اکسیوس: قطر و پاکستان برای نجات توافق آمریکا و ایران تلاش میکنند
اکسیوس به نقل از دو منبع از کشورهای میانجی و یک مقام آمریکایی گزارش داد قطر، پاکستان و دیگر میانجیهای منطقهای در تلاشاند تنش میان آمریکا و ایران را کاهش دهند و مذاکرات درباره توافق هستهای را احیا کنند.
اکسیوس افزود با وجود آنکه دونالد ترامپ روز چهارشنبه اعلام کرد توافق موقت و آتشبس میان آمریکا و ایران «پایان یافته» و دستور دو دور حمله هوایی را صادر کرد، همچنان بر بازگشایی تنگه هرمز متمرکز است و میخواهد از بازگشت به یک جنگ تمامعیار با ایران جلوگیری کند.
به گزارش خبرگزاری PA، گفته میشود نخستوزیر بریتانیا از درخواستهای اتحادیه فوتبال انگلیس برای جلوگیری از تصمیم فیفا جهت تغییر زمان آغاز دیدار مکزیک و انگلیس در مکزیکوسیتی از ساعت ۱۸ به ۱۲ ظهر حمایت کرده بود؛ تغییری که زمان آمادهسازی انگلیس برای دیدار مرحله یکهشتم نهایی در ارتفاع زیاد را کاهش میداد.
اندرو جولیانی، مدیر اجرایی کارگروه جام جهانی کاخ سفید، در گفتوگویی با تایمز رادیو گفت که این موضوع مهمتر از تماس دونالد ترامپ با جیانی اینفانتینو، رییس فیفا، و درخواست او برای بازنگری در اخراج فولارین بالوگان بوده است؛ محرومیتی که بعدا از سوی کمیته انضباطی فیفا به حالت تعلیق درآمد.
جولیانی گفت: «وقتی در نظر بگیرید که دلیل احتمالی جلو انداختن زمان مسابقه این بود که پس از دیدار مرحله یکشانزدهم نهایی (مقابل اکوادور)، به دلیل دیر برگزار شدن مسابقه و حضور بیش از یک میلیون نفر در مرکز شهر، سه شهروند مکزیکی جان خود را از دست دادند، من این موضوع (دخالت استارمر) را بهمراتب نگرانکنندهتر میدانم.»
او افزود: «دلیل مطرح شدن این بحثها، حفظ جان و امنیت مردم بود. به نظر من، بحث باید بر همین موضوع متمرکز باشد، نه بر اتفاقات داخل زمین. یکی از این دخالتها مربوط به جان و امنیت مردم است و دیگری مربوط به اتفاقات داخل زمین. فکر میکنم تفاوت میان این دو کاملا روشن است.»
فیفا در ارتباط با پرونده بالوگان با اتهام دخالت سیاسی روبهرو شده است؛ موضوعی که بر اساس اساسنامه این نهاد بهصراحت ممنوع است.
جیانی اینفانتینو نیز با انتشار بیانیهای تاکید کرد کمیتههای فیفا کاملا مستقل هستند.
سخنگوی رسمی نخستوزیر بریتانیا، روز سهشنبه و در پاسخ به پرسشی درباره این موضوع، تلاش کرد میان این دو ماجرا تفاوت قائل شود: «نخستوزیر بهروشنی اعلام کرده بود که از درخواستهای اتحادیه فوتبال انگلیس درباره پیامدهای عملی تغییر پیشنهادی زمان مسابقه برای آمادهسازی تیم حمایت میکند.»
او گفت: «تصمیم نهایی درباره زمان برگزاری مسابقه همچنان بر عهده فیفا بود.»
سخنگوی نخستوزیر همچنین گفت: «همانطور که همواره گفتهایم، تصمیمگیری درباره مسائل انضباطی و اجرای قوانین بازی بر عهده فیفا و نهادهای مسئول فوتبال است.»
«ترامپ خواهان بازی منصفانه است»
جولیانی بار دیگر از تصمیم دونالد ترامپ برای دخالت در پرونده بالوگان دفاع کرد و گفت: «واقعیت درباره رییسجمهوری ترامپ این است که او خواهان بازی منصفانه است؛ بازی منصفانه در انتخابات و بازی منصفانه در زمین فوتبال. به نظر من، در نهایت تصمیم درستی (تعلیق محرومیت بالوگان) گرفته شد.»
