جنگ اخیر در مرزهای شمالی اسرائیل پایان یافته، اما آرامش پس از آن شکننده و موقت است. حزبالله با وجود از دست دادن فرماندهان ارشد، زیرساختهای حیاتی و بخش قابل توجهی از زرادخانهاش، از بین نرفته و اکنون تلاش میکند توان نظامی خود را بازسازی کند.
نشریه اسرائیلی واینت در مقالهای تحلیلی در مورد آخرین تحولات در لبنان در مورد حزبالله نوشته که این گروه زیر فشار داخلی و بینالمللی با مانورهای سیاسی میکوشد زرادخانهاش را تحت عنوان «بازوی دفاعی لبنان» حفظ کند. پرسش اصلی همچنان باقی است: آیا حزبالله واقعاً سلاحهایش را به ارتش لبنان تحویل خواهد داد یا تنها در حال خرید زمان برای دور بعدی جنگ است؟
پس از پایان درگیریها، دولت لبنان تصمیمی رسمی برای قرار گرفتن همه سلاحها تحت کنترل دولت گرفت، اما وزرای شیعه در لحظه تصمیمگیری جلسه را ترک کردند. این اقدام نشانهای روشن بود که حزبالله قصد واگذاری قدرت واقعی خود را ندارد.
در بخشی از این تحلیل به این موضوع اشاره شده که «فضای سیاسی بیروت مملو از تعلل و وقتکشی است» و در ادامه نوشته که حزبالله از آمادگی برای گفتوگو درباره خلع سلاح سخن میگوید، اما آن را مشروط به خروج اسرائیل از مناطق مورد مناقشه و توقف حملات در خاک لبنان کرده است؛ تاکتیکی که به باور نویسنده تحلیل، به نظر میرسد بیشتر برای فریب جامعه جهانی و تثبیت وضعیت «دولت در دل دولت» طراحی شده است.
واینت مینویسد حزبالله تنها در پی بازسازی آنچه از دست داده نیست، بلکه بهطور فعال تواناییهای خود را ارتقا میدهد: از ایجاد صنایع داخلی برای تولید پهپاد و موشکهای نقطهزن گرفته تا پراکندگی تسلیحات و ساخت پناهگاههای زیرزمینی جدید، و همچنین تبلیغات گسترده برای معرفی خود بهعنوان «نیروی دفاعی» مشروع.
اسرائیل در همین حال با حملات هدفمند به ضاحیه جنوبی بیروت و جنوب لبنان میکوشد این روند را مختل کند. واینت به نقل از کارشناسان میگویند که مقابله با حزبالله فراتر از اقدامات نظامی است و اسرائیل به راهبردی جامع نیاز دارد.
در ادامه این تحلیل، نویسنده از پنج محور به منظور پیشبرد تحولات در لبنان سخن گفته است.
نخستین محور، اجرای واقعی قطعنامه ۱۷۰۱ شورای امنیت است. به نوشته واینت، اسرائیل نباید به بیانیههای دیپلماتیک بسنده کند، بلکه باید با همکاری آمریکا و فرانسه سازوکاری مشخص برای نظارت و اعمال تحریمها در صورت نقض توافق ایجاد کند. ایجاد مناطق عاری از سلاح در جنوب رود لیتانی، استقرار ارتش لبنان و نیروهای یونیفل و تعیین جدول زمانی مشخص از جمله ابزارهای این محور است.
دومین محور، انجام عملیات دقیق علیه زیرساختهای حزبالله بهویژه پروژههای پهپادی و موشکی است. به باور نویسنده این عملیات باید بهگونهای طراحی شود که خسارت جانبی و تلفات غیرنظامی به حداقل برسد و در عین حال بازدارندگی اسرائیل را تقویت کند.
سومین محور، از نظر واینت بهکارگیری اهرمهای اقتصادی است. اسرائیل میتواند از طریق حمایت غیرمستقیم از ارتش و نهادهای دولتی لبنان، فشارها را افزایش دهد. اما هرگونه کمک باید مشروط به اقدامات ملموس باشد؛ از جمله ضبط سلاحها، استقرار در جنوب و اجرای قانون بهصورت مستمر.
