شورای عالی امنیت ملی: اجرای تفاهمنامه را با بیاعتمادی کامل به آمریکا دنبال میکنیم


دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی در بیانیهای که با هدف« قدردانی از پیام رهبر» خوانده، اعلام کرد در اجرای دستورها و تدابیر مجتبی خامنهای، بهویژه در زمینه پیگیری منافع جمهوری اسلامی و روند مذاکرات آینده، «هیچگونه مسامحهای» نخواهد کرد.
دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی همچنین تاکید کرد با «بیاعتمادی کامل» به آمریکا، روند مذاکرات و اجرای تفاهمنامه را زیر نظر خواهد داشت و در صورت هرگونه به گفته این بیانیه «تخطی یا تخلف از سوی طرف آمریکایی»، به «اقدام متقابل از پیش تعیینشده» دست خواهد زد.







سازمان اتحاد علیه ایران هستهای، یوآنی، با انتشار بیانیهای اعلام کرد از اقدامات نظامی دولت ترامپ علیه جمهوری اسلامی حمایت میکند، اما از تفاهمنامه امضاشده میان تهران و واشینگتن در شکل کنونی آن پشتیبانی نمیکند.
یوآنی در این بیانیه نوشت تفاهمنامه کنونی بهطور عمدی کلی و مبهم تنظیم شده و قضاوت درباره آن باید بر اساس اقدامات عملی جمهوری اسلامی در ماههای آینده انجام شود.
این سازمان در عین حال نسبت به تمایل حکومت ایران برای پذیرش محدودیتهای پایدار هستهای ابراز تردید کرد.
این نهاد همچنین هشدار داد کاهش تحریمها، آزادسازی داراییهای مسدودشده ایران و صدور معافیت برای صادرات نفت، ممکن است بخشی از اهرم فشار اقتصادی آمریکا علیه جمهوری اسلامی را تضعیف کند.
یوآنی تاکید کرد هر توافق نهایی باید شامل توقف کامل غنیسازی اورانیوم، خروج تمامی ذخایر اورانیوم غنیشده از ایران، بازرسیهای گسترده و محدودیت بر برنامههای موشکی و پهپادی جمهوری اسلامی باشد.
این سازمان همچنین از نادیده گرفتن موضوع نیروهای نیابتی، حمایت از گروههای مسلح منطقهای و نقض حقوق بشر در متن تفاهمنامه انتقاد کرد و خواستار حفظ فشار حداکثری بر جمهوری اسلامی شد.
مهدی رنجبر، ۱۸ ساله، و مرتضی زمانی، ۲۷ ساله، از بازداشتشدگان اعتراضات شاهرود، در حالی زیر حکم اعدام قرار دارند که فعالان حقوق بشر نسبت به خطر اجرای احکام آنها هشدار دادهاند.
با توجه به صدور حکم اعدام برای این دو زندانی، نگرانیها درباره سرنوشت آنها افزایش یافته و شماری از فعالان مدنی و حقوق بشری خواستار توجه فوری به پروندهشان شدهاند.
مهدی رنجبر و مرتضی زمانی ۱۸ دی ۱۴۰۴ در جریان تجمعات اعتراضی در شهر شاهرود بازداشت شدند. این دو با یک پرونده قضایی مشترک تحت پیگرد قرار گرفتند و مقامهای قضایی اتهام «محاربه» را علیه آنها مطرح کردند.
گزارشهای منتشرشده پیشتر حاکی از آن بود که اتهامهای مطرحشده در این پرونده به تخریب و آتش زدن اموال عمومی مرتبط است.
صدور حکم اعدام برای این دو شهروند در شرایطی صورت گرفته که نهادهای حقوق بشری بارها نسبت به صدور و اجرای احکام اعدام علیه بازداشتشدگان اعتراضات هشدار دادهاند.
فعالان حقوق بشر میگویند با توجه به قرار داشتن مهدی رنجبر و مرتضی زمانی زیر حکم اعدام، هرگونه تحولات جدید در پرونده آنها میتواند بر سرنوشت این دو زندانی تاثیر مستقیم داشته باشد.
سخنگوی جیدی ونس، معاون رییسجمهوری آمریکا، اعلام کرد برنامهریزی برای مذاکرات فنی پیشرو با جمهوری اسلامی هنوز نهایی نشده و هیات آمریکایی آماده بوده که در نخستین فرصت ممکن عازم محل مذاکرات شود.
او گفت: «همانطور که معاون رییسجمهوری در نشست خبری خود اعلام کرد، برنامه مذاکرات فنی آینده هنوز نهایی نشده است و هیات آمریکایی برای عزیمت در اولین فرصت آماده است. اما تدارکات این مذاکرات هرگز ساده یا قابل پیشبینی نبوده است.»
