سایه صیدال، زندانی سیاسی پیشین، خواستار اتحاد و ایستادگی در برابر سرکوب شد
سایه صیدال، زندانی سیاسی پیشین، در صفحه اینستاگرام خود در حمایت از اعتراضات سراسری نوشت: «مردم ایران امروز در خ
او با اشاره به اینکه حاکمیت با اتکا به خشونت سازمانیافته و ارعاب سیستماتیک، حقوق اساسی، حق حیات، آزادی بیان، تجمع مسالمتآمیز و دسترسی به عدالت را نقض میکند، نوشت: «اولویت فوری، انسجام نیروهای مخالف و ایستادن متحد در برابر سرکوب است.»
سایه صیدال اضافه کرد: «انقلاب مردم ایران تنها با وحدت ممکن است و تفرقه، استمرار و تعمیق سرکوب را تضمین میکند.»
هرانا در گزارش تازه خود اعلام کرد با توجه به دادههای جمعآوری شده این نهاد حقوق بشری با وجود تشدید فضای امنیتی، دامنه جغرافیایی اعتراضات در سطح کشور همچنان گسترده باقی مانده و تحرکات اعتراضی در اشکال متنوع ادامه یافته است.
گستره جغرافیایی اعتراضات بر اساس آمار تجمیعی هرانا، در هفت روز گذشته دستکم ۱۷۴ نقطه در کشور شاهد اعتراضات، تجمعات خیابانی یا اعتصابات صنفی بودهاند. این تحرکات اعتراضی در ۶۰ شهر از ۲۵ استان ایران گزارش شده و نشان میدهد اعتراضات به کلانشهرها محدود نمانده و شهرهای کوچکتر و مناطق پیرامونی را نیز دربر گرفته است.
در کنار اعتراضات خیابانی و صنفی، ۱۸ تجمع دانشجویی در ۱۵ دانشگاه نیز ثبت شده که بیانگر تداوم نقش دانشگاهها بهعنوان یکی از کانونهای فعال اعتراض است.
آمار بازداشتها طبق گزارش هرانا، در جریان هفت روز اعتراضات، دستکم ۵۸۲ شهروند بازداشت شدهاند؛ آماری که به تاکید این خبرگزاری، حداقل شمار بازداشتهاست و رقم واقعی احتمالاً بیش از این میزان است.
دادهها نشان میدهد نوجوانان سهم قابل توجهی از بازداشتشدگان را تشکیل میدهند. تنها در شهر یاسوج، دستکم ۸۱ نفر بازداشت شدهاند که ۷۰ نفر از آنان زیر ۱۸ سال هستند. همچنین موارد متعددی از بازداشت نوجوانان ۱۵ تا ۱۷ ساله در شهرهایی چون سبزوار، ایذه، یاسوج، زاهدان و اصفهان گزارش شده است.
علاوه بر این، شماری از دانشجویان دانشگاههای تهران، علموصنعت، دانشگاه تهران، دانشگاه رجایی قزوین، دانشگاه یاسوج و دانشگاه سیستان و بلوچستان نیز در میان بازداشتشدگان هستند.
جانباختگان و تلفات انسانی هرانا تا زمان انتشار این گزارش، مرگ دستکم ۱۶ نفر را در جریان اعتراضات هفتروزه محرز دانسته است. در میان جانباختگان، یک نفر از نیروهای انتظامی–امنیتی و سایر موارد مربوط به شهروندان معترض عنوان شدهاند.
در برخی پروندهها، روایتهای رسمی مقامات با شهادت شاهدان عینی و گزارشهای غیررسمی در تعارض است. نمونه بارز آن، جانباختن یک معترض در شهر قم و نیز مرگ یک نوجوان ۱۷ ساله است که درباره علت کشتهشدن آنان روایتهای متفاوتی ارائه شده است. هرانا هشدار داده که بهدلیل فشارهای امنیتی بر خانوادهها و محدودیت شدید اطلاعرسانی، احتمال افزایش شمار جانباختگان وجود دارد.
