چین برای اولین بار آژانس را در زمینه پیمان اوکوس متهم کرد

محسن نذیری اصل، نماینده ایران در آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، گفت که پیوستن اتحادیه اروپا به این بیانیه سیگنال خوبی از طرف این اتحادیه برای زنده نگه داشتن یا پیگیری موضوع برجام نیست.

روز چهارشنبه ۲۳ شهریور در نشست شورای حکام، ۵۶ کشور از بیانیه آمریکا و سه کشور اروپایی در مورد برنامه اتمی ایران حمایت کردند.

روز سه‌شنبه در نشست شورای حکام نمایندگی‌های آمریکا و اتحادیه اروپا، در بیانیه‌هایی از اقدامات تحریک‌آمیز ایران در شرایطی که تلاش‌های بین‌المللی برای احیای برجام ادامه دارد، عمیقا ابراز نگرانی کردند.

توافق بازگشت به برجام پس از درخواست ایران برای بسته شدن پرونده سایت‌های مشکوک بار دیگر در بلاتکلیفی قرار گرفته است اما جمهوری اسلامی همچنان در این مورد پافشاری می‌کند.

با وجود این، ناصر کنعانی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، در مصاحبه با خبرگزاری ایسنا اظهارنظرها درباره کم‌رنگ شدن احتمال احیای برجام را رد کرد و گفت: «مانع جدی به عنوان مسائل پادمانی در روند توافق برجام یا به عبارت دیگر احیای توافق وجود ندارد.»

او تاکید کرد پرونده سه سایت مشکوک ایران «ابعاد غیر‌فنی دارد و ناشی از پرونده‌سازی سیاسی است.»

شورای حکام روز ۱۶ خرداد ماه قطعنامه پیشنهادی سه کشور اروپایی و آمریکا مبنی بر لزوم پاسخگویی فوری ایران به سوالات آژانس بین‌المللی انرژی اتمی درباره سه سایت مشکوک را با اکثریت قاطع تصویب کرد.

بنا بر گزارش‌ها، این سه سایت مشکوک شامل تورقوزآباد، ورامین و مریوان هستند و آژانس چندین بار اعلام کرده است جمهوری اسلامی پاسخ شفافی به سوالات این نهاد درباره این مکان‌ها نداده است.

سخنگوی وزارت امور خارجه در مصاحبه خود همچنین گفت که جمهوری اسلامی در پاسخ خود به پیش‌نویس تهیه شده از سوی هماهنگ کننده مذاکرات احیای برجام، بر درخواست «ضمانت اجرای توافق» تاکید کرده است.

او گفت که دولت آمریکا باید ضمانت کند «مانند دوره قبل غیرمسوولانه، غیرقانونی و یک‌جانبه از توافق خارج نخواهد شد.»

یک روز پیش از این سخنان اما جوزپ بورل، مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، هشدار داد مذاکرات احیای برجام در بن‌بست قرار گرفته و انتظار نمی‌رود در روزهای آینده پیشرفتی حاصل شود.

بورل خاطرنشان کرد که پیش‌تر در مذاکرات دیدگاه‌ها در حال نزدیک شدن به هم بود اما پس از تابستان دیدگاه‌ها در حال فاصله گرفتن از هم هستند.

دبیر شورای امنیت ملی ارمنستان خاطرنشان کرد این توافق آتش‌بس که با کمک «جامعه بین‌المللی» صورت گرفته، از ساعت‌های پایانی چهارشنبه به وقت محلی به اجرا درآمده است.

وزارت دفاع ارمنستان پیش‌تر از توقف تیراندازی‌ها در مناطق مرزی خبر داده بود.

با این حال، مقام‌های جمهوری آذربایجان درباره این آتش‌بس اظهارنظری نکرده‌اند.

پیش‌تر، نیکول پاشینیان، نخست‌وزیر ارمنستان، به پارلمان این کشور گفته بود که در درگیری‌های این هفته، ۱۰۵ سرباز ارمنستانی کشته شده‌اند.

از سوی دیگر، دولت آذربایجان تعداد نیروهای کشته‌ شده خود در درگیری‌های اخیر را ۵۰ نفر اعلام کرده است.

در همین حال، گریگوری کاراسین، از نمایندگان ارشد پارلمان روسیه، به خبرگزاری ریانووستی گفت پس از تماس نخست‌وزیر ارمنستان با ولادیمیر پوتین و میانجیگری روسیه، این آتش‌بس به اجرا درآمده است.

