کمیسیون ملی انتخابات ریاستجمهوری کره جنوبی اعلام کرد هر دو نامزد اصلی این انتخابات آرای خود را به صندوق انداختند. گزارشها حاکی از حضور بیسابقه مردم این کشور در انتخابات زودهنگام ریاستجمهوری است که تا ۱۳ خرداد برگزار میشود.
خبرگزاری رویترز پنجشنبه هشت خرداد اعلام کرد لی جائهمیونگ، نامزد حزب دموکرات لیبرال و پیشتاز نظرسنجیها پیش از آغاز دوره ممنوعیت انتشار نتایج نظرسنجی که از چهارشنبه شروع شد، در سئول رای خود را به صندوق انداخت.
او پس از رای دادن در یکی از حوزههای دانشگاهی شهر گفت: «برای عبور از بحران کنونی و آغاز دوباره بهعنوان کرهای متکی بر بازیابی و رشد، لطفا رای بدهید!»
لی وعده داد که وزارت جدیدی با عنوان «وزارت اقلیم و انرژی» برای مقابله با بحران اقلیمی تاسیس کند و همچنین وزارت برابری جنسیتی و خانواده را برای ترویج حقوق برابر و رسیدگی به تبعیض، مجددا سازماندهی کند.
این اظهارات یک روز پس از آن مطرح شد که بانک مرکزی کره جنوبی نرخ بهره را پایین آورد و پیشبینی رشد اقتصادی این کشور در سال ۲۰۲۵ را از ۱.۵ درصد به ۰.۸ درصد کاهش داد.
انتخابات زودهنگام ریاستجمهوری کره جنوبی پس از ماهها بحران سیاسی و خلأ قدرت در پی تلاش نافرجام یون سوک یول، رییسجمهوری پیشین، برای اعمال حکومت نظامی برگزار میشود.
دادگاه قانون اساسی کره جنوبی ۱۵ فروردین با اجماع، رای به برکناری یول داد. این تصمیم به دلیل اقدام او در تاریخ ۱۳ آذر ۱۴۰۳ برای اعلام حکومت نظامی و تلاش برای تضعیف حاکمیت غیرنظامی اتخاذ شد. عملی که به گفته دادگاه، «تهدیدی جدی برای ثبات کشور» بود.
انتخابات کره جنوبی از دریچه آمار و ارقام
بر اساس آمار اعلام شده از سوی کمیسیون انتخابات، تا حدود ساعت ۱۱ صبح به وقت محلی (۰۲:۰۰ به وقت گرینویچ)، حدود سه میلیون و ۱۰۷ هزار و ۱۶۴ نفر، معادل هفت درصد از واجدان شرایط، در رایگیری زودهنگام شرکت کردهاند که بالاترین میزان مشارکت در این بازه در تاریخ انتخابات ریاستجمهوری کره جنوبی است.
در انتخابات سال ۲۰۲۲ این رقم ۵.۳۸ درصد بود.
کره جنوبی در مجموع ۴۴.۳۹ میلیون رایدهنده واجد شرایط دارد و رایگیری زودهنگام در روزهای پنجشنبه و جمعه مجاز است.
طبق آخرین نظرسنجی منتشرشده از موسسه گالوپ کره پیش از دوره سکوت نظرسنجی، لی جائهمیونگ ۴۹ درصد حمایت عمومی را در اختیار داشت. پس از او، کیم مون-سو، رقیب اصلی محافظهکار از حزب قدرت مردم، با ۳۵ درصد، و لی جون-سئوک از حزب اصلاحات نو با ۱۱ درصد قرار داشتند.
کیم و لی جون-سئوک نیز پنجشنبه رای خود را به صندوق انداختند.
کیم در جریان کارزار انتخاباتی خود، فاصله بیش از ۲۰ درصدی با لی را کاهش داده اما نتوانسته جون-سئوک را متقاعد کند که از رقابت کنارهگیری کرده و از او حمایت کند تا شانس پیروزیاش افزایش یابد.
