آسوشیتدپرس: پیامهای متناقض ترامپ درباره جنگ ایران مسیر پیش رو را مبهم کرده است
اظهارات متغیر دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، درباره ادامه جنگ و مذاکره با تهران، تلاش قطر را برای بازگشایی تنگه هرمز با ابهام روبهرو کرده و میانجیها را درباره گام بعدی واشینگتن سر در گم کرده است.
آسوشیتدپرس در گزارشی که شنبه ۲۳ آبان منتشر کرد، نوشت که ترامپ پس از شکست جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای، هم احتمال حملات گسترده تازه را کمرنگ کرده و هم گفته است واشینگتن دیگر به توافق با تهران نیازی ندارد.
ترامپ ۱۸ آبان پس از دیدار با محمد بن عبدالرحمن آل ثانی،نخستوزیر و وزیر خارجه قطر، در کاخ سفید، گفت احتمال حملات عمده تازه به ایران کم است و جنگ از نظر نظامی «عملا پایان یافته»، اما ۲۱ آبان گفت آمریکا نیازی به توافق ندارد و از جیدی ونس، معاون خود، خواست تمرکزش را به کارزار داخلی دولت علیه آنچه «فساد و جرایم» در شهرها و ایالتهای تحت اداره دموکراتها خواند، معطوف کند.
او در مصاحبهای گفت اگر اوضاع به نتیجه نرسد، برای اقدام تردید نخواهد کرد.
میانجیها در انتظار روشن شدن موضع واشینگتن
دوحه همچنان میکوشد توافقی موقت برای ازسرگیری عبور کشتیها از تنگه هرمز به دست آورد و مسیر گفتوگوهای بعدی تهران و واشینگتن را باز نگه دارد.
دو دیپلمات منطقهای به آسوشیتدپرس گفتند تلاشها پس از دیدار نخستوزیر قطر با ترامپ امیدوارکننده به نظر میرسید، اما پیام پنجشنبه ۲۱ آبان رییسجمهوری آمریکا میانجیها را درباره ادامه مذاکرات بلاتکلیف گذاشت.
ترامپ این پیام را در حالی منتشر کرد که ونس در حال بررسی ازسرگیری تماس با مقامهای ارشد جمهوری اسلامی بود.
به گفته یک فرد آگاه که آسوشیتدپرس نامش را فاش نکرد، ترامپ معتقد بوده است تهران با حسننیت عمل نمیکند.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، گفته است واشینگتن با ادامه تلاش میانجیها مخالفتی ندارد، اما توافقی را که از نظر ترامپ مناسب نباشد، نمیپذیرد.
او همچنین گفته است فشار اقتصادی آمریکا به جمهوری اسلامی چنان آسیب زده که شاید دیگر نیازی به اقدام نظامی نباشد.
آسوشیتدپرس نوشت قطر و دیگر میانجیها هنوز نمیدانند اظهارات ترامپ نشانه کنار گذاشتن راه توافق است یا موضعگیری برای مخاطبان داخلی پس از انتخابات.
تهران نیز میگوید درِ دیپلماسی را نبسته، اما هشدار داده در صورت ازسرگیری حملات، پاسخ فوری و قاطعی خواهد داد.
با وجود آن که عبور محمولههای نفتی از تنگه هرمز به سطحی نزدیک به پیش از جنگ آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی رسیده، تردد دریایی در این آبراه همچنان خطرناک است.
به نوشته آسوشیتدپرس، سازمان ملل اعلام کرده است شمار حوادث علیه کشتیهای تجاری در ماه اکتبر، از هر ماه دیگری بیشتر بوده است.
دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس در نشست شورای امنیت خواستار توقف حملات حکومت ایران به کشورهای منطقه و پرداخت غرامت شد. نماینده جمهوری اسلامی حملات آمریکا و اسرائیل را عامل بحران دانست و گفت تهران به هر حمله تازهای «فوری و قاطع» پاسخ خواهد داد.
