همزمان با تشدید فشارهای آمریکا بر جمهوری اسلامی بر سر برنامه هستهای و همچنین سرکوب مرگبار مردم در اعتراضات اخیر، استقرار تجهیزات نظامی ایالات متحده در منطقه بهطور چشمگیری افزایش یافته است.
بر اساس این گزارش، سومین فروند از هواپیماهای E-11A نیروی هوایی آمریکا ۱۵ بهمن فرودگاه بینالمللی خانیا در جزیره کرت یونان را ترک کرد و حدود چهار ساعت بعد در پایگاه هوایی شاهزاده سلطان در عربستان سعودی به زمین نشست.
این هواپیماهای تجاری که تغییرکاربری دادهاند، نقش یک مرکز ارتباطی هوابرد را ایفا میکنند و انتقال سریع و امن اطلاعات را میان نیروهای آمریکایی در گسترهای وسیع ممکن میسازند.
گزارشها حاکی از آن است که دو فروند دیگر از این نوع هواپیما نیز هفته گذشته در منطقه مستقر شدند.
استفان واتکینز، کارشناس رهگیری پروازها، در مصاحبه با بیبیسی جهانی گفت: «تخصصیترین هواپیماها در مرحله پایانی وارد میشوند. اینکه اکنون وارد صحنه شدهاند، نشان میدهد ماموریت مشخصی در پیش دارند.»
در روزهای اخیر، همزمان با استقرار گسترده تجهیزات نظامی آمریکا در منطقه، گمانهزنیها درباره احتمال حمله این کشور به مواضع جمهوری اسلامی افزایش یافته است.
«موسسه مطالعه جنگ» ۱۵ بهمن گزارش داد حکومت ایران با هدف به نمایش گذاشتن تواناییهای خود و همچنین ارزیابی واکنشهای دفاعی آمریکا، دو عملیات شناسایی-آزمایشی علیه نیروی دریایی ایالات متحده در خلیج فارس انجام داده است.
فعالیت ۲۴ ساعته پایگاه هوایی اسپنگدالم ناتو در آلمان
بیبیسی جهانی در ادامه گزارش داد پایگاه هوایی اسپنگدالم در آلمان که یکی از مراکز مهم ناتو به شمار میرود، اکنون بهصورت ۲۴ ساعته فعالیت میکند. این پایگاه تحت مدیریت نیروی هوایی ایالات متحده است.
بر اساس این گزارش، در یک پیام متنی که دیروز به هواپیمای ترابری سی-۱۷ نیروی هوایی آمریکا در مسیر آلمان به عربستان سعودی مخابره شد، آمده بود که پایگاه اسپنگدالم «بهدلیل افزایش سطح فعالیت، در حال حاضر بهصورت ۲۴ ساعته و هفت روز هفته باز است».
بیبیسی افزود این پیام از طریق سامانه ارتباط و گزارشدهی هواپیماها موسوم به ACARS به هواپیمای ترابری ارتش ایالات متحده ارسال شد.
در صورت وجود گیرندهای مناسب روی سطح زمین، پیامهای این سامانه قابل دریافت هستند.
با وجود ادامه تنشها، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی و استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ایالات متحده، قرار است جمعه ۱۷ بهمن در عمان با یکدیگر دیدار کنند.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، ۱۵ بهمن اعلام کرد دستیابی به نتیجهای معنادار در مذاکرات با جمهوری اسلامی مستلزم محدود نماندن گفتوگوها به پرونده هستهای است و برنامه موشکی، گروههای نیابتی و نحوه برخورد حکومت با مردم ایران نیز باید در دستور کار قرار گیرند.
این در حالی است که مقامهای جمهوری اسلامی تاکید کردهاند تنها در خصوص پرونده هستهای و موضوع مناقشهبرانگیز غنیسازی اورانیوم حاضر به مذاکره هستند.
تاکید مرتس بر متوقف کردن رفتار بیثباتکننده ایران
فردریس مرتس، صدراعظم آلمان، نیز در جریان سفر خود به قطر در دوحه گفت که نگرانی درباره تشدید نظامی در خاورمیانه بسیار جدی است و برلین میخواهد برای متوقف شدن رفتار بیثباتکننده حکومت ایران نقشآفرینی کند.
او در یک نشست خبری در دوحه گفت: «در همه گفتوگوهای من در روز گذشته و امروز، نگرانی شدید درباره تشدید بیشتر درگیری با ایران مطرح شد.»
به گزارش رویترز، صدراعظم آلمان از ایران خواست آنچه «اقدامات تهاجمی» خواند را متوقف کند و وارد گفتوگو شود.
او تاکید کرد آلمان «هر کاری که بتواند» برای کاهش تنشها و حرکت به سمت ثبات در منطقه انجام خواهد داد.
صدراعظم آلمان، همچنین در واکنش به اظهارات عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی گفت این سخنان «بیانگر میزان بالای عصبی بودن و پریشانی» او است.
این واکنش پس از آن بیان شد که عراقچی در اظهاراتی، مرتس را دارای «ناپختگی سیاسی» و «منش نامناسب» توصیف کرده بود.
مرتس پیشتر تاکید کرده بود که آلمان آماده است فشار بر تهران را افزایش دهد.
در واکنش به این موضع، عراقچی در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «امیدواریم رهبری سیاسی خردمندانهتر، مسئولانهتر و شرافتمندانهتر بار دیگر به آلمان بازگردد.»
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
