آب‌گرفتگی معابر و خسارت تگرگ؛ هشدار قرمز سیلاب در ۵ استان کشور
بارندگی و سیلاب در چند منطقه ایران به آب‌گرفتگی معابر و خسارت به خودروها و محصولات کشاورزی انجامید. هم‌زمان، سازمان هواشناسی برای پنج استان کشور هشدار قرمز سیلاب صادر کرد.
بارندگی و سیلاب در چند منطقه ایران به آب‌گرفتگی معابر و خسارت به خودروها و محصولات کشاورزی انجامید. هم‌زمان، سازمان هواشناسی برای پنج استان کشور هشدار قرمز سیلاب صادر کرد.
سازمان هواشناسی کشور شنبه ۱۶ آبان درباره بارش شدید، بالا آمدن ناگهانی آب رودخانه‌ها و آب‌گرفتگی معابر در بخش‌هایی از استان‌های خوزستان، لرستان، چهارمحال و بختیاری، کهگیلویه و بویراحمد و کردستان، هشدار قرمز صادر کرد.
این هشدار یک‌شنبه ۱۷ آبان نیز در چهارمحال و بختیاری و کهگیلویه و بویراحمد ادامه دارد.
برای استان‌هایی از جمله تهران، البرز، قزوین و کرمانشاه هم هشدار نارنجی اعلام شده است.
سیلاب، تگرگ و خیابان‌های خیس
در تهران، مدیرکل خدمات شهری شهرداری اعلام کرد بارندگی‌های اخیر آب‌گرفتگی‌هایی در بخش‌هایی از خیابان‌های مرکزی ایجاد کرده، اما تا صبح ۱۶ آبان معبری بسته نشده بود.
برای ارتفاعات و مناطق شمالی استان تهران نیز خطر بارش شدید و سیلابی شدن مسیل‌ها اعلام شده است.
در سمنان، بارندگی ۱۲ آبان روان‌آب را به محدوده شهرک صنعتی و نیروگاه خورشیدی رساند.
مقام‌های استانی گفتند تاسیسات نیروگاه آسیب ندیده و فعالیت آن ادامه دارد.
در هرمزگان، تگرگ در روستای چاه‌ماخور به خودروهای عبوری و محصولات کشاورزی خسارت زد.
این رخدادها در شرایطی است که سیلاب در کرج در مهرماه خودروها را با خود برد و پنج کارگر را در باغستان گرفتار کرد.
در شهریور نیز بارش شدید، معابر چند شهر مازندران را زیر آب برد و رفت‌وآمد را مختل کرد.
هزینه باران را چه کسانی می‌پردازند؟
بارش شدید باران و برف یک مخاطره طبیعی است، اما میزان خسارت به چگونگی ساخت‌وساز و نگهداری شهرها و عوامل متنوع و مختلفی بستگی دارد.
ساخت‌وساز در مسیر مسیل‌ها، تغییر مسیر آب و ضعف شبکه دفع روان‌آب می‌تواند بارندگی را به بحران شهری تبدیل کند. در چنین وضعی، اعلام آماده‌باش پس از صدور هشدار جای پیشگیری و رفع گلوگاه‌های خطرناک را نمی‌گیرد.
پیامدهای سیلاب نیز برای همه یکسان نیست.
ساکنان محله‌های فقیر و پایین‌دست و مناطقی که زیرساخت ضعیف‌تری دارند، معمولا با خطر و خسارت بیشتری روبه‌رو می‌شوند.
هشدارها تا دوشنبه ادامه دارد
پیش‌بینی‌ها از ادامه بارندگی تا دوشنبه ۱۸ آبان در بخش‌هایی از غرب، رشته کوه زاگرس و مرکز کشور حکایت دارد.
بالا آمدن آب رودخانه‌ها، آب‌گرفتگی معابر، لغزندگی جاده‌ها و بارش برف در ارتفاعات، از خطرهای اعلام‌شده است.
تکرار آب‌گرفتگی در شهرهای مختلف، پرسش از کیفیت پیشگیری و مدیریت شهری را دوباره پررنگ می‌کند: آیا مسیرهای عبور آب پیش از بارندگی پاک‌سازی شده‌اند و ساکنان نقاط پرخطر به موقع هشدار گرفته‌اند؟
پاسخ به این پرسش‌ها با اعلام آماده‌باش روشن نمی‌شود.