وضعیت برخوردهای امنیتی بر اساس گزارشهای میدانی و ویدیوهای راستیآزماییشده، در طول هفت روز اعتراضات، نیروهای انتظامی–امنیتی بهطور گسترده از تیراندازی، گاز اشکآور، ابزارهای کنترل جمعیت و بازداشت خشونتآمیز استفاده کردهاند.
همچنین گزارشهایی از مجروح شدن معترضان و خودداری برخی شهروندان از مراجعه به مراکز درمانی به دلیل ترس از بازداشت ثبت شده است. تشدید فضای امنیتی، استقرار نیروها در میادین و معابر اصلی و استفاده از اعترافات اجباری تلویزیونی، از دیگر الگوهای تکرارشونده در برخورد با معترضان بوده است.
بررسیهای ایراناینترنشنال نیز نشان میدهد در اعتراضات شش روز گذشته در ایران، دستکم ۴۴ شهروند معترض هدف گلولههای جنگی و ساچمهای نیروهای سرکوبگر جمهوری اسلامی قرار گرفته و زخمی شدهاند. همزمان دهها نفر دیگر بر اثر ضربوجرح با باتون و حمله نیروهای امنیتی و لباسشخصی مصدوم شدهاند.
این دادهها نشان میدهد موج کنونی اعتراضات، از نظر دامنه جغرافیایی، شدت برخوردهای امنیتی و میزان بازداشتها و تلفات، وارد مرحلهای گسترده و چندلایه شده است که پیامدهای آن همچنان در حال گسترش و بهروزرسانی است.
حزب کومله کردستان ایران با صدور اطلاعیه، ضمن حمایت قاطع از خیزش سراسری مردم ایران در دیماه ۱۴۰۴، سرکوب معترضان را محکوم کرد و از اقشار مختلف جامعه خواست با پیوستن به اعتصابات و اعتراضات خیابانی، این حرکت را تقویت کنند.
در این بیانیه که بیش از یک هفته پس از آغاز اعتصابات صنفی کسبه و بازاریان تهران منتشر شده، حزب کومله کردستان ایران ریشه اعتراضات را سقوط بیسابقه ارزش ریال، تورم لجامگسیخته و بحران عمیق اقتصادی ناشی از سیاستهای «ناکام و ویرانگر» جمهوری اسلامی دانسته است. به گفته این حزب، حرکتی که در ابتدا ماهیتی اقتصادی داشت، بهسرعت به شهرها و استانهای دیگر گسترش یافت و به اعتراضاتی گسترده و سیاسی در خیابانها انجامید.
کومله با اشاره به شرایط معیشتی مردم ایران، از تبعیضهای سیستماتیک، فساد نهادینهشده، گرانی، بیکاری و فقر گسترده بهعنوان عوامل اصلی خشم عمومی نام برده و اعلام کرده است که پاسخ حکومت، همچون گذشته، «برچسب اغتشاش، سرکوب خشن، تیراندازی مستقیم و خشونت سازمانیافته» بوده است. در این بیانیه آمده که بر اساس گزارشهای میدانی، رسانهای و بینالمللی، تاکنون چندین معترض کشته و دهها نفر زخمی شدهاند.
این حزب خیزش کنونی را «قابل پیشبینی» توصیف کرده و آن را در امتداد اعتراضات دیماه ۱۳۹۶، آبان ۱۳۹۸ و جنبش «زن، زندگی، آزادی» در سال ۱۴۰۱ ارزیابی میکند. به باور کومله، جمهوری اسلامی مشروعیت خود را از دست داده و در حالی که با اعتراضات گسترده داخلی روبهروست، همزمان تحت فشارهای فزاینده بینالمللی و انزوای جهانی قرار دارد. در متن بیانیه تاکید شده که بخش بزرگی از جامعه ایران به این نتیجه رسیده که «عبور از ساختار سیاسی جمهوری اسلامی تنها راه چاره» است.
