کاخ سفید اعلام کرد که در جریان سفر دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، به چین، طرفین توافق کردند که تنگه هرمز باید باز بماند تا از جریان آزاد انرژی حمایت شود و جمهوری اسلامی هرگز نباید به سلاح هستهای دست پیدا کند.
کاخ سفید پنجشنبه ۲۴ اردیبهشت در بیانیهای نوشت ترامپ «دیدار خوبی» با شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، داشت و «دو طرف درباره راههایی برای تقویت همکاری اقتصادی میان دو کشورمان گفتوگو کردند، از جمله گسترش دسترسی کسبوکارهای آمریکایی به بازار چین و افزایش سرمایهگذاری چین در صنایع ما.»
این بیانیه میافزاید: «رهبران بسیاری از بزرگترین شرکتهای ایالات متحده در بخشی از این دیدار حضور داشتند. روسای جمهوری همچنین بر ضرورت ادامه دادن به پیشرفتها در پایان دادن به جریان ورود پیشسازهای فنتانیل به ایالات متحده تاکید کردند، و نیز بر افزایش خرید محصولات کشاورزی آمریکایی از سوی چین.»
بر اساس بیانیه کاخ سفید، دو طرف توافق کردند که تنگه هرمز باید باز بماند تا از جریان آزاد انرژی حمایت شود و رییسجمهوری شی همچنین بهروشنی مخالفت چین را با نظامیسازی تنگه و هرگونه تلاش برای دریافت عوارض بابت استفاده از آن اعلام کرد، و علاقهمندی خود را به خرید بیشتر نفت آمریکا برای کاهش وابستگی چین به این تنگه در آینده ابراز کرد.
مشروح تحولات مربوط به سفر ترامپ به چین را در پوشش زنده بخوانید
هشدار درباره تایوان
رییسجمهوری چین نیز به ترامپ گفت مذاکرات تجاری میان دو کشور در حال پیشرفت است، اما هشدار داد اختلاف بر سر تایوان میتواند روابط پکن و واشینگتن را وارد «مسیری خطرناک» کند که حتی به درگیری منجر شود.
خبرگزاری رویترز نوشت که اظهارات شی درباره تایوان، جزیرهای با حکومت دموکراتیک که چین آن را بخشی از خاک خود میداند، در دیدار پشت درهای بسته رهبران دو اقتصاد بزرگ جهان مطرح شد. نشستی که به گفته وزارت امور خارجه چین، بیش از دو ساعت طول کشید.
رویترز گزارش داد که این هشدار هرچند بیسابقه نبود، اما در فضایی مطرح شد که در ظاهر دوستانه و آرام بهنظر میرسید؛ هرچند در بیانیه منتشرشده از سوی آمریکا اشارهای به موضوع تایوان نشد.
در مقابل، روایت آمریکا از گفتوگوها بر تمایل مشترک دو کشور برای بازگشایی تنگه هرمز که در پی «جنگ ایران» عملا بسته شده و همچنین ابراز علاقه چین به خرید نفت آمریکا برای کاهش وابستگی به انرژی خاورمیانه تمرکز داشت.
ترامپ در جستوجوی دستاورد اقتصادی
رویترز نوشت در شرایطی که محبوبیت ترامپ بهدلیل ادامه جنگ با ایران آسیب دیده، سفر یک رییسجمهوری آمریکا به چین در نزدیک به یک دهه گذشته، اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
ترامپ که بهدنبال دستاوردهای اقتصادی است، در اظهارات کوتاه آغاز نشست به شی گفت: «بعضیها میگویند این شاید بزرگترین نشست تاریخ باشد.»
این دیدار پس از مراسمی رسمی در تالار بزرگ خلق در پکن برگزار شد. مراسمی که شامل گارد احترام و حضور گروههایی از کودکان با پرچم و گل بود.
وزارت امور خارجه چین در گزارش خلاصهای از دیدار اعلام کرد شی به ترامپ گفته است مذاکرات ۲۳ اردیبهشت میان تیمهای اقتصادی و تجاری دو کشور در کره جنوبی به «نتایجی کلی، متوازن و مثبت» منجر شده است.
بهگفته مقامهای آگاه، هدف این مذاکرات حفظ آتشبس شکننده تجاری بود که آبان ۱۴۰۴ حاصل شد و همچنین ایجاد سازوکارهایی برای حمایت از تجارت و سرمایهگذاری آینده.
تایوان، مهمترین اختلاف
ترامپ این هفته گفته بود انتظار دارد شی موضوع فروش تسلیحات آمریکا به تایوان را مطرح کند.
