تغییر شرایط استفاده از کالابرگ الکترونیک؛ وزیر کار: از کالابرگ استقبال نشد

بر اساس اعلام رییس اتحادیه گوشت گوسفندی، با توجه به تهاجم نظامی روسیه به اوکراین و جنگ پیش آمده، تامین نهاده‌ها از اوکراین مشکل شده است: «نهاده کم وارد می‌شود و در دو سال گذشته هم خشکسالی بر وضعیت دامداران تاثیر گذاشته است.»

ملکی حل مساله گوشت را به تصمیم دولت‌مردان وابسته دانست.

به گفته او، گوشت گوسفندی از آسیای میانه، روسیه و ارمنستان وارد می‌شود اما بازرگانان به تازگی موافقت کرده‌‌اند که احتمالا گوشت گوساله از برزیل وارد کنند.

بر اساس اعلام مرکز آمار ایران متوسط قیمت هر کیلوگرم گوشت گوسفندی در تیر ماه ۱۴۰۲ نسبت به ماه مشابه سال گذشته حدود ۱۱۶ درصد رشد کرده است.

قیمت گوشت گاو یا گوساله نیز در این مدت بیش از ۹۴ درصد افزایش یافته است.

کاخ سفید روز جمعه ۲۱ مرداد تاکید کرد ایران با پول‌هایی که در ازای تبادل زندانیان آزاد می‌شوند، تنها می‌تواند اقدام‌های محدودی انجام دهد.

جان کربی، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید به خبرنگاران گفت که آمریکا چگونگی هزینه‌کرد پول‌های آزاد شده ایران را «کاملا» زیر نظر دارد. این دارایی شامل شش میلیارد دلار است و در کره جنوبی نگهداری می‌شود.

او گفت این پول‌ها تنها می‌توانند برای خرید غذا، دارو و آن دسته از تجهیزات پزشکی هزینه شوند که استفاده دوگانه نظامی نداشته باشند.

به گفته کربی همچنین این پول‌ها در روندی منطبق با استانداردهای دقیق و زیر نظر وزارت خزانه‌داری آمریکا هزینه می‌شوند.

جمهوری اسلامی ایران اما واکنش متفاوتی به خبر قرارداد آزادی زندانیان نشان داد.

وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی در بیانیه‌ای اعلام کرد تهران درباره نحوه استفاده از وجوه آزاد شده تصمیم‌گیری می‌کند و این منابع مالی با صلاحدید مقام‌های حکومتی به منظور رفع نیازهای مختلف کشور هزینه خواهند شد.

کنترل وجوه آزاد شده

روزنامه اینترنتی فراز روز شنبه ۲۱ مرداد در گزارشی نوشت حدود شش میلیارد دلار پول بلوکه شده ایران در کره جنوبی قرار است به حساب‌هایی در بانک‌های تجاری قطر منتقل شوند.

روندی که آن‌قدر هم ساده و مستقیم نیست!

بر اساس این گزارش، چون نگهداری دلار برای ایران ممنوع است، ابتدا این وجوه باید به سوئیس رفته و به یورو تبدیل شوند. در ادامه، به دلیل تحریم بانک‌های ایرانی، این وجوه به حساب‌های ایرانی در بانک‌های قطری منتقل می‌شوند.

اما نسخه ایرانی این معامله بحث‌برانگیزتر است زیرا به گفته روزنامه اینترنتی فراز، پس از واریز این مبالغ یورویی به حساب‌های ایران، بانک مرکزی جمهوری اسلامی «کنترلی ۱۰۰ درصدی، کامل و مستقیم» بر نحوه تخصیص این وجوه برای «خرید کالاهای اساسی، دارو و اقلام دیگر» خواهد داشت.

چنانچه ایران محدودیت برنامه هسته‌ای خود را برای آزادسازی دارایی‌هایش پذیرفته باشد، می‌توان انتظار داشت که تهران هر گونه کنترلی از سوی آمریکا بر وجوه آزاد شده‌اش را برای افکار عمومی داخل ایران «انکار کند».