بر اساس این گزارش که پنجشنبه هشتم خرداد منتشر شد، یکی از منابع توضیح داد که گفتوگوهای جاری شامل احتمال سرمایهگذاری آمریکا در برنامه انرژی هستهای ایران و تشکیل کنسرسیومی است که انتظار میرود کشورهای خاورمیانه و آژانس بینالمللی انرژی اتمی را نیز در بر گیرد تا اورانیوم غنیشده برای راکتورهای ایران تولید شود.
همزمان یک مقام کاخ سفید گفت که هنوز هیچ توافقی درباره برنامه هستهای غیرنظامی ایران انجام نشده است.
در این گزارش سیانان آمده است که در دور چهارم گفتوگوها، آمریکا پیشنهادی را با ایران در میان گذاشت که برخی از الزامات کلیدی مدنظر دولت دونالد ترامپ برای رسیدن به توافق را مشخص میکرد.
از سوی دیگر برنامه موشکی بالستیک جمهوری اسلامی بخشی از گفتوگوهای جاری نیست؛ گرچه برخی مقامهای دولت آمریکا در ابتدا بر گنجاندن آن در مذاکرات تاکید و اصرار داشتهاند.
بر اساس گزارش سیانان، منابع آگاه با توجه به پیشرفت فعلی گفتوگوها انتظار ندارند موضوعات مورد مذاکره گسترش یابد.
به گفته یک منبع، در مقطعی، ایدهای که بهنظر میرسید مورد حمایت مذاکرهکنندگان دو طرف قرار دارد، از سوی رییسجمهوری آمریکا رد شده است.
ترامپ چهارشنبه هفتم خرداد اعلام کرد مذاکرات ایالات متحده با جمهوری اسلامی «واقعا خوب» پیش میرود و ممکن است به «نتیجهای معقول» منتهی شود.
او همچنین گفت که ایران هنوز باید با مراحل نهایی یک سند موافقت کند: «ممکن است از آنچه اتفاق میافتد حسابی شگفتزده شوید. این برای آنها خیلی خوب خواهد بود و آنها میتوانند در آینده کشوری عالی داشته باشند.»
این اظهارات در حالی بیان شد که روزنامه والاستریت ژورنال، سهشنبه در یادداشتی نوشت مذاکرات هستهای میان جمهوری اسلامی و آمریکا ظاهرا به بنبست رسیده است.
نویسندگان این یادداشت با اشاره به اینکه تهران مطمئن شده رییسجمهوری آمریکا دست به اقدام نظامی نمیزند، تاکید کردند: «در چنین شرایطی، ترامپ بر آن است که این وضعیت را نوعی پیروزی جلوه دهد و به حفظ شرایط موجود بسنده کند؛ وضعیتی که در آن تهران از آزمایش سلاح هستهای خودداری میکند.»
ترامپ در ادامه صحبتهای چهارشنبه خود گفت که ممکن است توافق با جمهوری اسلامی در چند هفته آینده حاصل شود.
منابعی در ایران از امکان توافق گفتند
از سوی دیگر دو منبع نزدیک به تیم مذاکره کننده جمهوری اسلامی، هفتم خرداد به خبرگزاری رویترز گفتند اگر واشینگتن شرایط تهران را بپذیرد، «تفاهم سیاسی با ایالات متحده میتواند بهزودی حاصل شود».
یکی از این منابع گفت چنین موضوعی «هنوز در گفتوگوها با آمریکا مطرح نشده است».
بیشتر بخوانید: رویترز: ایران توقف موقت غنیسازی را مشروط به آزادی داراییها و تایید حق غنیسازی کرد
پس از انتشار این گزارش اختصاصی از سوی رویترز، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، ضمن تکذیب این خبر گفت: «ادامه غنیسازی در ایران یک اصل غیرقابل مصالحه است.»
