یک روز پس از دیدار روسایجمهوری آمریکا و فرانسه در کاخ سفید، رسانههای فرانسوی به تحلیل این دیدار پرداختند و بر «فاصله فزاینده» به وجود آمده میان این دو متحد قدیمی تاکید کردند. یک روزنامه فرانسوی نوشت که دونالد ترامپ بیشتر از بازسازی نوتردام حرف زد تا تضمین امنیتی برای اوکراین.
لوموند، مهمترین روزنامه فرانسویزبان، در شماره سهشنبه هفتم اسفند خود در مطلبی با عنوان «دیدار دونالد ترامپ و امانوئل مکرون در کاخ سفید نشاندهنده فاصله فزاینده بین متحدان است»، نوشت که رییسجمهوری فرانسه در سفر به واشینگتن تلاش کرد بر موضع آمریکا در قبال جنگ اوکراین تاثیر بگذارد.
لوموند نوشت که مکرون خواستار دریافت تضمینهای امنیتی در صورت آتشبس با روسیه بود اما رییسجمهوری آمریکا هیچ تعهدی در این زمینه نداد.
این روزنامه نوشت: «مکرون یک "مسیر" مشترک میان اروپا و آمریکا میبیند اما به نظر میرسد ترامپ در یک بزرگراه بدون محدودیت سرعت است.»
لوموند به تلاش مکرون برای «ابراز ملاحظات و اختلاف نظرها با عبارات مودبانه» اشاره کرد اما نوشت که گفتوگوی مکرون و ترامپ با وجود صمیمیت آن، همچون «گفتوگوی ناشنوایان» بود.
این روزنامه به تفاوت آماری که رییسجمهوری آمریکا و رییسجمهوری فرانسه درباره مشارکت اروپاییها و آمریکاییها در حمایت از اوکراین ارائه کردند، پرداخت که این موضوع بازتاب گستردهای در رسانههای آمریکایی داشته است.
ترامپ بارها گفته که اروپا کمک مالی خود به اوکراین را به صورت «وام» ارائه کرده و تلاش کرد آن را ناچیز بشمارد اما مکرون با قطع کردن اظهارات ترامپ، اعلام کرد که اروپا سهم بیشتری نسبت به آمریکا در کمک به اوکراین داشته و «۶۰ درصد» این کمکها را شامل میشود که هم وام بلاعوض بوده و هم اعتبارات.
روزنامه لزکو، مهمترین روزنامه اقتصادی فرانسه نیز در گزارشی نوشت که مکرون در واشینگتن، تلاش کرد برای دفاع از اوکراین از کارت دوستی خود با ترامپ استفاده کند.
به نوشته این روزنامه، مکرون همچنین امیدوار بود ترامپ را متقاعد کد که «همزمان جنگ تجاری علیه چین و اروپا راه نیندازد».
لزکو نوشت که مکرون در مواجهه با رییسجمهوری آمریکا که مشتاق انجام «معاملات در سریعترین زمان ممکن» است، بر نیاز به ایجاد «یک چارچوب روشن، با اهداف قابل اندازهگیری و قابل راستیآزمایی» تاکید کرد.
این روزنامه افزود با این حال، «ارادهگرایی مکرون در مورد اوکراین، در طرف آمریکایی آشکار نبود».
بر اساس این گزارش، ترامپ بیشتر درباره بازسازی «باور نکردنی» کلیسای نوتردام صحبت کرد تا تضمینهای امنیتی که ایالات متحده مایل بود برای حمایت از استقلال و حاکمیت بلندمدت اوکراین در نظر بگیرد.
این روزنامه اقتصادی با بینتیجه توصیف کردن سفر مکرون به واشینگتن نوشت که اگر رییسجمهوری آمریکا قبول کرده احتمالا در اوایل هفته آینده، ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین را در واشینگتن ملاقات کند، بیش از همه به دلیل امضای توافقنامه بهرهبرداری از خاکهای کمیاب و مواد معدنی اوکراین است.
در چنین شرایطی، کاخ الیزه امیدوار است این توافق بسیار فراتر از بهرهبرداری صرف از معادن اوکراین باشد و تضمین همکاری اقتصادی بلندمدت را برای اوکراین به ارمغان بیاورد.
