پنتاگون: اقدام بالگرد ایرانی در نزدیک شدن به ناو یو‌اس‌اس اسکس، ناامن و غیرحرفه‌ای بود

صمدی روز دوشنبه ۲۴ آبان در چهارمین جلسه دادگاه نوری در شهر دورس آلبانی (در مجموع سی و هشتمین جلسه محاکمه نوری) شهادت خود را از چگونگی عملکرد «هیات مرگ» در سال ۱۳۶۷ شرح داد.

او که در سال‌ ۱۳۶۰، زمانی که ۱۴ ساله بود به دلیل هواداری از سازمان مجاهدین خلق بازداشت شده بود، به ده سال زندان محکوم شد و تا سال ۱۳۷۰ زندانی بود.

این زندانی سیاسی پیشین در جریان دادگاه نوری گفت در سال ۶۷ در زندان اوین، «رئیسی آمد سراغ من و مرا صدا کرد. مرا برد یک اتاق تکی و نزدیکی اتاق هیات مرگ.»

اکبر صمدی ادامه داد رئیسی «نام و نام خانوادگی و اتهامم را پرسید و گفت مبارزه مسلحانه را محکوم کن. گفتم من وقتی دستگیر شدم یک سلاح ژ۳ قدش از من بلندتر بود. بعد گفت کومله یکی از احزاب کردی را محکوم کن. گفتم من کرد و کومله‌ای نیستم، بعد عصبانی شد و مرا از اتاق بیرون انداخت و به راهرو مرگ فرستاد.»

رئیسی در آن زمان، نماینده وقت دادستان و یکی از اعضای «هیات مرگ» بود که پس از فرمان روح‌الله خمینی تشکیل شد. با احکام این هیات، چند هزار نفر از زندانیان سیاسی و عقیدتی در زندان‌های جمهوری اسلامی مخفیانه اعدام و در گورهای جمعی دفن شدند.

ابراهیم رئیسی ۳۱ خرداد در اولین نشست خبری پس از اعلام پیروزی در انتخابات ریاست جمهوری ایران در پاسخ به پرسشی درباره نقش او در اعدام‌ هزاران زندانی سیاسی در سال ۱۳۶۷، گفت از ابتدای مسئولیتش «مدافع حقوق بشر» بوده است و «باید مورد تقدیر و تشویق» قرار بگیرد.

به گفته اکبر صمدی، عضو سازمان مجاهدین خلق ایران، او تحت فشار بود و پس از چهار بردن او نزد «هیات مرگ»،‌ پذیرفت که مصاحبه کند.

صمدی همچنین درباره نقش حمید نوری (با اسم مستعار عباسی) در این کشتار زندانیان گفت: «مسئولیت اصلی حمید عباسی خواندن اسامی و بردن آنها به سمت سالن مرگ بود.»

این شاهد دادگاه نوری تاکید کرد که او «شاهد خواندن نام اعدامی‌ها توسط حمید نوری» بوده و نوری «اسامی را می‌خواند و به انتهای راهرو مرگ می‌برد.»

او در بخش دیگری از شهادتش درباره اعدام کردن یک زندانی گفت: «آخر شب حمید عباسی آمد و اسم ۱۴نفر را خواند وقتی اسم مرتضی یزدی را خواند کسی جواب نداد چند بار تکرار کرد باز هم کسی جواب نداد. حمید عباسی یک نفر را اشتباه اعدام برده بود مرتضی یزدی را به جای سید مرتضی یزدی اعدام کردند.»

صمدی همچنین گفت که شاهد بوده ناصر منصوری، یک زندانی سیاسی دیگر که از کمر فلج را به سالن مرگ منتقل کردند و اعدام شد.

دادگاه حمید نوری بدون حضور او از روز چهارشنبه هفته گذشته برای دریافت شهادت هفت شاهد به آلبانی منتقل شده و تا روز پنج‌شنبه 25 آبان در این کشور ادامه دارد.