در روز اهدای جایزه آزادی ۲۰۲۶ بنیاد فریدریش ناومان به مردم ایران، تجمع‌هایی در استرالیا و ژاپن آغاز شد و هزاران ایرانی نیز برای گردهمایی در فرانکفورت آماده شدند. شاهزاده رضا پهلوی این جایزه را به نمایندگی از مردم ایران دریافت کرد.
او شنبه ۱۶ آبان در مراسم اهدای این جایزه گفت: «برای من لحظه‌ای بسیار تاثیرگذار و افتخاری بزرگ است که از من خواسته شده این جایزه معتبر را به نمایندگی از هم‌میهنان شجاعم دریافت کنم.»
شاهزاده رضا پهلوی تاکید کرد: «ایران در دهه‌های گذشته مانند خانه‌ای بوده که ساکنان و صاحبان اصلی آن یا از خانه خود بیرون رانده شدند یا در آن زندانی شده‌اند. کلیدهای این خانه در سال ۱۳۵۷ از مردم گرفته شد.»
او گفت: «هیچ فرد ایرانی‌ای نمی‌خواهد که روی کشورش بمب بیندازند و من مخالف این راه‌حل‌های دو محوری، یعنی جنگ یا مماشات هستم.»
مراسم اهدای جایزه آزادی بنیاد فریدریش ناومان در کلیسای سنت پل فرانکفورت برگزار شد.
ناومان (۱۸۶۰-۱۹۱۹)، سیاست‌مدار و نظریه‌پرداز لیبرال برجسته آلمانی بود. منابع تاریخی او را از چهره‌های مهم لیبرالیسم و از نظریه‌پردازان «لیبرالیسم اجتماعی» می‌دانند. «بنیاد فریدریش ناومان برای آزادی» به افتخار او نام‌گذاری شده است.
جایزه آزادی ۲۰۲۶ این بنیاد به مردم ایران اهدا و اعلام شد شاهزاده رضا پهلوی آن را به امانت از سوی هموطنانش دریافت می‌کند.
شاهزاده رضا پهلوی در ادامه سخنان خود در این مراسم گفت: «پس از کشتار معترضان و با درد فراوان، مجبور شدیم بپذیریم فشار نظامی راهی برای ضعیف کردن رژیم و دادن فرصت به مردم ایران است.»
او افزود: «به جای مماشات یا جنگ، همواره از راه سومی دفاع کرده‌ام که بر اعمال حداکثر فشار بر جمهوری اسلامی و هم‌زمان حمایت حداکثری از مردم ایران استوار است. با این حال، جهان سال از پس سال سیاست مماشات را انتخاب کرد.»
به گفته شاهزاده رضا پهلوی، «جمهوری اسلامی حکومت مشروع ایران نیست» و «نقطه مقابل هر چیزی است» که مردم ایران نماینده آن هستند.
او تاکید کرد: «نقش من کمک به این است که دموکراسی در ایران به شکلی امن و سالم برقرار شود و دوام بیاورد؛ اگر بتوانم به تحقق این هدف کمک کنم، وظیفه خود را انجام داده‌ام.»
بیژن جیرسرایی، سخنگوی سیاست خارجی حزب دموکرات آزاد آلمان، نیز در این مراسم گفت: «مردم ایران دهه‌هاست که برای آزادی مبارزه می‌کنند و به همین دلیل شایسته دریافت جایزه آزادی بنیاد فریدریش ناومان هستند.»
ماری‌آگنس اشتراک-تسیمرمان، رییس کمیته امنیت و دفاع پارلمان اروپا، نیز در این مراسم سخنرانی کرد.
او گفت: «وقتی هزاران نفر در خیابان‌های ایران کشته می‌شوند، سپاه پاسداران باید در فهرست سازمان‌های تروریستی قرار بگیرد.»
اشتراک-تسیمرمان تاکید کرد: «بقای جمهوری اسلامی به ایجاد ترس و وحشت در داخل ایران و فراموش شدن آنچه در این کشور می‌گذرد در خارج از مرزها وابسته است؛ اما ما نمی‌خواهیم مردم ایران را فراموش کنیم.»
