موج محکومیت منطقهای پس از حمله جمهوری اسلامی به کویت؛ تهران آمریکا را مقصر خواند
یک جنگنده آمریکایی بر عرشه ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن در دریای عرب / عکس از سنتکام
حملات موشکی و پهپادی جمهوری اسلامی به کویت، با محکومیت گسترده کشورهای همسایه روبهرو شد؛ همزمان سنتکام آن را «نقض فاحش آتشبس» خواند و مقامهای تهران، حملات آمریکا به بندرعباس را عامل تشدید تنش معرفی کردند.
بامداد پنجشنبه هفتم خرداد، سپاه پاسداران اعلام کرد در واکنش به حمله آمریکا به اطراف فرودگاه بندرعباس، یک پایگاه هوایی آمریکا در کویت را هدف قرار داده است.
همزمان، ارتش کویت از رهگیری حملات موشکی و پهپادی «خصمانه» خبر داد، بیآنکه در بیانیه اولیه خود عامل این حملات را معرفی کند.
در پی این تحولات، وزارت امور خارجه کویت حملات موشکی و پهپادی جمهوری اسلامی را «نقض آشکار حاکمیت، امنیت و تمامیت ارضی» این کشور خواند و تاکید کرد این حملات در شرایطی انجام شده که شماری از کشورهای منطقه برای کاهش تنش و مهار بحران تلاش میکنند.
کویت همچنین این حملات را نقض قطعنامه ۲۸۱۷ سال ۲۰۲۶ شورای امنیت سازمان ملل دانست و اعلام کرد حق کامل خود را برای اتخاذ همه اقدامات لازم به منظور حفظ امنیت و دفاع از سرزمین و تاسیسات حیاتیاش در برابر هرگونه تجاوز یا تهدید محفوظ میدارد.
امارات حمله به کویت را «تروریستی» خواند
امارات متحده عربی نیز حملات موشکی و پهپادی جمهوری اسلامی به کویت را بهشدت محکوم کرد.
وزارت امور خارجه امارات این حملات را «تروریستی» خواند و اعلام کرد که هدف قرار دادن کویت، نقض آشکار حاکمیت این کشور و تهدیدی علیه امنیت و ثبات آن است.
ابوظبی همچنین تاکید کرد از هر اقدامی که کویت برای حفظ امنیت و ثبات خود اتخاذ کند، حمایت میکند.
قطر: از هر اقدامی برای حفظ حاکمیت و امنیت کویت حمایت میکنیم
قطر هم در بیانیهای، حمله موشکی و پهپادی به کویت را بهشدت محکوم کرد و آن را «نقض آشکار حاکمیت» این کشور و «نقض فاحش قوانین بینالمللی» دانست.
وزارت امور خارجه قطر خواستار جلوگیری از پیامدهای این حملات و کاهش تنش برای بازگرداندن امنیت و ثبات در سطح منطقه و جهان شد.
در بیانیه قطر همچنین بر «همبستگی کامل» این کشور با کویت تاکید شد و دوحه اعلام کرد از هر اقدامی برای حفظ حاکمیت و امنیت کویت حمایت میکند.
ریاض: با هر اقدامی که امنیت و ثبات منطقه را تهدید کند، قاطعانه مخالفیم
عربستان سعودی نیز در واکنشی مشابه، حملات موشکی و پهپادی به کویت را محکوم و تقبیح کرد. وزارت خارجه این کشور در بیانیهای در شبکه ایکس نوشت ریاض با نقض حاکمیت کشورها و هر اقدامی که امنیت و ثبات منطقه را تهدید کند، قاطعانه مخالف است.
عربستان همچنین با اعلام همبستگی با دولت و مردم کویت، تاکید کرد از هر اقدامی که این کشور برای حفظ حاکمیت، امنیت و ثبات خود اتخاذ کند، حمایت میکند.
در همین حال، فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، اعلام کرد جمهوری اسلامی ساعت ۴:۴۷ بامداد پنجشنبه به وقت ایران، یک موشک بالستیک به سوی کویت شلیک کرد که نیروهای کویتی آن را رهگیری کردند.
سنتکام: از پرتاب ششمین پهپاد جمهوری اسلامی جلوگیری کردیم
سنتکام این اقدام را «نقض فاحش آتشبس» خواند و افزود چند ساعت پیش از آن، نیروهای جمهوری اسلامی پنج پهپاد انتحاری را در نزدیکی تنگه هرمز به پرواز درآورده بودند که «تهدیدی آشکار» ایجاد کردند.