بقایی افزود: «ادعای جدید خبرگزاری رویترز از جنس همان خبرسازیهایی است که قبلا بارها مردود اعلام شده و نادرستیشان نیز به اثبات رسیده است.»
به باور برخی ناظران، توقف موقت غنیسازی میتواند راهی برای عبور از بنبست موجود میان خطوط قرمز متضاد تهران و واشینگتن باشد؛ بنبستی که پس از پنج دور گفتوگو میان عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی و استیو ویتکاف، فرستاده ویژه رییسجمهوری آمریکا در امور خاورمیانه برای حل اختلافات دیرینه بر سر برنامه هستهای ایران، همچنان پابرجاست.
جمهوری اسلامی بارها تلاش برای ساخت سلاح هستهای را رد کرده و گفته است صرفا بهدنبال استفاده از انرژی هستهای برای اهداف غیرنظامی است.
منابع ایرانی به رویترز گفتهاند حکومت ایران حاضر است غنیسازی اورانیوم را به مدت یک سال متوقف کرده و بخشی از ذخایر اورانیوم با غنای بالا را به خارج از کشور منتقل یا آن را به صفحات سوخت برای اهداف صلحآمیز تبدیل کند.
به گفته این منابع، تهران با توقف برنامه هستهای، برچیدن زیرساختهای آن یا پلمب تاسیسات اتمی خود، آن گونه که دولت ترامپ خواسته، موافقت نخواهد کرد.
به گزارش واشینگتنپست، این تاخیر ناشی از نگرانیهای حقوقی درباره تصمیم کاخ سفید برای تبدیل این معامله، که در ابتدا بهصورت فروش میان دو دولت بود، به یک «هدیه» رسمی است.
دولت قطر خواستار آن شده که در تفاهمنامه میان واشینگتن و دوحه تصریح شود که ابتکار عمل برای انتقال هواپیما از سوی دولت ترامپ بوده و قطر مسئولیتی در قبال انتقالهای آتی مالکیت این هواپیما نخواهد داشت.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، چهارشنبه هفت خرداد در دفتر بیضیشکل کاخ سفید به خبرنگاران گفت: «[من] یک هواپیمای بزرگ، باشکوه و مجانی برای نیروی هوایی ایالات متحده گرفتم. به این موضوع بسیار افتخار میکنم.»
مقامات مطلع گفتهاند که این اختلاف حقوقی مانع اجرای کامل توافق نخواهد شد، اما ممکن است ادعاهای دولت آمریکا درباره نحوه آغاز این توافق را بیشتر زیر ذرهبین ببرد.
ترامپ پیشتر گفته بود که قطر خود این هواپیما را بهصورت رایگان پیشنهاد داده، اما منابع دولتی فاش کردهاند که دولت ترامپ زمستان گذشته برای خرید این هواپیما ابتدا با قطر تماس گرفته بود. پس از گفتوگوهای اولیه، این معامله به «هدیه» تغییر شکل یافت.
در هفتههای اخیر، این توافق با انتقادات تند دموکراتها و شماری از جمهوریخواهان مواجه شده است.
سناتور کریس مورفی و شماری از همحزبیهایش طرحی را ارائه دادهاند که فروش ۱.۹ میلیارد دلاری تسلیحات به قطر را مشروط به لغو این هدیه میکند. مورفی این اقدام را «رشوهای غیرقانونی» توصیف کرده که «نقض قانون اساسی» است.
بیشتر بخوانید: سفر تریلیون دلاری ترامپ به کشورهای حاشیه جنوبی خلیج فارس
در مجلس نمایندگان نیز ، گریگوری میکس، نماینده دموکرات، طرحی ارائه کرده که هرگونه استفاده از بودجه فدرال برای انتقال این هواپیما به دولت آمریکا یا کتابخانه ریاستجمهوری ترامپ را ممنوع میکند.
