اسناد تازه سیا هشدارهای پیش از حملات ۱۱ سپتامبر را آشکار کرد
سیا برای نخستینبار مجموعهای از گزارشهای اطلاعاتی روزانهای را منتشر کرد که پیش از حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ در اختیار بیل کلینتون و جرج دبلیو بوش قرار گرفته بود. این گزارشها حاوی هشدارهایی درباره برنامههای القاعده برای انجام حملات تروریستی در خاک آمریکا بودند.
سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا، سیا، جمعه ۲۰ شهریور، همزمان با بیستوپنجمین سالگرد حملات، ۷۱ سند از طبقهبندی خارجشده را در اختیار عموم قرار داد. جان رتکلیف، رییس این سازمان، انتشار این اسناد را «اقدامی در راستای شفافیتی استثنایی» توصیف کرد و گفت این بزرگترین مجموعهای است که سیا تاکنون بهطور همزمان از تحلیلهای خود درباره حملات ۱۱ سپتامبر منتشر کرده است.
رتکلیف در بیانیهای گفت: «۲۵ سال پیش، حملات ۱۱ سپتامبر ضربهای به کشور ما وارد کرد، اما نتوانست ما را در هم بشکند.» او افزود نسلهای مختلف افسران سیا از آن زمان فعالیت حرفهای خود را وقف اجرای عدالت برای آمریکاییهای جانباخته و اطمینان از این کردهاند که القاعده دیگر هرگز نتواند به آمریکا آسیب برساند.
رییس سیا همچنین گفت شماری از افسران این سازمان در سالهای پس از حملات، در جریان آنچه «جنگ جهانی علیه تروریسم» خوانده میشود، جان خود را فدا کردند. او افزود: «ما با پایبندی به تعهدمان برای مختل کردن، از هم پاشیدن و شکست دادن کسانی که قصد آسیب رساندن به ما را دارند، یاد و خدمات آنان را گرامی میداریم.»
یکی از مهمترین اسناد منتشرشده، هشداری است که سیا در سال ۱۹۹۸ و در دوره ریاستجمهوری کلینتون در اختیار او قرار داده بود. در این یادداشت که تاریخ آن به ۱۰ سپتامبر همان سال بازمیگردد، هشدار داده شده بود که القاعده «ممکن است هواپیمایی مملو از مواد منفجره را به یکی از شهرهای آمریکا بکوبد».
کمیسیون تحقیق درباره حملات ۱۱ سپتامبر در گزارش سال ۲۰۰۴ خود به این یادداشت اشاره کرده بود، اما نگفته بود که هشدار یادشده بخشی از گزارش اطلاعاتی روزانه رییسجمهوری بوده است. مطالب گنجاندهشده در این گزارشهای روزانه از حساسترین اسناد اطلاعاتی دولت آمریکا به شمار میروند و تنها در اختیار رییسجمهوری و حلقه محدودی از مشاوران امنیت ملی قرار میگیرند.
اگرچه به نظر نمیرسد اسناد تازه از طبقهبندی خارجشده حاوی افشاگری عمدهای درباره حملات باشند، جزئیات بیشتری از اطلاعاتی ارائه میکنند که کلینتون و بوش در آستانه ۱۱ سپتامبر دریافت کرده بودند. انتشار آنها بار دیگر بحث درباره میزان آگاهی مقامهای ارشد آمریکا از تهدید القاعده و نحوه برخورد با هشدارهای پیش از حملات را مطرح کرده است.
همزمان با انتشار این اسناد، تری استرادا، همسر یکی از قربانیان ۱۱ سپتامبر، در مراسم یادبود این حملات در شهر نیویورک از دولت دونالد ترامپ خواست عربستان سعودی را در ارتباط با حملات پاسخگو کند.
پانزده نفر از هواپیماربایان القاعده که در حملات ۱۱ سپتامبر مشارکت داشتند، شهروند عربستان سعودی بودند. استرادا و شماری دیگر از اعضای خانوادههای قربانیان معتقدند سعودیها در این حملات نقش داشتهاند؛ اتهامی که حکومت عربستان سعودی بارها آن را رد کرده است.
به نوشته نشریه هیل، اولیویا ویلز، سخنگوی کاخ سفید، در پاسخ به درخواست اظهارنظر درباره سخنان استرادا، به انتشار اسناد سیا اشاره کرد. او گفت ترامپ «شفافترین دولت تاریخ» را رهبری میکند و به همین دلیل اجازه داده است صدها صفحه سند مرتبط با حملات تروریستی ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ از طبقهبندی خارج و منتشر شوند.
ویلز افزود رییسجمهوری آمریکا همواره یاد آمریکاییهایی را که در حملات ۱۱ سپتامبر جان باختند، اعضای خانوادههای آنان و اقدامات قهرمانانه آن روز گرامی خواهد داشت؛ روزی که به گفته او، «روحیه شکستناپذیر مردم آمریکا» بر شرایط غلبه کرد.