او گفت: «دولت فدرال آلمان باید حمایت بیشتری از مبارزه مردم ایران برای آزادی به عمل آورد و این موضوع باید فراتر از اختلافات حزبی و جناحی باشد و همه جریان‌های سیاسی برای حمایت از مردم ایران همکاری کنند.»
هم‌زمان، تجمع ایرانیان در نقاط مختلف جهان شکل گرفت.
گردهمایی‌ها از استرالیا و ژاپن آغاز شد و با برگزاری برنامه اصلی در فرانکفورت ادامه یافت؛ تجمعی که برگزارکنندگان، آن را در حمایت از انقلاب ملی و مردم ایران ترتیب دادند.
در فرانکفورت، مقام‌های شهر محل تجمع اصلی را از اسکله وزلر به پارک اوست منتقل کردند.
شهرداری اعلام کرد محل قبلی برای جمعیت پیش‌بینی‌شده ظرفیت کافی نداشت.
راهپیمایی از میدان رومربرگ به سوی پارک اوست از ساعت هشت تا ۱۴ و تجمع در پارک از ساعت ۱۰ تا ۲۱ برنامه‌ریزی شده.
برای راهپیمایی ۲۴ هزار نفر و برای تجمع در مجموع ۳۰ هزار شرکت‌کننده پیش‌بینی شده است.
حضور شاهزاده رضا پهلوی در کانون توجه
یاسمین پهلوی گفته است پلیس فرانکفورت به او و همسرش اطلاع داده که به‌دلیل تهدیدهای احتمالی جمهوری اسلامی، شاهزاده رضا پهلوی نمی‌تواند در تجمع حاضر شود یا سخنرانی کند.
دفتر شاهزاده رضا پهلوی بعدتر اعلام کرد او همچنان قصد دارد پس از دریافت جایزه در گردهمایی ایرانیان حضور یابد.
این دفتر بر برگزاری تجمع طبق برنامه تاکید کرده است.
هنوز روشن نیست که او امکان سخنرانی خواهد داشت یا نه.
بنیاد فریدریش ناومان گفته است جایزه به مردم ایران تعلق دارد و دریافت آن از سوی شاهزاده رضا پهلوی تا زمانی امانی خواهد بود که نمایندگان منتخب مردم بتوانند آن را دریافت کنند.
این جایزه از سال ۲۰۰۶ هر دو سال یک بار به افرادی اهدا می‌شود که در گسترش جامعه مدنی و ارزش‌های آزادی‌خواهانه نقش داشته‌اند.
اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، با حمایت دونالد ترامپ از چین خواسته است برای پایان جنگ از نفوذش بر تهران استفاده کند. به گفته یک مقام آمریکایی، پکن این پیام را به جمهوری اسلامی منتقل کرده است.
هم‌زمان جی‌دی ونس، معاون رییس‌جمهوری آمریکا، نیز با ارسال نامه‌ای به محسن رضایی، مسیر جداگانه‌ای را برای تماس با رهبران جمهوری اسلامی پیش برده است.
واشینگتن‌پست جمعه ۱۵ آبان به نقل از یک مقام آگاه آمریکایی نوشت بسنت این درخواست را مطرح کرده و پکن نیز پیام واشینگتن را به تهران رسانده است.
این مقام درباره زمان انتقال پیام یا پاسخ احتمالی چین و جمهوری اسلامی توضیح بیشتری نداد.
بر اساس این گزارش، ونس نقش اصلی را در تلاش‌های دیپلماتیک دولت ترامپ برعهده دارد.
او پیش از این نامه‌ای برای دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، فرستاده است.
علی الثوادی، مقام قطری و واسطه میان کاخ سفید و تهران، به واشینگتن‌پست گفت رهبران جمهوری اسلامی منتظرند ببینند آیا نتیجه انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا به تغییر رفتار واشینگتن منجر می‌شود یا نه.
او افزود مقام‌های ایرانی نامه ونس را «نشانه احترام» تلقی کرده‌اند و از اینکه او جنگ را اشتباه خوانده، استقبال کرده‌اند.
