با تداوم بحران ناترازی انرژی، قطع برق به کشاورزی و صنایع داروسازی رسیده و به گفته رییس اتاق بازرگانی تهران، شرکتهای تولید دارو با آسیبهای جدی مواجه شدهاند. خسارتهای جبرانناپذیری نیز به کشاورزان وارد شده است. سازمان هواشناسی پیشبینی کرد گرمای هوا تا روز سهشنبه ادامه یابد.
در حالی که گرمای بیسابقه هوا در بسیاری از مناطق جنوب کشور ادامه دارد، رسانهها از احتمال تعطیلی ادارهها یا دورکاری در استانهای مختلف در روزهای آینده با هدف کاهش مصرف انرژی خبر دادند.
به گفته مصطفی رجبی مشهدی، مدیرعامل شرکت توانیر، با افزایش هر یک درجه دما، مصرف برق کشور حدود هزار و ۸۰۰ مگاوات افزایش مییابد.
او دلیل این افزایش مصرف را استفاده بیشتر از وسایل سرمایشی عنوان کرد.
افزایش بیسابقه دما و هشدارهای زرد و قرمز
بر اساس گزارشهای سازمان هواشناسی، از ۱۵ تیر تا ۱۵ مرداد معمولا دوره بیهنجاری دمایی است و پیشبینیها نشان از افزایش سه تا پنج درجهای دما در این بازه زمانی دارد.
رجبی مشهدی در مصاحبه با خبرگزاری تسنیم گفت در شهرستان اهواز بیش از هفت روز دمای هوا بالاتر از ۵۰ درجه بوده که «طی ۵۰ سال اخیر بیسابقه» است.
سازمان هواشناسی در روز اول تیر برای اهواز که سه روز متوالی دمای بیش از ۵۱ درجه را ثبت کرده بود، هشدار قرمز صادر کرد.
روز سهشنبه ۱۹ تیر با عبور دمای هوا از ۵۳ درجه سانتیگراد در برخی مناطق استان بوشهر، اداره هواشناسی این استان، هشدار سطح زرد صادر کرد.
رکوردهای جدید مصرف برق
سالهاست که با فرا رسیدن تابستان در ایران، دولتها توصیههایی مبنی بر کاهش مصرف برق خانگی برای شهروندان عادی صادر میکنند.
با وجود این، محاسبات نهادهای دولتی نشان میدهند میزان ناترازی انرژی بسیار بیشتر از حداکثر صرفهجویی شهروندان عادی است و بدون سرمایهگذاریهای عظیم ملی نمیتوان این ناترازی را حل کرد.
رجبی مشهدی روز شنبه در مصاحبه با ایسنا میزان ناترازی برق را ۱۰ هزار مگاوات اعلام و دلیل آن را متوازن نبودن تولید و مصرف عنوان کرد.
او گفت این میزان با «جابهجایی ساعت اوج مصرف» در بخشهای مختلف جبران میشود.
رجبی مشهدی روز جمعه رکورد جدید مصرف برق کشور را روزانه ۷۷ هزار و ۵۱۴ مگاوات اعلام کرد و گفت بیش از چهار هزار مگاوات به میزان مصرف برق کشور اضافه شده است.
نیاز به سرمایهگذاری کلان
به گفته رجبی مشهدی، برای پاسخ به این میزان افزایش مصرف، باید «نیروگاههایی با ظرفیت نزدیک به شش هزار مگاوات» احداث شوند و چنین اقدامی نیاز به «دستکم پنج میلیارد دلار سرمایهگذاری سالانه» دارد.
این سرمایهگذاریها شامل مواردی همچون «توسعه ظرفیت نیروگاهی، شبکههای برق و هوشمندسازی شبکه» میشود.
مازیار جمشیدی، مدیر بهرهبرداری و کنترل شبکه برق کشور روز پنجشنبه از رشد هشت درصدی مصرف برق در کشور خبر داد و گفت این میزان «معادل دو برابر مصرف برق استان خراسان رضوی» است.
روز پنجشنبه ۲۱ تیر ادارات ۱۵ استان ایران به دلیل افزایش مصرف انرژی و گرمای هوا تعطیل شد.
چندین سال است ناتوانی حکومت در تامین برق، صدها شهر و روستا را در تابستان در خاموشی فرو میبرد.
امسال نیز اعتراضهای گستردهای به قطع برق صنایع با دستور نهادهای امنیتی شده است.
شهرهای پرمصرف و راهکارهای کاهش مصرف
به گفته جمشیدی تقاضای مصرف برق در شهرهای «خوزستان، تهران، البرز، بوشهر، شیراز و مشهد» بیش از سایر شهرهای کشور است.
او گفت که شهروندان با انجام راهکارهایی مانند «تنظیم دمای کولر گازی در دمای آسایش ۲۴ درجه و بالاتر»، «تنظیم کولر آبی روی دور کند» و «استفاده نکردن از تجهیزات برقی در ساعات اوج مصرف» میتوانند به کاهش مصرف برق در کشور کمک کند.
روز چهارشنبه ۲۰ تیر شرکت توزیع برق تهران در اطلاعیهای اعلام کرد که میزان مصرف برق در کشور به دلیل گرمای هوا افزایش بسیار زیادی پیدا کرده و به مرز هشدار نزدیک شده است.
در صورت تشدید دمای هوا در روزهای آینده همراه با قطع برق و تعطیلی ادارات و صنایع، پیشبینی میشود بسیاری از شهروندان با گرمازدگی مواجه شده و سلامتشان به خطر بیفتد.