شورای امنیت سازمان ملل جمعه ۲۲ آبان، به درخواست بحرین، پیامدهای درگیری در خلیج فارس برای امنیت منطقه و کشتیرانی بینالمللی را بررسی کرد. خالد خیاری، دستیار دبیرکل سازمان ملل، گفت سازمان بینالمللی دریانوردی تا ۱۱ نوامبر ۱۳۴ حادثه تاییدشده در تنگه هرمز و دیگر آبهای خاورمیانه ثبت کرده و ۲۵ دریانورد در این حوادث جان باختهاند. به گفته او، اکتبر بیشترین شمار ماهانه حوادث علیه کشتیرانی تجاری را از فوریه ثبت کرد و حجم حملونقل دریایی همچنان پایینتر از سطح پیش از درگیری است.
کشورهای خلیج فارس خواستار مشارکت در مذاکرات شدند جاسم محمد البدیوی، دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس، گفت در حملات حکومت ایران به کشورهای عضو شورا از ۲۸ فوریه [۹ اسفند ۱۴۰۴] بیش از هفت هزار موشک و پهپاد به کار رفته و فرودگاهها، بنادر، تاسیسات انرژی و مناطق مسکونی هدف قرار گرفتهاند. او از شورای امنیت خواست اجرای قطعنامه ۲۸۱۷ را پیگیری کند، عاملان حملات را پاسخگو کند و جمهوری اسلامی را به پرداخت غرامت کامل ملزم کند.
نماینده بحرین، به نمایندگی از اعضای شورا، گفت کشورهای خلیج فارس باید در هر مذاکره یا توافقی درباره امنیت منطقه مشارکت داشته باشند. او در بخش دیگری از سخنانش، به نمایندگی از بحرین، گفت اختلال در تنگه هرمز بر تردد ۱۶۰۰ شناور اثر گذاشته و بیش از ۲۳ هزار دریانورد را در کشتیهایشان گرفتار کرده است. او همچنین حکومت ایران را به هدف قرار دادن کابلهای زیردریایی و مراکز داده متهم کرد.
نماینده آمریکا از اعضای شورای امنیت خواست برای پاسخگو کردن جمهوری اسلامی همکاری کنند. واشینگتن تهران را به حمله به کشتیهای تجاری و استفاده از مین دریایی در تنگه هرمز متهم کرد و گفت حملات حوثیهای مورد حمایت حکومت ایران در دریای سرخ و بابالمندب نیز زنجیرههای تامین غذا و انرژی را تهدید میکند. بریتانیا خواستار بازگشایی تنگه هرمز شد و دانمارک و لتونی نیز حملات به کشتیهای تجاری را محکوم کردند.
تهران قطعنامه شورای امنیت را رد کرد نماینده جمهوری اسلامی حملات آمریکا و اسرائیل در ژوئن ۲۰۲۵ و از ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ را عامل بحران خواند و گفت در این حملات بیش از پنج هزار نفر، از جمله ۲۵۴ کودک و ۲۵۱ زن، کشته شدهاند. او گفت عملیات جمهوری اسلامی در چارچوب دفاع مشروع انجام شده و پایگاهها و تجهیزات نظامی آمریکا را هدف گرفته که برای حمله به ایران به کار رفتهاند. نماینده بحرین در پاسخ گفت استناد به حق دفاع مشروع، حمله به غیرنظامیان و زیرساختهای غیرنظامی کشورهای دیگر را توجیه نمیکند.
نماینده جمهوری اسلامی قطعنامه ۲۸۱۷ را «سیاسی» خواند و گفت واشینگتن برای پیشبرد مذاکرات باید حملات و محاصره دریایی بنادر ایران را متوقف کند و برای تکرار نشدن حملات تضمین بدهد. او هشدار داد هر حمله تازه آمریکا یا اسرائیل با پاسخ «فوری و قاطع» علیه منشا آن روبهرو خواهد شد. او همچنین بحرین و شماری از کشورهای منطقه را به تسهیل حملات متهم کرد و خواستار جبران خسارت شد. بحرین بار دیگر اتهامهای حکومت ایران را رد کرد.
