دونالد ترامپ، رییسجمهور آمریکا، در پاسخ به سوالی درباره انتقال سلاح از اوکراین به خاورمیانه گفت: «ایالات متحده همواره سلاحها را جابهجا میکند. ما پر از مهمات هستیم و گاهی از یک جا برمیداریم و در جای دیگر استفاده میکنیم. ما بابت همه چیز پول میگیریم. دیگر هیچچیز را رایگان نمیدهیم.»
او همچنین درباره هدیهای که جمهوری اسلامی به آمریکا داده است گفت: «آنها گفتند که میخواهند به شما نشان دهند که ما واقعی و قابل اعتماد هستیم و حضور داریم. ما به شما اجازه میدهیم هشت کشتی نفت داشته باشید، هشت کشتی بزرگ نفت.»
او افزود: «بعد دیدم چیزی غیرمعمول در حال رخ دادن است. هشت کشتی بزرگ درست از وسط تنگه هرمز حرکت میکنند، هشت نفتکش بزرگ بارگیری شده با نفت از وسط تنگه عبور میکنند. من گفتم، به نظر میرسد درست میگفتند و واقعاً حضور داشتند. فکر میکنم پرچم پاکستان داشتند. و گفتم به نظر میرسد با افراد مناسب سروکار داریم. و در واقع، بعدا آنها بابت چیزی که گفته بودند عذرخواهی کردند و گفتند دو کشتی دیگر هم خواهند فرستاد. در نهایت شد ۱۰ کشتی.»
ترامپ درباره مذاکرات دوباره تاکید کرد: «توانایی آنها خیلی کمتر از دو هفته پیش است. و هر هفته و هر روز، صادقانه بگویم، کمتر و کمتر میشود. تنها چیزی که میتوانم به شما بگویم این است که آنها التماس میکنند تا به توافق برسند. پس ببینیم چه اتفاقی میافتد. ممکن است به توافق برسیم.»
دونالد ترامپ با اشاره به هدف قرار گرفتن پایگاه دیهگوگارسیا توسط موشکهای دوربرد سپاه پاسداران گفت: «آنها میگفتند که موشکهای خیلی دوربرد ندارند؛ اما یکباره پایگاه بریتانیا را هدف گرفتند. بریتانیاییها میترسیدند این پایگاه را در اختیار ما بگذارند. من خیلی از ناتو مایوس شدم.»
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری ایالات متحده در جلسه کابینه اعلام کرد: «رژیم [جمهوری اسلامی]ه طی چهار دهه گذشته تروریسم جهانی را هماهنگ کرده و هزاران آمریکایی را به کام مرگ کشانده است. بسیاری از مردم، بهویژه دموکراتها، اراده مردم آمریکا را برای پذیرش نوسانات کوتاهمدت در ازای ۵۰ سال امنیتی که در طرف دیگر این مسیر به دست خواهیم آورد، دستکم میگیرند و من معتقدم قیمت انرژی کاهش خواهد یافت، تورم پایینتر خواهد آمد.»
بسنت خطاب به ترامپ افزود: «از طریق کارزار فشار حداکثری، وزارت خزانهداری تلاش کرده تمام مسیرهای مالی این رژیم را شناسایی و قطع کند. شما این دستور را در ماه مارس گذشته صادر کردید. این چیزی نبود که یکشبه اتفاق افتاده باشد؛ این موضوع نزدیک به یک سال در حال بررسی و برنامهریزی بوده است.»
وزیر خزانهداری آمریکا تاکید کرد: «در واقع، سیستم مالی ایران در ماه دسامبر فروپاشید. ما بهصورت سیستماتیک توانایی ایران برای تأمین مالی عملیات و دستیابی به تسلیحات را تضعیف کردهایم، و این نیازمند ماهها آمادهسازی بوده است. تهدیدات علیه امنیت ملی آمریکا جایی در نظام اقتصادی جهانی ندارند. بازار نفت بهخوبی تامین شده است. ما اقداماتی انجام دادهایم تا اطمینان حاصل شود نفتهایی که در دریا متوقف ماندهاند به بازار جهانی عرضه شوند.»
