیریت ستاد انتخاباتی او بر عهده گرفت.
وایلز به‌ویژه به‌دلیل ایجاد نظم در تشکیلات انتخاباتی ترامپ و مدیریت روابط میان گروه‌های مختلف مشاوران و نزدیکان او شناخته می‌شد.
ترامپ پس از پیروزی در انتخابات ۲۰۲۴، با تمجید از عملکرد وایلز، او را به ریاست دفتر کاخ سفید منصوب کرد. او همچنین طولانی‌ترین دوره ریاست دفتر در میان روسای دفتر ترامپ را تجربه کرد؛ رییس‌جمهوری آمریکا در دوره نخست ریاست‌جمهوری خود چهار بار رییس دفترش را تغییر داده بود.
با این حال، موقعیت وایلز در ماه‌های گذشته با حاشیه‌هایی نیز همراه شده بود.
مجله ونیتی‌فر در دسامبر ۲۰۲۵ مجموعه مصاحبه‌هایی با او منتشر کرد که در آن درباره ترامپ و شماری از مقام‌های ارشد دولت، از جمله جی‌دی ونس و پم باندی، اظهارات انتقادی مطرح کرده بود.
وایلز بعدا نحوه ارائه این مصاحبه‌ها را گمراه‌کننده خواند. ترامپ نیز در آن زمان از او حمایت کرد. روشن نیست که برکناری وایلز تا چه اندازه به این مصاحبه‌ها ربط داشته است.
استیون میلر؛ مغز متفکر سیاست‌های سخت‌گیرانه مهاجرتی ترامپ
استیون میلر از سال ۲۰۱۶ در حلقه نزدیکان ترامپ حضور داشته و از شناخته‌شده‌ترین چهره‌های جناح سخت‌گیر دولت او به شمار می‌رود.
میلر در دوره نخست ریاست‌جمهوری ترامپ مشاور ارشد سیاست‌گذاری بود و در دوره دوم، علاوه بر معاونت رییس دفتر کاخ سفید، به‌عنوان مشاور امنیت داخلی فعالیت کرده است.
میلر از معماران اصلی سیاست‌های محدودکننده مهاجرت، افزایش اخراج مهاجران فاقد مدارک اقامتی و تشدید کنترل مرزهای آمریکا بوده است.
انتصاب او به ریاست دفتر کاخ سفید می‌تواند پیامدهایی فراتر از تغییر یک مقام اجرایی داشته باشد؛ زیرا رییس دفتر مسئول هماهنگی فعالیت‌های کاخ سفید، مدیریت دسترسی به رییس‌جمهوری و پیگیری اجرای اولویت‌های دولت است.
میلر برخلاف وایلز، که عمدتا به‌عنوان مدیری تشکیلاتی و هماهنگ‌کننده شناخته می‌شد، نقش برجسته‌تری در تدوین و دفاع عمومی از سیاست‌های دولت ترامپ داشته است.
احتمال دوقطبی‌تر شدن فضای سیاسی در واشینگتن
به‌گزارش سی‌بی‌اس نیوز انتصاب میلر، با وجود شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات، نشان‌دهنده تمایل ترامپ به ادامه رویکرد کنونی خود در اداره دولت است.
این شبکه همچنین اشاره کرده است که میلر در میان دموکرات‌های کنگره مخالفان سرسختی دارد و ارتقای او می‌تواند روابط کاخ سفید با اکثریت جدید دموکرات در کنگره را به سمت رویارویی بیشتر سوق دهد.
این تغییر در شرایطی صورت می‌گیرد که دولت ترامپ علاوه بر مخالفت‌های داخلی درباره سیاست‌های مهاجرتی و اقتصادی، با اختلاف نظر بر سر ادامه جنگ ایران و هزینه‌های آن نیز روبه‌رو است.
با این حال، هنوز مشخص نیست انتصاب میلر چه تاثیری بر روند تصمیم‌گیری کاخ سفید درباره مذاکرات با جمهوری اسلامی، ازسرگیری احتمالی عملیات نظامی یا دیگر موضوعات سیاست خارجی آمریکا خواهد داشت و یا دامنه تغییرات در دولت ترامپ تا کجا گسترش خواهد یافت.