چهارمین محور، بازسازی سریع شمال اسرائیل و بازگرداندن امن ساکنان به مناطق مرزی عنوان شده است. بازگشت سریع مردم به خانههایشان پیام روشنی خواهد بود که حزبالله نتوانسته نقشه جمعیتی و راهبردی شمال اسرائیل را تغییر دهد. تقویت زیرساختهای پدافندی، نصب سامانههای پیشرفته رهگیری پهپاد و تقویت استحکامات مرزی از الزامات این بخش است.
پنجمین محور این بخش از تحلیل، حفظ کانالهای دیپلماتیک فعال با قدرتهای جهانی است. به باور نویسنده اسرائیل باید با میانجیگری مستمر از بازگشت به جنگ جلوگیری کند و همزمان مسائل مرزی و امنیتی را از طریق ایجاد مناطق حائل و راهکارهای فناورانه برای پایش و کاهش تنش مدیریت کند.
واینت در جمعبندی مینویسد حزبالله داوطلبانه خلع سلاح نخواهد شد. این گروه در حال بازسازی و ارتقای تواناییهای خود است، در حالیکه ظاهراً آماده گفتوگو نشان میدهد.
طبق نوشته این نشریه اسرائیلی، مسئولیت اصلی اسرائیل جلوگیری از مشروعیتیابی بینالمللی حزبالله و ممانعت از بازسازی بیقید و شرط آن است. تنها ترکیبی از فشار نظامی دقیق، اهرمهای هوشمند سیاسی و بازسازی سریع شمال اسرائیل میتواند تضمین کند که جنگ گذشته مقدمه دور خونینتری نشود.
این منبع مطلع که نامش فاش نشده، به این شبکه اسرائیلی گفت که رئیس امارات متحده عربی و ولیعهد عربستان سعودی در آخرین دیدار خود توافق کردهاند که اگر اسرائیل کرانه باختری را به خاک خود ضمیمه کند، واکنش نشان خواهند داد.
به گفته این منبع، اگر اسرائیل حاکمیت خود را بر کرانه باختری اعمال کند، ابوظبی گزینه خروج از پیمان ابراهیم را بررسی خواهد کرد.
این منبع همچنین گفت که عربستان هشدار میدهد چنین اقدامی میتواند به طور دائمی امکان هرگونه توافق عادیسازی آینده با اسرائیل را از بین ببرد.
۱۲ شهریور، بزالل اسموتریچ، وزیر دارایی و عضو حزب راست افراطی اسرائیل، اعلام کرد نقشههایی برای الحاق بخشهایی از سرزمینهای کرانه باختری در حال تهیه است.
اسموتریچ، از رهبران جریان شهرکنشینی، از مدتها پیش خواستار الحاق کرانه باختری به اسرائیل است؛ منطقهای که اسرائیل در جریان جنگ ۱۹۶۷ آن را تصرف کرد.
کرانه باختری از جمله سرزمینهایی است که فلسطینیها برای تشکیل کشور مستقل آینده خود مطالبه میکنند.
مشخص نیست دولت بنیامین نتانیاهو بتواند در عمل اقدامی مشخص در این زمینه انجام دهد، چراکه چنین الحاقی به احتمال زیاد مستلزم طی روندی طولانی در پارلمان اسرائیل خواهد بود.
توافقهای عادیسازی روابط با اسرائیل که به نام «پیمان ابراهیم» معروف شد در سال ۲۰۲۰ میان اسرائیل، امارات و بحرین امضا شد. اندکی بعد، مراکش و سودان نیز به این پیمان پیوستند.
این توافقها بعدا از سوی دولت جو بایدن هم حمایت شد، اما علیرغم تلاشها برای ترغیب عربستان سعودی به پیوستن به این پیمان، هنوز دولت آمریکا نتوانسته آنها را با کشورهای بیشتری گسترش دهد.
مردادماه، خبرگزاری رویترز به نقل از پنج منبع مطلع گزارش داد که دولت دونالد ترامپ رئیسجمهوری آمریکا، در حال مذاکره فعال با جمهوری آذربایجان و برخی از متحدان آسیای مرکزی باکو درباره امکان پیوستن به توافقهای عادیسازی روابط با اسرائیل موسوم به «پیمان ابراهیم» است.