او در پایان افزود: «به بلژیک تبریک میگویم. رییسجمهوری گفت اگر بلژیک در نهایت پیروز شود و تیم برتر باشد، باید به آن احترام گذاشت. بهترین بازیکنان ما در زمین بودند، بهترین بازیکنان آنها هم در زمین بودند و آنها روز دوشنبه تیم برتر بودند؛ حتی رقابت نزدیکی هم نبود.»
این آمار پنجشنبه ۱۸ تیر در نشست رسانهای پلیس ضدتروریسم بریتانیا در نیو اسکاتلندیارد لندن اعلام شد؛ نشستی که به بررسی تازهترین تهدیدهای امنیتی خارجی و داخلی علیه بریتانیا اختصاص داشت.
بهگفته مقامهای پلیس، بخش قابلتوجهی از فعالیتهای پلیس ضدتروریسم و سازمان امنیت داخلی بریتانیا (MI5) اکنون به مقابله با فعالیت دولتهای متخاصم اختصاص دارد. در این بخش از روسیه، چین و جمهوری اسلامی بهعنوان دولتهای متخاصم نام برده شد.
بهگفته پلیس، این دولتها با استفاده از جاسوسی، حملات سایبری، عملیات نفوذ و نیروهای نیابتی، در پی تضعیف دموکراسی بریتانیا هستند.
مقامهای پلیس ضدتروریسم بریتانیا همچنین تاکید کردند بخش مهمی از منابع خود را صرف مقابله با تلاشهای جمهوری اسلامی برای هدف قرار دادن مخالفان در خاک بریتانیا میکنند.
در پرونده حمله به پوریا زراعتی، مجری ایراناینترنشنال، پلیس بار دیگر تاکید کرد دادگاه پذیرفته است این حمله به سفارش جمهوری اسلامی انجام شده و همین موضوع در صدور احکام سنگینتر برای عاملان پرونده موثر بوده است.
پلیس همچنین اعلام کرد تهدیدهای مرتبط با یهودستیزی در سالهای اخیر افزایش یافته و این روند تنها به بریتانیا محدود نیست.
بهگفته مقامها، مدارس، کنیسهها و مراکز یهودی همچنان نیازمند حفاظت ویژه هستند و دیگر اقلیتهای مذهبی نیز از افزایش نفرتپراکنی متاثر شدهاند.
پلیس افزود نقش جمهوری اسلامی در حملات به مراکز یهودی در بریتانیا رد نشده و تحقیقات درباره نقش یک دولت متخاصم همچنان ادامه دارد.
بهگفته پلیس، این روند تنها به بریتانیا محدود نیست و در دیگر کشورهای اروپایی نیز مشاهده میشود.
تهدیدهای داخلی و همکاریهای امنیتی
پلیس ضدتروریسم بریتانیا اعلام کرد حجم پروندههای مرتبط با امنیت ملی نسبت به سال گذشته حدود ۵۰ درصد افزایش یافته و حدود ۸۰۰ پرونده فعال مرتبط با تروریسم در دست بررسی است.
بهگفته مقامهای پلیس، «تروریسم و افراطگرایی اسلامگرا» و «راست افراطی» همچنان دو تهدید اصلی داخلی به شمار میروند.
پلیس همچنین درباره روند روبهرشد افراطی شدن نوجوانان، بهویژه در فضای آنلاین، هشدار داد و به پرونده فردی اشاره کرد که در ۱۴ سالگی در فضای مجازی افراطی شده و در ۱۸ سالگی برای خرید سلاح اقدام کرده بود.
بهگفته مقامهای پلیس، محتوای افراطی در اینترنت در حال عادیسازی است و آنچه زمانی فقط در فضای مجازی دیده میشد، اکنون به اقدامات واقعی تبدیل شده است. آنان همچنین گفتند قوانین فعلی با سرعت تحولات فضای آنلاین همگام نیست.
در بخش مربوط به روسیه، مقامهای پلیس گفتند مسکو به دنبال هدف قرار دادن افرادی است که کرملین آنان را دشمن خود میداند و برای این کار از هر ابزار ممکن استفاده میکند.