ارمنستان و آذربایجان به مدت چند دهه است که بر سر منطقه ناگورنو قره‌باغ با هم اختلاف دارند. در پایان دوران شوروی سابق و در اوایل دهه ۹۰ میلادی، نیروهای ارمنستان بخش‌های زیادی از این منطقه را تحت کنترل خود درآوردند.

در سال ۲۰۲۰ نیز جمهوری آذربایجان در جنگی که شش هفته طول کشید و در آن صدها نفر کشته شدند، بخش زیادی از این منطقه را تحت کنترل دوباره درآورد.

هم‌زمان، اف‌بی‌آی با انتشار تصاویر سه عامل سایبری جمهوری‌اسلامی به نام‌های «منصور احمدی، احمد خطیبی عقدا و امیرحسین نیک‌آیین» اعلام کرد که در ازای ارائه اطلاعات درباره آنها تا سقف ۱۰ میلیون دلار پاداش ارائه خواهد داد. اف‌بی‌آی نوشت این افراد برای تهدید و باج‌گیری از شبکه‌های آمریکا و افراد بی گناه پشت کامپیوتر خود پنهان شده‌اند.

خطیبی عقدا همان فردی است که در حمله هکری به یک پناهگاه مقابله با خشونت خانگی در ماه دسامبر ۲۰۲۱ درخواست یک بیت‌کوین کرده بود ، که در آن زمان ارزشی بالغ بر ۱۳۰۰۰ دلار داشت، و پس از دریافت بیت‌کوین فایل‌هایشان را آزاد کرد.

اما حمله سایبری این گروه به یک بیمارستان کودکان در ماه ژوئن ۲۰۲۱ ناکام ماند چرا که پس از دسترسی به شبکه کامپیوتری بیمارستان، مدیران متوجه شدند و جلوی آن را گرفتند.

حمله‌های این گروه همچنین شامل هک دو شرکت برق، در ایالات می‌سی‌سی‌پی و ایندیانا، و دو شرکت دیگر، که در حوزه ساخت‌و‌ساز و مسکن در ایالت واشینگتن فعالیت می‌کردند، می‌شود. آنها همچنین صدها حمله دیگر در بریتانیا، اسرائیل و روسیه انجام داده‌اند و با درخواست بیت‌کوین باج‌خواهی کرده اند.

متیو جی. اولسن، دستیار دادستان کل بخش امنیت ملی وزارت دادگستری آمریکا به نیوویرک تایمز گفت جمهوری‌اسلامی برای مجرمان سایبری «پناهگاه امنی» ایجاد کرده تا در آن بتوانند به راحتی از قربانیانشان اخاذی کنند.

در نتیجه، وزارت دادگستری روز چهارشنبه اعلام کرد که این سه ایرانی را متهم می‌داند و وزارت خزانه‌داری آنها را تحریم کرد.

باب منندز، سناتور دموکرات، با استقبال از تحریم‌های وزارت خزانه‌داری آمریکا علیه عوامل مرتبط با سپاه پاسداران در حمله سایبری به زیرساخت‌های آلبانی، خواستار توقف استفاده از فضای مجازی به عنوان سلاح شد.

کریستوفر ری، رییس اف‌بی‌آی، نیز از صدور کیفرخواست برای این سه ایرانی خبر داد و گفت فعالیت‌ این افراد شامل هک، سرقت سایبری و اخاذی بوده است.

پس از حمله سایبری به زیرساخت‌‌های آلبانی، این کشور روابط سیاسی‌اش را با جمهوری اسلامی قطع کرد و آمریکا هم وزارت اطلاعات، و اسماعیل خطیب، وزیر این وزارتخانه را تحریم کرد.

این شکایت جمهوری اسلامی و سپاه پاسداران را به کشتار عامدانه غیر نظامیان و ارتکاب جنایت جنگی و جنایت علیه بشریت متهم کرده است.

در این شکایت علاوه بر ارائه شواهد مختلف در ارتباط با این پرونده، شواهدی را درباره اقدامات سپاه پاسداران پیش و پس از سرنگون کردن این هواپیمای مسافربری ارائه شده است.

پرواز پی‌اس-۷۵۲ هواپیمایی اوکراین اینترنشنال، بامداد چهارشنبه ۱۸ دی ماه سال ۹۸ دقایقی پس از پرواز هدف موشک‌های سپاه پاسداران قرار گرفت و همه ۱۷۶ سرنشین آن کشته شدند.