بنیامین نتانیاهو نخستوزیر اسرائیل پیشتر با اشاره به پیمان ابراهیم اعلام کرد که به نظر او اگر کسی شایسته جایزه نوبل صلح باشد، ترامپ است.
به گفته وادیم فیلااشکین، فرماندار دونتسک، پهپادهای روسیه هشت نقطه مختلف را هدف قرار دادند و لاشه آنها در چهار منطقه دیگر سقوط کرد. اما بیشترین تلفات در دونتسک بود که چهار نفر در آن جان باختند.
دونتسک که بخشی از آن تحت اشغال روسیه قرار دارد، طی هفتههای اخیر شاهد خونینترین درگیریها بوده است. این منطقه اکنون به محور اصلی مذاکرات صلح بینالمللی تبدیل شده است.
نیویورک پست نوشت ولادیمیر پوتین خواستار واگذاری کامل دونتسک به روسیه شده و نیروهای روسی هماکنون حدود ۷۰ درصد آن را در کنترل دارند.
گزارشهای اطلاعاتی حاکی است نزدیک به ۷۰۰ هزار سرباز روسی در سراسر اوکراین مستقرند و بخش عمدهای از آنها در دونتسک حضور دارند؛ آماری که به گفته مقامهای اوکراینی نشاندهنده اولویت مسکو است.
در حملات شبانه اخیر، بیمارستانها، مدارس، خانهها و فروشگاهها در نقاط مختلف تخریب شدند. به نوشته نیویورک پست، زیرساختهای ریلی و خطوط خدمات عمومی نیز هدف قرار گرفتند و موجب قطع برق در برخی مناطق شدند.
ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهوری اوکراین، اعلام کرد از آغاز ماه سپتامبر روسیه بیش از ۱۳۰۰ پهپاد، حدود ۹۰۰ بمب هدایتشونده و ۵۰ موشک به کار برده است.
او در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «در هفته نخست سپتامبر، انفجارها در تقریباً تمام مناطق اوکراین شنیده شد. روسیه تلاش میکند دیپلماسی را به یک مضحکه بدل کند و باید پاسخی جمعی به این حملات داده شود. هم در برابر گلولهباران و ویرانی و هم در برابر بیتوجهی به تلاشهای دیپلماتیک و گفتوگوهای متمدنانه.»»
او همچنین گفت برای باز کردن مسیر دیپلماسی، باید محدودیتهای مؤثری بر تجارت نفت و گاز روسیه اعمال شود.
به گزارش نیویورک پست، این تحولات همزمان با تلاشهای پوتین برای به تعویق انداختن مذاکرات صلح رخ داده است. او روز جمعه هشدار داد اعزام هرگونه نیروی غربی به اوکراین «هدف مشروع» خواهد بود. این تهدید پس از آن مطرح شد که امانوئل مکرون، رئیسجمهوری فرانسه، اعلام کرد ۲۶ کشور اروپایی آمادگی دارند پس از پایان جنگ نیرویی برای «اطمینانبخشی» در اوکراین تشکیل دهند.
دیمیتری مدودف، معاون شورای امنیت روسیه، نیز مذاکرات غرب درباره تضمینهای امنیتی برای اوکراین را «چرند» خواند و تاکید کرد این روند به هیچ نتیجهای نخواهد رسید.
عون شنبه این درخواست را با هدف استقرار کامل ارتش لبنان در مرزهای جنوبی مطرح کرد و افزود فعالسازی مکانیسم «برای متوقف کردن نقض توافق آتشبس از سوی اسرائیل، تضمین عقبنشینی از تپهها و سرزمینهای اشغالی و اطمینان از بازگشت اسرا» ضروری است.
این دیدار با حضور لیزا جانسون، سفیر آمریکا و ژنرال مایکل لیـنی، رئیس کمیته «مکانیسم» ناظر بر توقف خصومتها، برگزار شد و یک روز پس از نشست هیئت وزیران لبنان صورت گرفت که طی آن، طرح ارتش این کشور برای خلع سلاح حزبالله به تصویب رسید.