این راکت که در صنعت فضایی جهان نقشی ویژه داشته است، اولین شکست خود را در بیش از هفت سال فعالیت تجربه کرد و زمینگیر شد.
شامگاه پنجشنبه فالکون-۹ با محمولهای از ۲۰ ماهواره استارلینک، از پایگاه نیروی فضایی وندنبرگ در کالیفرنیا پرتاب شد اما حدود یک ساعت بعد، احتراق مرحله دوم راکت انجام نشد.
ماهوارههای استارلینک آزاد شدند اما بهجای مدار پایدار و بلندمدت، در مداری بسیار نزدیک به زمین قرار گرفتند که این در نهایت باعث میشود به زودی وارد جو زمین شوند و بسوزند.
ایلان ماسک، مدیرعامل اسپیسایکس روز جمعه در رسانه اجتماعی ایکس نوشت که تلاش برای روشن کردن دوباره موتور «به دلیلی که هنوز نامشخص است» منجر به انفجار غیرمترقبه آن شد.
اداره هوانوردی فدرال ایالات متحده در پی این اتفاق اعلام کرد تا زمانی که اسپیسایکس علت نقص و شکست را بررسی و رفع نکند و تاییدیه این اداره را نگیرد، راکت فالکون-۹ متوقف و زمینگیر خواهد ماند.
بسته به پیچیدگی مشکل و برنامه اسپیسایکس برای رفع آن، چنین فرآیندی ممکن است از چندین هفته تا چند ماه طول بکشد.
فالکون-۹ تنها راکت آمریکایی است که میتواند خدمه ناسا را به ایستگاه فضایی بینالمللی بفرستد.
ناسا ماموریت فضانوردی بعدی خود را در ماه آگوست با استفاده از کپسولی از اسپیسایکس برنامهریزی کرده بود که روی این راکت قرار میگیرد.
ماموریت ناموفق فعالترین موشک جهان در شامگاه ۲۱ تیر، به رشته موفقیتهای بیش از ۳۰۰ ماموریت پیدرپی اسپیسایکس پایان داد.
در این مدت مجموعه تحت نظر ماسک توانسته بود بر صنعت پرتاب فضایی مسلط شود.
بسیاری از کشورها و شرکتهای فضایی برای ارسال ماهوارهها و فضانوردان خود به فضا، به شرکت خصوصی اسپیسایکس متکی هستند که ارزش آن حدود ۲۰۰ میلیارد دلار است.
ماسک اعلام کرد که اسپیسایکس در حال بهروزرسانی نرمافزار ماهوارههای استارلینک و افزایش قدرت موتورهای پیشران داخلی ماهوارههاست تا از ورود دوباره آنها به جو زمین و سوختنشان جلوگیری کند.
او گفت برخلاف قسمتی از سریال علمی-تخیلی Star Trek، احتمالا این ایده کار نخواهد کرد اما به امتحان کردنش میارزد.
اسپیسایکس شامگاه جمعه در ایکس نوشت که این ماهوارهها «هیچ تهدیدی برای عموم مردم ندارند».
این شرکت تخمینی از زمان ورود ماهوارهها به جو زمین که به شکل خطوط نوری در سراسر آسمان ظاهر خواهد شد، نداده است.
ماسک این اتفاق را شبیه تماشای ستارههایی در حال سوختن دانست.
اسپیسایکس اعلام کرد ارتفاع این ماهوارهها به حدی کم است که گرانش زمین با هر مدار آنها را پنج کیلومتر به جو نزدیکتر میکند و این، تاییدی بر نابودی کاملشان هنگام ورود به جو زمین است.
ناسا روز جمعه در بیانیهای اعلام کرد تمام ماموریتهای فالکون-۹ اسپیسایکس را رصد میکند.
یک سخنگوی آژانس فضایی آمریکا گفت اسپیسایکس اطلاعات لازم را ارائه داده و ناسا در فرآیند بررسی و تحقیقات برای شناسایی مشکل و راهحلهای آن حاضر است.
اسپیسایکس اعلام کرد شکست مرحله دوم ماموریت اخیر بعد از آن رخ داد که مهندسان، نشت اکسیژن مایع را بهعنوان یکی از سوختهای استفاده شده در راکت شناسایی کردند.
این حادثه در سیصد و پنجاه و چهارمین ماموریت فالکون-۹ رخ داد و نخستین شکست از زمان انفجار سکوی پرتاب آن در سال ۲۰۱۶ بود که منجر به از دست رفتن موشک و محموله ماهواره ارتباطی آن شد.
این شکست احتمالا باعث میشود اسپیسایکس نتواند با سرعت بیشتری نسبت به قبل، پرتابهای فالکون-۹ را انجام دهد.
در سال گذشته میلادی این موشک ماهوارهبر ۹۶ بار پرتاب شد که بیشتر از کل تعداد پرتابهای سالانه هر کشور دیگری بود.
به عنوان مثال، چین که رقیب فضایی آمریکاست، در سال ۲۰۲۳ با استفاده از راکتهای مختلف تنها ۶۷ ماموریت انجام داد.
اسپیسایکس از سال ۲۰۱۸ تاکنون حدود هفت هزار ماهواره استارلینک با طرحهای مختلف را برای شبکه اینترنت پهنای باند جهانی خود به فضا پرتاب کرده است.
تحلیلگران معتقدند ارزش ماهوارههایی که در ماموریت شکستخورده شامگاه پنجشنبه بودند، دستکم ۱۰ میلیون دلار است.