دولت عراق پس از تایید پرتاب پهپادهای مهاجم به خط لوله «شرق به غرب» عربستان سعودی از استان میسان، فرمانده عملیات این استان را برکنار کرد. بغداد همچنین از تصمیم ریاض برای به تعویق انداختن اقدام تلافیجویانه استقبال کرد و وعده داد عاملان حمله را تحت پیگرد قرار دهد.
علی فالح الزیدی، نخستوزیر و فرمانده کل نیروهای مسلح عراق، دستور تشکیل کمیتهای برای تحقیق درباره عملکرد فرماندهی عملیات میسان را صادر کرد. دفتر نخستوزیری عراق اعلام کرد برکناری فرمانده این یگان پس از آن صورت گرفت که مشخص شد پهپادهای عامل حمله از یکی از نقاط استان میسان به پرواز درآمدهاند.
صباح نعمان، سخنگوی فرماندهی کل نیروهای مسلح عراق، گفت بغداد هرگونه حملهای را که امنیت عربستان سعودی و روابط دو کشور را تهدید کند، قاطعانه محکوم میکند. به گفته او، عراق اجازه نخواهد داد خاک یا حریم هوایی این کشور به پایگاهی برای حمله به کشورهای دیگر تبدیل شود و علیه هر فرد یا گروهی که نقش آن در این حمله ثابت شود، اقدامات قانونی سختگیرانهای انجام خواهد داد.
عراق همچنین از خودداری عربستان سعودی از واکنش فوری نظامی استقبال کرد. وزارت خارجه عربستان سعودی اعلام کرده است ریاض به درخواست نخستوزیر عراق، اقدام تلافیجویانه را به تعویق انداخته تا بغداد فرصت داشته باشد درباره عاملان حمله تحقیق و از تکرار چنین عملیاتی جلوگیری کند.
حمله پهپادی روز پنجشنبه ۱۹ شهریور، ایستگاههای پمپاژ خط لوله «شرق به غرب» در مناطق ریاض و مدینه را هدف قرار داد و به زخمی شدن شماری از افراد و توقف موقت فعالیت این سامانه انتقال نفت انجامید. تصاویر ماهوارهای نیز خسارتهای ناشی از آتشسوزی در دستکم یکی از ایستگاهها را نشان میدهد، اما هنوز ابعاد کامل خسارت و زمان لازم برای ازسرگیری فعالیت خط لوله مشخص نیست.
این خط لوله پس از کاهش شدید تردد نفتکشها در تنگه هرمز به یکی از مسیرهای اصلی صادرات نفت عربستان سعودی تبدیل شده است و روزانه حدود پنج میلیون بشکه نفت را به بندر ینبع در ساحل دریای سرخ منتقل میکند. حمله به این تاسیسات در حالی صورت گرفت که حوثیهای مورد حمایت جمهوری اسلامی نیز با تصرف بخش یمنی تنگه بابالمندب و جزایر راهبردی اطراف آن، توان بیشتری برای تهدید کشتیرانی و نفتکشهای سعودی به دست آوردهاند.
هنوز هیچ گروهی مسئولیت حمله به خط لوله را بر عهده نگرفته است. با این حال، مقامهای آمریکایی و سعودی گروههای شبهنظامی همسو با جمهوری اسلامی در عراق را از مظنونان احتمالی میدانند. این حمله در آستانه پایان مهلت تعیینشده دولت عراق برای خلع سلاح گروههای شبهنظامی، فشار سیاسی و امنیتی بر بغداد را افزایش داده است.
خطوط انتقال نفت متعلق به شرکت آرامکو عربستان سعودی
وزارت انرژی عربستان سعودی اعلام کرد که در پی حملات روز پنجشنبه ۱۹ شهریور به خط لوله شرق-غرب در مناطق ریاض و مدینه، این سامانه انتقال نفت بهطور موقت از مدار خارج و تعطیل شده است.
در بیانیه وزارت انرژی عربستان سعودی به عاملان این حمله، میزان خسارت و مدت تعطیلی خطوط انتقال نفت در این مناطق اشارهای نشده بود. اما ساعتی بعد وزارت خارجه عربستان سعودی اعلام کرد خط لوله نفتی شرق به غرب این کشور با پهپادهایی که از عراق پرتاب شده بودند، هدف حمله قرار گرفته است.
شبکه سیانان نیز جملعه ۲۰ شهریور بهنقل از دو مقام آمریکایی آگاه از موضوع، گزارش داد که یک سامانه کلیدی خط لوله نفت در عربستان سعودی روز پنجشنبه هدف پرتابهها قرار گرفته است.
