سیانان: مذاکرات شامل احتمال سرمایهگذاری آمریکا در برنامه هستهای جمهوری اسلامی است
سیانان در گزارشی به نقل از منابع آگاه درباره مذاکرات آمریکا و جمهوری اسلامی نوشت دو طرف به توافقی گسترده نزدیک شدهاند که احتمالا در دیدار بعدی، که به احتمال زیاد در خاورمیانه برگزار خواهد شد، نهایی میشود.
یکی از منابع توضیح داد که گفتوگوهای جاری شامل احتمال سرمایهگذاری آمریکا در برنامه انرژی هستهای ایران و تشکیل کنسرسیومی است، که انتظار میرود کشورهای خاورمیانه و آژانس بینالمللی انرژی اتمی را نیز در بر گیرد تا اورانیوم غنیشده برای راکتورهای ایران تولید کند.
اما یک مقام کاخ سفید گفت هنوز هیچ توافقی درباره برنامه هستهای غیرنظامی ایران گرفته نشده است.
در این گزارش آمده، در دور چهارم گفتوگوها، آمریکا پیشنهادی را با ایران در میان گذاشت که برخی از الزامات کلیدی مدنظر دولت ترامپ برای رسیدن به توافق را مشخص میکرد. اما بهگفته یک منبع آگاه، در مقطعی، ایدهای که بهنظر میرسید مورد حمایت مذاکرهکنندگان دو طرف قرار دارد، از سوی ترامپ رد شد.
برنامه موشکی بالستیک جمهوری اسلامی بخشی از گفتوگوهای جاری نیست، با وجود آنکه برخی از مقامهای دولت آمریکا در ابتدا بر گنجاندن آن در مذاکرات فشار آورده بودند. منابع آگاه با توجه به پیشرفت فعلی گفتوگوها انتظار ندارند موضوعات مورد مذاکره گسترش یابد.
سیانان در گزارشی به نقل از منابع آگاه درباره مذاکرات آمریکا و جمهوری اسلامی نوشت دو طرف به توافقی گسترده نزدیک شدهاند که احتمالا در دیدار بعدی، که به احتمال زیاد در خاورمیانه برگزار خواهد شد، نهایی میشود.
یکی از منابع توضیح داد که گفتوگوهای جاری شامل احتمال سرمایهگذاری آمریکا در برنامه انرژی هستهای ایران و تشکیل کنسرسیومی است، که انتظار میرود کشورهای خاورمیانه و آژانس بینالمللی انرژی اتمی را نیز در بر گیرد تا اورانیوم غنیشده برای راکتورهای ایران تولید کند.
اما یک مقام کاخ سفید گفت هنوز هیچ توافقی درباره برنامه هستهای غیرنظامی ایران گرفته نشده است.
در این گزارش آمده، در دور چهارم گفتوگوها، آمریکا پیشنهادی را با ایران در میان گذاشت که برخی از الزامات کلیدی مدنظر دولت ترامپ برای رسیدن به توافق را مشخص میکرد. اما بهگفته یک منبع آگاه، در مقطعی، ایدهای که بهنظر میرسید مورد حمایت مذاکرهکنندگان دو طرف قرار دارد، از سوی ترامپ رد شد.
برنامه موشکی بالستیک جمهوری اسلامی بخشی از گفتوگوهای جاری نیست، با وجود آنکه برخی از مقامهای دولت آمریکا در ابتدا بر گنجاندن آن در مذاکرات فشار آورده بودند. منابع آگاه با توجه به پیشرفت فعلی گفتوگوها انتظار ندارند موضوعات مورد مذاکره گسترش یابد.
غلامرضا قاسمیان، مداح دفتر خامنهای که در عربستان سعودی بازداشت شده بود، شامگاه چهارشنبه هفت خرداد در شبکه اجتماعی ایکس نوشت با «پیگیریهای مجدانه کنسولگری» آزاد شده و «از طریق دبی» در حال بازگشت به ایران است.
پیشتر، صفحه «برنامه محفل» در شبکه اجتماعی ایکس خبر داد قاسمیان آزاد شده و در راه بازگشت به ایران است.