وزیر خزانهداری آمریکا افزود: «اقدامات جسورانه شما—مانند برنامه بیمه مجدد دریایی توسط شرکت مالی توسعه، در همکاری با فرماندهی مرکزی—بهزودی سطحی از امنیت برای کشتیرانی در منطقه خلیج فراهم خواهد کرد که تاکنون بیسابقه بوده است. من اطمینان دارم که ترافیک کشتیرانی روزبهروز افزایش خواهد یافت، حتی پیش از آنکه ما تنگهها را بهطور کامل ایمن کنیم.»
استیو ویتکاف، نماینده ویژه آمریکا، پنجشنبه در جریان جلسهای در کاخ سفید گفت که ایالات متحده فهرست ۱۵ بندی اقدام را به ایران ارسال کرده است تا به عنوان پایهای برای مذاکرات جهت پایان دادن به درگیری جاری استفاده شود و افزود که نشانههایی وجود دارد که تهران به دنبال رسیدن به توافق است.
ویتکاف اعلام کرد که مقامات جمهوری اسلامی بر «حق غنیسازی اورانیوم» خود تأکید کردهاند.
او با بیان این که آمریکا فهرست ۱۵ بندی اقدامات را به ایران ارائه کرده، افزود که این فهرست چارچوبی برای توافق صلح شکل میدهد و «خواهیم دید اوضاع به کجا میرسد، اگر بتوانیم ایران را قانع کنیم که گزینههای بهتری ندارد.»
ویتکاف گفت مقامات جمهوری اسلامی در مذاکرات وقت کشی میکردند و درخواستهای آمریکا را در مذاکرات بارها رد کردند.
مارک روته، دبیرکل سازمان پیمان آتلانتیک شمالی (ناتو)، هشدار داد برنامه موشکی جمهوری اسلامی تهدیدی مستقیم علیه متحدان این ائتلاف نظامی به شمار میرود.
روته پنجشنبه ششم فروردین در نشستی خبری در مقر ناتو در بروکسل، با اشاره به حمله اخیر جمهوری اسلامی به پایگاه دیهگو گارسیا گفت «نتیجه منطقی» که میتوان از این رویداد گرفت، آن است که «ایران اکنون به قابلیتهایی دست یافته که بهطور فزایندهای برای متحدان [ناتو] خطرناک محسوب میشود».
روزنامه والاستریت ژورنال اول فروردین گزارش داد دو موشک بالستیک از ایران به سمت پایگاه نظامی آمریکا و بریتانیا در دیهگو گارسیا در اقیانوس هند شلیک شدند، اما این حمله ناکام ماند و پرتابهها به هدف اصابت نکردند.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، پیشتر گزارشی را درباره خطر موشکهای دوربرد جمهوری اسلامی در شبکه اجتماعی تروثسوشال بازنشر کرد.
در این گزارش آمده بود حمله به دیهگو گارسیا هشدارهای ترامپ درباره آسیبپذیری اروپا در برابر موشکهای حکومت ایران را تایید میکند و میتواند باعث تغییر معادلات امنیتی اروپا شود.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، دوم فروردین با اشاره به حمله موشکی به دیهگو گارسیا، از رهبران جهان، بهویژه کشورهای اروپایی، خواست به کارزار نظامی علیه جمهوری اسلامی بپیوندند.
در سوی دیگر، کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، سوم فروردین در واکنش به نگرانیها درباره برد موشکهای جمهوری اسلامی اعلام کرد «هیچیک از ارزیابیها» نشان نمیدهد که تهران در پی هدف قرار دادن بریتانیا است.
پیش از او نیز ایوت کوپر، وزیر خارجه بریتانیا، حمله موشکی حکومت ایران به پایگاه دیهگو گارسیا را محکوم کرده بود و در عین حال گفت لندن قصد ندارد درگیر یک جنگ گستردهتر شود.
تلاش دبیرکل ناتو برای ترمیم روابط با ترامپ
دبیرکل ناتو در ادامه نشست خبری خود کوشید در واکنش به انتقادهای اخیر ترامپ، رویکردی آشتیجویانه در پیش بگیرد.