یکی از مقامهای آمریکایی به این شبکه گفت بررسی اولیه نشان داده است که ایستگاههای پمپاژ واقع در کنار خود خط لوله هدف قرار گرفتهاند.
بهگزارش سیانان، یک تصویر ماهوارهای که روز جمعه گرفته شده، ظاهرا خسارات گسترده ناشی از آتشسوزی در یکی از ایستگاههای پمپاژ را نشان میدهد. تصویری از یک ایستگاه پمپاژ دیگر که روز پنجشنبه گرفته شده بود، آتشسوزی کوچکی را نشان میداد که ستونهایی از دود غلیظ و سیاه به هوا میفرستاد.
هنوز مشخص نیست چه گروهی مسئول این حملات بوده و آیا بخشهایی از خود خط لوله نیز آسیب دیده است یا نه، اما یکی از مقامهای آمریکایی گفت این سامانه با پهپادهایی که از عراق به پرواز درآمده بودند هدف قرار گرفته است. منابع همچنین گفتند هنوز مشخص نیست تعمیر خسارات چه مدت زمان خواهد برد.
بهنوشته سیانان این حمله نشان میدهد که منابع نفتی عربستان سعودی و توانایی این کشور برای صادرات نفت با ادامه جنگ ایران با تهدیدهای فزایندهای روبهرو است. حملات به این خط لوله همزمان با پیشروی برقآسای حوثیهای تحت حمایت جمهوری اسلامی در نوار ساحلی این کشور در دریای سرخ صورت گرفته است.
در ادامه پیشروی حوثیها در یمن، خبرگزاری فرانسه جمعه ۲۰ شهریور گزارش داد این گروه نیابتی جمهوری اسلامی کنترل بخش یمنی تنگه بابالمندب را در دست گرفته است. همزمان گزارشهایی از سفر دریاسالار برد کوپر، فرمانده سنتکام، و نزدیک به ۱۰۰ مستشار نظامی آمریکا به عربستان سعودی منتشر شده است.
بهگزارش خبرگزاری فرانسه حوثیها در عملیاتی برقآسا سراسر سواحل یمن در دریای سرخ و سه جزیره راهبردی در این دریا را تصرف کردند.
یکی از مقامهای محلی دولت یمن که از حمایت ریاض برخوردار است، تایید کرد حوثیها عملیات تصرف منطقه بابالمندب و جزیره میون را تکمیل کردهاند.
یک مقام نظامی دولت یمن نیز گفت حوثیها جزایر حنیش بزرگ و حنیش کوچک و سراسر سواحل مجاور دریای سرخ را به کنترل خود درآوردهاند.
این دو آخرین جزایر منطقه بابالمندب بودند که هنوز در اختیار حوثیها قرار نداشتند.
این مقام نظامی افزود: «تمام مناطقی که در ساحل غربی در کنترل ما بود، سقوط کرده است.»
تصرف این جزایر، بهویژه میون که در میانه تنگه بابالمندب قرار دارد، توانایی حوثیها را برای حمله به نفتکشهای عربستان سعودی، بزرگترین صادرکننده نفت جهان، افزایش میدهد.
در پی نوسانات شدید ناشی از تحولات خاورمیانه، قیمت نفت از ۱۰۰ دلار در هر بشکه عبور کرده است.
دولت عربستان سعودی، شرکت نفت دولتی آرامکو، کاخ سفید، وزارت امور خارجه آمریکا و فرماندهی مرکزی ایالات متحده، سنتکام، به درخواستهای سیانان برای اظهار نظر در مورد این حملات پاسخ ندادند.
به گفته یک منبع آگاه، مقامهای آمریکایی در حال جمعآوری اطلاعات درباره این حملات هستند.
وبسایت اکسیوس، شامگاه پنجشنبه گزارش داد محمد بن سلمان،ولیعهد عربستان سعودی، روز پنجشنبه در دو تماس تلفنی از دونالد ترامپ خواست آمریکا حوثیهای یمن را هدف قرار دهد، اما رییسجمهوری ایالات متحده این درخواست را رد کرد.
اگرچه هنوز منشاء حمله مشخص نیست و حوثیها نیز در روزهای اخیر به مناطقی در عربستان حمله کردهاند، بهنام بن طالبلو، مدیر ارشد برنامه ایران در بنیاد دفاع از دموکراسیها، به سیانان گفت گروههای شبهنظامی همسو با حکومت ایران در عراق پیشتر از پهپاد برای حمله به عربستان سعودی استفاده کردهاند و ممکن است این بار نیز در چارچوب راهبرد گستردهتر جمهوری اسلامی برای استفاده از نیروهای نیابتی خود به منظور وادار کردن کشورهای عربی به مخالفت با حضور نیروهای آمریکایی در منطقه چنین کرده باشند.