قاسمیان که از آخوندهای نزدیک به دفتر رهبر جمهوری اسلامی محسوب میشود، پنجم خرداد در جریان انجام مناسک حج تمتع از سوی پلیس عربستان سعودی بازداشت شد.
او پیش از بازداشت، با انتشار ویدیویی در شبکههای اجتماعی، اتهاماتی را متوجه دولت عربستان کرده بود که بازتاب گستردهای در فضای مجازی داشت.
پیشتر در روز چهارشنبه و قبل از انتشار خبر آزادی این آخوند، محمدحسین رنجبران، مشاور وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، اعلام کرده بود که عربستان سعودی صدور ویزا برای شمار زیادی از ایرانیها را پس از سخنان اخیر غلامرضا قاسمیان متوقف کرده است.
او چهارشنبه هفتم خرداد با انتشار پستی در شبکه ایکس، از پیامدهای سخنان قاسمیان برای زائران ایرانی مراسم حج خبر داد و نوشت: «فرد مذکور دستگیر و صدور روادید برای تعداد زیادی از هموطنان منتظر متوقف میشود. هزاران زائر در بلاتکلیفی قرار میگیرند.»
رنجبران تاکید کرد اظهارات این آخوند موضع رسمی تهران نیست و افزود: «موضع هماهنگ جمهوری اسلامی» از زبان نماینده خامنهای در عربستان سعودی، رییس سازمان حج و زیارت، سفیر ایران در ریاض و وزیر امور خارجه بیان میشوند و همگی آنها خواهان «ضرورت حراست از وحدت اسلامی و حفظ روابط رو به رشد با عربستان» هستند.
رنجبران همچنین از دفاع مدیر سایت رجانیوز، رسانه وابسته به جریان «پایداری»، از قاسمیان انتقاد کرد و گفت او حجاج ایرانی را به دو دسته «انقلابی و غیر انقلابی» تقسیم کرده و موضع وزیر امور خارجه و سایر مقامهای جمهوری اسلامی را نشانه «وادادگی» در برابر ریاض دانسته است.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، ششم خرداد در شبکه اجتماعی ایکس نوشت تهران «با صراحت کامل هرگونه تلاش برای ضربه زدن به وحدت مسلمانان را بهویژه در فضای حج» محکوم میکند.
او اضافه کرد: «ما مصمم هستیم که به هیچکس اجازه ندهیم به روابط برادرانه ما با همسایگانمان، از جمله به مسیر رو بهجلوی روابط با عربستان سعودی، آسیب بزند.ایران مدیریت شایسته و کارآمد حج امسال را به خوبی ارج مینهد.»
عبدالفتاح نواب، نماینده رهبر جمهوری اسلامی در امور حج و زیارت و سرپرست حجاج ایرانی، نیز سهشنبه ششم خرداد در واکنش به بازداشت غلامرضا قاسمیان، مداح دفتر خامنهای در عربستان سعودی، گفت: «وقتی این صحبتها را شنیدم شگفتزده شدم و نباید چنین سخنانی گفته میشد.»
نواب با اشاره به شخصی بودن اظهارات این آخوند بازداشت شده گفت با توجه به سابقه قرآنی او، انتظار دارد عربستان سعودی اجازه دهد او مناسک حج را کامل کند و به ایران بازگردد.
علیرضا عنایتی، سفیر جمهوری اسلامی در عربستان سعودی، بدون اشاره به بازداشت قاسمیان، در شبکه ایکس نوشت مقامات سعودی در خدمترسانی به زائران تلاش میکنند.
عنایتی تاکید کرد مقامهای عربستان سعودی تمام تلاش خود را برای خدمت به زائران و حجاج ایرانی به کار گرفتهاند: «حجاج نیز حرمت و قداست این اماکن را رعایت کرده و به قوانین حاکم پایبند هستند و هیچکس سخنان زشت و توهینآمیز را نمیپذیرد.»