روته گفت ایالات متحده دلایل قابل قبولی برای محرمانه نگه داشتن کارزار نظامی خود علیه جمهوری اسلامی داشته، اما همین موضوع سبب شده است کشورهای اروپایی برای «سازماندهی» به زمان بیشتری نیازمند باشند.
او همچنین از ترامپ برای ترغیب اعضای ناتو به افزایش بودجههای دفاعی خود تمجید کرد و افزود بدون دولت فعلی آمریکا چنین اتفاقی رخ نمیداد.
در روزهای اخیر، ترامپ بارها از عدم همراهی متحدان واشینگتن در کارزار نظامی علیه جمهوری اسلامی انتقاد کرده است.
او ششم فروردین در تروثسوشال نوشت اعضای ناتو «مطلقا هیچ کمکی» برای مقابله با «حکومت دیوانه ایران» نکردهاند.
ترامپ افزود: «ایالات متحده آمریکا هیچ نیازی به ناتو ندارد، اما این مقطع زمانی مهم را هرگز فراموش نکنید.»
«بهدنبال ایمنسازی تنگه هرمز هستیم»
دبیرکل ناتو در ادامه نشست خبری خود اعلام کرد این ائتلاف نظامی «امروز از هر زمان دیگری قویتر است».
او افزود در جریان مناقشه کنونی خاورمیانه، ناتو سه موشک بالستیک را که به سوی ترکیه شلیک شده بودند، رهگیری کرد و اکنون در تلاش برای ایمنسازی تنگه هرمز است.
حکومت ایران از زمان آغاز مناقشه کنونی، ۱۲ کشور منطقه از جمله عربستان سعودی، امارات، بحرین، کویت، اردن، قطر، عراق، عمان، ترکیه و جمهوری آذربایجان را هدف قرار داده است؛ حملاتی که تهران اغلب آنها را با استناد به فعالیت پایگاههای نظامی ایالات متحده در این کشورها توجیه میکند.
با این حال، جمهوری اسلامی مسئولیت شلیک موشک به سوی ترکیه را نپذیرفته است.
در هفتههای اخیر، اختلال در تردد شناورها در تنگه هرمز موجب برهم خوردن جریان انرژی جهانی و افزایش قیمت نفت شده است.
بر اساس برخی گمانهزنیها، ایالات متحده ممکن است برای اعمال فشار بر جمهوری اسلامی و بازگشایی تنگه هرمز، خارک را به تصرف درآورد.
گزارشهای میدانی از محلات مسکونی تهران و کرج، بهویژه در مناطق شمالی تهران، حاکی از وضعیت بحرانی و سلب امنیت شهروندان توسط نیروهای ایست بازرسی است.
این نیروها با استقرار ماشینهای سنگین، ادوات نظامی و سیل موتورسیکلتها در مقابل مجتمعهای مسکونی و ایجاد ایستهای بازرسی، آرامش عمومی را به مخاطره انداختهاند.
این تجمعها که با پخش مداوم و بلند نوحه و ایجاد آلودگی صوتی شدید همراه است، نه تنها مخل آسایش ساکنان شده، بلکه به دلیل رصد دائمی این نیروها توسط پهپادها، عملا جان مردم عادی و غیرنظامیان را به عنوان سپر انسانی در معرض خطر جدی قرار داده است.
در یک نمونه، خانوادهای که پدر بیمارشان در وضعیت اورژانسی قلبی و مغزی در منزل بستری است، از این نیروها درخواست کردند تا محل تجمع خود را تغییر دهند، اما این درخواست با هجوم، تهدید و اتهامزنیهای سنگینی چون «همکاری با دشمن»، «ضد انقلاب» و «حامی جنگ» و ضربوشتم مواجه شد. این تعرض به خیابان ختم نشد و در ادامه پیگیری و ایجاد رعب و وحشت، نیروهایی نقابدار به آپارتمان دختر این خانواده حمله برده و با استفاده از چاقو و اسلحه، به ارعاب و اذیت پرداختند.