از سوی دیگر هیات تحریریه روزنامه وال‌استریت ژورنال در سرمقاله‌ای نوشت اظهارات علنی ونس درباره ضرورت پایان جنگ، در مقطعی حساس به حکومت ایران پیام استیصال می‌دهد و آزادی عمل ترامپ را محدود می‌کند.
وال‌استریت ژورنال همچنین گزارش داد که ونس و متحدان واشینگتن در کشورهای حاشیه خلیج فارس به ترامپ توصیه می‌کنند به جنگ پایان دهد، اما گروه دیگری از مشاوران او در تلاشند تا رییس‌جمهوری آمریکا را به ازسرگیری حملات متقاعد کنند.
این روزنامه به نقل از منابع خود نوشت: «توافق پیشنهادی مدت زمان مذاکرات بین واشینگتن و تهران را از ۶۰ روز به دو روز کاهش می‌دهد.»
وال‌استریت ژورنال همچنین اشاره کرد که یک هیات از تهران «برای بررسی توافق احتمالی میان واشینگتن و تهران به دوحه سفر خواهد کرد».
بر اساس این گزارش، استیو ویتکاف، نماینده ویژه ترامپ، از مسیر دیپلماتیک برای بازگشایی تنگه هرمز حمایت می‌کند و مارکو روبیو، وزیر خارجه، و بسنت، از تشدید تحریم‌ها و ادامه محاصره ایران.
وال‌استریت ژورنال همچنین نوشت که بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، همچنان برای انجام حملات نظامی مجدد آمریکا به جمهوری اسلامی فشار می‌آورد و پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، و برد کوپر، فرمانده سنتکام، در نشست‌های توجیهی اخیر از بازگشت به عملیات نظامی گسترده حمایت کرده‌اند.
نامه ونس در کنار اختلاف بر سر شروط مذاکره
نامه‌نگاری ونس با رضایی در حالی انجام شده که مقام‌های جمهوری اسلامی درباره پاسخ به آن و ادامه مذاکرات مواضع متفاوتی مطرح کرده‌اند.
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، گفته است تصمیم‌گیری درباره پاسخ به نامه با رضایی است.
او همچنین تاکید کرده تبادل پیام میان تهران و واشینگتن ادامه دارد.
رضایی پیش‌تر بازگشایی تنگه هرمز و مذاکره با آمریکا را به اجرای خواسته‌های تهران مشروط کرده بود.
او گفته است تا زمانی که آمریکا به هفت شرط جمهوری اسلامی پاسخ کامل و صریح ندهد، توافقی در کار نخواهد بود.
در همین چارچوب، تماس با پکن نیز اهمیت پیدا می‌کند.
علی باقری‌کنی، معاون رضایی، اوایل آبان در پکن با وانگ یی، وزیر خارجه چین، دیدار کرد.
وانگ در آن دیدار گفت‌وگو را راه‌حل مناقشات خاورمیانه دانست و از حمایت چین از ایران سخن گفت.
جزییات بیشتری درباره نقشی که پکن ممکن است در مذاکرات ایفا کند، منتشر نشد اما گوئو جیاکون، سخنگوی وزارت خارجه چین، پنجم آبان اعلام کرد پکن به‌شدت نگران درگیری‌ها در خاورمیانه و مناطق پیرامونی آن است و به‌زودی نماینده ویژه‌ای را برای کمک به کاهش تنش‌ها به کشورهای منطقه اعزام خواهد کرد.
گزارش واشینگتن‌پست نشان می‌دهد دولت ترامپ هم‌زمان چند مسیر را برای ارتباط با تهران دنبال می‌کند: درخواست از چین برای استفاده از نفوذش، نامه ونس به رضایی و میانجی‌گری قطر.
با این حال، اظهارات مقام قطری حاکی است رهبران جمهوری اسلامی هنوز درباره قابل اعتماد بودن واشینگتن تردید دارند و تغییر احتمالی سیاست آمریکا پس از انتخابات را دنبال می‌کنند.
یک مقام نظامی آمریکایی به ایران‌اینترنشنال گفت ایالات متحده نگران امنیت و ایمنی مردم ایران است و از آنان می‌خواهد در صورت تشدید تنش‌های نظامی، در خانه بمانند و از نیروها و مراکز سپاه پاسداران فاصله بگیرند.