این سخنگو افزود، جیدی ونس امشب عازم سفر برای مذاکره نخواهد شد و هرگونه تصمیم یا برنامه جدیدی درباره مراحل بعدی مذاکرات، پس از نهایی شدن آن، اعلام خواهد شد.
فایننشالتایمز به نقل از یک دیپلمات آگاه گزارش داد بر اساس یادداشت تفاهم آمریکا و جمهوری اسلامی، دولت ترامپ به تهران اجازه خواهد داد به ۶ میلیارد دلار از درآمدهای نفتی مسدودشده خود در قطر برای خرید کالاهای بشردوستانه و کالاهای غیرمشمول تحریم از آمریکا دسترسی پیدا کند.
این دیپلمات گفت: «ترامپ توافق نامناسب دولت بایدن را گرفت، فروش کالاها را به اقلام بشردوستانه و غیرمشمول تحریم محدود کرد و اطمینان یافت که این پول صرف خرید محصولات آمریکایی میشود. این وضعیت به سود هر دو طرف است.»
او افزود: «ایرانیان کالاهای بشردوستانه مورد نیاز مردم خود را دریافت میکنند و پول ایران برای حمایت از کشاورزان آمریکایی به کار گرفته میشود.»
یک مقام آمریکایی گفت واشینگتن در جریان مذاکرات نهایی بخشی از داراییهای مسدودشده ایران را آزاد خواهد کرد، مشروط بر اینکه تهران «رفتار مناسبی» از خود نشان دهد؛ از جمله تحویل اورانیوم غنیشده خود.
روزنامه فایننشال تایمز گزارش داد دولت دونالد ترامپ در چارچوب تفاهمنامه میان واشینگتن و تهران، امکان دسترسی مرحلهای ایران به ۶ میلیارد دلار از داراییهای مسدودشده این کشور در قطر را فراهم خواهد کرد، اما این منابع به صورت نقدی در اختیار تهران قرار نمیگیرد و صرفا برای خرید کالاهای بشردوستانه و اقلام غیرتحریمی از آمریکا قابل استفاده خواهد بود.
به نوشته فایننشال تایمز، آزادسازی این منابع به صورت تدریجی و در طول دوره ۶۰ روزه پیشبینیشده در تفاهمنامه انجام میشود و به عواملی از جمله بازگشایی تنگه هرمز و پیشرفت مذاکرات برای دستیابی به توافق نهایی بستگی دارد. یک دیپلمات آگاه به این روزنامه گفته است این پول تنها برای خرید محصولات آمریکایی مصرف خواهد شد و به حسابهای قابل استفاده آزاد جمهوری اسلامی منتقل نمیشود.
فایننشال تایمز همچنین به نقل از یک مقام آمریکایی نوشت واشینگتن تنها در صورتی بخشی از داراییهای مسدودشده ایران را در جریان مذاکرات نهایی در دسترس قرار خواهد داد که تهران به گفته او «رفتار مناسب» از خود نشان دهد. این مقام به عنوان نمونه به همکاری ایران در موضوع ذخایر اورانیوم غنیشده اشاره کرده است.
بر اساس این گزارش، دولت ترامپ همچنین قصد دارد در دوره ۶۰ روزه تفاهمنامه، معافیتی برای صادرات نفت ایران صادر کند. با این حال، روزنامه تاکید میکند که رفع گستردهتر تحریمها تنها در صورت دستیابی دو طرف به توافق نهایی و بر اساس جدول زمانی مورد توافق انجام خواهد شد.
فایننشال تایمز یادآور شد این ۶ میلیارد دلار همان درآمدهای نفتی ایران است که در سال ۲۰۲۳ و در چارچوب توافق تبادل زندانیان میان تهران و واشینگتن، از کره جنوبی به حسابهایی در قطر منتقل شد. در آن زمان نیز استفاده از این منابع به خرید کالاهای بشردوستانه محدود شده بود، اما پس از تشدید تنشهای منطقهای و جنگ غزه، دسترسی ایران به این منابع عملا متوقف شد.
این روزنامه همچنین نوشت دهها میلیارد دلار دیگر از داراییهای نفتی ایران همچنان در کشورهای مختلف از جمله عراق، هند، چین و ژاپن مسدود است. رسانههای نزدیک به حکومت ایران گزارش دادهاند تهران انتظار دارد در دوره ۶۰ روزه اجرای تفاهمنامه حدود ۱۲ میلیارد دلار از این منابع در دسترس قرار گیرد، اما این رقم تاکنون از سوی مقامهای آمریکایی تایید نشده است.