لزکو نوشت وقتی رهبران اروپایی تلاش کردند اتحاد خود را در برابر آمریکا در جنگ اوکراین نشان دهند، سفر نخستوزیر بریتانیا به واشینگتن در روز پنجشنبه، به نوعی تداوم فرصت گفتوگوها بین اروپاییها و آمریکاییهاست.
کوکیس سهشنبه هفتم اسفند در مصاحبه با خبرگزاری رویترز گفت که گروه هفت بهطور صریح «جنگ تجاوزکارانه روسیه را بهویژه در سومین سالگرد حمله وحشیانه» این کشور به اوکراین محکوم کرده است.
او گفت پیشنهاد رییسجمهوری آمریکا برای بازگشت مسکو به این گروه، به حدنصاب آرای لازم برای تصویب نخواهد رسید.
روسیه در سال ۲۰۱۴ پس از الحاق کریمه به خاک خود، از گروه هشت (جی۸) اخراج شد. پس از این تحول، نام این گروه به گروه هفت تغییر کرد.
ترامپ حدود دو هفته پیش اخراج روسیه را در آن سال و در دولت باراک اوباما اشتباه خواند و گفت مسکو باید به این گروه برگردد.
گروه هفت متشکل از آلمان، آمریکا، ایتالیا، بریتانیا، ژاپن، فرانسه و کانادا، به اضافه اتحادیه اروپا بهعنوان عضو ناظر است.
در همین زمینه بخوانید: مراسم سومین سالگرد جنگ اوکراین در غیاب آمریکا برگزار شد
کوکیس در ماه نوامبر از سوی اولاف شولتس، صدراعظم آلمان، به عنوان وزیر دارایی منصوب شد و قرار است تا زمان تشکیل دولت جدید از سوی فریدریش مرتس، به فعالیت خود ادامه دهد.
او به رویترز گفت میتوان از بروز جنگ تجاری بین آمریکا و اتحادیه اروپا جلوگیری کرد زیرا هر دو طرف مایل به مذاکرهاند و «هیچکس علاقهای به آغاز یک جنگ تجاری ندارد».
برنامه ترامپ برای افزایش تعرفههای واردات به آمریکا از کشورهای مختلف، میتواند ضربه سختی به ۲۷ عضو اتحادیه اروپا وارد کند.
وزیر دارایی آلمان توضیح داد که مازاد تجاری اتحادیه اروپا در کالاهای صادرشده به آمریکا تقریبا با مازاد ایالات متحده در بخش خدماتی صادرات به اروپا، جبران میشود و مجموع این دو عدم توازن در بخش تجارت، عدد نسبتا کوچکی است.
کوکیس همچنین اشاره کرد که گروه هفت ممکن است پیشنهادهای قدیمی برای استفاده از ۳۰۰ میلیارد دلار از داراییهای دولتی روسیه را که در اروپا مسدود شدهاند، برای بازسازی اوکراین بررسی کند اما افزود که این بحثها تازه آغاز شده و «احتمالا هنوز برای اظهارنظر قطعی زود است».
رویترز به نقل از منابع آگاه نوشت مسکو ممکن است در چارچوب یک توافق صلح در آینده با استفاده از این داراییهای مسدودشده برای بازسازی موافقت کند؛ به شرطی که بخشی از این پول در مناطق اوکراینی که اکنون تحت کنترل نیروهای روسیه هستند، هزینه شود.
اروپا نگرانیهایی درباره موضعگیری سخت ترامپ نسبت به اوکراین و تمایلش به سمت مسکو دارد.
انتظار میرود رییسجمهوری فرانسه و نخستوزیر بریتانیا بکوشند ترامپ را متقاعد کنند که برای توافق آتشبس با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، عجله نکند، اروپا را در مذاکرات صلح سهیم و ارائه تضمینهای نظامی را به اوکراین، بررسی کند.
ترامپ دوشنبه، شش اسفند، پس از دیدار با مکرون در یک کنفرانس خبری در کاخ سفید گفت که این دیدار، یک گام دیگر در مسیر پایان جنگ اوکراین بود و مکرون موافق است که هزینه و بار جنگ اوکراین باید بر دوش اروپا باشد.