پلیس در مورد چین نیز به پروندههای جاسوسی برای دولت این کشور در بریتانیا اشاره کرد.
مقامهای پلیس همچنین اعلام کردند همکاری اطلاعاتی با متحدان خود را گسترش دادهاند و همکاری با کشورهایی را که پیشتر با بریتانیا همکاری اطلاعاتی نداشتند، از جمله اتریش، رومانی، لهستان و چند کشور دیگر، آغاز کردهاند.
پلیس ضدتروریسم بریتانیا همچنین به قانون تازهای اشاره کرد که از سوی وزارت کشور در حال معرفی است؛ قانونی که به گفته مقامها، ابزارهای حقوقی بیشتری برای مقابله با دولتهایی فراهم میکند که از نیروهای نیابتی برای اجرای عملیات در خاک بریتانیا استفاده میکنند.
بر اساس این رویکرد، اگر گروهها یا شبکههای وابسته به دولتهای خارجی در چارچوب تهدیدهای تروریستی تعریف شوند، امکان پیگرد و محکومیت افرادی که با این شبکهها همکاری میکنند افزایش خواهد یافت.
مقامهای پلیس گفتند با توجه به روند روبهرشد استفاده دولتهای متخاصم از عوامل نیابتی، این چارچوب قانونی میتواند به نهادهای امنیتی کمک کند تا زودتر و موثرتر با این نوع تهدیدها مقابله کنند.
نیروهای مسلح جمهوری اسلامی پنجشنبه ۱۸ تیر از حمله به اهداف نظامی آمریکا در کویت، قطر، بحرین و اردن خبر دادند؛ حملاتی که دامنه درگیری را بیش از پیش به کشورهای حاشیه خلیج فارس کشاند.
این حملات در پی موج تازه حملات آمریکا در شامگاه چهارشنبه به اهداف نظامی در جنوب و شرق ایران انجام شد.
همزمان، هفتمین روز مراسم تشییع جنازه علی خامنهای در مشهد ادامه یافت و جنازه دیکتاتور کشتهشده ایران برای دفن به حرم امام هشتم شیعیان منتقل شد.
سپاه پاسداران اعلام کرد حملات آمریکا و مداخله این کشور در هدایت تردد کشتیها در تنگه هرمز، روند بازگشایی تدریجی این آبراه را مختل کرده است و هشدار داد هرگونه مداخله بیشتر آمریکا با «پاسخی کوبنده» روبهرو خواهد شد.
به گفته سپاه، تردد کشتیها در دو هفته گذشته به حدود ۵۰ درصد سطح پیش از جنگ رسیده و تنها شناورهایی که از مسیرهای تعیینشده از سوی تهران عبور کنند، اجازه تردد خواهند داشت.
حملات متقابل و پیامدهای آن
ارتش آمریکا اعلام کرد حملات اخیر با هدف باز نگه داشتن تنگه هرمز انجام شده و در واکنش به حمله به سه نفتکش صورت گرفته است.
این حملات ساعاتی پس از آن انجام شد که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گفت آتشبس موقت با جمهوری اسلامی را پایانیافته میداند.
خبرگزاری رویترز گزارش داد جمهوری اسلامی مسئولیت حمله به نفتکشها را بر عهده نگرفته، اما تحلیلگران معتقدند تهران از چنین اقداماتی برای افزایش اهرم فشار در مذاکرات استفاده میکند.
رسانههای حکومتی در ایران به نقل از مقامهای جمهوری اسلامی گزارش دادند حملات آمریکا در ۱۷ و ۱۸ تیر، ۱۴ کشته و ۷۸ زخمی در پنج استان بر جا گذاشته است.
خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، از آسیب دیدن یک پل راهآهن مورد استفاده در تجارت با روسیه و چین خبر داد.
خبرگزاری مهر، وابسته به سازمان تبلیغات اسلامی، از وقوع چند انفجار در بوشهر و بندرعباس خبر داد. مقامهای محلی اعلام کردند یکی از پرتابههای آمریکا به محدوده پیرامونی نیروگاه هستهای بوشهر اصابت کرده است؛ نیروگاهی که پیش از آتشبس نیز چند بار هدف حمله قرار گرفته بود.