انتقال موقت دادگاه موقت نوری به آلبانی به این دلیل است که این هفت شاهد که از اعضای سازمان مجاهدین خلق و نزدیکان آنان هستند، نمی‌توانند به سوئد سفر کنند.

بخش مهمی از هزاران زندانی سیاسی که در تابستان ۱۳۶۷در زندان‌های ایران اعدام شدند، اعضای سازمان مجاهدین خلق بودند.

پس از آن که سازمان مجاهدین خلق در سال ۲۰۱۲ از فهرست گروه‌های تروریستی وزارت خارجه آمریکا خارج شد، حدود دو هزار و ۵۰۰ نفر از اعضای آن در سال ۲۰۱۴ از عراق به آلبانی رفتند.

جلسات دادگاه حمید نوری از اواسط تابستان در استکهلم آغاز شده و قرار است تا آوریل سال آینده میلادی ادامه داشته باشد.

بر اساس دادخواستی که علیه نوری منتشر شده، او به دلیل مشارکت در این اعدام‌ها، به قتل و انجام جنایت آشکار و نقض حقوق بین‌الملل متهم شده است.

مرادیان روز دوشنبه به خبرگزاری مهر گفت: «آقای اصغر فرهادی فیلمساز تیزهوشی است که هم حکومت را دارد و هم بیرون حکومت را.»

در تیرماه، اصغر فرهادی با فیلم «قهرمان» برنده جایزه بزرگ هفتاد و چهارمین دوره جشنواره فیلم کن شد.

مرادیاندر پاسخ به این که چرا دو جریان حکومتی و مخالف حکومت، علیه این جایزه موضع‌گیری کرده‌اند، گفت: «این را قبول ندارم. اصغر فرهادی با هر آنکه دوست داشته است فالوده خورده و می‌خورد.»

این مقام بنیاد روایت فتح در مقابل انتقاد محمد رسول‌اف کارگردان منتقد جمهوری اسلامی از فرهادی را رد کرد و با حمله به رسول‌اف گفت: «به وضوح دست رسول‌اف با ریگی [رهبر پیشین گروه جندالله در سیستان و بلوچستان] داعش در یک سفره است.»

پیشتر رسول‌اف‌ در واکنش به سخنان فرهادی در جشنواره کن درباره ملاک نبودن سابقه همکاری بازیگران فیلم جدیدش با وزارت اطلاعات و سپاه پاسداران در توییتی نوشت: «با استدلال شما آیشمن هم فقط یک سرباز بود که می‌کوشید وظیفه‌اش را به خوبی انجام دهد.»

امیر جدیدی که در فیلم «قهرمان» فرهادی بازی کرده، پیشتر در فیلم «روز صفر» بازی کرده بود که داستان چگونگی دستگیری عبدالمالک ریگی توسط وزارت اطلاعات است.

فیلم «قهرمان» به تازگی به عنوان نماینده سینمای ایران در اسکار ۲۰۲۲ انتخاب و معرفی شده است.

مدیرمسئول و صاحب امتیاز سایت دیده‌بان ایران روز دوشنبه ۲۴ آبان نوشت این رسانه ناچار است برای بررسی «ادعا و تهمت اخیر» نوروزی، از او شکایت قضایی کند تا نوروزی دیگر برای «جبران اظهارنظر خود» مدعی جعلی بودن مصاحبه و ارتباط یک رسانه داخل ایران با سازمان مجاهدین خلق نشود.

پیش از این موضع‌گیری، نوروزی در گفت‌وگو با وب‌سایت «خانه ملت» متعلق به مجلس گفت یک «خبرنگار جعلی» از او نظرش را درباره محاکمه کسانی که شهروندان را در آبان ۹۸ کشتند، پرسیده است. او افزود این سوال برایش «بسیار تعجب‌برانگیز بوده چون در آبان ماه ۹۸ کسی، کسی را نکشت».