در اواخر ژوئیه، خالد بن سلمان، وزیر دفاع عربستان سعودی، در واشینگتن با دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، و جیدی ونس، معاون رییسجمهوری، دیدار کرد تا ارزیابی پادشاهی سعودی از جنگ جاری آمریکا با جمهوری اسلامی را به کاخ سفید منتقل کند.
منابع به سیانان گفتند ارزیابی عربستان این بود که تهران تلاش خواهد کرد از طریق تشدید تنش برای خود اهرم فشار ایجاد کند و برای این کار از نیروهای نیابتی باقیمانده خود، شبهنظامیان در عراق و حوثیها، استفاده خواهد کرد.
اهمیت خط لوله شرق-غرب در عربستان
براساس تصاویر ماهوارهای در روز پنجشنبه ۹ آتشسوزی بزرگ در نزدیکی خط لوله شرق-غرب عربستان سعودی شناسایی شد، هرچند محل دستکم شش مورد از این آتشسوزیها ظاهرا با گودالهای مشعل مطابقت داشت؛ مکانهایی که در مواقع اضطراری میتوان نفت و گاز را در آنها سوزاند.
از زمان آغاز جنگ آمریکا و جمهوری اسلامی، این خط لوله برای عربستان سعودی اهمیتی کلیدی پیدا کرده است. پس از کاهش چشمگیر تردد نفتکشها از تنگه هرمز، این کشور صادرات حدود پنج میلیون بشکه نفت در روز را از طریق خط لوله شرق-غرب به بندر ینبع در دریای سرخ منتقل شده است.
حوثیها با اعلام محاصره دریایی عربستان تاکید کردهاند هر کشتی سعودی را که بخواهد از طریق بابالمندب از دریای سرخ عبور کند هدف قرار خواهند داد. به همین دلیل ممکن است این مسیر خروجی برای نفت عربستان نیز در معرض خطر قرار گیرد.
مقامهای آمریکایی و کارشناسان گفتند تعمیر ایستگاههای پمپاژ میتواند نسبت به تعمیر خسارات عمده واردشده به خود خط لوله، کار کمدردسرتری باشد.
حمله به سامانه خط لوله در حالی رخ داده است که عربستان سعودی همچنین به اوپک گزارش داده تولید نفت خام این کشور در ماه گذشته بهشدت کاهش یافته و به پایینترین سطح از سال ۱۹۹۰ رسیده است.
در ادامه پیشروی حوثیها در یمن، خبرگزاری فرانسه گزارش داد این گروه نیابتی جمهوری اسلامی کنترل بخش یمنی تنگه بابالمندب را در دست گرفته است. همزمان گزارشهایی از سفر دریاسالار برد کوپر، فرمانده سنتکام، و نزدیک به ۱۰۰ مستشار نظامی آمریکا به عربستان سعودی منتشر شده است.
خبرگزاری فرانسه جمعه ۲۰ شهریور گزارش داد حوثیها در عملیاتی برقآسا سراسر سواحل یمن در دریای سرخ و سه جزیره راهبردی در این دریا را تصرف کردند.
یکی از مقامهای محلی دولت یمن که از حمایت ریاض برخوردار است، تایید کرد حوثیها عملیات تصرف منطقه بابالمندب و جزیره میون را تکمیل کردهاند.
یک مقام نظامی دولت یمن نیز گفت حوثیها جزایر حنیش بزرگ و حنیش کوچک و سراسر سواحل مجاور دریای سرخ را به کنترل خود درآوردهاند.
این دو آخرین جزایر منطقه بابالمندب بودند که هنوز در اختیار حوثیها قرار نداشتند.
این مقام نظامی افزود: «تمام مناطقی که در ساحل غربی در کنترل ما بود، سقوط کرده است.»
تصرف این جزایر، بهویژه میون که در میانه تنگه بابالمندب قرار دارد، توانایی حوثیها را برای حمله به نفتکشهای عربستان سعودی، بزرگترین صادرکننده نفت جهان، افزایش میدهد.
در مقابل، دولت قانونی یمن اعلام کرد اقدامات حوثیها در سواحل غربی و تهدید امنیت تنگه بابالمندب، در راستای منافع جمهوری اسلامی است.
دولت یمن هشدار داد حوثیها میخواهند یمن و سواحل آن را به ابزاری برای فشار بر کشورهای منطقه تبدیل کنند.
پس از آنکه حملات جمهوری اسلامی به کشتیها، مسیر صادرات نفت عربستان سعودی از تنگه هرمز را مسدود کرد، ریاض به مسیر دریای سرخ روی آورد.
یحیی سریع، سخنگوی نظامی حوثیها، پس از پیشرویهای اخیر اعلام کرد کشتیرانی در تنگه بابالمندب برای همه کشورها بهجز عربستان سعودی «امن» است.
