دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گفت دولتهای خارجی برای لغو تعرفههای گستردهای که او آنها را «دارو» توصیف کرد، باید «مبالغ هنگفتی» بپردازند.
ترامپ یکشنبه در هواپیمای ایر فورس وان به خبرنگاران گفت که نگران سقوط بازار نیست، سقوطی که تاکنون حدود ۶ تریلیون دلار از ارزش بازار سهام آمریکا را از بین برده است.
او گفت: «من نمیخواهم چیزی سقوط کند، اما گاهی باید دارو مصرف کرد تا چیزی را درمان کرد.»
ترامپ اعلام کرد با رهبران اروپا و آسیا گفتوگو کرده، کسانی که امیدوارند او را متقاعد کنند تا تعرفههایی را که تا سقف ۵۰ درصد تعیین شده، کاهش دهد.
او افزود: «آنها پای میز آمدهاند. میخواهند گفتوگو کنند، اما هیچ گفتوگویی در کار نخواهد بود مگر اینکه سالانه مبالغ زیادی به ما بپردازند.»
اعلام تعرفههای ترامپ در هفته گذشته اقتصاد جهان را دچار شوک کرد، منجر به اقدامات تلافیجویانه چین شد، و نگرانیهایی درباره یک جنگ تجاری جهانی و رکود اقتصادی بههمراه آورد.
شرکت خدمات مالی و بانکداری گلدمن ساکس برآورد کرد تعرفههای آمریکا علیه چین، رشد تولید ناخالص داخلی این کشور را در سال جاری میلادی دستکم ۰/۷ درصد کاهش خواهد داد.
گلدمن ساکس همچنین پیشبینی کرد چین بهطور قابلتوجهی روند اجرای سیاستهای تسهیلی خود را شتاب خواهد بخشید.
بیل اکمن، میلیاردر و مدیر صندوق سرمایهگذاری که از نامزدی دونالد ترامپ برای ریاستجمهوری حمایت کرده بود، گفت رییسجمهوری آمریکا در حال از دست دادن اعتماد رهبران اقتصادی است و باید جنگ تجاری را متوقف کند.
اکمن در پستی در ایکس نوشت: «رییسجمهور این فرصت را دارد که یک وقفه ۹۰ روزه اعلام کند» تا از طریق مذاکره مسائل تجاری را حلوفصل کند.
او هشدار داد: «اما اگر از سوی دیگر… ما جنگ اقتصادی هستهای را علیه همه کشورهای جهان آغاز کنیم، سرمایهگذاری تجاری متوقف خواهد شد، مصرفکنندگان از خرج کردن دست میکشند، و اعتبار ما نزد سایر کشورهای جهان بهشدت آسیب خواهد دید؛ اعتباری که بازسازی آن ممکن است سالها و حتی دههها طول بکشد.»
مشاوران ارشد اقتصادی ترامپ در برنامههای تلویزیونی یکشنبه تلاش کردند تعرفهها را بهعنوان اقدامی برای تغییر هوشمندانه جایگاه آمریکا در نظم تجارت جهانی معرفی کنند و تاثیرات اقتصادی ناشی از آن را کماهمیت نشان دهند. معاملات آتی بازار سهام آمریکا نیز عصر یکشنبه با سقوط چشمگیر باز شد که نشانهای از آشفتگی بیشتر بود.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، گفت از زمان اعلام تعرفهها در روز چهارشنبه، بیش از ۵۰ کشور وارد مذاکره با آمریکا شدهاند. او در گفتوگو با شبکه انبیسی گفت: «او حداکثر اهرم فشار را برای خودش ایجاد کرده است.»
بسنت و سایر مقامها نام کشورها یا جزئیات مذاکرات را فاش نکردند، اما به گزارش رویترز، مذاکره همزمان با چندین دولت میتواند چالشی لجستیکی برای دولت ترامپ باشد و عدم قطعیت اقتصادی را طولانیتر کند.