این مقام گفت سپاه پاسداران تجهیزات و تاسیسات نظامی، از جمله تسلیحات و مراکز فرماندهی خود را در محله‌های مسکونی و نزدیکی خانه‌های مردم مستقر کرده است.
او رهبران جمهوری اسلامی و سپاه پاسداران را متهم کرد که در حالی که خود در تاسیسات مستحکم و پناهگاه‌های زیرزمینی پنهان شده‌اند، از غیرنظامیان بی‌گناه به‌عنوان «سپر انسانی» استفاده می‌کنند. به گفته این مقام، چنین رفتاری نشان می‌دهد حکومت جمهوری اسلامی به مردم ایران اهمیت نمی‌دهد.
این مقام نظامی آمریکایی از شهروندان ایرانی خواست در صورت تشدید تنش‌های نظامی، اقدامات احتیاطی لازم را رعایت کنند، در خانه بمانند و از مراکز سپاه پاسداران فاصله زیادی بگیرند.
او تاکید کرد که از نظر ایالات متحده، در دوره افزایش تنش‌ها، امن‌ترین مکان برای غیرنظامیان ایرانی داخل خانه‌هایشان است.
این هشدار در حالی مطرح می‌شود که در روزهای اخیر، گزارش‌هایی درباره آمادگی آمریکا و اسرائیل برای ازسرگیری حملات به ایران منتشر شده است. نیویورک‌تایمز ۱۲ آبان گزارش داد ارتش آمریکا با استقرار کشتی‌های جنگی، جنگنده‌ها و بمب‌افکن‌های بیشتر در منطقه، برای احتمال ازسرگیری عملیات آماده شده است. بر اساس این گزارش، اجرای برنامه حملات به تصمیم دونالد ترامپ بستگی دارد.
ترامپ در گفت‌وگویی با فایننشال‌تایمز که ۱۲ آبان منتشر شد، گفته بود واشینگتن برنامه فوری برای حمله به ایران ندارد، اما در صورت لزوم آماده ادامه جنگ است. پیش‌تر، اکسیوس نیز گزارش داده بود بنیامین نتانیاهو خواستار حمله به ایران بلافاصله پس از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکاست، در حالی که ترامپ ترجیح می‌دهد به مذاکرات فرصت بیشتری بدهد.
نگرانی درباره حضور نیروها و تجهیزات نظامی در محیط‌های غیرنظامی نیز پیش‌تر مطرح شده بود. ایران‌اینترنشنال ششم مهر، بر اساس ویدیوها و پیام‌های دریافتی، از حضور نیروهای مسلح و خودروهای نظامی در شماری از مدارس خبر داده بود. در گزارشی دیگر در ۱۳ آبان نیز، آموزش باز و بسته کردن سلاح و سازمان‌دهی حضور دانش‌آموزان در تجمعات شبانه حکومتی، از برنامه‌های طرح مشترک آموزش‌وپرورش و بسیج دانش‌آموزی با عنوان «نومیدان» معرفی شد.
هم‌زمان، جمعه ۱۵ آبان بی‌بی‌سی جهانی نیز گزارش داد تصاویر ماهواره‌ای، نشانه‌هایی از حفاری و ساخت‌وساز تازه در پایگاه‌های گرمدره در کرج و شاهرود و تعمیر دست‌کم ۱۲ سایت نظامی دیگر را نشان می‌دهند. تحلیلگران این فعالیت‌ها را با تلاش جمهوری اسلامی برای بازسازی و حفاظت از توان نظامی خود پس از حملات آمریکا و اسرائیل مرتبط دانسته‌اند.
شورای هماهنگی تشکل‌های صنفی فرهنگیان ایران گزارش داد ارزش دلاری حقوق ماهانه معلمان در ۱۰ سال گذشته به حدود یک‌ششم رسیده و از ۶۳۶ دلار در سال ۱۳۹۵ به ۱۰۹ دلار در آبان امسال کاهش یافته است.