با این حال فرمول جان کربی مبنی بر اینکه آمریکا «نظارتی کامل» بر هزینه‌کرد این دلارهای آزاد شده از سوی ایران دارد نیز مبهم است.

در اینجا مشخص می‌شود چرا وجوه واریز شده به حساب‌های ایرانی در قطر به یورو خواهد بود: چون واشینگتن می‌تواند معاملات بین‌المللی دلاری را کنترل کند و از تمام جزییات مربوط به حواله‌های بانکی از جمله «گیرندگان آن» آگاه شود اما در مورد یورو، آمریکا باید عمدتا به اطلاعاتی تکیه کند که از سوی بانک‌های قطری به او داده می‌شود.

از سوی دیگر، بر اساس گزارش فراز، امکان پرداخت ارز به بازرگانان و ارسال حواله برای تامین این اقلام وجود خواهد داشت. این در حالی است که اکثر این بازرگانان به دولت و سپاه پاسداران وابسته هستند و آمریکا نمی‌تواند اطلاعات کاملی درباره شرکت‌های تحریم‌شده‌ داشته باشد که از فرایند انتقال وجوه بلوکه‌ نشده به یورو، بهره می‌برند.

دولت جو بایدن نیز تاکنون درباره گستره این توافق و میزانی از این وجوه آزاد شده که می‌تواند مورد استفاده نامناسب قرار بگیرد، اطلاعاتی منتشر نکرده است.

آیا توافقی برای محدود کردن فعالیت‌های هسته‌ای ایران وجود دارد؟

ایرنا، خبرگزاری دولت جمهوری اسلامی، روز جمعه مدعی شد توافق با آمریکا در واقع برنامه «نفت در برابر غذا» نیست؛ یعنی چیزی شبیه به طرحی که در سال ۱۹۹۵ به عراق تحمیل شد.

بر اساس آن طرح، عراق که پس از حمله به کویت از سوی سازمان ملل متحد تحریم شده بود، اختیار فروش محصولات نفتی خود را به شورای امنیت واگذار کرد و تنها مجاز بود در ازای درآمد فروش نفت خود، کالاهای اولیه مانند مواد غذایی و دارو بخرد.

ایرنا در ادامه به خود بالیده است که آمریکایی‌ها در دوره ریاست‌ جمهوری حسن روحانی پیشنهاد آزاد شدن یک یا دو میلیارد دلار از پول‌های بلوکه شده ایران را در ازای عدم غنی‌سازی ۲۰ درصدی می‌دادند اما اکنون «تمام سرمایه‌های بلوکه شده» را در قبال تبادل زندانیان آزاد می‌کنند.

خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران هم روز شنبه در گزارشی به نقل از یک مقام ایرانی که نامش را فاش نکرده، نوشت فعالیت‌های هسته‌ای جمهوری اسلامی «بدون وقفه و بر اساس برنامه‌های قبلی سازمان انرژی اتمی و منطبق بر قانون اقدام راهبردی (برجام)» در همه حوزه‌ها در جریان است.

فارس همچنین مدعی شد سازمان انرژی اتمی فعالیت‌های خود را بر اساس قانون اقدام راهبردی و در چارچوب‌ پادمان و ان‌‌پی‌‌تی انجام می‌دهد و به این قوانین پای‌بند است.

روز جمعه، وال‌استریت ژورنال به نقل از منابع آگاه خبر داد که ایران سرعت انباشت اورانیوم غنی‌شده با درجه تسلیحات را به میزان قابل توجهی کاهش داده و مقداری از ذخایر خود را رقیق کرده است.

جان کربی نیز در همین زمینه گفت نمی‌تواند این گزارش را تایید کند اما تاکید کرد: «هر قدمی که ایران ممکن است برای کاهش سرعت غنی‌سازی بردارد قطعا مورد استقبال قرار می‌گیرد.»