محمدمهدی شهریاری، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس نیز در خصوص بازداشت قاسمیان گفت: «مدعیالعموم به خاطر دفاع از منافع ملی باید با اینگونه افراد برخورد کرده و علیه آنها دادخواست تنظیم کرده و کیفرخواست دهد.»
پیشینه قاسمیان
غلامرضا قاسمیان پیشتر سخنران تجمعی دانشجویی بود که به حمله گروهی از بسیجیان به سفارت بریتانیا در تهران در آذرماه ۱۳۹۰ انجامید.
همچنین او سخنران یکی از هیئتهای مذهبی بود که برخی حاضران در آن، ۱۲ و ۱۳ دی ۱۳۹۴ به سفارت عربستان سعودی در تهران حمله کردند و آن را به آتش کشیدند.
حمله به سفارت عربستان سعودی موجب قطع روابط دیپلماتیک تهران و ریاض شد. قطع مناسبات بحرین با ایران و کاهش روابط امارات متحده عربی و ایران از پیامدهای این حمله بود.
اسفند ۱۴۰۱، توافقنامهای میان جمهوری اسلامی و عربستان سعودی در پکن با میانجیگری چین به امضا رسید.
بر اساس توافق پکن، روابط دیپلماتیک تهران و ریاض که از سال ۱۳۹۴ قطع شده بود، احیا شد و دو کشور موافقت کردند سفارتهای خود را در پایتختهای یکدیگر بازگشایی کنند و روابط سیاسی و اقتصادی دوجانبه را بهبود بخشند.
قاسمیان در سالهای گذشته نیز با سخنرانیهای جنجالیاش، از جمله وعده «نابودی اسرائیل» و «فتح مکه»، خبرساز شده بود.
قاسمیان در سال ۱۳۹۹ از سوی محمدباقر قالیباف بهعنوان رییس کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس منصوب شد و چند ماه در این سمت حضور داشت.
پایگاه خبری رویداد۲۴ ششم خرداد در مطلبی با عنوان «غلامرضا قاسمیان کیست»، به جزییاتی از روابط نزدیک او با رییس مجلس شورای اسلامی پرداخت.
در این گزارش آمده است: «روابط او و قالیباف به زمان پیش از مجلس یازدهم باز میگردد. آن زمان قراردادهای شهرداری تهران به ریاست قالیباف با قرارگاه امام رضا خبرساز شده بود. این قراردادها مربوط به مدیریت ۲۳ مرکز بهاران بهعنوان مراکز توانمندسازی جمعی از مددجویان مرتبط با آسیبهای اجتماعی بود.»
به گزارش رویداد۲۴، «قیمت نامعلوم» و «ترک تشریفات» در فرآیند انعقاد این قراردادها، به شبهات زیادی دامن زده بود.
این رسانه به روابط نزدیک قاسمیان و مهدی چمران، دیگر چهره نزدیک به قالیباف، اشاره کرد و افزود: «قاسميان كه همواره با لباس روحانيت فعاليت میكند، در انتخابات [شورای شهر] ۲۹ اردیبهشت ۱۳۹۶ بدون عبا و عمامه برای ثبتنام به وزارت كشور رفت و در ليست خدمت مهدی چمران قرار گرفت ولی مانند رفقايش از راهيابی به شورای پنجم باز ماند.»
پیش از این، علیرضا بیات، رییس سازمان حج و زیارت، به زائران مراسم حج هشدار داده بود از انتشار محتوای سیاسی یا طرح مسائل مذهبی حساس در شبکههای اجتماعی که ممکن است برای کشور میزبان حساسیتبرانگیز باشد، خودداری کنند.
روز سهشنبه، تصاویری از جلسه محمدرضا عارف، معاون اول مسعود پزشکیان با جمعی از وزیران پیشین و فعلی جمهوری اسلامی، در خبرگزاریهای ایران منتشر شد.
در میان حاضران این جلسه، چهرهای به چشم میخورد که حضورش، با توجه به محکومیت زندان و مجرمیت قطعی پرسشبرانگیز است: رضا فاطمیامین، وزیر پیشین صنعت در دولت ابراهیم رئیسی.