رییسجمهوری آمریکا تاکید کرد که اروپا باید نقش محوری در تضمین امنیت بلندمدت اوکراین داشته باشد.
در حالی که آمریکا در دوران ریاستجمهوری جو بایدن، حامی اصلی اوکراین به شمار میرفت، ترامپ گفت که دولتش با دیپلماسی آمریکا در گذشته که «احمقانه» بود، یک گسست ایجاد میکند.
او گفت: «دولت من در حال جدایی آشکار از ارزشهای سیاست خارجی دولت قبلی و صادقانه بگویم، گذشته است. من علیه یک نهاد سیاست خارجی واقعا احمقانه مبارزه کردم.»
ترامپ که در جریان مبارزات انتخاباتی خود وعده داده بود بهسرعت به جنگ اوکراین پایان دهد، پس از بازگشت به کاخ سفید، مذاکرات با روسیه را آغاز و با کنار گذاشتن کییف و کشورهای اروپایی از این مذاکرات، آنان را غافلگیر کرد.
ترامپ در جریان کنفرانس خبری با مکرون، این مذاکرات را «خوب» توصیف کرد.
مکرون نیز گفت که پس از گفتوگو با ترامپ، متقاعد شده که یک راهحل ممکن برای پایان دادن به جنگ اوکراین وجود دارد.
رییسجمهوری فرانسه با این حال اضافه کرد که خواهان توافق سریع برای حل مناقشه در اوکراین است، اما «توافق شکننده» را نمیخواهد.
او با بیان اینکه اروپا ۱۳۸ میلیارد یورو کمک مالی به اوکراین ارائه کرده، گفت: «ما یک توافق سریع میخواهیم، اما نه توافقی شکننده.»
در شرایطی که مذاکرات بر سر توافق احتمالی آمریکا و اوکراین بر سر منابع معدنی این کشور ادامه دارد، مکرون ادامه داد که توافق آمریکا بر سر مواد معدنی اوکراین فرصت خوبی برای دیدار ترامپ و زلنسکی خواهد بود.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، چهارشنبه گذشته درخواستهای ایالات متحده برای دریافت ۵۰۰ میلیارد دلار ثروت معدنی از اوکراین بهعنوان بازپرداخت کمکهای زمان جنگ به واشینگتن را رد کرد.
او گفت که کمکهای ایالات متحده به اوکراین نزدیک این مقدار نبوده و آمریکا هیچ تضمین امنیتی مشخصی در این توافقنامه به اوکراین ارائه نداده است.
اظهارات درباره تجارت اروپا و آمریکا
مکرون همچنین درباره مسائل تجاری میان اروپا و آمریکا گفت که خواهان «رقابت منصفانه» طرفین و «سرمایهگذاری بیشتر» در هر دو سوی اقیانوس اطلس است.
رییسجمهوری فرانسه افزود: «تمایل ما این است که رقابت منصفانه و عادلانه بین صنایع ما، و همچنین تجارت روانتر و حتی سرمایهگذاری بیشتر وجود داشته باشد.»
این اظهارات در شرایطی مطرح شده است که اروپاییها نگران پیامدهای اقتصادی وضع تعرفهها از سوی ترامپ هستند.
ترامپ گفت که تعرفههای گمرکی اعمال شده برای کانادا و مکزیک را «در تاریخ مقرر» افزایش خواهد داد.
او تاکید کرد که که آمریکا در آیندهای نزدیک بار دیگر به کشوری با ثروت و نقدینگی بالا تبدیل خواهد شد.
ترامپ گفت: «ما در مورد تعرفهها به موقع عمل میکنیم و به نظر میرسد که این تعرفهها به سرعت پیش میرود. بسیاری از کشورها، نه فقط کانادا و مکزیک، با ما بدرفتاری کردهاند. از ما سوءاستفاده شده است.»
مکرون اولین رهبر اروپایی است که از زمان بازگشت ترامپ به قدرت، به دیدار او رفته است.
کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، هم قرار است اواخر این هفته به دیدار ترامپ برود.