پرونده هستهای و تحریمها در بنبست ماند خیاری گفت مذاکرات بر سر پرونده هستهای و تحریمها همچنان در بنبست است، اما از تحرکات دیپلماتیک در دوحه استقبال کرد و از تهران و واشینگتن خواست با حسن نیت مذاکره کنند.
نماینده فرانسه گفت سرنوشت ۴۴۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده تا سطح ۶۰ درصد روشن نیست و از حکومت ایران خواست دسترسی بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی به همه تاسیسات هستهای را فراهم کند. یونان نیز خواستار همکاری کامل جمهوری اسلامی با آژانس و راستیآزمایی مستقل شد.
روسیه حملات آمریکا و اسرائیل را عامل آغاز بحران دانست و در عین حال گفت پاسخ نظامی حکومت ایران به زیرساختهای غیرنظامی شماری از کشورهای عربی آسیب رسانده است. چین خواستار آتشبس جامع و بازگشت تهران و واشینگتن به تفاهمنامه اسلامآباد شد. پاکستان اعلام کرد به تلاشهای میانجیگرانه خود ادامه میدهد و از احیای عبور ایمن و بدون مانع کشتیهای تجاری از تنگه هرمز حمایت کرد.
مارکوین مالین، وزیر امنیت داخلی در کنار شان دافی، وزیر ترابری آمریکا در کنفرانس مطبوعاتی ۱۳ نوامبر
دولت دونالد ترامپ شامگاه جمعه ۲۲ آبان، پس از اختلالی که پروازهای خروجی سراسر آمریکا را بیش از چهار ساعت متوقف کرد، درخواست بودجه نوسازی فرودگاهها و سامانه کنترل ترافیک هوایی را از ۳۰ میلیارد و ۱۰۰ میلیون دلار به ۵۰ میلیارد دلار افزایش داد.
به گزارش رویترز، شان دافی، وزیر ترابری آمریکا، گفت اختلال ارتباطی همه مراکز کنترل ترافیک پروازهای بینفرودگاهی را تحت تاثیر قرار داد. به گفته او، حجم دادهها از ظرفیت سوئیچها و مسیریابهای شبکه قدیمی اداره هوانوردی فدرال فراتر رفت و این تجهیزات از کار افتادند. علت افزایش بار تجهیزات مشخص نشده است. دافی پس از لغو دستور توقف هشدار داد که بازگشت ترافیک هوایی به ظرفیت کامل زمان خواهد برد.
بر اساس دادههای شرکت سیریوم، قرار بود پس از ساعت چهار بعدازظهر به وقت شرق آمریکا، بیش از یک میلیون و ۵۰۰ هزار مسافر با حدود ۱۱ هزار پرواز از فرودگاههای این کشور عزیمت کنند. این نخستین توقف سراسری پروازهای خروجی از ژانویه ۲۰۲۳ بود. در آن زمان، خرابی سامانه ارسال اطلاعیههای ایمنی به خلبانان، پروازهای خروجی را کمتر از دو ساعت متوقف کرد و بیش از ۱۰ هزار پرواز را مختل کرد.
سنا خواستار اولویت دادن به مراکز کنترل پرواز شد در درخواست اولیه ۳۰ میلیارد و ۱۰۰ میلیون دلاری، ۱۰ میلیارد و ۱۰۰ میلیون دلار برای نوسازی سامانه کنترل ترافیک هوایی، دو میلیارد دلار برای جایگزینی و بهسازی برجهای مراقبت و ۱۸ میلیارد دلار برای طرحهای فرودگاهی در نظر گرفته شده بود. از بودجه طرحهای فرودگاهی، ۱۰ میلیارد دلار به نوسازی یا جایگزینی پایانههای فرسوده اختصاص داشت. امریکن، دلتا، یونایتد و ساوتوست از این درخواست حمایت کردند.
کمیته بازرگانی سنا که در اختیار جمهوریخواهان است، گفت اختلال جمعه نشان داد نوسازی مراکز کنترل پروازهای بینفرودگاهی باید بر طرحهای دیگر اولویت داشته باشد. کنگره پیشتر یک میلیارد و ۹۰۰ میلیون دلار برای جایگزینی این مراکز و در ژوئیه ۲۰۲۵ نیز ۱۲ میلیارد و ۵۰۰ میلیون دلار برای نوسازی سامانه کنترل ترافیک هوایی و استخدام کنترلکنندگان بیشتر تصویب کرده بود. دولت از کنگره خواسته است بودجه تازه را پیش از پایان سال تصویب کند.