فاطمیامین در اسفند سال گذشته، طبق اعلام رسمی قوه قضاییه جمهوری اسلامی، بهدلیل نقشآفرینی در پرونده فساد اقتصادی موسوم به «چای دبش»، به یک سال حبس قطعی تعزیری محکوم شده است.
این پرونده که گفته میشود بیش از ۳.۷میلیارد دلار فساد مالی در آن رخ داده، بهعنوان بزرگترین فساد اقتصادی در تاریخ معاصر ایران شناخته میشود.
حکم اولیه دادگاه، پنج سال حبس برای فاطمیامین و وزیر کشاورزی وقت، سید جواد ساداتینژاد، بود که بعدها با تخفیف به یک و دو سال کاهش یافت. اما نکته قابلتوجه، عدم اجرای همین حکم تخفیفخورده است؛ چرا که تصاویر رسمی خبرگزاریهای داخلی نشان میدهد فاطمیامین نهتنها در زندان نیست، بلکه در جلسات رسمی با حضور معاون اول رییسجمهوری نیز شرکت میکند.
حضور این فرد محکومشده در جلسهای رسمی، بدون هیچ توضیح و شفافسازی، سوالات زیادی را ایجاد میکند. چرا فردی که با رأی دادگاه به زندان محکوم شده، آزادانه در سطح عالی دولتی حاضر میشود؟ اگر اجرای احکام قضایی برای مسئولان پیشین اینگونه نادیده گرفته میشود، چگونه میتوان از مبارزه با فساد سخن گفت؟
تا این لحظه، هیچیک از رسانههای رسمی کشور یا مسئولان حاضر در این جلسه، واکنشی نسبت به این حضور نشان ندادهاند. این سکوت، در شرایطی که مردم عادی بهخاطر تخلفات بسیار کوچکتر به مجازاتهای شدید محکوم میشوند، بهنوعی بیعدالتی نهادینهشده را تداعی میکند.
سابقه تکرارپذیر
نکته نگرانکننده دیگر، سابقه مشابه این نوع برخوردها با مسئولان مجرم و محکوم است.
محمدعلی نجفی، وزیر اسبق آموزشوپرورش نیز که به جرم قتل همسرش ابتدا به قصاص محکوم و سپس با فشارها و مصالحه به ۶.۵ سال زندان محکوم شد، اخیراً در یک جلسه رسمی با محمدرضا عارف، معاون اول پزشکیان، دیده شده است.
تصویر این دو نفر که شانهبهشانه هم ایستادهاند، در فروردین ماه امسال گرفته شده و نشان میدهد رسم دعوت از مقامات محکوم به جلسات رسمی، به یک رویه تبدیل شده است.
آیا این مبارزه با فسادی است که وعده داده شده؟
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، بارها بر لزوم مبارزه با فساد تاکید کرده و روز چهارشنبه هفت خرداد نیز اظهاراتی مبنی بر اینکه «فساد در جمهوری اسلامی ساختاری نیست» ایراد کرد.
اما زمانیکه مردم مشاهده میکنند وزیران محکوم، نهتنها به مجازات نمیرسند، بلکه در جلسات رسمی حکومتی حضور مییابند و در رسانهها تصویرشان بازتاب مییابد، بهسختی میتوان انتظار داشت که این ادعاها را باور کنند.
اظهارات روز چهارشنبه رهبر جمهوری اسلامی درباره نبود مشکل خاص در کشور، در حالی مطرح میشود که کشور با بحرانهای عدیدهای روبهروست: از اعتصاب کامیونداران در بیش از ۱۳۰ شهر گرفته تا بحران تامین آب، قطعی مکرر برق، گرانی نان، تا آلودگی هوا و فرونشست زمین. همه اینها نشانههایی از بحرانهای عمیق اقتصادی، زیستمحیطی و حکمرانی هستند که مردم هر روز با آن دستوپنجه نرم میکنند.