او در ادامه اضافه کرد که آمریکا اکنون در حال مذاکره فعال درباره برنامه هسته‌ای ایران نیست اما مطمئنا از نوع گام‌ها «اگر درست باشند»، استقبال می‌شود.

در حالی که در آمریکا مخالفت قابل توجهی علیه آزادسازی دلارهای بلوکه‌شده ایران شکل گرفته، یک منبع اسرائیلی که نخواست نامش فاش شود در گفت‌وگو با خبرنگار ایران‌اینترنشنال در اسرائیل فاش کرد توافق بین آمریکا و جمهوری اسلامی نه صرفا یک «تفاهم» بلکه یک «توافق کامل» است.

او تاکید کرد این توافق، پیامدهای مهمی به همراه دارد و نشان از تغییری فراتر از تعامل دیپلماتیک متعارف بین کشورهاست.

به گفته این منبع آگاه، دولت اسرائیل نگران گسترش این توافق است؛ مانند بسیاری دیگر از منتقدان دولت آمریکا که معتقدند این توافق، جمهوری اسلامی را در استفاده از سیاست گروگان‌گیری جسورتر می‌کند.

بر اساس گزارش‌های رسیده به ایران‌اینترنشنال، در برخی از دانشگاه‌ها از جمله دانشگاه هنر، حراست دانشگاه کنترل کارگاه‌ها را در اختیار داشته و ساعت فعالیت دانشجویان هنر را خودسرانه تعیین می‌کنند.

به گفته دانشجویان، اگر دانشجویی بخواهد برای ساعات بیشتری در کارگاه بماند تا کار خود را آماده کند، حراست «اجازه نمی‌دهد».

پیگیری‌ها در این زمینه از جمله از سوی استادان همراه دانشجویان در کارگاه، تاکنون بی‌نتیجه بوده است.

در همین حال دانشجویان می‌گویند قطع برق در خوابگاه‌ها و آزمایشگاه‌ها شرایط را دشوار کرده اما روسا و مسوولان دانشگاه، پاسخگوی این مشکلات نیستند.

هم‌زمان، شوراهای صنفی دانشجویان کشور روز ۲۱ مرداد خبر داد که دست‌کم ۲۰۰ نفر از دانشجویان دختر دانشگاه بوعلی همدان «بدون اخطار قبلی» از خوابگاه محروم شده‌اند.

بر اساس این گزارش، دانشجویان پس از مراجعه به سامانه برای رزرو خوابگاه متوجه این مساله شده‌اند و اعتراض کرده‌اند.

مسوولان امور خوابگاه اما در پاسخ گفته‌اند این محرومیت‌ها به‌دلیل «گزارش حراست مبنی بر عدم رعایت قوانین پوشش و استعمال سیگار» بوده که بیشتر شامل حال دانشجویان دختر شده است.

به گفته برخی دانشجویان دختر، مسوولان خوابگاه از آنان خواسته‌اند برای رفع این محرومیت، «تعهدنامه» امضا کنند.

بر اساس گزارش شوراهای صنفی دانشجویان کشور، حراست «بدون ارائه شواهد و تنها با ابلاغ غرض‌ورزانه اسامی دانشجویان» این گزارش‌ها را داده ‌است.

این تشکل صنفی یادآور شد که بر اساس قوانین و آیین‌نامه‌های دانشگاهی، هیچ نهادی از جمله حراست نمی‌تواند بدون احضاریه رسمی و تشکیل پرونده و در نهایت صدور حکم‌ انضباطی، دانشجویی را از خوابگاه یا هر نوع امکانات و حقوق دانشجویی‌ منع کند.

بر همین اساس محرومیت دانشجویان و اخذ تعهدنامه به این شکل «تخلف آشکار حراست و معاونت دانشجویی» محسوب می‌شود.

علاوه بر این ماجرا، نهادهای امنیتی در روزهای گذشته شماری از دانشجویان دانشگاه‌های مختلف از جمله دانشگاه تربیت مدرس را احضار کرده‌اند.