در بخش دیگری از اطلاعیه، به نقش و جایگاه کردستان اشاره شده و آمده است که مردم کردستان از نخستین روزهای پس از انقلاب ۱۳۵۷ در مخالفت با جمهوری اسلامی ایستادهاند و طی بیش از چهار دهه، هزینههای سنگینی از جمله اعدام، سرکوب و بمباران شهرها پرداختهاند. کومله با یادآوری نقش کردستان در جنبش «زن، زندگی، آزادی» اعلام کرده است که جامعه کردستان با «آگاهی و بلوغ سیاسی» آماده است بار دیگر با پیوستن به خیزش سراسری، نقشی مؤثر و پیشرو ایفا کند.
حزب کومله کردستان ایران در پایان این بیانیه، ضمن محکوم کردن سرکوب معترضان، مسئولیت هرگونه کشتار و نقض حقوق بشر را متوجه جمهوری اسلامی و رهبران آن دانسته و از همه اقشار و اصناف خواسته است با گسترش اعتصابات سراسری و اعتراضات خیابانی، این خیزش را تعمیق ببخشند. این حزب همچنین از جامعه جهانی، از جمله سازمان ملل متحد، اتحادیه اروپا و ایالات متحده، خواسته است با اعمال فشارهای همهجانبه، تحریمهای هدفمند و حمایت دیپلماتیک از معترضان، مانع ادامه سرکوب شوند و حق اعتراض مسالمتآمیز مردم ایران را به رسمیت بشناسند.
به گفته امضاکنندگان، خیزش کنونی صرفاً اعتراض به فقر و فساد نیست، بلکه نمادی از اراده مردم ایران برای دستیابی به حکومتی دموکراتیک، سکولار و کثرتگراست که حقوق همه ملیتها، ادیان و جنسیتها را تضمین کند.
پیش از این حزب مردم بلوچستان نیز در بیانیهای از مردم بلوچ برای تظاهرات و رفتن به خیابانها و پیوستن به اعتراضات دعوت کرده است. در این بیانیه با اشاره به اینکه هم سرنوشتی مردم ایران، تاکید شده همبستگی سراسری با حضور مردم در خیابانهای ایران نیازی حیاتی برای رهایی از نابرابری و استبداد است.
شماری از دانشجویان دانشگاه شیراز در محوطه میدان ارم دانشگاه تجمع اعتراضی برگزار کردند و شعارهایی علیه حکومت و علی خامنهای سر دادند. بنر قاسم سلیمانی در محوطه دانشگاه شیراز به آتش کشیده شد. دانشجویان همزمان «جاوید شاه» فریاد میزدند.
بر اساس اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، پیکر شایان اسداللهی، جوان معترض ۲۸ ساله، که در جریان اعتراضات مردمی در شهر ازنا در استان لرستان، شامگاه پنجشنبه ۱۱ دیماه، با تیراندازی ماموران امنیتی کشته شد، تاکنون به خانواده تحویل داده نشده.
یک منبع آگاه نزدیک به خانواده، به ایران اینترنشنال، گفت مقامات اطلاعات سپاه پاسداران، نیرو انتظامی و حوزه بسیج مالک اشتر ازنا، خانواده اسداللهی را تحت فشار گذاشتهاند تا آنان را مجبور کنند مسئولیت کشته شدن شایان را بر دوش معترضان بگذارند و این جوان معترض کشته شده را «بسیجی» و «شهید» اعلام کنند.
این منبع به ایران اینترنشنال گفت که خانواده اسداللهی این پیشنهادها را نپذیرفتهاند. شایان با کار آرایشگری و فعالیت در حوزه ارزهای دیجیتال هزینه زندگی مادر و خواهرش را تأمین میکرد. پدر، برادر و عموی شایان حدود یک سال پیش در یک تصادف رانندگی جان باختند.