هم‌زمان با ادامه گمانه‌زنی‌ها درباره چشم‌انداز رویارویی جمهوری اسلامی و آمریکا، بی‌بی‌سی جهانی با بررسی تصاویر ماهواره‌ای از نشانه‌های ساخت‌وساز گسترده در نزدیکی پایگاه‌های موشکی ایران و بازسازی مراکز نظامی آسیب‌دیده در حملات آمریکا و اسرائیل خبر داد.
بر اساس این گزارش که جمعه ۱۵ آبان منتشر شد، تحلیلگران شرکت اطلاعاتی بریتانیایی «مایار» در تصاویر ماهواره‌ای ماه نوامبر، نشانه‌هایی از حفاری و احداث ساختمان‌های تازه در پایگاه نظامی گرمدره در کرج و پایگاه شاهرود شناسایی کرده‌اند.
به‌گزارش بی‌بی‌سی جهانی، به نظر می‌رسد دست‌کم ۱۲ مرکز نظامی دیگر، از جمله مجموعه‌های موشکی و پایگاه‌های هوایی، نیز در حال بازسازی باشند.
دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، شامگاه ۱۴ آبان پس از دیدار با مشاوران امنیت ملی خود اعلام کرد به‌زودی درباره ازسرگیری جنگ تمام‌عیار علیه جمهوری اسلامی تصمیم خواهد گرفت.
فرزین ندیمی، پژوهشگر ارشد امور دفاعی و امنیتی، ۱۲ آبان در مصاحبه با ایران‌اینترنشنال، توقف درگیری‌ها را «شمشیری دولبه» برای واشینگتن توصیف کرد و گفت تهران از این فرصت برای بازسازی توان موشکی خود بهره می‌برد.
حفاری‌ها و ورودی‌های تازه زیرزمینی
سم لِر، تحلیلگر پژوهشی موسسه پژوهش سیاست خارجی، گفت در تصاویر کرج ظاهرا «ورودی جدیدی برای یک تاسیسات زیرزمینی» دیده می‌شود.
این تصاویر همچنین حضور چندین خودرو و نشانه‌هایی از بهسازی پایگاه هوایی مجاور را ثبت کرده‌اند.
بر اساس ارزیابی موسسه جینز، به نظر می‌رسد تاسیسات تازه‌ای در کرج در دست ساخت باشد.ورودی تونل‌ها و سازه‌های جدید ممکن است بخشی از طرح گسترش پایگاه‌های موشکی آسیب‌دیده یا ویران‌شده اطراف باشند، هرچند احتمال استفاده از آن‌ها برای انبارداری یا اهداف دیگر هم وجود دارد.
شان اوکانر، تحلیلگر جینز، احتمال اجرای این ساخت‌وسازها با هدف فریب نهادهای اطلاعاتی خارجی را اندک دانست و گفت چنین پروژه‌ای «پرهزینه خواهد بود و ممکن است دستاورد چندانی نداشته باشد».
جیم لامسون، تحلیلگر پیشین سازمان سیا در امور ایران، نیز گفت حفاری‌های نزدیک شاهرود ممکن است با تولید موشک مرتبط باشد.
او افزود با توجه به حملات مکرر به پایگاه هوایی نزدیک این محل در سال‌های اخیر، سپاه پاسداران احتمالا به‌دنبال راه‌هایی برای انتقال تاسیسات تولیدی خود به زیر زمین است.
پیش‌تر در ۲۳ مهر، کانال ۱۲ اسرائیل با استناد به تصاویر ماهواره‌ای گزارش داد کارخانه‌های اصلی تولید موشک جمهوری اسلامی پس از حملات اسرائیل و آمریکا عمدتا غیرفعال هستند، اما در شماری از مجموعه‌های زیرزمینی نشانه‌هایی از فعالیت و حفاری تونل‌های جدید دیده می‌شود.
بازسازی پارچین و ساخت‌وساز در نزدیکی فردو
به‌گزارش بی‌بی‌سی جهانی، در مجموعه نظامی پارچین در شرق تهران، ساختمان‌های آسیب‌دیده و آوارها جمع‌آوری شده‌اند؛ تاسیساتی که با وجود حملات هوایی پیاپی، بارها بازسازی شده است.