شوراهای صنفی دانشجویان کشور از احضار دست‌کم ۱۲ دانشجوی دانشگاه تربیت مدرس به وزارت اطلاعات خبر داد و اعلام کرد در آستانه سالگرد اعتراضات و بازگشایی دانشگاه‌ها، فشارهای امنیتی بر دانشجویان افزایش یافته است.

این تشکل صنفی نوشت در روزهای گذشته نهاد‌های امنیتی از طریق «شماره ناشناس» با برخی دانشجویان دانشگاه تربیت‌ مدرس تماس گرفته و از آنان خواسته‌اند برای دادن «تعهد کتبی» به وزارت اطلاعات بروند.

بر اساس این گزارش، این احضار‌ها اغلب «بدون ذکر نام نهاد امنیتی تماس گیرنده» بوده و دلیل احضار دانشجو هم بیان نشده است.

همچنین در برخی موارد پس از آنکه تماس‌ها از سوی خود دانشجو بی‌پاسخ مانده، با خانواده او تماس گرفته‌ شده است.

شوراهای صنفی دانشجویان کشور یادآور شد این احضارها در پی فرا رسیدن سالگرد قتل ژینا (مهسا) امینی و «هراس سیستم سرکوب از اعتراضات دانشجویی و با انگیزه ایجاد رعب و وحشت در میان دانشجویان» است.

بنا بر این گزارش، سال گذشته هم نهادهای امنیتی بارها «به این حربه متوسل شدند» و دانشجویان بسیاری را احضار، تهدید و در نهایت مجبور به «امضای تعهدنامه‌ای مبنی بر عدم شرکت در اعتراضات» کردند.

نگرانی از آغاز دوباره اعتراض‌ها در دانشگاه‌ها پیش‌ از این از سوی برخی مقام‌های حکومتی نیز به صورت علنی بیان شده است.

مصطفی رستمی،‌ رییس نهاد نمایندگی علی خامنه‌ای در دانشگاه‌ها روز ۳۰ تیر در جمع «اساتید دانشگاهی بسیجی» گفت: «دشمن منصرف نشده و اعلام کرده‌اند دانشگاه اولین جایی است که باید اغتشاشات جدید راه‌اندازی شود.»

نگرانی از شرایط دانشگاه‌ها به‌عنوان یکی از نقاط کانونی اعتراضات در سالگرد خیزش انقلابی علیه جمهوری اسلامی در حالی‌ است که حکومت از سال گذشته فشار خود و زمینه‌سازی برای سرکوب دانشگاه‌ها را بیشتر کرده و موجی از تعلیق و اخراج دانشجویان و استادان معترض به راه انداخته است.

گروهی از زنان روز ۲۱ مرداد مقابل ساختمان اداره‌کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان آذربایجان‌ شرقی در تبریز تجمع کردند.

معترضان در این تجمع شعارهایی چون «دریاچه ارومیه تشنه است» و «سدها را بشکنید، دریاچه ارومیه را پُر کنید» سر دادند.

خالد پیرزاده، زندانی سیاسی سابق هم روز شنبه با انتشار ویدیویی از خود در کنار دریاچه ارومیه که اکنون خشک شده و تنها توده‌هایی از نمک بر بستر آن باقی مانده، گفت: «این میراث جمهوری اسلامی برای آیندگان است؛ برهوت، بیابان، کویر نمک.»

او با اشاره به تصویر پشت سر خود تاکید کرد که: اینجا دریاچه ارومیه است؛ یا بهتر است بگویم «بود».

پیرزاده خشک شدن دریاچه ارومیه را «دستاورد یک نظام فرسوده و نالایق» خواند و گفت: «این سرنوشت مشترک سایر منابع طبیعی ایران عزیزمان هم هست؛ رود کارون، زاینده‌رود، تالاب هامون، تالاب گاوخونی، میانکاله، هورالعظیم و ...»