با وجود این انتقادات، ترامپ در پاسخ به این نگرانیها گفت: «آنها گفتند این هواپیمای ترامپ است. بله، حتماً. این هواپیما خیلی بزرگ است. واقعاً خیلی بزرگ. بیشازحد بزرگ.»
بر اساس یادداشتی از مشاور حقوقی کاخ سفید، دیوید وورینگتون، وزارت دفاع میتواند این هواپیما را طی دو مرحله، ابتدا به دولت آمریکا و سپس به بنیاد کتابخانه ریاستجمهوری ترامپ پس از پایان دوره ریاستجمهوری، تحویل بگیرد.
هفته گذشته، سخنگوی پنتاگون اعلام کرده بود که وزیر دفاع آمریکا این هواپیما را طبق تمامی قوانین فدرال پذیرفته است، اما منابع مطلع تایید کردهاند که تیمهای حقوقی دو کشور از ۱۹ ارديبهشت تاکنون مذاکرهای نداشتهاند و توافق هنوز نهایی نشده است.
بر اساس گزارشها، ترامپ در ۲۶ بهمن از این هواپیما در فرودگاه پالم بیچ فلوریدا بازدید کرده و از فضای مدرن و بهروز آن تمجید کرده بود.
منابع کاخ سفید گفتهاند رییسجمهوری آمریکا از طراحی داخلی، فضای بیشتر و تعداد دفاتر کاری موجود در این هواپیما بسیار خوشش آمده است.
به گفته مقامهای کاخ سفید، دولت ترامپ قراردادی با شرکت دفاعی L3Harris امضا کرده تا هواپیمای قطری را در تگزاس برای استفاده ریاستجمهوری ارتقا داده و با استانداردهای امنیتی و ایمنی هماهنگ کند.
مقامات نیروی هوایی پس از بازدید از هواپیما اعلام کردند که این هواپیما در وضعیت مناسبی نگهداری نشده و میلیونها دلار برای رسیدن به شرایط عملیاتی نیاز دارد.
ارزیابیها نشان میدهد که آمادهسازی این هواپیما برای حمل رییسجمهوری ممکن است تا ۱.۵ میلیارد دلار هزینه داشته باشد، و تبدیل آن برای استفاده غیرنظامی پس از پایان ریاستجمهوری نیز حدود ۵۰۰ میلیون دلار دیگر نیاز دارد.
فرانک کندال، وزیر پیشین نیروی هوایی آمریکا، در اینباره گفت: «اگر رییسجمهور ی بگوید من این هواپیما را تا ۱۸ ماه دیگر میخواهم و تنها چیزی که اهمیت دارد لوکس بودن آن است، این پروژه انجام میشود، اما او باید برخی از الزامات امنیتی را نادیده بگیرد؛ که میتواند چنین کند، چون فرمانده کل قوا است.»
یک هیئت سهنفره از قضات در دادگاه تجارت بینالملل ایالات متحده در منهتن نیویورک چهارشنبه هفت خرداد حکم داد تا بهطور موقت تعرفههای جهانی ترامپ را که به استناد اختیارات اضطراری اقتصادی، از جمله تعرفههای «روز رهایی» در ۱۳ فروردین وضع شده بود، متوقف کند.
دادگاه با صدور حکم دائمی، اجرای تعرفههای جهانی ترامپ را پیش از دستیابی به «توافق» با اکثر شرکای تجاری متوقف کرد.
سیانان گزارش داد این حکم به این معناست که بخش عمده—ولی نه تمام— تعرفههای ترامپ متوقف شدهاند.
پال چان، وزیر دارایی هنگکنگ، گفت حکم دادگاه فدرال آمریکا علیه تعرفههای ترامپ او را «به عقلانیت وامیدارد».
دولت ترامپ پس از مسدود شدن تعرفهها از سوی دادگاهی فدرال درخواست تجدیدنظر ثبت کرد.