تحلیلگران گفتند تصاویر ماهواره‌ای ظاهرا از تکمیل ساخت‌وسازهای گسترده در تاسیسات طالقان ۲ این مجموعه حکایت دارند.
ساختمان‌های آسیب‌دیده تخریب و محوطه آن‌ها تسطیح شده و بخش‌های آسیب‌دیده یک پناهگاه زیرزمینی نیز بازسازی و با بتن تقویت شده‌اند.
در پایگاه موشکی کرمانشاه سقف‌های تازه‌ای روی ساختمان‌های ویران‌شده نصب شده است.
یکی از تحلیلگران مایار همچنین حفاری و ساخت‌وسازهای جدیدی را بیرون ورودی تونل‌هایی در نزدیکی قم شناسایی کرده است. این محل در نزدیکی مجموعه زیرزمینی غنی‌سازی اورانیوم فردو قرار دارد که هدف بمباران آمریکا و اسرائیل بوده است.
پیش‌تر در ۱۵ مهر، موسسه علوم و امنیت بین‌الملل با انتشار تصاویر ماهواره‌ای گزارش داد فعالیت‌ها در مجموعه‌ای در شمال‌شرق تهران از سرگرفته شده است که اسرائیل آن را با توسعه سلاح هسته‌ای مرتبط می‌داند.
آمادگی برای حملات بعدی
یکی از تحلیلگران مایار گفت جمهوری اسلامی «سابقه انتقال زیرساخت‌ها به زیر زمین برای محافظت از آن‌ها در برابر حملات بعدی را دارد».
مارک مِلِت، تحلیلگر دفاعی و فرمانده پیشین ارتش ایرلند، نیز توضیح داد که احداث تاسیسات زیرزمینی مزیت دیگری هم دارد و «ارزیابی ابعاد و وضعیت عملیاتی آن‌ها را برای ناظران خارجی دشوارتر می‌کند».
مارک کانسیان، تحلیلگر نظامی برنامه امنیت بین‌الملل در مرکز مطالعات راهبردی و بین‌المللی، این فعالیت‌ها را نشانه آمادگی تهران برای حملات بیشتر آمریکا و اسرائیل دانست.
او افزود: «هدف، دفاع بهتر در برابر حملات آینده است. این فعالیت‌ها همچنین نشان می‌دهد بازسازی توان نظامی بر احیای اقتصاد اولویت دارد.»
دفتر بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، جمعه ۱۵ آبان در نخستین واکنش خود به اعلام غیرمنتظره دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، مبنی بر توقف کامل کمک‌های نظامی آمریکا به اسرائیل در پایان سال جاری، این موضوع را تکذیب نکرد.
دفتر نخست‌وزیر اسرائیل در بیانیه‌ای درباره توقف بسته کمک سالانه چهار میلیارد دلاری در پایان امسال، گفت گذار روابط آمریکا و اسرائیل «از کمک به مشارکت» نشان‌دهنده استحکام روابط دو کشور است.
ترامپ صبح سه‌شنبه، هم‌زمان با برگزاری انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا، گفت ایالات متحده تا پایان سال ۲۰۲۶ ارائه کمک نظامی سالانه چهار میلیارد دلاری به اسرائیل را متوقف خواهد کرد.
اسحاق هرتزوگ، رییس‌جمهوری اسرائیل، پنجشنبه به سی‌ان‌ان گفت که از اظهارات ترامپ شوکه شده است.
بنا بر گزارش‌ها، این اظهارات دگیر مقام‌های امنیتی و مالی اسرائیل را نیز غافلگیر کرده است زیرا تفاهم‌نامه کنونی کمک‌های نظامی آمریکا به اسرائیل که سالانه سه میلیارد و ۸۰۰ میلیون دلار در اختیار این کشور قرار می‌دهد، تا پایان سپتامبر ۲۰۲۸ اعتبار دارد.
به‌نوشته تایمز اسرائیل اگرچه نتانیاهو پیش‌تر به‌طور علنی درباره پایان دادن به کمک‌های نظامی آمریکا به اسرائیل سخن گفته بود، منظور او اجرای تدریجی این روند طی یک دهه آینده بود، نه توقف یکباره آن.