این فعال سیاسی مشروطه‌خواه ادامه داد: «ایران برای همه ما ایرانیان است؛ فارغ از هر قومیت، زبان و گرایش دینی. ما همه یک ملت هستیم. من از استان خوزستان آمده‌ام و قلبم برای دریاچه ارومیه می‌تپد، ایران وطن من است و قلبم برای جای‌جای این میهن می‌تپد. دیگر وقت خوابیدن نیست. بیدار شوید مردم.»

اعتراض‌ها به خشک شدن دریاچه ارومیه و نگرانی درباره تبعات آن مانند طوفان‌های نمکی در شرایطی است که مقام‌های جمهوری اسلامی این اتفاق را «امری عادی» در جهان خوانده و در مورد احیای دریاچه به امیدواری برای «بارش باران در پاییز» بسنده کردند.

علی سلاجقه، رییس سازمان محیط زیست، روز پنج‌شنبه با اشاره به وضعیت دریاچه ارومیه اظهار امیدواری کرد در پاییز با «بارش خوب» وضعیت دریاچه ارومیه تغییر کند: «البته مدیریت آب‌های بارشی و موجود، یکی از اولویت‌های حوضه آبریز دریاچه ارومیه است.»

رمضان شریف، سخنگوی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی هم یک روز قبل از آن نگرانی عمومی درباره خشک شدن دریاچه ارومیه را «جریان‌سازی» و «سوژه‌ای برای شکستن اقتدار جمهوری اسلامی و زیر سوال بردن توانمندی مسوولان کشور» توصیف کرد.

او با ادعای اینکه «در ۸٠۰ سال گذشته در دنیا چندین دریاچه مثل دریاچه ارومیه خشک شدند و تغییرات اقلیمی خاص ایران نیست»، این بحران زیست‌محیطی را اتفاقی عادی خواند.

روز پنج‌شنبه ۱۲ مرداد تصویری جدید از این دریاچه منتشر شد که حاکی از گسترده‌تر شدن شوره‌زار و خشک شدن تمامی بخش‌های آبی آن (به تقریب) بود.

خبرآنلاین هم روز ۱۳ مرداد در گزارشی نوشت با اینکه نگرانی‌های عمومی درباره وضعیت بحرانی دریاچه ارومیه شدت گرفته است اما طی هفت ماه اخیر جز «چند واکنش جزیی و جلسه»، حرکتی از سوی مسوولان استان آذربایجان‌ غربی برای «رسیدگی به وضعیت اسفناک نگین آبی آذربایجان» انجام نگرفته است.

این وب‌سایت خبری دی ماه سال گذشته گزارشی از «حذف ارائه آمار وضعیت دریاچه ارومیه از دستگاه‌های دولتی» منتشر کرد و درباره وضعیت بحرانی آن هشدار داد.

سلمان ذاکر، نماینده ارومیه در مجلس هم هفته گذشته هشدار داد با خشک شدن دریاچه ارومیه حیات قریب به پنج میلیون نفر «به خطر افتاده و دچار بیماری‌های تنفسی می‌شوند.»

او در ادامه تصریح کرد که تبعات خشکی این دریاچه نه تنها شهرها و استان‌های همجوار با آن را درگیر می‌کند، بلکه کشورهای همسایه را نیز تحت تاثیر قرار می‌دهد.

روزنامه اعتماد اواخر تیر ماه امسال نتایج گزارش «طرح تحقیقاتی دریاچه ارومیه با همکاری مرکز سنجش از دور دانشگاه صنعتی شریف» را منتشر کرد که نشان می‌داد تراز و حجم دریاچه به کمترین اعداد در ۶۰ سال گذشته رسیده است؛ یعنی حتی پایین‌تر از روزهایی که عملا اعلام شده ‌بود این دریاچه در حال مرگ است.

کاهش ۰/۹۷ میلیارد متر مکعبی حجم آب دریاچه ارومیه در یک‌ سال گذشته و کاهش چشم‌گیر تراز آب که اکنون از سوی مسوولان هم تایید شده، به گفته اعتماد باعث شده است «خبر بحران و فاجعه در راه» به بدنه دولت هم برسد.