به گفته رئیسجمهوری لبنان، نیروهای این کشور بیش از ۸۵ درصد از منطقه جنوب رود لیتانی را تحت کنترل خود درآوردهاند اما ادامه حملات اسرائیل «توانایی ارتش برای تکمیل استقرار» در این مناطق را تضعیف میکند.
او یادآوری کرد که تاکنون ۱۲ سرباز و افسر لبنانی هنگام خنثیسازی مینها یا انتقال مهمات جان خود را از دست دادهاند.
درخواست عون برای حمایت آمریکا از ارتش لبنان
رئیسجمهوری لبنان همچنین در گفتوگو با دریاسالار کوپر بر «اهمیت تداوم حمایت ایالات متحده از ارتش لبنان و تامین تجهیزات لازم برای انجام ماموریتهای محوله در قلمرو ملی، از جمله حفظ امنیت، جلوگیری از قاچاق و اقدامات تروریستی و کنترل مرز لبنان-سوریه» تاکید کرد.
او گفت که نیروهای مسلح لبنان این ماموریتها را «در شرایط اقتصادی دشوار» به انجام میرسانند.
رئیسجمهوری لبنان همچنین از کوپر خواست تا «اهمیت ویژهای به وضعیت لبنان بدهد، زیرا توازن در این کشور عامل اساسی برای ثبات در منطقه است.»
بر اساس مفاد توافق آتشبسی که سال گذشته میان دولت لبنان و اسرائیل امضا شد و الهامگرفته از قطعنامه ۱۷۰۱ سازمان ملل است، ارتش لبنان باید در جنوب رود لیتانی مستقر و جایگزین نیروهای حزبالله شود.
طبق این توافق، حزبالله موظف است نیروهای خود را عقب بکشد و زیرساختهایش را برچیند. این روند با کمک نیروهای حافظ صلح سازمان ملل در لبنان (یونیفل) دنبال میشود.
کوپر در اوایل ماه گذشته میلادی سمت فرماندهی ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) را بر عهده گرفت و جانشین ژنرال کوریلا شد، در دیدار با رئیسجمهوری لبنان گفت که ایالات متحده «در هماهنگی با دولت و کنگره به ارائه کمک در زمینه آموزش و تجهیزات [به لبنان] ادامه خواهد داد.»
او افزود کمیته مکانیسم یکشنبه تشکیل جلسه خواهد داد «تا وضعیت جنوب لبنان را بررسی و در راستای تحکیم ثبات از طریق ادامه اجرای توافق آتشبس تلاش کند.»
سفر کوپر به اسرائیل
سنتکام شنبه گزارش داد که طی هفتهای که گذشت، کوپر برای نخستین بار به عنوان فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی ایالات متحده به اسرائیل سفر کرد.
بر اساس این گزارش، او با سپهبد ایال زمیر، رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل، دیدار کرد تا درباره «امنیت منطقهای و اتحاد مستحکم نظامی آمریکا و اسرائیل» گفتوگو کند.
دریاسالار کوپر گفت: «ایالات متحده تعهدی خللناپذیر به امنیت اسرائیل دارد. ما متقابلاً متعهد به تقویت امنیت و ثبات منطقهای هستیم.»
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، تا ۲۴ شهریور فرصت دارد درباره باقی ماندن کلمبیا در فهرست متحدان واشینگتن در مبارزه با مواد مخدر تصمیم بگیرد.
در صورت تصمیم آمریکا برای لغو همکاریها با کلمبیا در این زمینه، نزدیک به ۵۰۰ میلیون دلار کمک مالی واشینگتن به بوگوتا در معرض تعلیق قرار خواهد گرفت.
این منابع نقشی اساسی در تامین هزینههای مبارزه دولت کلمبیا با کارتلهای مواد مخدر و همچنین گروههای شورشی چپگرایی دارند که عمدتا از محل قاچاق کوکائین تامین مالی میشوند.