بیش از سهچهارم سامانههای بررسیشده با مشکل تداوم کار روبهرو بودند اداره پاسخگویی دولت آمریکا در سال ۲۰۲۴ گزارش داد که از ۱۳۸ سامانه کنترل ترافیک هوایی، ادامه کار ۵۱ سامانه امکانپذیر ارزیابی نشده و ادامه کار ۵۴ سامانه دیگر نیز در معرض خطر بوده است. برایان بدفورد، رییس اداره هوانوردی فدرال، به رویترز گفت برخی مراکز هنوز از رایانهها و تجهیزات مخابراتی چند دهه پیش استفاده میکنند که بهراحتی با یکدیگر ارتباط برقرار نمیکنند. قطعات یدکی برخی تجهیزات نیز از حراجیهای اینترنتی تهیه یا با چاپ سهبعدی ساخته میشوند.
در سپتامبر، پس از خرابی یک مدار مخابراتی در مرکز کنترل ترافیک هوایی فیلادلفیا، پیمانکار اداره هوانوردی ارتباط را به خط پشتیبان فیبر نوری منتقل کرد. یک گروه ساختمانی سپس همان خط را در نیوجرسی بهطور تصادفی قطع کرد. آن روز حدود ۹ هزار و ۵۰۰ پرواز در آمریکا به تاخیر افتاد یا لغو شد. دولت اعلام کرده است ۶۸ درصد شبکه مخابراتی مسی قدیمی با فیبر نوری پرسرعت جایگزین شده، اما بدفورد گفته است جلوگیری از قطعیهای مشابه به نوسازی کل شبکه مخابراتی نیاز دارد.
اداره هوانوردی فدرال قصد دارد مرحله نخست نوسازی را تا دسامبر ۲۰۲۸ تکمیل کند. اداره پاسخگویی دولت هشدار داده است که این طرح هنوز برآورد قابل اتکایی از هزینهها و برنامه زمانبندی یکپارچه ندارد. تا ماه مه، بیش از ۱۱ هزار برنامه زمانبندی جداگانه و ناهماهنگ برای پروژهها وجود داشت که احتمال دوبارهکاری، تاخیر و افزایش هزینهها را بالا میبرد.
اداره هوانوردی فدرال آمریکا شامگاه جمعه ۲۲ آبان، پس از بیش از چهار ساعت، دستور توقف سراسری پروازهای خروجی را لغو کرد. تا ساعت ۹ شب به وقت شرق آمریکا، بیش از شش هزار پرواز در طول روز لغو شده بود و وزیر ترابری گفت بازگشت پروازها به روال عادی بهکندی پیش میرود.
شان دافی، وزیر ترابری آمریکا، در نشست خبری کاخ سفید که حدود ساعت ۸:۳۰ شب آغاز شد، گفت پروازهای خروجی از ساعت ۸:۱۵ شب به وقت شرق آمریکا اجازه ازسرگیری یافتند. سامانه رهگیری پرواز فلایترادار نیز اعلام کرد بازگشت ترافیک هوایی به سطح عادی زمان زیادی خواهد برد، زیرا هواپیماها و خدمه بسیاری از شرکتهای هواپیمایی در فرودگاههایی که طبق برنامه باید در آنها باشند، حضور ندارند. به گزارش اکسیوس، پیامدهای اختلال احتمالا تا پایان آخر هفته ادامه خواهد داشت.
۸۲۷ پرواز به مبدا بازگشتند یا تغییر مسیر دادند اداره هوانوردی فدرال حدود ساعت چهار بعدازظهر، پس از بروز مشکل ارتباطی در چند مرکز منطقهای کنترل ترافیک هوایی، به دلایل ایمنی دستور توقف پروازهای خروجی را در همه فرودگاههای آمریکا صادر کرد. این مراکز عمدتا پروازهای در مسیر میان فرودگاهها را در ارتفاع بالا مدیریت میکنند. به گفته مارکوین مالین، وزیر امنیت داخلی، درباره پروازهای بینالمللی مورد به مورد تصمیمگیری میشد و برخی از آنها شامگاه جمعه به پرواز درآمدند.