اروپا نگرانیهایی درباره موضعگیری سخت ترامپ نسبت به اوکراین و تمایلش به سمت مسکو دارد.
انتظار میرود مکرون و استارمر تلاش کنند ترامپ را متقاعد سازند که برای توافق آتشبس با ولادیمیر پوتین، رییسجمهور روسیه، عجله نکند، اروپا را در مذاکرات صلح سهیم کند و ارائه تضمینهای نظامی به اوکراین را بررسی کند.
مجمع عمومی سازمان ملل متحد که ۱۹۳ عضو دارد، دوشنبه به پیشنویس دو قطعنامه، یکی ارائه شده از سوی واشینگتن و دیگری ارائه شده از سوی اوکراین و کشورهای اروپایی، به مناسبت سومین سالگرد تهاجم روسیه به اوکراین رای داد.
در مورد قطعنامه پیشنهادی آمریکا، پس از آنکه کشورهای اروپایی موفق شدند پیشنویس این قطعنامه را در جهت حمایت از حاکمیت، استقلال، وحدت و تمامیت ارضی اوکراین اصلاح کنند، ایالات متحده مجبور شد در رایگیری به قطعنامه خود رای ممتنع دهد.
بتسا ماریانا، معاون وزیر خارجه اوکراین پیش از رایگیری این قطعنامه در مجمع عمومی سازمان ملل گفت: «این جنگ هرگز فقط در مورد اوکراین نبوده است. این در مورد حق اساسی هر کشوری برای وجود، انتخاب مسیر خود و زندگی آزاد از تجاوز است.»
رویارویی کشورهای اروپایی و آمریکا در سازمان ملل در شرایطی صورت گرفت که دونالد ترامپ رییسجمهور آمریکا تلاشی را برای پایان دادن به جنگ اوکراین از طریق گفتوگو با روسیه آغاز کرده است.
اما کییف و کشورهای اروپایی نگرانند از روند این گفتوگو کنار گذاشته شوند. همچنانکه در دیدار مقامات آمریکا و روسیه در سهشنبه گذشته در ریاض کنار گذاشته شدند.
تصویب قطعنامه اصلاحشده آمریکا
قطعنامه اصلاح شده ایالات متحده با ۹۳ رای موافق، ۷۳ ایالت ممتنع و هشت رای منفی به تصویب رسید.
روسیه که تلاش داشت با تغییر متن ایالات متحده اشاره به «علل ریشهای» جنگ اوکراین را در این متن بگنجاند، در تلاش خود شکست خورد.
پیش از رایگیری در مورد متن ایالات متحده، دوروتی شی، سرپرست نمایندگی ایالات متحده در سازمان ملل، گفت که تغییرات پیشنهادی اروپا و روسیه در چارچوب جنگ لفظی است تا در پی پایان جنگ باشد.
او گفت که اصلاحات صورت گرفته از تلاش آمریکا برای ایجاد اجماع قاطع اعضای سازمان ملل برای متحد شدن در پشت قطعنامهای که خواستار پایان دادن به این درگیری است، میکاهد.
مجمع عمومی سازمان ملل متحد همچنین پیشنویس قطعنامه اوکراین و کشورهای اروپایی را با ۹۳ رای موافق، ۶۵ رای ممتنع و ۱۸ رای منفی به تصویب رساند.
ایالات متحده، روسیه، کره شمالی و اسرائیل از جمله کشورهایی بودند که به این قطعنامه رای منفی دادند.
واسیلی نبنزیا، سفیر روسیه در سازمان ملل، در مجمع عمومی سازمان ملل گفت: «امروز همکاران آمریکایی ما خودشان دیدند که راه صلح در اوکراین راه آسانی نخواهد بود، و بسیاری تلاش خواهند کرد صلح تا زمانی که ممکن است برقرار نشود. اما این نباید ما را متوقف کند.»
اصل قطعنامه آمریکا چه بود؟
پیشنویس اولیه ایالات متحده سه بند بود؛ شامل عزاداری برای جان باختگان در جریان «درگیری روسیه و اوکراین»، تاکید بر اینکه هدف اصلی سازمان ملل حفظ صلح و امنیت بینالمللی و حل و فصل مسالمتآمیز اختلافات است، درخواست برای پایان سریع درگیری و صلح پایدار.