با این حال، دفتر نخست‌وزیر اسرائیل در بیانیه‌ای که جمعه در شبکه اجتماعی ایکس منتشر کرد، نشان داد که ساختار روابط آمریکا و اسرائیل در حال تغییر خواهد بود و اظهارات ترامپ را نیز رد نکرد.
در این بیانیه آمده است: «کمک‌های نظامی آمریکا به اسرائیل همواره موضوع توافق دوحزبی بوده است. اسرائیل از این کمک‌ها هم برای دفاع از خود و هم برای مقابله با دشمنانی استفاده کرده که آمریکا و غرب را تهدید می‌کنند.»
در بیانیه دفتر نخست‌وزیری اسرائیل افزوده شده است: «امروز اسرائیل از اقتصادی قدرتمند و باثبات برخوردار است. اقدام نخست‌وزیر نتانیاهو و رییس‌جمهوری ترامپ برای گذار از کمک به مشارکت، نشان‌دهنده استحکام و بلوغ روابط ما و توانایی این روابط برای سازگاری و حفظ قدرت خود در گذر زمان است.»
این پیام همراه با بخشی از مصاحبه دورون اشپیلمان، سخنگوی دفتر نخست‌وزیر، با شبکه فاکس نیوز منتشر شد. او در این مصاحبه گفت: «اگرچه این کمک‌ها فوق‌العاده مهم بوده‌اند، نخست‌وزیر در همکاری با رییس‌جمهوری ترامپ تلاش کرده است گذار مناسبی از کمک‌های مالی به سمت مشارکت و سرمایه‌گذاری متقابل انجام شود.»
اشاره بیانیه به حمایت دوحزبی ظاهرا ناظر به پیروزی دموکرات‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای بود. در سال‌های اخیر، دموکرات‌ها به‌ویژه بیش از پیش با ارائه کمک به اسرائیل مخالفت کرده‌اند، هرچند ترامپ نیز این کمک‌ها را زیر سوال برده است.
موضع دفتر نتانیاهو با اظهارات روز پنجشنبه اسحاق هرتزوگ، رییس‌جمهوری اسرائیل، تفاوت داشت. هرتزوگ با ابراز نگرانی از این خبر گفت اعلام آن «مانند صاعقه‌ای از آسمان صاف بر سرم فرود آمد».
او یادآور شد تفاهم‌نامه کنونی تا سال ۲۰۲۸ اعتبار دارد.
مایک هاکبی، سفیر آمریکا در اسرائیل، نیز پنجشنبه در مصاحبه‌ای با شبکه ۱۲ تلویزیون اسرائیل درباره این موضوع سخن گفت و اعلام کرد مطمئن نیست کمک‌های نظامی بلافاصله متوقف خواهند شد یا در پایان سال ۲۰۲۸.
بر اساس آمار شورای روابط خارجی آمریکا، اسرائیل از زمان تاسیس خود در سال ۱۹۴۸ تاکنون، با احتساب تورم، بیش از ۳۰۰ میلیارد دلار کمک اقتصادی و نظامی از آمریکا دریافت کرده است؛ رقمی که به‌مراتب بیشتر از کمک‌های دریافتی هر کشور دیگری از سال ۱۹۴۶ تاکنون است.
آمریکا هنگام امضای پیمان صلح سال ۱۹۷۹ میان اسرائیل و مصر با میانجی‌گری واشینگتن، متعهد شد سالانه میلیاردها دلار کمک نظامی در اختیار این دو کشور قرار دهد.
اگرچه کمک‌های آمریکا زمانی بخش قابل‌توجهی از هزینه‌های نظامی اسرائیل را تشکیل می‌داد، سهم آن‌ها از این هزینه‌ها در سال‌های اخیر و هم‌زمان با شکوفایی اقتصاد اسرائیل به میزان چشمگیری کاهش یافته است.
کنست در ماه مارس بودجه‌ای را تصویب کرد که در آن رقم بی‌سابقه ۱۴۳ میلیارد شکل (۴۵ میلیارد دلار)، معادل حدود ۱۷ درصد کل بودجه، به وزارت دفاع اختصاص یافت.