وزیر خزانهداری آمریکا گفت دلیلی برای انتظار رکود اقتصادی وجود ندارد و به رشد بهتر از انتظار اشتغال در ماه گذشته میلادی ـ پیش از اعلام تعرفهها ـ اشاره کرد.
اقتصاددانان شرکت خدمات مالی جیپیمورگان اکنون پیشبینی میکنند تعرفهها باعث کاهش ۰/۳ درصدی رشد تولید ناخالص داخلی آمریکا در سال جاری میلادی میشود، در حالی که پیشتر رشد ۱/۳ درصدی پیشبینی شده بود. همچنین نرخ بیکاری از ۴/۲ درصد به ۵/۳ درصد افزایش خواهد یافت.
مذاکرات بر سر تعرفهها
گمرک آمریکا از روز شنبه جمعآوری تعرفه ۱۰ درصدی یکجانبه ترامپ بر واردات از بسیاری کشورها را آغاز کرد. نرخهای بالاتر تعرفههای «متقابل» بین ۱۱ تا ۵۰ درصد، از بامداد چهارشنبه به وقت شرق آمریکا اجرایی خواهد شد.
برخی کشورها آمادگی خود را برای مذاکره جهت پرهیز از تعرفهها اعلام کردهاند.
شیگرو ایشیبا، نخستوزیر ژاپن، روز دوشنبه گفت دولت این کشور به درخواست از دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، برای کاهش تعرفهها علیه ژاپن ادامه خواهد داد، اما اذعان کرد که نتایج «یکشبه حاصل نخواهد شد».
ایشیبا در سخنرانی در پارلمان گفت: «بر این اساس، دولت باید از تمام ابزارهای موجود استفاده کند» تا اثرات اقتصادی تعرفههای آمریکا را کاهش دهد، از جمله با ارائه حمایتهای مالی به شرکتهای داخلی و اتخاذ تدابیری برای حفظ اشتغال.
لای چینگته، رییسجمهوری تایوان، یکشنبه پیشنهاد تعرفه صفر را بهعنوان پایه مذاکرات با آمریکا ارائه داد و قول داد موانع تجاری را بردارد و سرمایهگذاری شرکتهای تایوانی در آمریکا را افزایش دهد.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، هم گفت در دیدار برنامهریزیشده با ترامپ در روز دوشنبه، خواهان معافیت از تعرفه ۱۷ درصدی بر کالاهای اسرائیلی خواهد شد.
یک مقام دولت هند به رویترز گفت این کشور قصد ندارد در واکنش به تعرفه ۲۶ درصدی اقدام تلافیجویانه انجام دهد و مذاکراتی با آمریکا درباره یک توافق احتمالی در جریان است.
در ایتالیا، جورجیا ملونی، نخستوزیر، که از متحدان ترامپ است، قول داد از کسبوکارهایی که از تعرفه ۲۰ درصدی برنامهریزیشده بر کالاهای اتحادیه اروپا آسیب میبینند، حمایت کند.
تولیدکنندگان شراب ایتالیا و واردکنندگان آمریکایی در نمایشگاهی در شهر ورونا گفتند تجارت آنها دچار افت شده و از آسیبهای پایدار نگران هستند.
پس از بدترین هفته بازار سهام آمریکا از زمان آغاز بحران کووید-۱۹، به نظر میرسد بازارهای ضربهخورده از تعرفهها، هفتهای دیگر از نوسان شدید را پیش رو دارند.
ترامپ روز جمعه در تروثسوشال ویدیویی منتشر کرد که اشاره میکرد هدف از تعرفهها ضربه زدن به بازار سهام با هدف وادار کردن بانک مرکزی به کاهش نرخ بهره بوده است.
این پست در شبکههای اجتماعی بحثهایی را در سطح جهانی دامن زد که آیا تعرفههای ترامپ بخشی از یک رژیم تعرفهای دائمیاند، یا تنها تاکتیکی برای مذاکرهاند که ممکن است با امتیازدهی کشورها کاهش یابند.