به گفته سنتکام، همه این پهپادها از سوی نیروهای آمریکایی رهگیری شدند و آمریکا همچنین از پرتاب ششمین پهپاد از یک مرکز کنترل زمینی جمهوری اسلامی در بندرعباس جلوگیری کرد.
مقامهای جمهوری اسلامی: آمریکا عامل تشدید تنش است
در مقابل، مقامهای جمهوری اسلامی، حملات آمریکا به بندرعباس را عامل تشدید تنش معرفی کردند.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت خارجه جمهوری اسلامی، حمله آمریکا به اهدافی در بندرعباس را اقدامی «تجاوزکارانه» علیه تمامیت سرزمینی و حاکمیت ملی ایران خواند و گفت این حملات نقض فاحش حقوق بینالملل و منشور ملل متحد است.
بقائی همچنین «لفاظیهای تهدیدآمیز» مقامهای آمریکایی علیه جمهوری اسلامی و عمان را محکوم کرد و اقدامات آمریکا را «نقض مستمر آتشبس» خواند.
علی باقری کنی، معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، نیز در واکنش به فضای تنشآلود منطقه گفت: «هیچ مشکلی بین جمهوری اسلامی و کشورهای همسایه وجود ندارد، بلکه آنچه که اکنون مشکل منطقه است، دخالت آمریکا و حضور و نفوذ اسرائیلیهاست.»
او که به روسیه سفر کرده است، در گفتوگو با رسانهها افزود: «منطقه ما بدون آمریکا باثباتترین نقطه جهان خواهد بود.»
یک تحریم دیگر در میانه مذاکرات
همزمان با افزایش تنشها در خلیج فارس، وزارت خزانهداری آمریکا اعلام کرد «نهاد مدیریت آبراه خلیج فارس» را که جمهوری اسلامی برای کنترل عبور کشتیها از تنگه هرمز ایجاد کرده، در فهرست تحریمهای خود قرار داده است.
این نهاد تازهتاسیس از سوی جمهوری اسلامی مسئول هماهنگی، صدور مجوز عبور و تعیین مقررات تردد کشتیها در تنگه هرمز معرفی شده و تهران در هفتههای اخیر تلاش کرده از طریق آن، کنترل بیشتری بر عبور و مرور دریایی اعمال کند.
دفتر کنترل داراییهای خارجی وزارت خزانهداری آمریکا پیشتر در ۱۱ اردیبهشت هشدار داده بود هرگونه پرداخت به حکومت ایران برای عبور از تنگه هرمز میتواند افراد و شرکتها را در معرض تحریم قرار دهد.
تشدید دوباره درگیریها میان جمهوری اسلامی و نیروهای آمریکایی مستقر در منطقه، نگرانیها را درباره آتشبس شکننده میان تهران و واشینگتن - که از ۱۹ فروردین برقرار شده - افزایش داده و امیدها به توافق صلح را تضعیف کرده است.
هرچند در روزهای گذشته بارها از سوی مقامهای آمریکایی و ایرانی تکرار شد که مذاکرات در آخرین مراحل و اعلام توافق قریبالوقوع است، اما دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده چهارشنبه ششم خرداد در جلسه کابینه گفت که از مفاد پیشنهادی جمهوری اسلامی راضی نیست و بار دیگر تهدید کرد در صورت نرسیدن به توافق مطلوب، آمریکا ممکن است اقدام نظامی را از سر بگیرد.
او گفت: «شاید مجبور شویم برگردیم و کار را تمام کنیم، شاید هم نه.»
تحریمها، برچیدن برنامه هستهای جمهوری اسلامی و وضعیت تنگه هرمز - که پیش از جنگ حدود یکپنجم تجارت جهانی نفت و گاز طبیعی مایع از آن عبور میکرد - همچنان مهمترین نقاط اختلاف در مذاکرات برای پایان جنگ هستند.
یافتههای یک پژوهش تازه نشان میدهد برخی افراد بیش از دیگران تحت تاثیر نشانههای دیداری و شنیداری محیط اطراف خود قرار میگیرند و همین مساله میتواند آنها را در چرخهای از تصمیمهای پرخطر یا زیانبار گرفتار کند.
بر اساس پژوهشی که از سوی انجمن علوم اعصاب آمریکا منتشر شد، مغز انسان بهطور مداوم اطلاعاتی مانند تصاویر، صداها و فضاهای آشنا را با پیامدهای بعدی آنها پیوند میدهد.
این فرآیند که «یادگیری تداعیگر» نام دارد، به افراد کمک میکند بر پایه تجربههای قبلی، سریعتر تصمیم بگیرند و از خطر دوری کنند.
