حملات اسرائیل به بیروت در روز یکشنبه ۲۴ خرداد زنجیرهای از واکنشها را به دنبال داشت؛ تهران تهدید کرد که پاسخ میدهد و دونالد ترامپ نیز گفت حملات اسرائیل نباید اتفاق میافتاد. یک دیپلمات آمریکایی دخیل در مذاکرات خبر داد که این تنشها نهایی کردن توافق را با مشکل روبهرو کرده است.
فاکسنیوز عصر یکشنبه ۲۴ خرداد به نقل از یک دیپلمات آمریکایی دخیل در مذاکرات اعلام کرد که حملات اسرائیل به بیروت نهایی کردن توافق میان جمهوری اسلامی و آمریکا را با مشکل روبهرو کرده است.
این دیپلمات حملات یکشنبه را «تلاشی آشکار از سوی اسرائیل برای خراب کردن توافق رییسجمهوری آمریکا» و کشاندن دوباره این کشور به جنگ با جمهوری اسلامی خواند.
در حالی که مقامهای جمهوری اسلامی از حملات تلافیجویانه علیه اسرائیل خبر دادند، دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، در شبکه اجتماعی تروث سوشال اسرائیل را بابت این حملات سرزنش کرد و نوشت: «حمله صبح امروز به بیروت، بهویژه در یک روز خاص که ما به توافق صلح با ایران بسیاری نزدیک هستیم، نباید اتفاق میافتاد.» او افزود: «همه طرفها باید عقبنشینی کنند و هیچ حملهای از سوی اسرائيل به هیچ کجای لبنان نباید انجام شود.»
ترامپ در ادامه تاکید کرد که حزبالله نیز نباید حملات دیگری علیه حزبالله انجام دهد.»
او در ابتدای این پست نوشته است که هرچند اسرائیل «حق دارد» در برابر تهدیدها از خود دفاع کند، اما حملاتی که به آن پاسخ داد «بسیار کوچک و بیمعنی بود، کسی آسیب ندید و زخمی یا کشته نشد.»
ارتش اسرائیل در بیانیهای که در ایکس منتشر شد، اعلام کرد که این کشور در حال آماده شدن برای مقابله با حملات موشکی احتمالی از سوی جمهوری اسلامی در ساعات آینده است.
همزمان، یک مقام ارشد اسرائیلی در گفتوگو با این رسانه اتهام شروع تبادل آتش از سوی اسرائیل را رد کرد و گفت این حزبالله بود که در سه روز گذشته غیرنظامیان اسرائیلی را هدف قرار داد.
ارتش اسرائیل صبح یکشنبه در واکنش به حمله پهپادی حزبالله به شمار این کشور، به منطقه ضاحیه در جنوب لبنان حمله کرد. دولت اسرائيل در بیانیهای حملات این کشور به بیروت را تایید.
ارتش اسرائیل نیز عصر یکشنبه در بیانیهای اعلام کرد که در «یک حمله دقیق در ضاحیه بیروت» یک مقر متعلق به حزبالله، گروه تحت حمایت جمهوری اسلامی، را که برای «پیشبرد طرحهای تروریستی علیه شهروندان و نیروهای ارتش اسرائيل» مورد استفاده قرار میگرفت، هدف قرار داده است.
در پایان این بیانیه تاکید شده است که ارتش اسرائیل به فعالیت خود برای «رفع هرگونه تهدید» ادامه خواهد داد.
شبکه خبری العربیه، وابسته به عربستان سعودی، اعلام کرد که در این حملات یکی از فرماندهان ارشد حزبالله به نام «علی الحجاج» کشته شد.
رسانه آمریکایی اکسیو نوشت: «مقامهای اسرائیلی و آمریکایی میگویند ارتش اسرائیل اندکی پیش از این حمله به بیروت، فرماندهی مرکزی ارتش ایالات متحده، سنتکام، را در جریان گذاشته بود.»
واکنش مقامهای جمهوری اسلامی
همزمان با این تحولات، مقامهای ایرانی درگیر در مذاکرات نیز هشدار دادند که حملات اسرائیل به لبنان، مذاکرات را تهدید میکند.
محمدباقر قالیباف، رییس مجلس و مسئول تیم مذاکرهکننده جمهوری اسلامی، در پیامی در ایکس، حملات اسرائیل به ضاحیه را نشاندهنده فقدان «اراده یا توان آمریکا در اجرای تعهدات خود» خواند و هشدار داد: «با چراغ سبز نشان دادن به اسرائیل نمیتوانید امتیاز بگیرید. بازی پلیس بد و پلیس خوب قدیمی شده است.»
او در پایان این پیام نوشت: «اگر اراده و توان اجرای تعهدات خود را ندارید، سخن گفتن از ادامه مسیر ممکن نیست.»
محمدجعفر اسدی، معاون بازرسی قرارگاه مرکزی خاتمالانبیا، در واکنش به حمله اسرائیل به ضاحیه بیروت گفت: «بدون شک این جنایات بیپاسخ نخواهد ماند.»
خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، نیز به نقل از یک منبع نزدیک به تیم مذاکرهکننده جمهوری اسلامی گزارش داد که هیات قطری هماکنون در تهران حضور دارد و مواضع و جزییات مدنظر جمهوری اسلامی را به طرف آمریکایی منتقل میکند.
این منبع گفت هنوز هیچیک از موضوعات مورد مذاکره نهایی نشده است و افزود حتی در صورت رفتوبرگشت در روند گفتوگوها، شرط اساسی جمهوری اسلامی لحاظ شدن کامل مطالباتش در متن نهایی است.
به گفته این منبع، حتی در صورت پذیرش همه نظرات جمهوری اسلامی نیز در زمان اعلامشده از سوی دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، هیچ توافقی امضا نخواهد شد.
فارس نوشت این اظهارات ساعاتی پیش از حمله اسرائیل به ضاحیه بیروت مطرح شده است.
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
مردم چه میگویند؟
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.