بر اساس گزارش این تشکل صنفی که جمعه ۱۵ آبان منتشر شد، ارزش دلاری حقوق ماهانه معلمان در هفت ماه گذشته از ۱۸۴ دلار در فروردین به ۱۰۹ دلار در آبان کاهش یافته است؛ افتی حدود ۴۱ درصدی که این تشکل آن را نشانه سقوط قدرت خرید معلمان دانسته است.
این شورا محاسبات خود را بر پایه میانگین حقوق ۲۹ میلیون تومانی اعلام‌شده از سوی وزارت آموزش و پرورش انجام داده است.
با این حال، به نوشته این تشکل صنفی، برآورد پژوهش‌های مستقل نشان می‌دهد میانگین حقوق معلمان حداکثر ۲۵ میلیون تومان است که ارزش دلاری آن به حدود ۹۴ دلار در ماه می‌رسد.
به این ترتیب، بر اساس رقم رسمی مورد استناد شورا، ارزش دلاری حقوق روزانه معلمان ایرانی حدود سه دلار و ۶۰ سنت است؛ رقمی که این تشکل صنفی آن را با درآمد معلمان در کشورهای همسایه مقایسه کرده است.
بر اساس گزارش شورای هماهنگی، درآمد روزانه معلمان در ترکیه حدود ۵۰ دلار، در جمهوری آذربایجان ۲۲ دلار، در ارمنستان ۱۷ دلار و در عراق بین هشت تا ۱۵ دلار است.
با این حساب، درآمد دلاری روزانه معلمان در ترکیه نزدیک به ۱۴ برابر و در جمهوری آذربایجان بیش از شش برابر معلمان ایران است.
تورم ۸۸.۷ درصدی و افزایش قیمت دلار
در ماه‌های اخیر، وخامت اوضاع اقتصادی در ایران با افزایش نرخ ارز، تشدید تورم و افت چشمگیر قدرت خرید شهروندان همراه بوده است.
بر اساس گزارش مرکز آمار ایران، تورم سالانه در مهرماه به ۷۶.۸ درصد، تورم ماهانه به ۴.۴ درصد و تورم نقطه‌به‌نقطه به ۸۸.۷ درصد رسید؛ به این معنا که خانوارها برای خرید مجموعه یکسانی از کالاها و خدمات، به‌طور میانگین باید ۸۸.۷ درصد بیشتر از مهرماه سال گذشته هزینه می‌کردند.
در پایان معاملات ۱۴ آبان، قیمت هر دلار آمریکا در بازار آزاد ایران به ۲۶۸ هزار و ۲۰۰ تومان رسید. نرخی که نشان‌دهنده کاهش ارزش ریال و فشار بیشتر بر درآمد حقوق‌بگیران است.
شورای هماهنگی تشکل‌های صنفی فرهنگیان ایران با هشدار درباره سقوط قدرت خرید معلمان، بار دیگر خواستار ترمیم فوری حقوق آنان متناسب با تورم و هزینه واقعی زندگی شد.
این تشکل صنفی با تاکید بر ارتباط معیشت معلمان و کیفیت آموزش، اعلام کرد: «معیشت معلم، کیفیت آموزش فرزندان این سرزمین است.»
تجمع‌های صنفی و برخورد با معلمان معترض
در سال‌های گذشته، معلمان شاغل و بازنشسته در شهرهای مختلف ایران بارها در اعتراض به وضعیت نامناسب معیشتی، مشکلات صنفی و اجرا نشدن تعهدات دولت تجمع کرده‌اند.
معترضان در این تجمع‌ها خواستار افزایش حقوق و مستمری‌ها متناسب با تورم و هزینه‌های زندگی، اجرای کامل طرح رتبه‌بندی معلمان، پرداخت مطالبات معوق و بهبود خدمات بیمه و درمان شده‌اند.
در همین حال، فعالان صنفی معلمان در ایران در سال‌های گذشته بارها با احضار، بازداشت، صدور احکام زندان، اخراج، انفصال از خدمت و محرومیت از حقوق صنفی روبه‌رو شده‌اند.
وب‌سایت حقوق بشری هرانا ۱۳ مهر گزارش داد دست‌کم ۴۷ معلم شاغل و بازنشسته در ایران در حبس، بازداشت یا تبعید به سر می‌برند که از این تعداد، ۱۳ نفر در حال تحمل حبس، ۳۲ نفر در بازداشت و دو نفر در تبعید هستند.