۱۹ شهریور نیز شهر بندری مُخا در ساحل دریای سرخ به تصرف حوثیها درآمده بود.
الجزیره: فرمانده سنتکام به عربستان سعودی رفت
شبکه الجزیره بهنقل از یک منبع آگاه گزارش داد برد کوپر، فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام)، به عربستان سعودی سفر کرده است.
هدف این سفر «گفتوگو و هماهنگی درباره پیشرویهای اخیر حوثیها در یمن» عنوان شده است.
الجزیره جزییات بیشتری درباره دیدارهای فرمانده سنتکام و مقامهای حاضر در این نشستها منتشر نکرد.
در همین حال گزارشهایی از سفر نزدیک به ۱۰۰ مستشار نظامی آمریکا به عربستان نیز منتشر شده است.
۱۹ شهریور، پایگاه خبری اکسیوس نوشت محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، در دو تماس تلفنی از دونالد ترامپ خواست واشینگتن حوثیها را هدف قرار دهد، اما رییسجمهوری ایالات متحده این درخواست را رد کرد.
تنگه بابالمندب که دریای سرخ را به خلیج عدن و اقیانوس هند متصل میکند، از گلوگاههای راهبردی جهان به شمار میرود و حدود ۱۲ درصد تجارت جهانی از آن عبور میکند.
سازمان بینالمللی مهاجرت ۲۰ شهریور اعلام کرد عملیات حوثیها بیش از ۵۰۰ کشته بر جای گذاشته و حدود ۴۶ هزار نفر را آواره کرده است.
این عملیات بخشی از دور تازه درگیریها در جنگ داخلی خونین یمن است. این جنگ با تصرف صنعا، پایتخت یمن، به دست حوثیها در سال ۲۰۱۴ آغاز شد و این کشور را چندپاره کرد.
محمد مخبر، مشاور رهبر جمهوری اسلامی، ۲۰ شهریور با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی ایکس از پیشروی حوثیها ابراز خرسندی کرد.
او نوشت: «اقتدار ایران در هرمز و اراده درونزای مقاومت، آمریکا و متحدانش را در تاکتیک و استراتژی به بنبست کشانده.»
مخبر با تکرار مواضع دیگر مقامهای حکومت افزود مردم و همپیمانان آمریکا هزینه «جاهطلبی» ترامپ و بحران اقتصادی کنونی را میپردازند.
«محور مقاومت» عنوانی است که مقامها و رسانههای جمهوری اسلامی برای گروههای مسلح مورد حمایت تهران در منطقه، نظیر حماس، حزبالله، حشد شعبی و حوثیها، استفاده میکنند.
حسن عاملی، امام جمعه اردبیل، نیز ترامپ را مسئول بحران در آبراههای بینالمللی دانست و در ایکس نوشت: «بابالمندب و تنگه هرمز قبل از حمله آمریکا هر دو باز و در خدمت اقتصاد جهان بود. حمله ترامپ هر دو را بست.»
به گفته او، از این پس، جمهوری اسلامی قیمت نفت را تعیین خواهد کرد.
تنگه هرمز گذرگاه باریکی میان ایران و عمان است که پیش از آغاز جنگ در ۹ اسفند ۱۴۰۴، حدود یکپنجم نفت خام و گاز طبیعی مایع جهان از آن عبور میکرد.
بهای نفت در هفته جاری از بشکهای ۱۰۰ دلار فراتر رفت و میانگین قیمت گازوئیل در آمریکا هم ۲۰ شهریور برای نخستین بار از شش دلار به ازای هر گالن عبور کرد.
افزایش قیمت سوخت میتواند در آستانه انتخابات میاندورهای آمریکا به یکی از چالشهای سیاسی دونالد ترامپ تبدیل شود.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در مراسم گرامیداشت بیستوپنجمین سالگرد حملات ۱۱ سپتامبر در پنتاگون، از نیروهای نظامی این کشور که در کارزار علیه جمهوری اسلامی شرکت دارند، قدردانی کرد.
ترامپ جمعه ۲۰ شهریور گفت: «به همه نیروهای نظامی ایالات متحده که در جنگ با تروریسم خدمت کردند، ادای احترام میکنیم.»
او افزود: «همچنین به نیروهایی که اکنون میکوشند اطمینان حاصل کنند بزرگترین حکومت حامی تروریسم در جهان، جمهوری اسلامی ایران، هرگز به سلاح هستهای دست پیدا نکند، ادای احترام میکنیم.»
پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، نیز بخشی از سخنان خود در این مراسم را به جنگ ایران اختصاص داد.
او گفت: «در شش ماه گذشته، بزرگترین حکومت حامی تروریسم در جهان را ویران کردهایم. نیروهای ما با یک حکومت دینی اسلامی جنگیدهاند که نزدیک به نیم قرن خواستار مرگ ما بوده است.»