به گزارش شبکه ۱۴ تلویزیون اسرائیل به نقل از یک مقام بلندپایه این کشور، اسرائیل خود را برای احتمال اشتباه محاسباتی جمهوری اسلامی و آغاز حملهای با صدها موشک آماده میکند.
این گزارش اندکی پس از آن منتشر شد که یک سامانه دفاع هوایی تادجدید از سوی ایالات متحده به اسرائیل تحویل داده شد.
مقام اسرائیلی درباره یک هواپیمای باری بسیار سنگین آمریکایی که شنبه در پایگاه هوایی نِواتیم در جنوب اسرائیل فرود آمد، هم گفت: «این سامانه که اینجا فرود آمد، بخشی از عملیاتهای مشترک ما با آمریکاییهاست. همکاری دفاعی بین اسرائیل و آمریکا وارد مرحلهای جدید شده و در بهترین وضعیت خود قرار دارد.»
او افزود: «ضربالاجل ترامپ به ایرانیها حدود یک ماه دیگر است. همه گزینهها روی میز هستند.»
دفتر نخستوزیری اسرائیل خبر داد پس از شلیک ۱۰ راکت از نوار غزه به سمت شهرهای اشدود و اشکلون، بنیامین نتانیاهو در پرواز خود به سوی واشینگتن با یسرائیل کاتز، وزیر دفاع، تماس تلفنی برقرار کرد و به او گفت به این حملات «با شدت» پاسخ داده شود.
نتانیاهو در این تماس همچنین بر ادامه عملیات نظامی گسترده علیه حماس در غزه تاکید کرد.
پیشتر گردانهای عزالدین القسام، شاخه نظامی حماس، از حمله راکتی به اشدود و اشکلون در جنوب اسرائیل خبر داد.
ارتش اسرائیل اعلام کرد از میان ۱۰ راکت شلیک شده پنج راکت رهگیری شدند و یکی از راکتها به اشکلون اصابت کرد و باعث خسارت و همچنین زخمی شدن یک نفر شد.
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت پزشکیان، بدون اشاره مستقیم به مطلب روزنامه کیهان درباره تهدید به قتل دونالد ترامپ، در شبکه ایکس نوشت: «برخی اظهاراتی که این روزها از زبان ایران تهدید به ترور میکنند، نهتنها با سیاست اصولی جمهوری اسلامی در تضادند، بلکه بهانه بهدست دشمن میدهند.»
پیش از آن، هیات نظارت بر مطبوعات ایران بدون اشاره مستقیم به حسین شریعتمداری مدیرمسئول روزنامه کیهان اعلام کرد که به او به دلیل «انتشار مطالب علیه امنیت، حیثیت و منافع جمهوری اسلامی» تذکر رسمی داده است.
روزنامه کیهان، تحت مدیریت نماینده خامنهای، به رغم انتقادها، مجددا از شلیک به سر رییسجمهوری آمریکا دفاع کرده است.
این روزنامه در ستون «گفتوشنود» خود با تکرار مطلب روز گذشتهاش مبنی بر اینکه ترامپ به زودی برای انتقام قاسم سلیمانی از ناحیه سر هدف چند گلوله قرار خواهد گرفت، از این اظهارنظر که مورد انتقاد شدید قرار گرفته بود دفاع کرد.
در مطلب کیهان که در قالب یک مکالمه فرضی بین دو نفر نوشته شده است، فردی که ایده ترور ترامپ را مطرح کرده، گفت منتقدان به دلیل اینکه «ترسیدهاند»، این انتقادها را مطرح میکنند.
در این مطلب کشتن ترامپ «اتفاقی خوب» توصیف شده که باعث شادمانی مردم غزه و «نیروهای مقاومت» خواهد شد.
اما هیات نظارت بر مطبوعات نوشت که موضع جمهوری اسلامی در قبال کشته شدن قاسم سلیمانی، «محاکمه عاملان در دادگاه صالحه و بینالمللی است.»
