در حالی که آمار قربانیان و خسارات مالی سیل در مناطق مختلف ایران در حال افزایش است، مهدی ولیپور، رییس سازمان امداد و نجات جمعیت هلال احمر از آمادهباش کامل این سازمان برای وقوع سیل و آبگرفتگی احتمالی در ۲۱ استان کشور خبر داد.
ولیپور روز پنجشنبه ششم مرداد اعلام کرد: «برابر پیشبینی هواشناسی تا روز دوشنبه هفته آینده وقوع بارشهای شدید و رگبار باران در استانهای سیستان و بلوچستان، اصفهان، کهگیلویه و بویراحمد، چهارمحال و بختیاری، کرمان، یزد، فارس، بوشهر، سمنان، البرز، قزوین، قم، تهران، زنجان، گیلان، مازندران، گلستان، هرمزگان، خوزستان، مرکزی و خراسان شمالی پیشبینی شده که در پی آن نیز احتمال جاری شدن سیل و سیلاب وجود دارد.»
او همچنین گفت تاکنون کشتهشدههای سیل در ایران دو روز اخیر به ۱۲ نفر افزایش یافته و ۱۴ نفر نیز مفقود شدهاند.
بر اساس تازهترین گزارشها، وقوع رانش زمین و سیلاب در منطقه امامزاده داوود تهران دستکم شش نفر کشته و ۱۰ نفر مصدوم به جا گذاشته است. در رودهن هم یک نفر و در زاهدان دو کودک بر اثر سیل کشته شدند.
همچنین وقوع سیل در استان تهران موجب شد، جاده دماوند-فیروزکوه مسدود شود.
مدیر کل مدیریت بحران استانداری تهران نیز از تداوم شرایط نارنجی سامانه بارشی به ویژه در ارتفاعات و نیمه شمالی استان خبر داد و گفت مردم از توقف در حاشیه رودخانهها و بستر مسیلها به ویژه در شهرستانهای دماوند، شمیرانات و پردیس اجتناب کنند.
همچنین سخنگوی سازمان آتش نشانی تهران از احتمال وقوع سیل دوباره در تهران خبر داد.
پیرحسین کولیوند، رییس جمعیت هلال احمر روز پنجشنبه ششم مرداد به ایرنا همچنین گفت تاکنون ۵۰۰ نفر بر اثر سیل در منطقه امامزاده داوود «به مناطق امن» منتقل شدهاند.
او افزود: «۱۰ تیم سگهای زنده یاب در حال جستجو برای یافتن مفقودین احتمالی هستند.»
معاون عملیات سازمان امداد و نجات جمعیت هلال احمر بعد از ظهر پنجشنبه اعلام کرد شمار کشتهشدگان سیلاب و رانش زمین در امامزاده داوود به شش نفر رسیده است. او همچنین افزود عملیات جستوجوی ۱۴ فرد مفقودشده ادامه دارد.
وقوع سیل و رانش زمین در امامزاده داوود تهران از ساعت ۱:۳۰ دقیقه بامداد پنجشنبه آغاز شد که به روستاهای اطرف نیز آسیب زد.
رییس سازمان مدیریت بحران شهر تهران درباره این حادثه گفت سیل در مسیر خود هر چه وجود داشته، اعم از ساختوساز در مسیر رودخانه همچون قهوهخانهها، خودروها و حجم زیادی از گل، لای و آب را وارد صحن امامزاده داوود کرد.
مدیرکل دفتر مخاطرات زیستمحیطی سازمان زمینشناسی هم هشدار داد با ادامهدار بودن بارشها، ممکن است رویدادی که در امامزاده داوود رخ داد، در همه آبراهههای شمالی تهران تا کن، تجریش، گلابدره، دربند و دارآباد تکرار شود.
به گفته رییس سازمان امداد و نجات هلال احمر، این سازمان برای وقوع سیل و آبگرفتگی احتمالی در ۲۱ استان کشور در حالت آمادهباش قرار گرفته است.
همچنین رضا طاهرخانی، فرماندار شهرستان دماوند، گفت در سیل بامداد پنجشنبه در یکی از روستاهای رودهن، جسد یک فرد میانسال مفقود شده کشف شد.
در پی وقوع سیل در استان تهران، ابراهیم رئیسی به استاندار تهران دستور داد که همه امکانات امدادی را برای عملیات امداد و نجات به کار بگیرد.
علاوه بر این منطقه، مناطق دیگری از غرب و جنوب استان تهران نیز دچار آبگرفتگی و سیلاب شدهاند و ورود به پارک جنگی کوهسار و جوانمردان ممنوع شد.
همزمان پلیس راهور تهران بزرگ اعلام کرد که زمین در مسیر جنوب به شمال خیابان سپاه فرونشست کرد.
در استان سیستان و بلوچستان نیز، ابراهیم شهریاری سرپرست آتشنشانی زاهدان اعلام کرد روز چهارشنبه در پی بارش شدید باران و ریزش سقف یک خانه در این شهر، دو کودک کشته شدند و پدرشان هم مصدوم و به بیمارستان منتقل شد.