در ماه ژوئیه نیز وزارت دارایی موافقت کرد ۱۵ میلیارد شکل دیگر (۵ میلیارد دلار) فورا به وزارت دفاع منتقل کند؛ هرچند مقام‌های دفاعی می‌گویند همچنان کسری بودجه‌ای معادل ۴۰ میلیارد شکل (۱۲ میلیارد دلار) وجود دارد.
به‌نوشته تایمز اسرائیل بخشی از تلاش این کشور برای پایان دادن به دریافت کمک‌های آمریکا، ناشی از نارضایتی‌هایی است که در جریان جنگ غزه به وجود آمد؛ زمانی که شماری از متحدان اسرائیل عرضه تسلیحات به این کشور را متوقف کردند.
فایننشال‌تایمز گزارش داد پس از تهدیدهای اخیر تهران علیه کابل‌ها و مراکز داده منطقه در صورت ازسرگیری کارزار نظامی آمریکا و اسرائیل، دست‌کم چهار شناور مرتبط با جمهوری اسلامی با پیمودن مسیرهای غیرمعمول و توقف در محدوده کابل‌های زیردریایی، توجه ناظران را جلب کرده‌اند.
این روزنامه جمعه ۱۵ آبان به‌نقل از شرکت تحلیل داده‌های دریایی «ویندوارد» نوشت سه شناور، نفتکش‌های تحت تحریم آمریکا و چهارمی، یک شناور کوچک ماهیگیری ایرانی بودند.
شناور ماهیگیری از ۲۹ مهر تا چهارم آبان در محدوده کابل‌های «اروپا ایندیا گیت‌وی» و «ترنس‌ورلد» پرسه می‌زد.
داده‌های ردیابی و تصاویر ماهواره‌ای نیز کاهش سرعت نفتکش‌ها را هنگام عبور از روی چند کابل ثبت کرده‌اند.
حرکت‌های غیرعادی در مسیر کابل‌ها
ویندوارد اعلام کرد الگوی حرکت این شناورها با کشتی‌هایی که در انتظار دریافت محموله‌های نفتی خروجی از خلیج فارس بودند، تفاوت داشت.
این شناورها تا رسیدن به محدوده مشخصی از مسیر کابل‌ها به‌طور عادی حرکت می‌کردند و پس از آن، سرعتشان را کاهش می‌دادند، دور می‌زدند، برمی‌گشتند یا سامانه ردیابی خود را خاموش می‌کردند.
دو نفتکش محموله‌ای نداشتند و همه آن‌ها در مقاطعی از ماه گذشته، ارسال اطلاعات موقعیت خود را متوقف کرده بودند.
ویندوارد این الگو را با «شناسایی و نقشه‌برداری از مسیر کابل‌ها، یا کار گذاشتن مواد منفجره یا مین روی آن‌ها هنگام خاموش بودن سامانه ردیابی» سازگار دانست.
این شرکت تاکید کرد رفتار شناورها با دیگر کشتی‌های منطقه متفاوت بوده و نمی‌توان این تحرکات را به الزامات حمل‌ونقل محموله نسبت داد.
نفتکش تحریم‌شده «سلستیال سی» ۲۲ مهر بیش از چهار ساعت پیرامون کابل «توآفریقا»، مسیری حلقه‌ای را پیمود و روز بعد، میان این کابل و کابل «بی آو بنگال گیت‌وی»، سامانه ارسال سیگنال خود را خاموش کرد.
این نفتکش چهار روز بعد بر فراز کابل دور زد و سپس در نزدیکی بندر شناص عمان لنگر انداخت.
نفتکش دیگری اواخر مهر به‌مدت ۱۰ روز با سرعت کمتر از یک گره دریایی در نزدیکی چهار کابل در آب‌های ایران حرکت کرد و بارها سامانه ارسال سیگنال خود را خاموش کرد.
سامانه ارسال سیگنال این نفتکش در مقطعی از جمله در ۲۵ مهر، بیش از ۳۳ ساعت خاموش بود.
از زمان آغاز مناقشه اخیر در ۹ اسفند ۱۴۰۴، جمهوری اسلامی ناامن کردن آب‌های منطقه را در دستور کار قرار داده و بارها کشتی‌های تجاری را در تنگه هرمز هدف گرفته است.