این نماینده مجلس همچنین گفت: «من به آن خبرنگار جعلی گفتم این سوال شما یعنی چه؟ شما می‌خواهید چه کسی را محاکمه کنید؟ شما تخریبگر و آدمکش را می‌خواهید بر نیروهای دفاعی حاکم کنید؟» او در ادامه این خبرنگار را به ارتباط با سازمان مجاهدین خلق متهم کرده و اضافه کرد: «گفتم می‌خواهید من را محاکمه کنید؟ سپس گوشی را قطع کردم.»

نوروزی روز یکشنبه در واکنش به برگزاری دادگاه بین‌المللی مردمی آبان در لندن به دیده‌بان ایران گفته بود: «یکی از آن‌هایی که به مردم شلیک کرد من بودم، ما کشتیم. حالا چه کسی می‌خواهد ما را محاکمه کند؟! طرف آمده بانک را آتش زده است و ما هم او را کشتیم. چه کسی را می‌خواهید محاکمه کنید؟»

دید‌ه‌بان ایران نوشته بود که این نماینده مجلس در پایان مصاحبه گفته «‌شوخی کردم» و تلفن را قطع کرده است.

روز دوشنبه همچنین موسی غضنفرآبادی، رییس کمیسیون حقوقی و قضایی مجلس درباره اظهارات حسن نوروزی به ایلنا گفت:‌ «یکی از سایت های خارجی و ناشناس با آقای نوروزی تماس گرفتند و سخنان وی تحریف کرده‌اند و گزینشی عمل کردند... پایگاهی که با آقای نوروزی مصاحبه کردن داخل کشور نبوده است.»

واکنش مادران دادخواه آبان

جمعی از مادران کشته‌شدگان اعتراضات آبان در واکنش به سخنان این نماینده مجلس در ویدیویی اعلام کردند: «توی لانه‌هایتان با ۳۰ محافظ می‌گویید ما کشته‌ایم و کسی هم نمی‌تواند ما را محاکمه کند. بیا وسط میدان. محاکمه‌ات با ما. مثل ما با دست خالی بیا بیرون. ما نه از مرگ می‌ترسیم نه از زندان.»

اعتراضات آبان ۱۳۹۸ ایران در اعتراض به افزایش ناگهانی و شدید قیمت سوخت در این کشور آغاز شد و خیلی زود ماهیت ضدحکومتی به خود گرفت.

وزیر کشور وقت ایران کشته‌شدن دست‌کم ۲۲۵ نفر در این اعتراضات را تایید کرد، اما خبرگزاری رویترز به نقل از منابع آگاه خود نوشت در این اعتراضات ۱۵۰۰ نفر توسط نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی کشته شدند.

در جریان برگزاری پنج روزه دادگاه بین‌المللی مردمی آبان که به ابتکار سازمان‌های حقوق بشری تشکیل شد، چندین شاهد درباره سرکوب مرگبار این اعتراضات شهادت دادند.

در حالی که نوروزی اکنون مدعی جعلی بودن گفت‌وگوی منتشر شده در سایت دیده‌بان ایران شده، تشکیل دادگاه آبان در لندن را نیز «فرار رو به جلو» بریتانیا توصیف کرده و گفته اعتراضات سال‌های اخیر در ایران با «طراحی» بریتانیا صورت گرفته است.

این اولین بار نیست که مقام‌های جمهوری اسلامی با مربوط دانستن اعتراضات مردمی در ایران به خارج، در تلاش برای توجیه سرکوب اعتراضات‌اند.

مدیرمسئول دیده‌بان ایران تاکید کرده فایل صوتی مصاحبه با نوروزی موجود است و او «با علم و آگاهی به نوع مصاحبه، ضبط صدا و سوالات» در گفت‌وگو شرکت کرده است.

