موج تازه حملات آمریکا به ایران؛ ترامپ همزمان بر فشار نظامی و مذاکره تکیه دارد
والاستریت ژورنال گزارش داد که ایالات متحده چهارشنبه موج تازهای از حملات علیه اهدافی در ایران را آغاز کرد؛ حملاتی که به گفته مقامهای آمریکایی بخشی از راهبرد «فشار برای توافق» دولت دونالد ترامپ است و همزمان با بنبست در مذاکرات هستهای و افزایش تنشها در تنگه هرمز انجام میشود.
ارتش آمریکا به دستور رییسجمهوری ایالات متحده، حملات جدیدی را علیه اهدافی در ایران آغاز کرده است. فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) اعلام کرده این عملیات در پاسخ به آنچه «تجاوزات بیدلیل و مداوم ایران» خوانده شده، انجام شده است.
به نوشته والاستریت ژورنال، یک مقام ارشد آمریکایی گفته است که نیروهای آمریکایی در این دور از حملات، سامانههای پدافند هوایی و سایتهای راداری ایران در نزدیکی تنگه هرمز را هدف قرار دادهاند. این مقام تاکید کرده که هیچیک از زیرساختهای غیرنظامی در این عملیات هدف قرار نگرفتهاند. همزمان گزارشهایی از وقوع انفجار در بندرعباس، جزیره قشم و سیریک منتشر شده است.
پنتاگون این حملات را بخشی از «دیپلماسی اجباری» برای وادار کردن تهران به پذیرش شروط آمریکا در مذاکرات توصیف کرده است. پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، نیز در جریان بازدید از مقر سنتکام در فلوریدا گفت: «اگر لازم باشد با بمب مذاکره کنیم، با بمب مذاکره خواهیم کرد.»
این حملات در ادامه رویاروییهای نظامی روزهای اخیر میان تهران و واشینگتن انجام شده است. ارتش آمریکا سهشنبه ۱۹ خرداد نیز سه موج حمله علیه سایتهای راداری، سامانههای پدافندی و مراکز کنترل زمینی ایران انجام داده بود؛ حملاتی که پس از سرنگونی یک بالگرد آپاچی آمریکایی توسط یک پهپاد ایرانی در تنگه هرمز صورت گرفت.
والاستریت ژورنال مینویسد ترامپ پس از ماهها ناکامی در دستیابی به یک توافق پایدار با حکومت ایران، اکنون بار دیگر به سمت گزینه نظامی متمایل شده است؛ هرچند همچنان درهای دیپلماسی را باز نگه داشته است. او چهارشنبه ۲۰ خرداد گفت که دو طرف به توافق نزدیک شده بودند اما [حکومت] ایران از پذیرش شروط واشینگتن خودداری کرده است.
به گفته مقامهای آمریکایی، ترامپ حتی پس از صدور دستور حملات جدید، از طریق قطر پیامی به تهران فرستاده و تاکید کرده است که این حملات واکنشی به سرنگونی بالگرد آمریکایی بوده و به معنای آغاز یک جنگ تمامعیار نیست. با این حال، او هشدار داده که فشار نظامی تا زمان پذیرش شروط آمریکا افزایش خواهد یافت.
یکی از اصلیترین موانع در مذاکرات، برنامه هستهای ایران است. بر اساس این گزارش، دولت ترامپ خواهان توافقی سختگیرانهتر از توافق هستهای سال ۲۰۱۵ است. واشینگتن از تهران خواسته است غنیسازی اورانیوم را برای دستکم یک دهه متوقف کند و همچنین ذخایر اورانیوم غنیشده خود را نابود، منتقل یا رقیقسازی کند.
در مقابل، [حکومت] ایران خواهان دریافت امتیازهای اقتصادی، از جمله لغو تحریمها و آزادسازی داراییهای مسدودشده، پیش از ورود به مذاکرات نهایی درباره محدودیتهای هستهای است. اما واشینگتن اصرار دارد که تهران ابتدا گامهای عملی برای محدود کردن برنامه هستهای خود بردارد.
همزمان با افزایش فشارهای نظامی، دولت ترامپ سیاست فشار اقتصادی علیه حکومت ایران را نیز تشدید کرده است. رییسجمهوری آمریکا چهارشنبه اعلام کرد که نیروی دریایی این کشور طی یک ماه گذشته به طور مخفیانه عبور ۲۰۰ کشتی حامل حدود ۱۰۰ میلیون بشکه نفت را از تنگه هرمز اسکورت کرده و تلاش [حکومت] ایران برای مسدود کردن کامل این آبراه راهبردی را خنثی کرده است.
با وجود این، مقامهای آمریکایی به والاستریت ژورنال گفتهاند که ترامپ انتظار نداشت آتشبس چندماهه میان دو طرف تا این اندازه شکننده باشد. از سرگیری حملات موشکی و پهپادی حکومت ایران، افزایش تورم و قیمت سوخت در آمریکا و نیز تشدید تنشها در جبهه اسرائیل و حزبالله، فشارهای تازهای را بر دولت آمریکا وارد کرده است.
این گزارش همچنین به نگرانیها درباره احتمال طولانی شدن بحران اشاره میکند. استیون کوک، پژوهشگر ارشد شورای روابط خارجی آمریکا، به والاستریت ژورنال گفته است که «ترامپ در حال از دست دادن کنترل اوضاع است.»
مایکل سینگ، عضو پیشین شورای امنیت ملی آمریکا نیز هشدار داده که هیچیک از طرفین حاضر به پذیرش هزینههای سنگین سازش یا تشدید درگیری نیستند و همین مساله میتواند به تداوم بحران منجر شود. او گفته است: «وقتی همه تصمیمگیری را به فردا موکول میکنند، جنگها میتوانند بیپایان شوند.»
والاستریت ژورنال در پایان مینویسد که همزمان با تنش میان حکومت ایران و آمریکا، درگیری میان اسرائیل و حزبالله نیز بر پیچیدگی شرایط افزوده است. به گفته این روزنامه، اسرائیل هفته گذشته قصد داشت عملیات گستردهای را در بیروت آغاز کند، اما ترامپ توانست بنیامین نتانیاهو را متقاعد کند که به جای یک حمله گسترده، عملیات محدودتری را اجرا کند.