منابع ایراناینترنشنال تایید کردند مادر احمد بالدی، دانشجوی ۲۰ سالهای که در اعتراض به تخریب مغازه اغذیهفروشی خانوادهاش در اهواز خودسوزی کرده بود، در بیمارستان امیرالمومنین سپیدار این شهر وابسته به تامین اجتماعی و به دستور استاندار بستری شده است.
منابع آگاه سهشنبه ۲۷ آبان به ایراناینترنشنال خبر دادند که برای مدتی دکتر عبدی، مدیر درمان تامین اجتماعی خوزستان و دکتر ولیمنش، رییس بیمارستان امیرالمومنین در محل حاضر بودند.
برخیرسانهها ۲۶ آبان خبر دادند منی بالدی، مادر احمد بالدی، پس از فروپاشی شدید روانی و جسمی در بخش مراقبتهای ویژه بستری شده است.
به گفته این رسانهها پزشکان هشدار دادهاند که وضعیت روحی و جسمانی منی بالدی بسیار بحرانی است و نیازمند حمایت فوری روانی و پزشکی است.
احمد بالدی، ۱۱ آبان و پس از آنکه ماموران شهرداری منطقه سه اهواز دکه اغذیهفروشی خانوادهاش را تخریب کردند، در برابر چشمان آنها با بنزین خود را به آتش کشید.
او با سوختگی ۷۰ درصدی به بیمارستان طالقانی اهواز منتقل شد اما صبح دوشنبه ۲۰ آبان جان باخت.
مرگ بالدی خشم گستردهای در میان شهروندان و فعالان مدنی اهواز برانگیخت و گروهی از مردم در مقابل بیمارستان طالقانی تجمع اعتراضی برگزار کردند.
مجاهد بالدی، پدر احمد، شامگاه سهشنبه ۲۰ آبان در مراسم عزاداری فرزندش، با خشم از مقامهای شهرداری نام برد و گفت: «تا وقتی امینی شهردار و شمس، یکی از مدیران شهرداری از اهواز نروند، جنازه پسرم را تحویل نمیگیریم.»
او هشدار داد در صورت بیتوجهی، اعضای خانوادهاش یکی پس از دیگری خود را خواهند سوزاند.
کنارهگیری شهردار و برکناری چهار مقام
به دنبال این اعتراضات، استانداری خوزستان در ۲۱ آبان از استعفای رضا امینی، شهردار اهواز و برکناری چهار مقام شهرداری شامل معاون خدمات شهری، شهردار منطقه سه، معاون او و مسئول اجراییات شهرداری خبر داد.
وکیل خانواده بالدی در گفتوگو با روزنامه اعتماد گفت ماموران شهرداری منطقه سه اهواز «بدون حضور [مامور] کلانتری و برخلاف دستور قضایی» برای تخلیه محل اقدام کردند که این رفتار «خودسرانه» منجر به خودسوزی احمد و آسیب به مادرش شد.
مجاهد بالدی نیز در گفتوگو با روزنامه هممیهن گفت یکی از ماموران هنگام درگیری با مادر احمد گفت: «فندک بدهم؟ کبریت بدهم؟» — جملهای که به گفته او، پسرش را به واکنشی ناامیدانه واداشت.
در روزهای پس از مرگ احمد بالدی، حسن سلامات، جواد ساعدی و صادق آلبوشوکه، سه فعال رسانهای و مدنی عرب اهوازی که خبرهای مربوط به خودسوزی او را منتشر کرده بودند، بهدست نیروهای امنیتی بازداشت شدند.
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