دادگاه جنایات جمهوری اسلامی در جریان سرکوب اعتراضات سراسری آبان ۱۳۹۸ که «دادگاه بین‌المللی مردمی آبان» نام داشت در حالی روز یکشنبه به پایان رسید که رییس این دادگاه از صدها نفر دیگر که برای شهادت دادن در این زمینه اعلام آمادگی کرده‌اند، دعوت کرد شهادت خود را ارائه کنند.

رضا موسوی برادر این مرد روستایی به ایلنا گفت: «برج سه سال گذشته، هنگام فصل درو برادرم و خانواده‌اش در حال برداشت محصول بودند که بالگرد اورژانس هوایی بدون اجازه وی و با وجودی که برادرم برای آنها دست تکان می‌داد تا مانع نشستن بالگرد شود، در زمین کشاورزی‌اش فرود آمدند و محصول کشاورزی و دسترنجش را نابود کردند. برادرم وقتی با چنین صحنه‌ای مواجه شد به طرف بالگرد سنگی پرتاب کرد که خوشبختانه آسیبی به بالگرد وارد نکرد.»

او افزود دادگاه برای برادرش به دلار حکم صادر کرده در حالی که این کشاورز در سن ۶۰ سالگی هنوز نتوانسته برای خانواده‌اش سرپناه دست و پا کند و در چادر زندگی می‌کند.

برادر این مرد در ادامه گفت: «برادرم چهار پسر دارد و در نبود وی معلوم نیست چه کسی باید مراقب خانواده‌اش باشد. تکلیف بچه‌های شش و هشت ساله او در این شرایط چیست؟»

به گفته، احسان کیانی، مسئول فوریت‌های پزشکی شهرستان دزپارت، شاکی این پرونده شبکه بهداشت دهدز است و یک هفته از اجرای حکم گذشته است.

او اضافه کرد: «حکم تبعید برای کسی که محل زندگی فعلی‌اش از تبعیدگاه بدتر است، دور از ذهن است. آن هم کسی که تنها راه دسترسی‌اش به شهر از طریق بالگرد است. منطقه‌ای بدون امکانات جاده‌ای، تلفن، آب، گاز و برق.»

فرماندار دزپارت گفته جرم این کشاورز شکستن شیشه بالگرد است که خسارتش دو هزار و ۸۵۰ دلار خسارت برآورد شده چون شیشه خارجی بوده و قیمت آن بر اساس دلار محاسبه می‌شود.

سهیل قیاسی، مدیرعامل شرکت هلی‌کوپتری ایران، به خبرگزاری ایلنا گفت: «این هلی‌کوپتر برای بیت‌المال و برخی از خانواده شهداست و شخصی که به این هلی‌کوپتر خسارت وارد کرده باید خسارتش را بپردازد.»

پیش از این قاضی دادگاه کیفری در استان قم به دلیل سرقت سه بسته بادام هندی از یک مغازه، یک شخص را به ۱۰ ماه زندان و ۴۰ ضربه شلاق محکوم کرد.

خبرگزاری فارس گزارش داده این فرد مردی ۴۵ ساله و پدر سه فرزند است.

خطیب‌زاده روز دوشنبه ۲۴ آبان در یک نشست خبری در این زمینه گفت «از ایشان [گروسی] دعوت شده و تاریخ هم برای سفر پیشنهاد شده و به زودی عازم ایران خواهند بود و منتظر پاسخ ایشان هستیم.»

هنوز آژانس بین‌المللی انرژی اتمی دریافت چنین دعوتی از سوی ایران را تایید نکرده است.

حطیب‌زاده ادامه داد قرار است مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در این سفر علاوه بر محمد اسلامی رییس سازمان انرژی اتمی ایران با حسین امیرعبداللهیان وزیر خارجه این کشور هم دیدار کند.

سخنگوی وزارت خارجه ایران تاکید کرد گروسی «مراودات بسیار نزدیک» هم با سازمان انرژی اتمی ایران و هم با سفارت ایران در وین دارد.