هگست افزود جمهوری اسلامی دههها حامی «حملات تروریستی» علیه آمریکاییها بوده، از حملات ۱۱ سپتامبر ابراز خوشحالی کرده و هزاران نفر، از جمله نظامیان ایالات متحده در عراق و افغانستان، را کشته است.
او گفت مقامهای جمهوری اسلامی «ترامپ را در محاسبات خود ندیده بودند» و تاکید کرد واشینگتن اجازه نخواهد داد تهران به سلاح هستهای دست یابد.
وزیر جنگ آمریکا از ادامه فشارهای اقتصادی بر حکومت ایران خبر داد و اضافه کرد: «ما تنگه [هرمز] را کنترل میکنیم و این نبرد را به پایان خواهیم رساند.»
در این مراسم که در آرلینگتون ویرجینیا برگزار شد، فرماندهان ارشد نظامی آمریکا زیر باران شدید گرد آمدند تا برافراشته شدن پرچم این کشور بر ضلع غربی پنتاگون را تماشا کنند.
پرواز شماره ۷۷ امریکن ایرلاینز در جریان حملات ۱۱ سپتامبر به همین بخش از ساختمان پنتاگون برخورد کرد. در این حمله در مجموع ۱۸۴ نفر، شامل سرنشینان هواپیما و کارکنان پنتاگون، جان باختند.
در پی حملات سپاه پاسداران به کشتیهای تجاری در تنگه هرمز، آمریکا کارزار فشار اقتصادی بر جمهوری اسلامی را شدت بخشیده و در هفتههای اخیر کوشیده است شریانهای مالی حکومت ایران را محدود کند.
وزارت خزانهداری آمریکا از زمان آغاز کارزار «طرد اقتصادی»، چند بسته تحریمی علیه جمهوری اسلامی وضع کرده است.
سوگواری آمریکا در سالگرد حملات ۱۱ سپتامبر
خبرگزاری رویترز ۲۰ شهریور گزارش داد ۲۵ سال پس از مرگبارترین حمله در خاک آمریکا، مردم این کشور یاد نزدیک به سه هزار نفری را گرامی داشتند که بر اثر برخورد هواپیماهای ربودهشده با مرکز تجارت جهانی، ساختمان پنتاگون و زمینی در پنسیلوانیا جان خود را از دست دادند.
در نیویورک، بستگان قربانیان که بسیاری از آنها تصاویر عزیزانشان را در دست داشتند، همراه با جیدی ونس، معاون ترامپ، و چهار رییسجمهوری پیشین آمریکا در محل برجهای مرکز تجارت جهانی در جنوب منهتن گرد آمدند.
مراسم طبق روال هر سال ساعت ۸ و ۴۶ دقیقه صبح، همزمان با لحظه برخورد پرواز شماره ۱۱ امریکن ایرلاینز با برج شمالی مرکز تجارت جهانی، با یک دقیقه سکوت آغاز شد.
اندکی بعد، بستگان قربانیان خواندن نام ۲۹۷۷ جانباخته حملات ۱۱ سپتامبر و شش قربانی بمبگذاری سال ۱۹۹۳ در مرکز تجارت جهانی را آغاز کردند. خواندن این فهرست که ساعتها ادامه دارد، از غمانگیزترین بخشهای مراسم سالانه است.
میراث سیاسی و اجتماعی ۱۱ سپتامبر
گروهی دیگر از شهروندان در شنکسویل پنسیلوانیا، محل سقوط پرواز شماره ۹۳ یونایتد ایرلاینز، جمع شدند. مسافران و خدمه این هواپیمای ربودهشده که به سوی واشینگتن در حرکت بود، با هواپیماربایان مقابله کردند.
حملات ۱۱ سپتامبر بر زندگی آمریکاییهایی که آن روز را به یاد دارند و نسلهایی که پس از آن بزرگ شدهاند، تاثیر عمیقی گذاشت و سیاست خارجی، سیاست داخلی و نگاه عمومی به امنیت را در ایالات متحده دگرگون کرد.
برای خانوادهها و دوستان قربانیان، سالگرد این واقعه فرصتی برای زنده نگه داشتن یاد جانباختگان است.
این حملات آغازگر «جنگ علیه تروریسم» شد و لشکرکشیهای چندینساله آمریکا به افغانستان و عراق را در پی داشت.
رویترز نوشت نارضایتی عمومی از پیامدهای این جنگها یک دهه پیش به قدرت گرفتن ترامپ کمک کرد.
بر اساس این گزارش، ترامپ وعده داده بود آمریکا را وارد درگیریهای خارجی تازه نکند، اما جنگ ایران اکنون این وعده را به بوته آزمایش گذاشته است.
نظرسنجیها نشان میدهند حملات ۱۱ سپتامبر همچنان بر نگاه بخشی از جامعه آمریکا به مسلمانان تاثیر میگذارد.