اطلاعات رسیده به ایران‌اینترنشنال از نقش مستقیم رستمعلی رفیعی، فرمانده سپاه استان قزوین، در سرکوب انقلاب ملی و بازداشت‌های پس از آن حکایت دارد. ماموران تحت امر او، از کودکان دبستانی بازجویی و آن‌ها را وادار به تماشای تصاویر کشتار و پیکرهای خونین کشته‌شدگان اعتراضات دی‌ماه کردند.
یکی از پررنگ‌ترین وجوه سرکوب اعتراضات دی‌ماه در استان قزوین، مربوط به دانش‌آموزان بود.
شاهدان عینی به ایران‌اینترنشنال گفتند ماموران به مدارس قزوین و الوند یورش بردند، گوشی تلفن همراه دانش‌آموزان را بازرسی و کودکان و نوجوانان معترض یا مجروح شده با ساچمه را شناسایی و بازداشت کردند.
در یک نمونه، در دبستان پرتو مهرگان قزوین، از کودکان هشت تا ۱۲ ساله بازجویی شد.
در مدرسه‌ای دیگر، دانش‌آموزان را وادار به تماشای تصاویر و فیلم‌های کشتار و پیکر خونین جاویدنامان کردند.
به گفته شاهدان، وضعیت روحی برخی از کودکان پس از نمایش این تصاویر به‌شدت به هم ریخت؛ آن‌ها دچار شوک شده‌اند و به‌شدت گریه می‌کردند.
نقش فرمانده سپاه پاسداران در سرکوب اعتراضات
در گزارش‌های رسیده به ایران‌اینترنشنال، رستمعلی رفیعی آتانی، فرمانده سپاه صاحب‌الامر استان قزوین، مسئول مستقیم سرکوب اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ در این استان معرفی شده است.
بر اساس این گزارش‌ها، او پیش از فراخوان‌های شاهزاده رضا پهلوی، در هماهنگی میان سپاه پاسداران و نیروی انتظامی، دستور شلیک به معترضان و سرکوب اعتراض‌ها را صادر کرد.
مجموعه تحت امر رفیعی آتانی در مهار اعتراضات سال ۱۴۰۱ نیز نقش داشت و از تجربه آن دوره برای راه‌اندازی تعداد زیادی بازداشتگاه و ارعاب خانواده‌ها استفاده کرد.
در سرکوب اعتراضات دی‌ماه، گردان‌های امنیتی ویژه «فاتحین»، یگان‌های تکاور، بسیج ادارات، نیروهای لباس‌شخصی و تک‌تیراندازان مستقر بر پشت‌بام ادارات، فعال بودند.
از تیراندازی با سلاح جنگی تا بازداشت در بیمارستان‌ها
قزوین در اعتراضات دی‌ماه شاهد الگوهای مختلفی از سرکوب سازمان‌یافته بود. شاهدان از به‌کارگیری سلاح جنگی و دوشکا در خیابان‌های شهر قزوین، استقرار تک‌تیراندازها بر پشت‌بام‌ها و تیراندازی به مردم خبر داده‌اند.
بر اساس این روایت‌ها، نیروهای حکومتی در کوچه‌های خلوت به سر و سینه معترضان و رهگذران تیر خلاص شلیک کردند، گروه‌هایی از معترضان را در خیابان‌هایی که دو سویش را بسته بودند، محاصره کردند و نیروهای موتورسوار مسلح به جمعیت هجوم بردند.
چند شاهد همچنین از انتشار گاز اشک‌آور با پهپاد در مناطق مختلف قزوین خبر داده‌اند؛ گازی که به گفته آن‌ها بویی متفاوت داشت، نفس را می‌گرفت و موجب سوزش سینه می‌شد.
در روند شناسایی و نظارت نیز گزارش‌هایی از استفاده از پهپاد برای شناسایی معترضان، بازرسی گوشی‌ها در ایست‌های بازرسی خیابانی و عکس‌برداری و فیلم‌برداری مخفیانه از حاضران در تجمع‌ها دریافت شده است.