در حالی که وضعیت بسته تسلیحاتی ۱۴ میلیارد دلاری آمریکا برای تایوان همچنان نامشخص است و به تایید ترامپ نیاز دارد، چین ۲۳ اردیبهشت بار دیگر مخالفت شدید خود را با این فروشها اعلام کرد.
آمریکا طبق قانون موظف است امکان دفاع تایوان را فراهم کند؛ حتی با وجود آنکه روابط دیپلماتیک رسمی با این جزیره ندارد.
بر اساس روایت پکن از نشست روسایجمهوری آمریکا و چین، شی به ترامپ گفت تایوان مهمترین مساله میان دو کشور است و اگر بهدرستی مدیریت نشود، میتواند کل روابط چین و آمریکا را وارد وضعیتی «بسیار خطرناک» کند که حتی به برخورد یا درگیری منجر شود.
جو مزور، تحلیلگر ژئوپولیتیک در موسسه «تریویوم چین» (Trivium China)، گفت اظهارات شی قابل توجه بود؛ گرچه پکن پیشتر نیز هشدارهای شدیدی درباره تایوان داده بود.
او افزود: «شی بدون هیچ ابهامی به طرف آمریکایی هشدار داد که با این موضوع بازی نکند.»
ترامپ بعدتر هنگام گرفتن عکس یادگاری با شی در معبد بهشت در پکن (از آثار ثبتشده در فهرست میراث جهانی یونسکو) به پرسش خبرنگاران درباره اینکه آیا دو طرف درباره تایوان گفتوگو کردهاند یا نه، پاسخ نداد.
دو رهبر سپس در مراسم شام رسمی حضور یافتند و جمعه ۲۵ اردیبهشت نیز در کنار هم چای و ناهار صرف میکنند.
تجارت، ایران و هوش مصنوعی
بر اساس گزارش منتشرشده از سوی چین، ترامپ و شی توافق کردند همکاری در حوزه تجارت و کشاورزی را گسترش دهند. آنان درباره وضعیت خاورمیانه، اوکراین و شبهجزیره کره نیز تبادل نظر کردند.
کاخ سفید نیز اعلام کرد دو طرف درباره افزایش دسترسی شرکتهای آمریکایی به بازار چین و همچنین افزایش سرمایهگذاری چین در صنایع آمریکا گفتوگو کردهاند.
گروهی از مدیران ارشد شرکتهای آمریکایی ترامپ را در این سفر همراهی میکنند؛ از جمله ایلان ماسک و جنسن هوانگ، مدیرعامل شرکت انویدیا.
رویترز پیشتر گزارش داده بود که آمریکا مجوز فروش تراشه پیشرفته هوش مصنوعی «اچ۲۰۰» (H200) شرکت انویدیا را برای حدود ۱۰ شرکت چینی صادر کرده، اما هنوز هیچ محمولهای تحویل داده نشده است.
موقعیت ضعیفتر ترامپ؟
علی واین، مشاور ارشد روابط آمریکا و چین در «گروه بینالمللی بحران» (International Crisis Group)، گفت موازنه قدرت از زمان سفر قبلی ترامپ به پکن در سال ۲۰۱۷ تغییر کرده است.
او گفت چین آن زمان تلاش زیادی برای جلب نظر ترامپ و خرید میلیاردها دلار کالای آمریکایی انجام داد، اما اکنون ترامپ عملا جایگاه رو به رشد چین را پذیرفته است؛ از جمله با احیای اصطلاح «جی۲» (G2) برای توصیف آمریکا و چین (The Group of Two) بهعنوان دو ابرقدرت.
با این حال، ترامپ در شرایطی ضعیفتر وارد مذاکرات شده است: دادگاههای آمریکا اختیارات او را برای اعمال آزادانه تعرفه بر کالاهای چینی و دیگر کشورها محدود کردهاند. «جنگ ایران» نیز باعث افزایش تورم در داخل آمریکا شده و خطر از دست رفتن کنترل یک یا هر دو مجلس کنگره از سوی جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای، افزایش یافته است.
هرچند اقتصاد چین نیز با مشکلاتی روبهرو شده، اما شی با فشار اقتصادی و سیاسی مشابهی مواجه نیست.
با این حال، هر دو طرف مایل هستند آتشبس تجاری حفظ شود. توافقی که در آن ترامپ تعرفههای سه رقمی علیه کالاهای چینی را متوقف کرد و شی نیز از محدود کردن صادرات مواد معدنی کمیاب عقب نشست.