آسوشیتدپرس به نقل از شرکت تحلیل دادههای هوانوردی سیریوم گزارش داد که تا ساعت ۷:۰۵ شب، ۶۷۰ پرواز به فرودگاه مبدا بازگشتند و ۱۵۷ پرواز به فرودگاهی دیگر هدایت شدند.
فرودگاههای بینالمللی دالس واشینگتن، لسآنجلس، سینسیناتیـشمال کنتاکی و نشویل از جمله فرودگاههایی بودند که شمار زیادی از این پروازها به آنها هدایت شدند.
قرار بود پس از ساعت چهار بعدازظهر، حدود ۱۱ هزار پرواز حامل بیش از یک میلیون و ۵۰۰ هزار مسافر از فرودگاههای آمریکا برخیزند. اکسیوس به نقل از فلایتاور گزارش داد که شمار پروازهای لغوشده در طول روز جمعه تا ساعت ۹ شب از شش هزار گذشته بود. در آن ساعت، بسیاری از مسافران همچنان در فرودگاهها یا در هواپیماهای متوقف روی زمین منتظر بودند.
مسافران و تیمهای ورزشی در فرودگاهها ماندند در فرودگاه اوهِر شیکاگو، شماری از مسافران هنگام عبور از بازرسی امنیتی با دیدن تاخیرهای گسترده روی تابلوها از توقف پروازها باخبر شدند. امبر مککویلکین، مهندس نرمافزار ۲۷ ساله اهل سیاتل، یک هفته مرخصی گرفته بود تا با دوستانش فینال جهانی بازی «لیگ آو لجندز» را در نیویورک تماشا کند. دوستانش به مقصد رسیده بودند و او میگفت اطلاعات چندانی درباره پروازش دریافت نمیکند.
آستین کرتیس و همسرش که از ساوتبندِ ایندیانا برای شرکت در جشن پیش از تولد نوزاد یکی از دوستانشان راهی دنور بودند، پس از سوار شدن به هواپیما در شیکاگو، به درخواست مسئولان از آن پیاده شدند. کرتیس گفت با دیدن تخلیه چمدانها انتظار داشت تاخیر طولانی شود و آنها به ماندن در شیکاگو فکر میکردند. در لسآنجلس هم پرواز جف دوبنر، وکیل اهل واشینگتن، پس از نیم ساعت تاخیر در حال حرکت بهسوی باند بود که متوقف شد.
شماری از تیمهای بسکتبال انبیای، هاکی اناچال و تیمهای دانشگاهی از رسیدن به مقصد بازماندند. تیمهای لیگ ملی فوتبال آمریکایی نیز منتظر بودند روشن شود آیا میتوانند بهموقع برای مسابقات آخر هفته سفر کنند یا نه.
پروازهای باری هم به تاخیر افتادند. فدکس، بزرگترین شرکت هواپیمایی باری جهان، اعلام کرد آماده اجرای برنامههای اضطراری برای کاهش اختلال است. به گفته انجمن صنفی «ایرلاینز فور آمریکا»، شرکتهای هواپیمایی این کشور روزانه حدود ۶۱ هزار تن کالا، از نامه تا بستههای پستی، میان آمریکا و بیش از ۲۲۰ کشور جابهجا میکنند. در همان بعدازظهر، اسپیسایکس موشک استارشیپ را از تگزاس در تازهترین پرواز آزمایشی آن پرتاب کرد.
علت دقیق اختلال همچنان در دست بررسی است دافی گفت حجم دادهها از ظرفیت تجهیزات قدیمی ارتباطی فراتر رفت و این تجهیزات از کار افتادند. مالین گفت مقامها در حال بررسی ناسازگاری احتمالی میان تجهیزات قدیمی و فناوری جدیدیاند که در حال نصب است. او گفت شواهدی از حمله سایبری دیده نشده و اختلال ظاهرا منشا فنی داشته است. مقامها علت دقیق آغاز اختلال را مشخص نکردند.