در استان کرمان، معاون امداد و نجات هلال احمر این استان گفت: تیم امداد و نجات روز چهارشنبه جسد یک زن جوان را از رودخانه دارسینوییه منطقه کوهپایه بیرون کشیدند.
در استان فارس، معاون امداد و نجات جمعیت هلال احمر این استان، گفت: ۱۷ نفر در سیل روستاهای داراب مجروح شدند.
روز پنجشنبه نیز در پی بارندگی شدید و وقوع سیلاب در استانهای کرمان و سیستان و بلوچستان دستکم سه نفر جان باختند و یک دختر هشت ساله مفقود شد.
سیلهای اخیر در ایران از هفته گذشته و با وقوع سیل در استان فارس آغاز شد که بیش از بیست کشته در استهبان برجای گذاشت.
علیاصغر شریفی، سخنگوی پلیس راهور تهران از فرونشست زمین در مسیر جنوب به شمال خیابان سپاه بعد از خیابان انقلاب، در ساعت ۷:۴۰ صبح روز پنجشنبه ششم مرداد خبر داد.
وبسایت موسسه تحقیقاتی و اطلاعاتی اینتل لب نسبت به موارد پیدرپی فرونشست زمین در استان تهران هشدار داد و آن را همچون یک «بمب ساعتی بیصدا» توصیف کرد.
اینتل لب بر اساس تصاویر ماهوارهای، نوشت قطعی برق، ترکیدگی لوله گاز، تغییر شکل ریلهای قطار، فروچالهها، کج شدن ساختمانها و ترک خوردن جادهها از آثار فرونشست زمین است.
به نوشته این موسسه، فرونشست زمین در دشتهای تهران در دهههای اخیر تحت بررسی قرار گرفته، اما این پدیده که منشاء انسانی دارد، در سالهای اخیر خود شهر تهران را نیز گرفتار کرده و جمعیت سیزده میلیون نفری رو به رشد آن و زیرساختهای شهر را نیز با خطر مواجه کرده است.
این موسسه بر اساس نتایج پردازش اطلاعات تصاویر دریافتی از ماهواره نوشت که حداکثر میانگین نرخ جابجایی عمودی زمین در سال چهل میلیمتر ارزیابی میشود.
پیشتر مهدی بابایی، نایب رییس کمیسیون محیط زیست و خدمات شهری شورای شهر تهران وضعیت فرونشست زمین در مناطق ۱۸ و ۱۹ پایتخت را «خطرناک» توصیف کرده است.
او به ایلنا گفته است: «بیشترین نرخ فرونشست زمین در محدوده جنوب غربی تهران بزرگ یعنی در حریم شهر تهران و در مجاورت شهریار اتفاق افتاده که بعضا فرونشست بالای ۲۰ سانتی متر در سال در این منطقه ثبت شده است.»
این عضو شورای شهر تهران اضافه کرد: «مناطقی از جمله جنوب، شرق و جنوب شرق شهریار، اطراف اسلام شهر، اطراف احمدآباد مستوفی، جنوب تهرانسر، جنوب شهرک استقلال و اطراف نسیم شهر از جمله مهمترین مناطق حاشیه تهران بزرگ هستند که بالاترین نرخ فرونشست را ثبت کردهاند.»
اما فرونشست زمین در دیگر استانهای ایران به ویژه استان اصفهان نیز نگرانیهای جدی ایجاد کرده است.
در حالی که چند روز پیش، رییس اداره ترازیابی دقیق، اداره کل زمینسنجی و نقشهبرداری سازمان نقشهبرداری کشور از «کاهش قابل توجه نرخ فرونشست در شهر اصفهان» خبر داده بود، رییس بخش زلزله و خطرپذیری مرکز تحقیقات راه مسکن و شهرسازی کشور این ادعا را رد کرد و گفت: «نرخ فرونشست زمین در اصفهان بههیچوجه کاهش نیافته است.»
علی بیتاللهی، رییس بخش زلزله و خطرپذیری مرکز تحقیقات راه مسکن و شهرسازی کشور گفت: «مگر ما در اصفهان چه کاری انجام دادهایم که فرونشست زمین ۷ سانتیمتر کاهش یافته است؟»
او ادامه داد: «برای کاهش ۷ سانتیمتری فرونشست زمین حداقل باید هفت متر سطح آب زیرزمینی بالا بیاید، در حالیکه آخرین آمارها در انتهای سال ۱۴۰۰ نشان میدهد که سطح آبخوان سالیانه یک متر پایین میرود.»
یک عضو هیات مدیره فدراسیون صنعت آب هم به خبرگزاری ایلنا گفت: «در سال ۱۳۴۷ از ۶۰۹ دشت کشور تنها ۱۵ دشت ممنوعه بوده این رقم در سال ۹۵ به ۳۵۵ دشت رسیده که این پیام را میدهد نمیتوانیم زیاد برداشت آب داشته باشیم.»
او ادامه داد: «وقتی آب را بر میداریم سنگها روی هم قرار میگیرند و کمترین حالت اینکه حجم مخزن کوچک میشود، بعد از آن فرونشست رخ میدهد یعنی بحران آب زیرزمینی تبدیل به بحران سرزمین خواهد شد.»