زهران ممدانی، شهردار نیویورک، با درخواست شماری از جمهوریخواهان برای شرکت نکردن در مراسم روبهرو شد، اما آن را رد کرد. ممدانی نخستین شهردار مسلمان نیویورک به شمار میرود.
شمار قربانیان همچنان افزایش مییابد
در ادامه مراسم، دقایقی سکوت به یاد قربانیان برگزار میشود. امسال برای نخستین بار، یک دقیقه سکوت به هزاران نفری اختصاص یافته است که از سال ۲۰۰۱ تاکنون بر اثر بیماریهای ناشی از گردوغبار سمی جان باختهاند.
این گردوغبار ماهها هوای اطراف محل برجها را آلوده کرده بود.
این بدان معناست که دامنه قربانیان این حملات به کسانی محدود نمیشود که روز ۱۱ سپتامبر کشته شدند.
بسیاری از نیروهای امدادی که هفتهها یا ماهها در میان آوارها فعالیت کردند، همراه با ساکنان مناطق پیرامونی، بر اثر تنفس مواد سمی بیمار شدند و بعدها جان خود را از دست دادند.
آتشنشانی نیویورک در روز حملات ۳۴۳ نفر از نیروهای خود را از دست داد. آمارهای این سازمان حاکی از آن است که از آن زمان تاکنون، بیش از ۶۰۰ آتشنشان دیگر، از جمله شماری از نیروهای بازنشسته حاضر در عملیات نجات، بر اثر بیماریهای مرتبط با ۱۱ سپتامبر جان باختهاند.
تنها از ابتدای سال جاری میلادی، ۲۶ نفر از این آتشنشانان جان خود را از دست دادهاند.
Anthropic’s Claude AI is shown in an illustration.
بر اساس گزارشی از شرکت آنتروپیک که درباره خطرات نوظهور برای امنیت ملی هشدار میدهد، جمهوری اسلامی از مدلهای هوش مصنوعی توسعهیافته در آمریکا برای هدف قرار دادن کشتیهای نیروی دریایی این کشور در خاورمیانه استفاده کرده است.
روزنامه والاستریت ژورنال با استناد به این گزارش نوشت یک گروه مرتبط با حکومت ایران، اطلاعات حاصل از فرستندههای موقعیتیاب کشتیها و هواپیماها، تصاویر نظامی و عکسهای ماهوارهای تجاری را گردآوری کرده بود تا کشتیهای جنگی آمریکا را ردیابی کند و به دنبال نقاط آسیبپذیر در سامانههای ارتباطی مستقر روی این کشتیها بگردد.
آنتروپیک اعلام کرد طرح این «عامل تهدید» را که از مدل پیشرفته هوش مصنوعی کلاود (Claude) استفاده میکرد، مختل کرده است.
این یافته یکی از چندین تهدیدی بود که در گزارش ۱۵۴ صفحهای آنتروپیک تشریح شده است؛ گزارشی که تصویری از شیوههای تازهای ارائه میدهد که دشمنان آمریکا از هوش مصنوعی برای ایجاد تهدیدهای جدی، از توسعه موشکهای جدید و کارزارهای تهاجمی اطلاعات نادرست گرفته تا جاسوسی از مخالفان و حتی پیگیری امکان توسعه سلاحهای بیولوژیک، علیه امنیت ملی استفاده میکنند.
شرکتهای بزرگ هوش مصنوعی و شرکتهای امنیتی بهطور منظم گزارشهایی درباره تهدیدهای مرتبط با این فناوری منتشر میکنند تا افکار عمومی و شرکای خود را از خطرات احتمالی آگاه کنند.
بهنوشته والاستریت ژورنال، ادعاهای مطرحشده در گزارش آنتروپیک در حالی منتشر میشود که در سراسر آمریکا بحثی جدی در این زمینه جریان دارد که آیا سیاستگذاران بهطور کامل تهدیدها و تحولاتی را که هوش مصنوعی ممکن است در دهههای آینده برای امنیت ملی ایجاد کند، درک کردهاند یا نه.
قواعد آنتروپیک اجازه نمیدهد از محصولات این شرکت برای ساخت سلاح، انجام عملیات نظارتی یا اعمال خشونت استفاده شود. با این حال، در گزارش این شرکت تاکید شده که افراد اغلب میکوشیدند نیت واقعی خود را پنهان کنند و زمانی که کلاود (Claude) درخواستهایشان را رد میکرد، با روشهای تازه و مکرر تلاش میکردند محدودیتها را دور بزنند.