پس از فروکش کردن موج اعتراض‌ها، بازداشت‌ها آغاز شد و گزارش‌هایی از انتقال صدها معترض بازداشتی به زندان چوبین‌در قزوین وجود دارد.
به گفته منابع، چشم برخی بازداشتی‌ها را بستند و از آن‌ها پای برگه‌هایی نامعلوم امضا گرفتند.
برخی نیز برای شکنجه و گرفتن اعتراف اجباری درباره آتش‌زدن استانداری به تهران منتقل شدند.
گزارش‌های رسیده همچنین حاکی است نیروهای لباس‌شخصی و امنیتی در بیمارستان‌هایی از جمله بیمارستان رجایی حضور داشتند و افرادی را که آثار ساچمه، کوفتگی یا عفونت داشتند، بازداشت می‌کردند.
به گفته منابع، برای برخی کشته‌شدگان پرونده پزشکی تشکیل نشد و کادر درمان به سکوت تهدید شدند.
چند پرستار بیمارستان ولایت به‌دلیل کمک به معترضان مجروح بازداشت شدند و در بیمارستان بوعلی، حراست بیمارستان دستور داشت مجروحان را پشت در بسته نگه دارد و آن‌ها را برای درمان به داخل راه ندهد.
بر اساس این گزارش‌ها، از خانواده‌ها برای تحویل پیکر کشته‌شدگان بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ میلیون تومان مطالبه شد.
یک شاهد عینی نیز پیش‌تر به ایران‌اینترنشنال گفته بود بیمارستان‌های قزوین در روزهای ۱۸ تا ۲۰ دی‌ماه مملو از پیکر و مجروح بودند.
به گفته این شاهد، وضعیت به‌گونه‌ای بود که کف برخی مراکز درمانی تا نزدیکی درِ خروجی آغشته به خون بود.
بحران‌های استان و پیشینه اعتراضات
اعتراض‌ها در استان قزوین از ۱۱ دی‌ماه آغاز شد و تا ۲۰ دی‌ماه ادامه یافت.
مردم در شهرستان‌های قزوین، البرز، تاکستان، آبیک، بوئین‌زهرا و آوج به خیابان آمدند؛ تجمع‌های دانشجویی برگزار شد و بازارها تعطیل شدند.
اوج حضور معترضان و سرکوب‌ها ۱۸ دی‌ماه بود که از همان اوایل شب، اینترنت، خطوط تلفن همراه و پیامک در استان قطع شد.
اعتراض‌های دی‌ماه در قزوین در شرایطی شکل گرفت که این استان طی بیش از یک دهه گذشته با بحران‌های سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و محیط زیستی روبه‌رو بوده است.
در یک نمونه، مشارکت انتخاباتی در قزوین، بر اساس آمارهای مطرح‌شده در گزارش‌های محلی، از عدد چشمگیر ۹۲ درصد در سال ۱۳۸۸ به ۴۲ درصد در سال ۱۴۰۳ سقوط کرد.
بخش‌هایی از استان نیز با فرونشست زمین، حاشیه‌نشینی، کمبود تخت بیمارستانی، تعطیلی صنایع و بیکاری دست‌وپنجه نرم می‌کنند.
اعتراض‌های قزوین پیشینه‌ای طولانی‌تر از دی ۱۴۰۴ دارد. خیابان‌های شهر در مرداد ۱۳۷۳، در اعتراض به رد لایحه استان شدن قزوین، شاهد تجمع و درگیری شد.
پس از آن نیز اعتراض‌های کوی دانشگاه در سال ۱۳۷۸، اعتراض‌های انتخاباتی سال ۱۳۸۸، دی ۱۳۹۶، آبان ۱۳۹۸ و جنبش «زن، زندگی، آزادی» در سال ۱۴۰۱ در این استان بازتاب یافتند.
این روند طی سه دهه ادامه یافت و به اعتراض‌های دی‌ماه ۱۴۰۴ رسید که با سرکوبی خونین همراه شد.
گزارش‌های رسیده به ایران‌اینترنشنال از کشته و مجروح شدن صدها نفر و بازداشت صدها تن دیگر در این استان حکایت دارند.