بهای نفت که در پی نگرانی از اختلال در کشتیرانی و عرضه جهانی افزایش یافته بود، پس از ارزیابی سرمایهگذاران درباره احتمال موقتی بودن درگیریها کاهش یافت.
حملات منطقهای و واکنشها
ارتش جمهوری اسلامی اعلام کرد در پاسخ به حملات اخیر آمریکا، سامانه پاتریوت در کویت، آنتن ماهوارهای یک مرکز هشدار اولیه در قطر و مخازن سوخت ارتش آمریکا در بحرین را با «حجم انبوه» پهپادهای انهدامی هدف قرار داده است.
کویت اعلام کرد نیروهای مسلح این کشور یک موشک کروز، سه موشک بالستیک و ۱۰ پهپاد را در حریم هوایی خود رهگیری کردهاند و بر اثر اصابت ترکش، یک نفر زخمی شده است.
آژیر هشدار در اردن نیز پس از شناسایی موشکهای شلیکشده از ایران به صدا درآمد و مقامهای این کشور از رهگیری هشت موشک بدون ثبت خسارت یا تلفات خبر دادند.
سپاه پاسداران بعدتر اعلام کرد پایگاه نظامی ازرق و یک مرکز فرماندهی آمریکا در منطقه را هدف حملات موشکی قرار داده است.
قطر حمله به کشتیهای تجاری را محکوم کرد و همزمان خواستار بازگشت طرفها به دیپلماسی شد. وزیران خارجه ترکیه و عمان نیز در تماسهای جداگانه با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، بر ضرورت جلوگیری از تشدید تنشها تاکید کردند.
عراقچی پنجشنبه در گفتوگوی تلفنی با عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، حملات اخیر آمریکا را «نقض تفاهم اسلامآباد برای پایان جنگ» خواند و گفت هرگونه ماجراجویی ارتش آمریکا با پاسخ قاطع نیروهای مسلح جمهوری اسلامی روبهرو خواهد شد.
محمدباقر قالیباف، رییس مجلس، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت آمریکا باید بداند «زورگویی و بدعهدی» بیهزینه نخواهد بود و افزود: «بزنید، میخورید.»
او تاکید کرد تنگه هرمز تنها با ترتیبات جمهوری اسلامی باز میشود، نه «با تهدیدات آمریکایی».
مواضع واشینگتن و تلآویو
فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) نیز اعلام کرد نیروهای این کشور در حملات شامگاه چهارشنبه حدود ۹۰ هدف نظامی جمهوری اسلامی، از جمله سامانههای پدافند هوایی، تجهیزات پایش ساحلی و انبارهای موشک و پهپاد را هدف قرار دادهاند.
سنتکام افزود حملات شامگاه چهارشنبه در ادامه عملیات شب پیش انجام شد که در آن حدود ۸۰ هدف نظامی، از جمله بیش از ۶۰ قایق تندرو سپاه پاسداران، هدف قرار گرفته بودند.
به گفته این فرماندهی، این عملیات در واکنش به حمله حکومت ایران به سه کشتی تجاری در تنگه هرمز انجام شده است.
ترامپ بامداد پنجشنبه با بازنشر پستی در شبکه اجتماعی تروثسوشال که تصویری از یک آتشسوزی را نشان میدهد که بالای آن اسم چابهار آورده شده، نوشت: «این حملات در تلافی بمباران کشتیها از سوی ایران در روز گذشته انجام شد. اگر دوباره تکرار شود، اوضاع بسیار بدتر خواهد شد.»
با این حال، او گفت انتظار ندارد درگیریهای اخیر به جنگی تمامعیار با جمهوری اسلامی منجر شود و در پاسخ به پرسشی درباره تفاهمنامه با تهران افزود: «به نظر من، این تفاهمنامه تمام شده است.»
یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل نیز گفت در حمله آغازین جنگ، علی خامنهای کشته و مجتبی خامنهای «بهشدت مجروح» شده است. او افزود ارتش اسرائیل برای ازسرگیری عملیات در ایران و حملهای مستقل، در صورت لزوم، آماده است.
مجموع این مواضع نشان میدهد آتشبس سههفتهای، هم در میدان و هم در سطح سیاسی، با شکنندهترین وضعیت خود روبهرو شده است.