در میانه این همه مشکل و بحران، نادیدهگرفتن اجرای احکام قضایی برای مسئولان بلندپایه مجرم و محکوم، تنها مردم را در بیاعتمادی به حاکمیت راسختر می کند.
اگر فردی با چنین پروندهای حتی حکم تخفیفخوردهاش را هم سپری نمیکند و در عوض، در کنار معاون رییسجمهوری کشور بهعنوان چهرهای مورد احترام معرفی میشود، یعنی مسپولان بهرغم ادعاهایشان اراده ای برای مبارزه با فساد و رعایت قانونمندی ندارند.
بهنظر میرسد در جمهوری اسلامی، همچنان یک اصل نانوشته اما محکم در جریان است: اگر از خودیها باشی، حتی فساد چند میلیارد دلاری یا قتل عمد هم مانعی برای بازگشت به صحنه سیاسی نیست. رویهای که به سایر مسئولان پیام میدهد: اگر دزدی یا تخلف کنی، میتوانی از طریق رانت و نفوذ، از تبعات آن عبور کنی. وفادار باش؛ فاسد باش.
نسخهای از یک فایل صوتی از نرگس محمدی، فعال حقوق بشر و برنده جایزه صلح نوبل، که در شبکههای اجتماعی منتشر شده، به دست ایراناینترنشنال رسیده است که در آن از اعتصاب کامیونداران و رانندگان خودروهای سنگین حمایت میکند.
محمدی میگوید: «اعتراض کامیونداران یک اعتراض مدنی است که آنها مطالبات و حقوق خود را فریاد میزنند. از آنجایی که جمهوری اسلامی به مطالبات به حق مردم پاسخی نمیدهد و با سرکوب و خشونت با آنها برخورد میکند، من فکر میکنم، همه اقشار مردم و اصناف به این اعتصاب ملحق شوند و از آن حمایت کنند.»
او در ادامه میگوید: «جا دارد نهادها و رسانههای بینالمللی و نیز ایرانیان سراسر جهان صدای اعتراض کامیونداران باشند. هر کدام از اصناف و اقشار مختلف که در جامعه ایران دست به اعتراض و اعتصاب میزنند بنای یک حرکت گسترده مدنی را پی میریزند که با همیاری و اتحاد میتواند منجر به احقاق حقوق بیشتر مردم ایران شود.»
گروهی از نهادهای فعال در جنبش دانشجویی ایران با انتشار بیانیهای مشترک برای حمایت حداکثری از اعتصابات سراسری کامیونداران، نوشتند: «کامیونداران ایرانی امروز آگاهانه و مسئولانه، در خط مقدم مبارزهای ایستادهاند که خواستههای عمومی را نمایندگی میکند.»
در این بیانیه با اشاره به «پیوند ناگسستنی حاکمیت جمهوری اسلامی با بیکفایتی، استبداد، سرکوب، جنایت و کشتار»، آمده: «این اعتصاب، بازتابی از دردهای یک ملت آزادیخواه و تجسم ارادهای برای رهایی است.»
آنان همچنین از دیگر انجمنها، سازمانها، اصناف، اتحادیهها و شخصیتهای فرهنگی، هنری، سیاسی و اجتماعی در داخل و خارج از کشور درخواست کردند «با صدایی رسا از این اعتصاب سراسری پشتیبانی کنند و پژواک آن را به گوش جهان برسانند.»
بر اساس این بیانیه، «اصناف و اتحادیهها به عنوان نیرویی اجتماعی و اقتصادی، نقشی موثر و کلیدی در کنشگری شهروندان علیه حاکمیت جمهوری اسلامی ایفا میکنند؛ نیرویی که با بهرهمندی از توان اجرایی و عملیاتی، سازماندهی و خشونتپرهیزی، بستری ویژه برای مطالبهگری، اعتراض و مبارزه فراهم میکند.»
این بیانیه از سوی انجمنهای آیکویا، دانشجویان دانشگاه تورنتو برای ایران آزاد، دانشگاهیان ایرانی برای آزادی، خبرنامه امیرکبیر و ما دانشجویان ایرانی هستیم، منتشر شده است.