محمدحسین رنجبران، مشاور وزیر خارجه جمهوری اسلامی، اعلام کرد عربستان سعودی صدور ویزا برای شمار زیادی از ایرانیها را پس از سخنان اخیر غلامرضا قاسمیان، مداح دفتر خامنهای، در مکه که منجر به بازداشت او شد، متوقف کرده است.
او چهارشنبه هفتم خرداد با انتشار پستی در شبکه ایکس، از پیامدهای سخنان قاسمیان برای زائران ایرانی مراسم حج خبر داد و نوشت: «فرد مذکور دستگیر و صدور روادید برای تعداد زیادی از هموطنان منتظر متوقف میشود. هزاران زائر در بلاتکلیفی قرار میگیرند.»
رنجبران تاکید کرد اظهارات این آخوند موضع رسمی تهران نیست و افزود «موضع هماهنگ جمهوری اسلامی» از زبان نماینده خامنهای در عربستان سعودی، رییس سازمان حج و زیارت، سفیر ایران در ریاض و وزیر خارجه بیان میشوند و همگی آنها خواهان «ضرورت حراست از وحدت اسلامی و حفظ روابط رو به رشد با عربستان» هستند.
رنجبران همچنین از دفاع مدیر سایت رجانیوز، رسانه وابسته به جریان «پایداری»، از قاسمیان انتقاد کرد و گفت او حجاج ایرانی را به دو دسته «انقلابی و غیر انقلابی» تقسیم کرده و موضع وزیر خارجه و سایر مقامهای جمهوری اسلامی را نشانه «وادادگی» در برابر ریاض دانسته است.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، ششم خرداد در شبکه اجتماعی ایکس نوشت تهران «با صراحت کامل هرگونه تلاش برای ضربه زدن به وحدت مسلمانان را بهویژه در فضای حج» محکوم میکند.
او اضافه کرد: «ما مصمم هستیم که به هیچکس اجازه ندهیم به روابط برادرانه ما با همسایگانمان، از جمله به مسیر رو بهجلوی روابط با عربستان سعودی، آسیب بزند.ایران مدیریت شایسته و کارآمد حج امسال را به خوبی ارج مینهد.»
قاسمیان که از آخوندهای نزدیک به دفتر رهبر جمهوری اسلامی محسوب میشود، پنجم خرداد در جریان انجام مناسک حج تمتع از سوی پلیس عربستان سعودی بازداشت شد.
او پیش از این با انتشار ویدیویی در شبکههای اجتماعی، اتهاماتی را متوجه دولت عربستان کرده بود که بازتاب گستردهای در فضای مجازی داشت.
محمدرضا عارف، معاون اول پزشکیان، هفتم خرداد در واکنش به بازداشت قاسمیان گفت: «همه دولتهای منطقه متوجه هستند که نظر یک فرد ربطی به دولت ندارد و باید موضعگیریها بر اساس مبادی رسمی انجام شود.»
علیرضا بیات، رییس سازمان حج و زیارت، هم هفتم خرداد اعلام کرد مسئولان جمهوری اسلامی تاکنون سه دیدار کنسولی با قاسمیان داشتهاند و «اقدامات لازم برای حل مساله» ادامه دارد.
بیشتر بخوانید: درخواستها بازگرداندن آخوند بازداشتشده در مراسم حج و برخورد قضایی با او
تکرار سناریوی حمله به سفارت عربستان سعودی؟
رنجبران در ادامه پیام خود در ایکس، با اشاره به مشکلآفرینی سخنان قاسمیان برای سایر حجاج ایرانی یادآوری کرد مسئولان حج و زیارت کشور پیش و حین اعزام بیش از ۸۵ هزار زائر ایرانی به عربستان سعودی، بارها بر «ضرورت حفظ احترام و رعایت موازین کشور میزبان» تاکید کردهاند.
او نوشت: «همهچیز یادآور سناریوی حمله به سفارت عربستان در حدود ۱۰ سال قبل است که منجر به قطع روابط ایران و عربستان و هزینههای سنگین برای کشور شد. در میانه فریضه حج، وسط مذاکرات هستهای و در اوج تهدیدات رژیم صهیونیستی، نکند طراحی جدیدی در راه باشد؟»
قاسمیان پیشتر سخنران تجمعی دانشجویی بود که به حمله گروهی از بسیجیان به سفارت بریتانیا در تهران در آذرماه ۱۳۹۰ انجامید.
همچنین او سخنران یکی از هیاتهای مذهبی بود که برخی حاضران در آن، ۱۲ و ۱۳ دی ۱۳۹۴ به سفارت عربستان سعودی در تهران حمله کردند و آن را به آتش کشیدند.
حمله به سفارت عربستان سعودی موجب قطع روابط دیپلماتیک تهران و ریاض شد. قطع مناسبات بحرین با ایران و کاهش روابط امارات متحده عربی و ایران از پیامدهای این حمله بود.
اسفند ۱۴۰۱، توافقنامهای میان جمهوری اسلامی و عربستان سعودی در پکن با میانجیگری چین به امضا رسید.
بر اساس توافق پکن، روابط دیپلماتیک تهران و ریاض که از سال ۱۳۹۴ قطع شده بود، احیا شد و دو کشور موافقت کردند سفارتهای خود را در پایتختهای یکدیگر بازگشایی کنند و روابط سیاسی و اقتصادی دوجانبه را بهبود بخشند.
قاسمیان در سالهای گذشته نیز با سخنرانیهای جنجالیاش، از جمله وعده «نابودی اسرائیل» و «فتح مکه»، خبرساز شده بود.