کاخ سفید در واکنش به حکم دادگاه فدرال برای توقف تعرفهها اعلام کرد: «این وظیفه قاضیان انتخابنشده نیست که تصمیم بگیرند چگونه باید بهدرستی به یک وضعیت اضطراری ملی رسیدگی شود.»
این پرونده میتواند در نهایت به دیوان عالی آمریکا ارجاع شود.
بیشتر بخوانید: ترامپ: وضع تعرفه ۵۰ درصدی بر کالاهای اتحادیه اروپا تا ۱۸ تیر به تعویق افتاد
این حکم ضربهای به راهبرد تجاری ترامپ محسوب میشود؛ راهبردی که از طریق تعرفههای سنگین، هدفش واداشتن شرکای تجاری به امتیازدهی، بازگرداندن مشاغل تولیدی به آمریکا و کاهش کسری تجاری این کشور بوده است.
دولت ترامپ این تعرفهها را با استناد به قانون اختیارات اقتصادی اضطراری بینالمللی (IEEPA) وضع کرده بود؛ قانونی که اساسا برای مقابله با تهدیدهای «غیرعادی و فوقالعاده» در شرایط اضطراری طراحی شده، نه تنظیم تعرفههای تجاری گسترده.
این حکم در پی شکایت دو گروه حقوقی از جمله پنج شرکت کوچک آمریکایی و ۱۳ ایالت آمریکا صادر شد. این شرکتها استدلال کرده بودند که تعرفهها توان رقابتشان را تضعیف میکند.
در متن حکم آمده است: «اگر دستورات تعرفهای برای شاکیان غیرقانونی باشد، برای دیگران نیز همینگونه است.»
در حال حاضر چندین پرونده دیگر علیه این تعرفهها در جریان است.
دن ریفیلد، دادستان کل اورگان، که پرونده ایالتها را رهبری میکند، در بیانیهای گفت: «این حکم تاکیدی است بر اینکه قوانین ما اهمیت دارند و تصمیمهای تجاری نمیتوانند به صلاحدید شخصی رئیسجمهور سپرده شوند.»
ترامپ پیشتر اعلام کرده بود کسری تجاری با چین و سایر کشورها یک وضعیت اضطراری ملی است و این مسئله، تعرفههای تا ۵۴ درصد را توجیه میکند. اما برخی از این تعرفهها مدت کوتاهی پس از اجرا تعلیق شدند.
وزارت دادگستری در دفاع از این سیاست، استدلال کرده بود که شاکیان هنوز تعرفهای پرداخت نکردهاند و تنها کنگره صلاحیت قانونی برای به چالش کشیدن وضعیت اضطراری اعلامشده توسط رییسجمهوری را دارد.
دولت ترامپ همچنین در ۲۲ ارديبهشت اعلام کرد که در تلاش برای دستیابی به توافقی بلندمدت با چین، تعرفهها علیه این کشور را بهطور موقت کاهش میدهد. دو کشور توافق کردند دستکم برای ۹۰ روز تعرفههای متقابل را کاهش دهند.
بیشتر بخوانید: جنگ تعرفهها به صلح رسید؛ ترامپ و استارمر از نهایی شدن توافق تجاری خبر دادند
این موشک ۱۲۲ متری، که سهشنبه شش خرداد از پایگاه «استاربِیس» تگزاس پرتاب شد، توانست از نقاط شکست قبلی عبور کند، اما در نهایت کنترل خود را از دست داد و بخشی از ماموریت از جمله فرود کنترلشده را با شکست مواجه کرد. این نهمین آزمایش کامل این موشک از آوریل ۲۰۲۳ محسوب میشود.
در این ماموریت، کپسول فوقانی استارشیپ با یک بوستر پرتابشده پیشین به فضا ارسال شد که اولین استفاده مجدد از این نوع بوستر بود. اما تماس با این بوستر هنگام بازگشت به زمین از دست رفت و فرود کنترلشده آن نیز ناموفق بود.