اما اصلاحات اروپایی به تهاجم تمام عیار روسیه به اوکراین و نیاز به صلح عادلانه، پایدار و همهجانبه مطابق با منشور بنیانگذار سازمان ملل متحد اشاره کرد و حمایت سازمان ملل متحد از حاکمیت، استقلال، وحدت و تمامیت ارضی اوکراین را تایید کرد.
باب رائه سفیر کانادا در سازمان ملل گفت: «جهان خواهان صلح است. اوکراین خواهان صلح است. سوال این است که چه نوع صلحی خواهد بود؟ آیا صلحی مبتنی بر عدالت و بر اساس منشور (سازمان ملل متحد) و اصولی خواهد بود که ما از آن دفاع میکنیم؟ یا صلحی خواهد بود که نتیجه یک تحمیل است؟»
شورای امنیت ۱۵ عضوی نیز قرار است روز دوشنبه در مورد همین متن ایالات متحده رای گیری کند.
قطعنامه شورا برای تصویب حداقل به ۹ رای موافق و بدون وتوی آمریکا، روسیه، چین، بریتانیا یا فرانسه نیاز دارد.
آمریکا قطعنامههای اصلاحشده را وتو میکند
انتظار میرود اعضای اروپایی شورا در مورد همان اصلاحات متن ایالات متحده که در مجمع عمومی ارائه شده بود، رایگیری کنند. یک مقام وزارت امور خارجه گفت که ایالات متحده آماده است هر گونه اصلاحیه پیشنهادی را وتو کند.
این مقام وزارت خارجه به خبرنگاران گفت: «اگر اصلاحیه روسیه در شورای امنیت مطرح شود، ما آن را وتو خواهیم کرد. اگر اصلاحات اروپایی در شورای امنیت مطرح شود، آن را وتو خواهیم کرد.»
او افزود که دولت ترامپ بر شورای امنیت متمرکز شده، نه رای گیری جداگانه در مجمع عمومی سازمان ملل به مناسبت سومین سالگرد تهاجم روسیه به اوکراین.
قطعنامه سه بندی ایالات متحده هیچ اشارهای به تمامیت ارضی اوکراین یا تهاجم روسیه نکرده بود.
به گفته یک منبع دیپلماتیک، چهار کشور اتحادیه اروپا به همراه بریتانیا قصد دارند اصلاحاتی را در متن آمریکا به شورای امنیت سازمان ملل ارائه دهند تا اشاره روشنی به مفهوم متجاوز و حملهکننده داشته باشند و بر تمامیت ارضی اوکراین پافشاری کنند.
قطعنامههای مجمع عمومی غیرالزامآور اما از نظر سیاسی مهم هستند.
فرانسه و بریتانیا قطعنامه آمریکا را وتو میکنند؟
در صورتی که ایالات متحده متن کوتاه خود را عصر دوشنبه به شورای امنیت ارائه کند، مشخص نیست که فرانسه یا بریتانیا، دو عضو اروپایی دارای حق وتو در این شورا به آن را وتو کنند یا نه.
یک منبع دیپلماتیک به خبرگزاری فرانسه گفت، اروپاییهای درگیر در نظر دارند همان نوع اصلاحاتی را ارائه کنند که در مجمع، با ارجاع واضح به تمامیت ارضی اوکراین و صلح «عادلانه» مطابق با منشور سازمان ملل متحد، ارائه کنند.
رای ممتنع اعضای اروپایی حاضر در شورای امنیت شامل پنج کشور فرانسه، اسلوونی، دانمارک، یونان و بریتانیا برای رد قطعنامه کافی نخواهد بود.
فرانسه و بریتانیا در بیش از ۳۰ سال گذشته از حق وتوی خود استفاده نکردهاند، و با توجه به سفر رهبران فرانسه و بریتانیا به آمریکا چنین وتویی دور از انتظار است.
خبرگزاری فرانسه به نقل از تحلیلگران نوشت که مشخص نیست که پاریس و لندن با متنی که با موضع از پیش اعلامشدهشان در مورد اوکراین مطابقت چگونه رفتار خواهند کرد.