بازرسان همچنین ارتباط احتمالی اختلال را با استقرار سراسری ابزار جدید هوش مصنوعی اداره هوانوردی فدرال بررسی میکنند. این سامانه از مرکزی در نزدیکی واشینگتن برای شناسایی مشکلات و مدیریت ازدحام به مراکز کنترل ترافیک هوایی مسیرهای جایگزین پیشنهاد میدهد. سازنده ابزار هرگونه ارتباط آن را با اختلال جمعه رد کرد.
مارکوین مالین، وزیر امنیت داخلی در کنار شان دافی، وزیر ترابری آمریکا در کنفرانس مطبوعاتی ۱۳ نوامبر
دافی برای تکمیل نوسازی ۳۰ میلیارد دلار دیگر خواست توقف جمعه نخستین دستور سراسری از ژانویه ۲۰۲۳ بود، زمانی که یکی از سامانههای رایانهای کلیدی اداره هوانوردی فدرال دچار نقص شد. به گزارش آسوشیتدپرس، این دومین توقف سراسری از زمان توقف پروازها در پی حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ بود.
استیو آرویو، کارشناس ایمنی هوانوردی و خلبان پیشین یونایتد ایرلاینز، اختلال جمعه را مشابه قطعی ارتباطی ماه سپتامبر دانست که صدها پرواز را در شمالشرق آمریکا مختل کرد. او گفت این بار اختلال در مقیاس سراسری رخ داد و ممکن است با فناوری فرسوده ارتباط داشته باشد. به گفته آرویو، این بار به هواپیماهای در حال پرواز دستور فرود فوری داده نشد و خلبانان احتمالا همچنان میتوانستند با کنترلکنندگان زمینی فرودگاهها ارتباط برقرار کنند.
کنگره سال گذشته ۱۲ میلیارد و ۵۰۰ میلیون دلار برای نوسازی سامانه کنترل ترافیک هوایی تصویب کرد. از آن زمان، بخشی از سیمهای مسی قدیمی با فیبر نوری جایگزین شده و تعویض سامانههای رادیویی در فرودگاهها ادامه دارد. دافی گفت تکمیل طرح به ۳۰ میلیارد دلار دیگر نیاز دارد و هشدار داد که بدون بودجه بیشتر، اختلالهای مشابه ممکن است تکرار شوند. کاخ سفید رایزنی با کنگره را برای تصویب این بودجه آغاز کرده است.
جزییات بیشتر و تحولات مرتبط با این رویداد را این بلاگ مرور کنید.
وزیران خارجه گروه هفت حملات حکومت ایران به کشورهای همسایه را محکوم کردند و از تهران خواستند به حملات علیه کشتیهای غیرنظامی در تنگه هرمز پایان دهد. آنها گفتند اگر راهحلی دیپلماتیک به دست نیاید، هماهنگی برای اعمال فشار اقتصادی و سیاسی بر جمهوری اسلامی را ادامه میدهند.
در بیانیه مشترک وزیران خارجه گروه هفت و نماینده عالی اتحادیه اروپا که وزارت خارجه آمریکا جمعه ۲۲ آبان منتشر کرد، ایجاد مانع در عبور از تنگه هرمز عامل اختلال در تجارت بینالمللی، امنیت انرژی و اقتصاد جهانی خوانده شد.
امضاکنندگان بیانیه که روزهای ۹ و ۱۰ نوامبر [۱۸ و ۱۹ آبان] در پاریس دیدار کردند، بر حق عبور آزاد و ایمن از این آبراه و مخالفت با هرگونه عوارض، هزینه، تبعیض یا محدودیت بر تردد دریایی تاکید کردند.