این در حالی است که مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در هفته‌های اخیر از کاهش ظرفیت نظارت بر مراکز هسته‌ای ایران و همچنین در ارتباط نبود دولت جمهوری اسلامی با این آژانس شدیدا انتقاد کرده است.

گروسی ابراز امیدواری کرده بود که پیش از برگزاری نشست آتی شورای حکام آژانس بتواند به ایران سفر کند.

نشست شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی پیش از تاریخ ازسرگیری مذاکرات هسته‌ای ایران برگزار می‌شود.

هنوز کشورهای غربی درباره قصد احتمالی خود برای تدوین قطعنامه‌ای علیه ایران سخن نگفته‌اند، اما فرانسه چند روز پیش نسبت به همکاری نکردن تهران با آژانس بین‌المللی انرژی اتمی هشدار داده است.

همچنین ژان ایو لودریان، وزیر خارجه فرانسه، هفته گذشته در گفت‌وگوی تلفنی با حسین امیرعبداللهیان با اشاره به نشست آتی شورای حکام آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، بر اهمیت همکاری کامل ایران و آژانس تاکید کرد.

لودریان گفت که مذاکرات هسته‌ای ایران باید بر اساس همان مسائلی که تا تاریخ ۲۰ ژوئن، مورد مذاکره قرار گرفته بود، از سرگرفته شود.

اما سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی در این زمینه گفت: «آنچه برای ما مهم است این است که چگونه به توافق خوبی در وین دسترسی پیدا کنیم. اینکه از کجا گفت‌وگوها در وین شکل بگیرد موضوع کم اهمیت‌تر است.»

این در حالی است که به گفته جیک سالیوان مشاور امنیت ملی آمریکا، با وجود تلاش‌های واشینگتن و متحدانش برای آماده کردن شرایط مذاکره، ایران هنوز برای بازگشت به اجرای برجام اراده‌ای از خود نشان نداده است.

همچنین سخنگوی وزارت خارجه ایران در واکنش به سفر اخیر رابرت مالی نماینده ویژه وزارت خارجه آمریکا در امور ایران به منطقه گفت تهران نیز «رایزنی‌هایی را در مورد مسائل منطقه با کشورهای منطقه داشته است».

او ادامه داد: «به جز یکی دو کشور که قطع رابطه است، رفت و آمدها بین مقامات ایران و مقامات کشورهای منطقه در جریان است.»

این مقام جمهوری اسلامی همچنین تاکید کرد: «در مورد مسائل منطقه با کشورهای منطقه صحبت می‌کنیم و با گروه ۱+۴ در مورد توافقنامه صورت گرفته (برجام) و رفع تحریم‌ها رایزنی و گفت‌وگو می‌کنیم.»

این در حالی است که قدرت‌های غربی خواهان گسترش مذاکرات هسته‌ای به مسائل منطقه‌ای و همچنین برنامه موشکی جمهوری اسلامی هستند.

خطیب‌زاده همچنین درباره آزادسازی سه و نیم میلیارد دلار از منابع ایران در خارج از کشور گفت: «ما در شرایط تحریم اطلاعات ریز به کسی نمی‌دهیم البته بانک مرکزی اگر مصلحت بداند این موارد را خواهد گفت.»

پیشتر علی نادری، مدیرعامل خبرگزاری ایرنا، بدون اشاره به جزییات در توییتی نوشت که اخیرا بیش از سه میلیارد و ۵۰۰ میلیون دلار از پول‌های بلوکه شده ایران در یکی از کشورها «در دسترس قرار گرفته و بخش قابل توجهی از این منابع در حال ورود به چرخه تجاری کشور است.»

حسین تنهایی رییس اتاق بازرگانی ایران و کره‌جنوبی در واکنش به این اعلام گفت این پول از محل دارایی‌هایی ایران در کره‌ نبوده است.