جمهوری اسلامی دلیل سرنگونی این هواپیمای مسافربری را خطای انسانی عنوان کرده و تاکنون از پاسخگویی به دادخواهان پرونده و کشورهایی که شهروندانشان با شلیک موشک های سپاه پاسداران کشته شده، خودداری کرده‌ است.

در روز چهارم شهریور، مهرزاد زارعی، پدر آراد از جان‌باختگان پرواز اوکراینی، راهپیمایی اعتراضی خود را پس از ۱۶ روزه خود از تورنتو به پایتخت کانادا را در اعتراض به اجرا نشدن عدالت در ارتباط با این پرونده به پایان رساند و به همراه دو نماینده دیگر از خانواده‌های دادخواه در پارلمان کانادا با نماینده نخست‌وزیر این کشور دیدار کردند.

نمایندگان خانواده‌های کشته‌شدگان هواپیمای اوکراینی در این دیدار نامه درخواست‌های خود را به نماینده نخست‌وزیر کانادا تحویل دادند.

حامد اسماعیلیون، سخنگوی انجمن خانواده‌های جانباختگان سرنگونی پرواز اوکراینی، که در جلسه یک ساعته با نماینده نخست‌وزیر کانادا حضور داشت گفت در این نشست خواسته‌هایی از جمله قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست سازمان‌های تروریستی، تحریم هدفمند مقام‌های جمهوری اسلامی و ارجاع این پرونده به سازمان بین‌المللی هوانوردی، ایکائو، مطرح شد.

دولت کانادا روز دوم شهریور در پاسخ به ایران اینترنشنال درباره راه‌پیمایی اعتراضی مهرزاد زارعی گفت: اتاوا به این نتیجه رسیده که مذاکره با جمهوری اسلامی بی فایده است و اکنون به دنبال راه‌های قانونی بین‌المللی برای حل و فصل این پرونده است.

در ماه می ۲۰۲۱، دادگاه انتاریو بر اساس شکایتی که در بهمن ماه سال ۹۸ از سوی مهرزاد زارعی، شاهین مقدم و علی گرجی، از خانواده‌های قربانیان، اقامه شده بود حکمی را صادر کرد که سرنگونی هواپیمای اوکراینی با موشک‌های سپاه را اقدامی عامدانه و تروریستی قلمداد کرد.

این دادگاه علی خامنه‌ای و چند نفر از سران ارشد جمهوری اسلامی، از جمله علی شمخانی، حسین سلامی، محمد باقری و امیرعلی حاجی زاده را به عنوان عاملان اصلی این حمله محکوم کرد.

دادگاه عالی انتاریو همچنین طی حکمی که در دی ماه گذشته صادر شد رای به پرداخت ۱۰۷ میلیون دلار غرامت، به‌علاوه سود، به خانواده شش تن از کشته‌شدگان هواپیمای مسافربری اوکراینی داد.

قرار‌ گرفتن در فهرست حامیان تروریسم، که ایران، کره شمالی، کوبا و سوریه نیز در آن جای دارند، به منزله ارسال پیامی جدی برای مسکو و حمایتی قدرت‌مند از جانب واشینگتن برای دولت اوکراین است.

تاکنون دولت بایدن به چنین ایده‌ای روی خوش نشان نداده، اما ند پرایس سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، گفته دولت به دنبال اقداماتی «مشابه» قرار دادن روسیه در این فهرست است و تاکید کرده واشینگتن باید «پیامدهای خواسته و ناخواسته» چنین اقدامی را در نظر بگیرد.

مسکو تهدید کرده در پی چنین اقدامی روابطش با آمریکا به سردی بی‌سابقه‌ای خواهد گرایید یا حتی کاملا قطع خواهد شد.

هنوز مشخص نیست که آیا این طرح به رای گذاشته می‌شود یا خیر، اما سناتور لیندسی گراهام و سناتور ریچارد بلومنتال ماه‌هاست که از اتخاذ این عنوان برای روسیه دفاع می‌کنند؛ دولت كی‌یف نیز از چنین اقدامی حمایت می‌کند.

ایده قرار‌ دادن روسیه در فهرست حامیان تروریسم در میان دیگر قانون‌گذاران آمریکایی از جمله نانسی پلوسی، رییس مجلس نمایندگان، نیز از حمایت جدی برخوردار است.