آنها همچنین بر اهمیت عملیات فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا، سنتکام، برای مینروبی تنگه و اسکورت کشتیهای غیرنظامی تاکید کردند و گفتند ابتکار چندملیتی به رهبری فرانسه و بریتانیا میتواند با کمک به راستیآزمایی پاکسازی کامل مینها، ازسرگیری تردد دریایی را تسهیل کند. گروه هفت از حکومت ایران خواست به تعهدات خود در زمینه حقوق بشر و حقوق بینالمللی بشردوستانه پایبند باشد.
گروه هفت خواستار ازسرگیری همکاری کامل جمهوری اسلامی با آژانس شد وزیران خارجه از تلاش میانجیهای منطقهای برای دستیابی به توافقی پایدار که به نگرانیهای بینالمللی درباره برنامه هستهای ایران پاسخ دهد، حمایت کردند. آنها تاکید کردند حکومت ایران هرگز نباید سلاح هستهای بسازد یا به آن دست یابد و از تهران خواستند برای بازگرداندن شفافیت درباره ماهیت برنامه هستهای خود، همکاری کامل با آژانس بینالمللی انرژی اتمی را از سر بگیرد.
گروه هفت همچنین بر اجرای کامل تحریمها و محدودیتهای شورای امنیت تاکید کرد که در سپتامبر ۲۰۲۵ از طریق «مکانیسم ماشه» ذیل قطعنامه ۲۲۳۱ دوباره برقرار شدند. وزیران خارجه از همه اعضای سازمان ملل خواستند این تحریمها و محدودیتها را اجرا کنند.
گروه هفت کمک نظامی جمهوری اسلامی به روسیه را محکوم کرد وزیران خارجه گروه هفت در بخش مربوط به اوکراین، کمک نظامی حکومت ایران و کره شمالی به روسیه را محکوم کردند و گفتند به اقدامات خود علیه این کشورها ادامه میدهند. آنها همچنین از تهران خواستند حمایت از گروههای مسلح غیردولتی در منطقه را متوقف کند و در بخش مربوط به یمن، از حکومت ایران و دیگر طرفها خواستند به تسلیح و حمایت از حوثیها پایان دهند.
امضاکنندگان بیانیه از آنچه دخالت حکومت ایران در طرحهای خشونتآمیز علیه شهروندان و در خاک کشورهایشان خواندند، ابراز نگرانی شدید کردند. آنها به ارزیابی بریتانیا اشاره کردند که حکومت ایران را در رویداد ۲۷ سپتامبر [۵ مهر] در پایگاه فرفورد نیروی هوایی سلطنتی دخیل دانسته است و بر تعهد مشترک خود به حفاظت از حاکمیت کشورهایشان تاکید کردند.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، با اشاره به کشتار دهها هزار نفر از مردم ایران توسط جمهوری اسلامی گفت: «با مردم خودشان اینطور رفتار میکنند. تصور کنید اگر سلاح هستهای داشتند، با ما چه میکردند.»
روبیو جمعه ۲۲ آبان (۱۳ نوامبر) در سخنرانی اصلی همایش ملی وکلای «انجمن فدرالیست» در واشینگتن، از تصمیم دولت دونالد ترامپ برای ورود به جنگ دفاع کرد. او گفت جمهوری اسلامی از سال ۱۹۷۹ علیه آمریکا «جنگ به راه انداخته» و سیاست منطقهای تهران را برخاسته از ماهیت انقلابی حکومت و نفوذ روحانیون شیعه در تصمیمگیریهای آن دانست.
وزیر خارجه آمریکا، گفت فشار اقتصادی واشینگتن جمهوری اسلامی را چنان تضعیف کرده که در حال حاضر نیازی به اقدام نظامی نیست. او جلوگیری از دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای را معیار پیروزی آمریکا دانست.
روبیو در پاسخ به پرسشی درباره اینکه پیروزی آمریکا در جنگ ایران را چگونه تعریف میکند، میان دولت و رهبری جمهوری اسلامی تمایز گذاشت. او گفت مقامهای منتخب امور کشور را اداره میکنند، اما رهبری در دست روحانیون تندروی شیعه است که به گفته او، تصمیمهایشان از باورهای دینی سرچشمه میگیرد. روبیو با اشاره به اسناد بنیانگذاری جمهوری اسلامی گفت در این اسناد، رهبر جمهوری اسلامی رهبر همه مسلمانان، از جمله اهل سنت، معرفی شده و صدور انقلاب از وظایف رهبری است.