تنگه هرمز و نقش چین در پرونده ایران
مقامهای آمریکایی گفتند واشینگتن امیدوار است فروش هواپیماهای بوئینگ، محصولات کشاورزی و انرژی به چین، کسری تجاری مورد انتقاد ترامپ را کاهش دهد.
در مقابل، پکن خواهان کاهش محدودیتهای آمریکا بر صادرات تجهیزات تولید تراشه و نیمهرساناهای پیشرفته است.
ترامپ همچنین انتظار دارد چین حکومت ایران را به توافق با واشینگتن ترغیب کند.
جنگ آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی باعث شده است عبور نفت و گاز از تنگه هرمز با اختلال جدی مواجه شود، اما تحلیلگران بعید میدانند شی حاضر باشد فشار جدی بر تهران وارد کند یا حمایت از جمهوری اسلامی را کاهش دهد؛ زیرا ایران برای چین بهعنوان وزنهای راهبردی در برابر آمریکا اهمیت دارد.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، در گفتوگو با شبکه فاکسنیوز در هواپیمای ریاستجمهوری ایالات متحده گفت کمک چین به حل بحران به نفع پکن است، زیرا بسیاری از کشتیهای چینی در خلیج فارس متوقف شدهاند و کند شدن اقتصاد جهانی به صادرکنندگان چینی آسیب خواهد زد.
قرار است شی نیز اواخر امسال سفری متقابل به آمریکا داشته باشد. این نخستین سفر او از زمان آغاز دومین دوره ریاستجمهوری ترامپ در سال ۲۰۲۵ به آمریکا خواهد بود.
بر اساس پژوهشی که از سوی انجمن علوم اعصاب آمریکا منتشر شد، مغز انسان بهطور مداوم اطلاعاتی مانند تصاویر، صداها و فضاهای آشنا را با پیامدهای بعدی آنها پیوند میدهد.
این فرآیند که «یادگیری تداعیگر» نام دارد، به افراد کمک میکند بر پایه تجربههای قبلی، سریعتر تصمیم بگیرند و از خطر دوری کنند.
با این حال، پژوهشگران میگویند این سیستم در همه افراد به یک شکل عمل نمیکند.
این تحقیق توضیح میدهد که چگونه سازوکارهای طبیعی یادگیری در مغز، در بعضی افراد بهجای کمک به تصمیمگیری بهتر، به تداوم انتخابهای نامطلوب منجر میشود.
نقش نشانهها در تصمیمگیری نادرست
به گفته جوزپه دی پلگرینو، سرپرست این مطالعه از دانشگاه بولونیا، افراد از نظر میزان اتکا به نشانههای محیطی برای تصمیمگیری تفاوت چشمگیری با یکدیگر دارند.
برخی افراد هنگام تصمیمگیری بهشدت به تصاویر و صداهای اطراف خود وابستهاند، در حالی که گروهی دیگر انعطافپذیری بیشتری دارند و کمتر تحت تاثیر این محرکها قرار میگیرند.
به گفته پژوهشگران، مشکل زمانی بروز میکند که معنای این نشانهها دستخوش تغییر میشود.
برای نمونه، اگر یک محیط یا صدای آشنا که پیشتر با پاداش همراه بوده، بهتدریج به پیامدهای پرخطر یا نامطلوب منجر شود، مغز همه افراد نمیتواند این تغییر را بهدرستی ثبت کند.
در افرادی که حساسیت بالایی به نشانهها دارند، مغز در «بهروزرسانی» این آموختهها ناتوان میماند و همچنان بر اساس الگوهای قدیمی واکنش نشان میدهد.
در نتیجه این افراد، حتی پس از تجربه شکست یا زیان، همان انتخابهای قبلی را تکرار میکنند.
پیوند نشانهها با اعتیاد و اضطراب
در این شرایط، نشانههای محیطی بهجای آنکه راهنمایی مفید باشند، به عامل اصلی هدایت رفتار تبدیل میشوند و ترک عادتهای زیانبار را دشوارتر میکنند.
این یافتهها میتواند به درک بهتر الگوهای رفتاری در اعتیاد، اختلالات وسواسی و اضطراب کمک کند.
تیم تحقیقاتی قصد دارد این نوع الگوی یادگیری را در میان افراد دارای اختلالات بالینی مورد بررسی قرار دهد.
هدف آنها یافتن پاسخ روشنتری برای این پرسش است که آیا حساسیت بیش از حد به نشانههای محیطی میتواند یکی از دلایل اصلی تداوم الگوی تصمیمگیریهای پرخطر در این گروهها باشد.