انتشار این اخبار هشدار دهنده در حالی‌ است که در رویه‌ای تازه، مسوولان ستاد احیای دریاچه و همچنین وزارت نیرو، دیگر اطلاعات و آمار مرتبط با دریاچه را منتشر نمی‌کنند یا اینکه روند انتشار اطلاعات مداوم و پیوسته نیست.

مجتبی ذوالجودی، معاون محیط‌ زیست دریایی و تالاب‌های سازمان حفاظت محیط‌ زیست اوایل مرداد به خبرگزاری ایلنا گفته بود تبخیر سطحی دریاچه از خرداد ماه و با گرم شدن هوا شدت گرفته است.

او پیش‌بینی کرده بود با ادامه این روند، تراز دریاچه ارومیه در ماه‌های آتی کاهش یابد.

عیسی کلانتری، رییس پیشین سازمان محیط زیست که در دولت دوازدهم ریاست ستاد احیای دریاچه ارومیه را هم بر عهده داشت نیز یک ماه پیش در این زمینه به روزنامه اعتماد گفته بود: «اگر این روند خشک‌ شدن دریاچه ادامه پیدا کند، در شهریور تنها باتلاقی بر جای دریاچه به جای خواهد ماند.»

به گفته او، خالی از سکنه‌ شدن کلان‌شهر تبریز و ده‌ها شهر و روستای اطراف این دریاچه، تنها بخشی از نتایج این بحران زیست‌محیطی است.

دریاچه ارومیه اما تنها بخش از محیط‌ زیست ایران نیست که با بحران خشکسالی و سوءمدیریت دست و پنجه نرم می‌کند و بسیاری از تالاب‌ها در ایران از جمله تالاب گاوخونی، به پایان عمر خود نزدیک شده‌اند.

همتی در واکنش خود این سوال را مطرح کرد: «الان باید خوشحال باشیم که با مجوز آمریکا از منابع خود برای غذا و دارو استفاده خواهیم کرد؟ ‏این نوعی خنثی‌سازی تحریم‌هاست؟»

رییس کل اسبق بانک مرکزی در توییت خود با اشاره تلویحی به منتفع نشدن ایران از بابت تحریم‌ها، نوشت: «طی دو سال، هر دو ماه، از شش میلیارد و جمعا از ۷۲ میلیارد دلار درآمد نفتی محروم شده‌ایم.»

از سوی دیگر اما به گفته او در پنج سال گذشته از میزان ارزش منابع بلوکه شده ایران نزد بانک‌های کره‌جنوبی حدود ۱۵ درصد، معادل یک میلیارد دلار از دست رفته است.

بررسی‌های ایران‌اینترنشنال نشان می‌دهند ارزش وون کره‌جنوبی در برابر دلار آمریکا در پنج سال گذشته ۱۴/۶ درصد کاهش یافته است.

از آنجا که پول‌های صادرات نفت و فرآورده‌های نفتی ایران به کره‌‌جنوبی طی این سال‌ها به پول ملی این کشور نگاه‌داری می‌شده، این کاهش ارزش برابری وون در برابر دلار ارزش این منابع را نیز تحت تاثیر قرار داده است.

علاوه بر این موارد، هم‌زمان با انتشار خبر آغاز انتقال دارایی‌های بلوکه شده ایران در کره‌جنوبی به حساب‌هایی در کشور قطر، نرخ دلار در بازار آزاد کاهش یافت و شاخص‌ بورس تهران افت کرد.

قیمت دلار در بازار آزاد تهران ظهر شنبه ۲۱ مرداد با حدود یک هزار تومان کاهش نسبت به آخرین روز کاری هفته گذشته، در محدوده ۴۸ هزار و ۶۰۰ تا ۴۸ هزار و ۶۵۰ تومان داد و ستد می‌شد.

شاخص کل بورس تهران نیز با افت بیش از ۴۷ هزار واحدی، معادل ۲.۳ درصد از ارزش خود را از دست داد و یک بار دیگر به سطحی پایین‌تر از دو میلیون واحد سقوط کرد.