در روزهای اخیر، ایالات متحده حضور نظامی خود در دریای کارائیب را بهمنظور مبارزه با کارتلهای مواد مخدر بهطور چشمگیری افزایش داده است.
وزیر دفاع کلمبیا شنبه ۱۵ شهریور در مصاحبه با خبرگزاری فرانسه اعلام کرد حضور کلمبیا در فهرست آمریکا در زمینه مبارزه با مواد مخدر، «نمادی از همکاری، اتحاد و اعتماد» میان واشینگتن و بوگوتا است.
سانچز در جریان بازدید از یک برنامه ریشهکنی تولید گیاه کوکا در مرز کلمبیا با اکوادور گفت کمک نظامی آمریکا برای اینکه کلمبیا بتواند «قاطعانهتر» علیه قاچاقچیان عمل کند، حیاتی است.
از گیاه کوکا در تولید ماده مخدر کوکائین استفاده میشود.
او تاکید کرد در صورت قرار گرفتن کلمبیا در فهرست سیاه آمریکا، «بازیگران غیرقانونی پیروز میشوند و ملتها بازنده».
خبرگزاری رویترز ۱۴ شهریور گزارش داد آمریکا با هدف انجام عملیات علیه کارتلهای مواد مخدر، دستور استقرار ۱۰ جنگنده اف-۳۵ را در یکی از پایگاههای هوایی کشور پورتوریکو صادر کرده است.
۱۱ شهریور نیز ترامپ از حمله ارتش آمریکا به یک شناور ونزوئلایی حامل محموله مواد مخدر در آبهای منطقه خبر داد و گفت در این عملیات ۱۱ عضو گروه «ترن د آراگوا» کشته شدند.
این اقدامات در راستای تحقق یکی از وعدههای انتخاباتی رییسجمهوری آمریکا صورت میگیرد؛ وعدهای که بر مقابله با کارتلها و جلوگیری از ورود مواد مخدر به ایالات متحده متمرکز بود.
از زمان روی کار آمدن گوستاوو پترو، رییسجمهوری چپگرای کلمبیا، در سال ۲۰۲۲، او خواستار تغییر الگو در جنگ علیه مواد مخدر به رهبری آمریکا شده و الگوی کنونی را یک «شکست» خوانده است.
پترو همچنین بر لزوم رسیدگی به مشکلات اجتماعی که بستر قاچاق مواد مخدر را فراهم میآورد، تاکید کرده است.
افزایش کشت کوکا در کلمبیا
طبق برآوردهای دولت کلمبیا و سازمان ملل، از سال ۲۰۲۲ کشت کوکا در این کشور حدود ۷۰ درصد افزایش یافته است.
با این حال، وزیر دفاع کلمبیا اطمینان داد که دولت «هر آنچه در توان داشته»، در مبارزه با مواد مخدر به کار گرفته است.
سانچز تاکید کرد: «اینجا [در مقابله با مواد مخدر] تعهد مطلق وجود دارد.»
حذف کلمبیا از فهرست متحدان آمریکا در مبارزه با قاچاق مواد مخدر، ضربهای بزرگ به بوگوتا خواهد بود، آن هم در شرایطی که ارتش و پلیس کلمبیا با حملاتی مرگبار از سوی گروههای چریکی روبهرو هستند.
۳۰ مرداد، اعضای جداشده از گروه شورشی منحلشده فارک یک بالگرد پلیس را در جریان عملیات ریشهکنی کوکا در شمال غرب کشور سرنگون کردند که به کشته شدن ۱۲ افسر پلیس انجامید.
در همان روز، یک کامیون بمبگذاریشده در خیابانی شلوغ در نزدیکی یک مدرسه هوانوردی نظامی در شهر کالی منفجر شد و شش نفر جان باختند.
وزیر دفاع کلمبیا در ادامه سخنان خود، قاچاق مواد مخدر را به «سرطان» تشبیه کرد و افزایش خشونت در کشور را نتیجه سرکوب دولت علیه قاچاقچیها دانست.
سانچز افزود: «وقتی با سرطان مبارزه میکنید و شیمیدرمانی انجام میدهید، واکنشی وجود خواهد داشت.»