یکی از پژوهشگران ارشد آنتروپیک چهارشنبه ۱۸ شهریور بهدلیل نگرانی از اینکه شرکتهای هوش مصنوعی در حال توسعه سامانههایی هستند که قادر به کنترل آنها نخواهند بود، استعفا کرد. همزمان، دیگر کارکنان آنتروپیک هشدار دادهاند که اگر هوش مصنوعی بهدرستی مهار نشود، میتواند بشریت را نابود کند.
اِوان هابینگر، یکی دیگر از دانشمندان ارشد آنتروپیک، در یک پست در شبکههای اجتماعی نوشت: «ما واقعا و صادقانه باور داریم که هوش مصنوعی میتواند همه انسانها را بکشد!»
او افزود: «من شخصا فکر میکنم احتمال آن در دهه آینده بیش از ۱۰ درصد است. معتقدم آنتروپیک تمام تلاش خود را میکند، اما ما هنوز برنامهای برای حل مساله همراستاسازی در اَبَرهوش نداریم و مشخص نیست که در مسیر دستیابی به چنین راهحلی قرار داشته باشیم.»
آنتروپیک در تازهترین گزارش خود درباره شناسایی و مقابله با سوءاستفاده از هوش مصنوعی اعلام کرد تلاشهایی را برای استفاده از مدلهای این شرکت در توسعه سلاحهای بیولوژیک شناسایی و مختل کرده است، هرچند مشخص نکرد کدام کشورها یا دولتهای خارجی با این تلاشها مرتبط بودهاند.
در گزارش آنتروپیک آمده است: «بدون تدابیر حفاظتی مناسب، چنین قابلیتهایی میتوانند پیامدهایی فاجعهبار داشته باشند.»
در موردی دیگر، آنتروپیک اعلام کرد گروهی در شمال یمن از کلاود برای توسعه نرمافزار هدایت تسلیحات پیشرفته، از جمله یک موشک بالستیک چندمرحلهای، استفاده کرده است.
یمن محل فعالیت گروه شورشی حوثی است؛ گروهی که به یکی از قدرتمندترین گروههای همسو با جمهوری اسلامی در خاورمیانه تبدیل شده و اخیرا با پیشروی در ساحل دریای سرخ کنترل خود بر آبراه راهبردی بابالمندب را تثبیت کرده است.
در گزارش آنتروپیک درباره تلاشهای مرتبط با توسعه تسلیحات در یمن آمده است: «تدابیر حفاظتی ما بسیاری از درخواستهای آنها را مسدود کرد، اما نه همه آنها را.»
این شرکت گفت حسابهای مرتبط با این فعالیت را مسدود کرده، اطلاعات مربوط به آن را با شرکای دولتی به اشتراک گذاشته و پروتکلهای شناسایی جدیدی برای کاهش خطر سوءاستفاده در آینده توسعه داده است.
آنتروپیک همچنین اعلام کرد یک عملیات همسو با دولت چین را شناسایی کرده است که از کلاود برای ردیابی و نظارت بر اویغورها ــ اقلیت قومیای که عمدتاً در غرب چین زندگی میکنند ــ استفاده کرده است.
یکی از محورهای اصلی این عملیات، اویغورهایی بودند که به ارتش تازهتشکیلشده سوریه پیوستهاند.
طبق گزارش آنتروپیک، این عملیات چینی همچنین کارزاری شامل گزارشدهی انبوه و تقویت پیامها از طریق شبکههای رباتی علیه روزنامهنگاران دیاسپورای اویغور به راه انداخته بود.
آمریکا در سال ۲۰۲۱ سرکوب اویغورها توسط دولت چین را نسلکشی اعلام کرد.
گروه دیگری از حسابهای مرتبط با دولت چین از کلاود برای تهیه پروندههایی درباره رهبران مذهبی در سراسر آسیا استفاده کرده بود که پکن به آنها با سوءظن نگاه میکند.
بر اساس این گزارش، این افراد شامل کاردینالهای ارشد کاتولیک در سراسر آسیا، رهبران کلیسای پرسبیترین در تایوان، اعضای جامعه مدنی بودایی تبت و دولت تبتی در تبعید بودند.
عوامل مستقر در روسیه نیز تلاش کردند از کلاود برای ساخت دستههای خودمختار پهپادهای مرگبار با استفاده از دادههای میدانهای نبرد اوکراین استفاده کنند و همچنین کارزارهای اطلاعات نادرست را از طریق توزیع تبلیغات دولتی روسیه که با هوش مصنوعی تولید شده بود، در کشورهای غنی از منابع در آفریقای مرکزی به راه اندازند.
آنتروپیک در گزارش خود نوشت: «امیدواریم یافتههای این گزارش به دیگر توسعهدهندگان کمک کند الگوهای مشابه را در پلتفرمهای خود شناسایی کنند، به دولتها و جامعه مدنی تصویر روشنتری از چگونگی شکلگیری تهدیدهای نوظهور بدهد و دفاع جمعی را تقویت کند.»