وزیر خارجه آمریکا همچنین گفت اگر هدف تهران تولید انرژی هستهای بود، ایران میتوانست مانند ژاپن و کره جنوبی از آن برخوردار شود. او دستیابی به اجزای لازم برای ساخت سلاح هستهای را به خرید اسلحه و مهمات تشبیه کرد و گفت حتی اگر مهمات در اسلحه نباشد، قرار دادن آن در اسلحه تنها یک لحظه طول میکشد.
روبیو موشکها و پهپادهای حکومت ایران را «سپر متعارف» برنامه هستهای خواند وزیر خارجه آمریکا گفت مقامهای جمهوری اسلامی میگویند قصد ساخت سلاح هستهای ندارند، اما به گفته او، حکومت ایران اورانیوم را فراتر از نیازهای برنامه غیرنظامی غنی کرده و موشکهایی ساخته است که میتوانند سلاح هستهای حمل کنند. او افزود واشینگتن سالها اجازه داد تهران شمار موشکها و پهپادهای خود را افزایش دهد تا بتواند از این زرادخانه بهعنوان «سپر متعارف» برای پیشبرد برنامه هستهای خود استفاده کند.
روبیو با اشاره به شلیک به کشتیها در تنگه هرمز گفت هر شب ۱۳ تا ۱۴ میلیون بشکه نفت از این آبراه خارج میشود. او افزود که دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای به تهران امکان میدهد «تمام منطقه» و آمریکا را «گروگان بگیرد». روبیو در مقایسه ایران و کره شمالی گفت هدف رهبری پیونگیانگ حفظ بقای حکومتش است و سیاست جمهوری اسلامی را «توسعهطلبانه» توصیف کرد.
روبیو تهران را به حمایت از گروههای مسلح منطقه متهم کرد وزیر خارجه آمریکا از حزبالله لبنان و شبهنظامیان مورد حمایت حکومت ایران در عراق بهعنوان نمونههای «صدور انقلاب» نام برد. او گفت حمایت تهران توان نظامی حزبالله را در مواردی از توان دولت لبنان فراتر برده است و تاکید کرد گروههای مسلح در عراق همچنان برای حمله به آمریکا و کشورهای منطقه برنامهریزی میکنند.
روبیو همچنین جمهوری اسلامی را «بزرگترین حامی تروریسم در جهان» خواند و به بمبگذاری در یک مرکز یهودی در بوئنوسآیرس اشاره کرد. او حمایت تهران از حکومت بشار اسد در جنگ داخلی سوریه، فعالیت حزبالله در لبنان و حملات حوثیها به عربستان سعودی را از نمونههای نقش جمهوری اسلامی در بیثباتی منطقه دانست.
روبیو از کشتار مردم در خیابانها و بیمارستانها توسط جمهوری اسلامی گفت روبیو در پایان سخنرانی خود، با اشاره به آنچه کشتار مردم و مجروحان به دست جمهوری اسلامی خواند، گفت آمریکا باید مانع دسترسی این حکومت به منابع مالی یا تجهیزات لازم برای ساخت سلاح هستهای شود. او گفت: «نمیتوانیم اجازه دهیم فرزندانمان یا هیچیک از شما وارث جهانی شوید که در آن کسانی که دست به چنین کارهایی زدهاند، سلاح هستهای داشته باشند.»
وزیر خارجه آمریکا گفت: «آنها دهها هزار نفر از مردم خودشان را کشتهاند، آنها را در خیابانها قتلعام کردهاند. بعد، اگر زخمی شوید، به بیمارستان میآیند و شما را روی تخت بیمارستان میکشند. در بسیاری از موارد، پزشکان و پرستارانی را هم که شما را درمان کردهاند، میکشند.»
روبیو سخنانش را با این جملهها به پایان برد: «با مردم خودشان اینطور رفتار میکنند. تصور کنید اگر سلاح هستهای داشتند، با ما چه میکردند.»