شرکت یونانی «ولوس تانکرز» ۱۵ آبان اعلام کرد انفجار روز گذشته در نفتکش «ولوس سفایر» در خلیج فارس به کشته شدن یک دریانورد انجامید. گمان می‌رود این انفجار ناشی از حمله موشکی بوده باشد.
نفتکش هنگام حادثه بدون محموله به‌سوی بحرین حرکت می‌کرد و پس از آن به بندر خلیفه بن سلمان منتقل شد.
تهدید زیرساخت‌های دیجیتال هم‌زمان با تنش نظامی
تهران در هفته‌های اخیر در واکنش به سخنان دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، درباره احتمال حملات تازه به جمهوری اسلامی، کابل‌های اینترنت و مراکز داده را تهدید کرده است.
یدالله جوانی، معاون سیاسی سپاه پاسداران، ۲۹ مهر گفت اگر آمریکا و متحدانش به زیرساخت‌های ایران آسیب بزنند، جمهوری اسلامی دارایی‌های آن‌ها، از جمله هفت کابل مهم اینترنتی عبوری از تنگه هرمز، را «به‌راحتی از بین خواهد برد».
محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، ۱۹ مهر تهدید کرد در صورت ازسرگیری جنگ، کابل‌های ارتباطی، مراکز داده و تاسیسات هوش مصنوعی منطقه در تیررس حکومت ایران قرار خواهند گرفت.
برخی تحرکات دریایی پیش از تهدیدهای اخیر تهران ثبت شده‌اند. به گزارش فایننشال‌تایمز، چند نفتکش اواسط مهر بر فراز کابل‌هایی از جمله «ای‌ای‌ای-۱»، «بی آو بنگال گیت‌وی» و «توآفریقا» آهسته حرکت می‌کردند.
این تحولات در حالی رخ می‌دهد که گمانه‌زنی‌ها درباره چشم‌انداز مذاکرات تهران و واشینگتن و احتمال آغاز مجدد رویارویی نظامی دو طرف افزایش یافته است.
هم‌زمان، آمریکا به انتقال تجهیزات نظامی به منطقه ادامه می‌دهد. تصاویر ماهواره‌ای بامداد ۱۳ آبان ناو هواپیمابر تئودور روزولت را در دریای جنوبی چین و در مسیر سنگاپور نشان دادند. تئودور روزولت ممکن است به دو ناو هواپیمابر حاضر در خاورمیانه بپیوندد.
پیامدهای احتمالی برای اقتصاد منطقه
بر اساس داده‌های شرکت «تله‌جئوگرافی»، شش کابل از تنگه هرمز عبور می‌کنند و سه کابل دیگر در دست ساخت هستند. اینترنت عراق، کویت، بحرین و قطر به‌طور کامل به کابل‌های عبوری از این آبراه وابسته است.
به گزارش فایننشال‌تایمز، از جمله مسیرهای محل تردد نفتکش‌ها می‌توان به کابل «فالکون» اشاره کرد که کشورهای حاشیه خلیج فارس را به هند و آفریقا متصل می‌کند.
ماشا کوتکین، مقام پیشین وزارت امور خارجه آمریکا و پژوهشگر مرکز مطالعات راهبردی و بین‌المللی، گفت آسیب به این کابل‌ها به کند شدن اینترنت و تراکنش‌های مالی می‌انجامد و شبکه‌های ارتباطی، تجارت الکترونیکی و رایانش ابری را مختل می‌کند.
او افزود تهدیدهای منطقه‌ای تاکنون اجرای چند پروژه کابل‌کشی را متوقف کرده‌اند؛ پروژه‌هایی که برای کاهش وابستگی کشورهای منطقه به نفت و گاز و توسعه کسب‌وکارهای دیجیتال اهمیت دارند.
سید کاوشال، کارشناس جنگ دریایی، احتمال تصادفی بودن مانورها را رد نکرد و در عین حال گفت جمهوری اسلامی شاید در پی آن است که توانایی خود را برای آسیب زدن به زیرساخت‌های زیردریایی به نمایش بگذارد.
جان پنتریت، دریادار بازنشسته بریتانیایی، نیز با اشاره به احتمال وجود دلایل مختلف برای این رفتارها گفت تقریبا هر شناوری با تغییراتی مانند نصب ریل مین‌گذاری، قابلیت کار گذاشتن مین را پیدا می‌کند.