استارشیپ به مسیر خود در فضای زیرمداری ادامه داد، اما حدود ۳۰ دقیقه پس از آغاز ماموریت، بهطور غیرقابل کنترلی شروع به چرخش کرد. این اتفاق پس از لغو پرتاب هشت ماهواره استارلینک رخ داد؛ چرا که مکانیسم پرتابی آن بهدرستی عمل نکرد.
سخنگوی اسپیسایکس در جریان پخش زنده گفت: «وضعیت امروز ما با بسیاری از اهداف مداری خوب پیش نرفته است.»
بیشتر بخوانید: اسپیسایکس ششمین آزمایش استارشیپ را با حضور ترامپ انجام داد
قرار بود ایلان ماسک پس از پرتاب، در یک سخنرانی با عنوان «راهی بهسوی چندسیارهای کردن زندگی» درباره برنامههای فضایی خود سخن بگوید. اما ساعاتی پس از پرتاب، این سخنرانی انجام نشد.
ماسک در پستی در شبکه اجتماعی «ایکس» اعلام کرد که نشتی در مخزن اصلی سوخت باعث از دست رفتن کنترل راکت شده است.
او افزود: «دادههای زیادی برای بررسی در اختیار داریم. پرتابهای بعدی با فاصله هر سه تا چهار هفته انجام خواهد شد.»
اسپیسایکس اعلام کرده است که مدلهای اخیر استارشیپ نسبت به نمونههای پیشین، طراحی بهروزشدهای دارند. این مدلها برای پرتاب ماهوارهها، بازگرداندن انسان به ماه و در نهایت اعزام به مریخ طراحی شدهاند.
پذیرش ریسک
شکستهای اخیر نشان میدهد که اسپیسایکس در عبور از مرحلهای پیچیده در توسعه چند میلیارد دلاری استارشیپ با مشکل روبروست.
با این حال، فرهنگ مهندسی این شرکت، که بهطور گستردهای ریسکپذیرتر از دیگر شرکتهای فضایی شناخته میشود، بر پایه استراتژی پروازهای آزمایشی است که وسیله را تا مرز شکست پیش میبرد و با تکرار مکرر، به بهبود آن کمک میکند.
این پرتاب قرار بود آزمایشی برای ورود مجدد به جو زمین و فرود در اقیانوس هند باشد تا کاشیهای گرمایی و بالچههای جدید آن بررسی شوند. اما از دست رفتن زودهنگام راکت، موجب توقف موقت برنامههای توسعهای اسپیسایکس شد.
سازمان ناسا قصد دارد از استارشیپ برای فرود انسان بر سطح ماه در سال ۲۰۲۷ استفاده کند، هرچند نفوذ ماسک در دولت ترامپ و تمرکز او بر مریخ، باعث نگرانیهایی در مورد برنامه ناسا شده است.
چهار روز پیش از پرتاب، سازمان هوانوردی فدرال آمریکا مجوز آن را پس از پایان بررسی سانحه قبلی صادر کرده بود. در دو پرتاب پیشین در ژانویه و مارس، راکتها پس از پرتاب منفجر شدند و تکههایی از آن در منطقه کارائیب پخش شد.
در پرتاب اخیر، منطقه خطر برای ریزش تکههای حاصل از انفجار احتمالی گسترش یافته بود.
ماسک، بنیانگذار اسپیسایکس و از حامیان دونالد ترامپ، اعلام کرده است که پس از فعالیتهای سیاسی اخیرش، تمرکز بیشتری بر کسبوکارهای خود، از جمله اسپیسایکس خواهد داشت.
او قصد دارد استارشیپ را جایگزین فالکون ۹ کند؛ راکتی که در حال حاضر نقش اصلی را در پرتابهای تجاری اسپیسایکس ایفا میکند.
بیشتر بخوانید: اولین راهپیمایی فضایی خصوصی اسپیسایکس؛ ماموریت پولاریس داون آغاز شد