با این حال، پژوهشگران میگویند این سیستم در همه افراد به یک شکل عمل نمیکند.
این تحقیق توضیح میدهد که چگونه سازوکارهای طبیعی یادگیری در مغز، در بعضی افراد بهجای کمک به تصمیمگیری بهتر، به تداوم انتخابهای نامطلوب منجر میشود.
نقش نشانهها در تصمیمگیری نادرست
به گفته جوزپه دی پلگرینو، سرپرست این مطالعه از دانشگاه بولونیا، افراد از نظر میزان اتکا به نشانههای محیطی برای تصمیمگیری تفاوت چشمگیری با یکدیگر دارند.
برخی افراد هنگام تصمیمگیری بهشدت به تصاویر و صداهای اطراف خود وابستهاند، در حالی که گروهی دیگر انعطافپذیری بیشتری دارند و کمتر تحت تاثیر این محرکها قرار میگیرند.
به گفته پژوهشگران، مشکل زمانی بروز میکند که معنای این نشانهها دستخوش تغییر میشود.
برای نمونه، اگر یک محیط یا صدای آشنا که پیشتر با پاداش همراه بوده، بهتدریج به پیامدهای پرخطر یا نامطلوب منجر شود، مغز همه افراد نمیتواند این تغییر را بهدرستی ثبت کند.
در افرادی که حساسیت بالایی به نشانهها دارند، مغز در «بهروزرسانی» این آموختهها ناتوان میماند و همچنان بر اساس الگوهای قدیمی واکنش نشان میدهد.
در نتیجه این افراد، حتی پس از تجربه شکست یا زیان، همان انتخابهای قبلی را تکرار میکنند.
در این شرایط، نشانههای محیطی بهجای آنکه راهنمایی مفید باشند، به عامل اصلی هدایت رفتار تبدیل میشوند و ترک عادتهای زیانبار را دشوارتر میکنند.
این یافتهها میتواند به درک بهتر الگوهای رفتاری در اعتیاد، اختلالات وسواسی و اضطراب کمک کند.
تیم تحقیقاتی قصد دارد این نوع الگوی یادگیری را در میان افراد دارای اختلالات بالینی مورد بررسی قرار دهد.
هدف آنها یافتن پاسخ روشنتری برای این پرسش است که آیا حساسیت بیش از حد به نشانههای محیطی میتواند یکی از دلایل اصلی تداوم الگوی تصمیمگیریهای پرخطر در این گروهها باشد.
دانشمندان بریتانیایی مطالعهای برای بررسی این موضوع آغاز کردهاند که آیا آلودگی هوا میتواند باعث زوال عقل شود؟ این پژوهش، میتواند به توسعه داروهای جدیدی برای مقابله با پیشرفت بیماریهایی مانند آلزایمر منجر شود.
گاردین روز یکشنبه ۲۹ مهر در گزارشی نوشت دانشمندان بریتانیایی در آستانه راهاندازی پروژه تحقیقاتی چشمگیری هستند که نشان میدهد هوایی که تنفس میکنیم چگونه میتواند بر مغز ما تاثیر بگذارد.
به گفته دانشمندان، این تحقیق برای درک یک مشکل پزشکی مهم، یعنی چگونگی تاثیر آلودگی هوا بر بروز زوال عقل، حیاتی است.
در سالهای اخیر، دانشمندان دریافتند که آلودگی هوا یکی از خطرناکترین تهدیدها برای سلامت انسان است و نشان دادهاند که این آلودگی در بروز سرطان، بیماریهای قلبی، دیابت و بسیاری از مشکلات بهداشتی دیگر نقش دارد.
اکنون دانشمندان در موسسه فرانسیس کریک (Francis Crick) قرار است به بررسی ارتباط آلودگی هوا با پدیده زوال عصبی بپردازند.
این پروژه تحقیقاتی با عنوان «سرعت» (Rapid) که از سوی خیریه «مقابله با زوال عقل» تامین مالی شده است، از روز دوشنبه ۳۰ مهر بهطور رسمی آغاز خواهد شد.
ذرات کوچک آلاینده چطور منجر به زوال عقل میشوند؟
پروژه سرعت شامل بررسی دقیق فرآیندهایی است که ذرات کوچک آلاینده میتوانند منجر به زوال عقل شوند.
این تحقیق میتواند بینشی کلی درباره چگونگی تاثیر ذرات معلق در هوا بر بروز بیماریها ارائه دهد و همچنین به توسعه داروهای جدید برای مقابله با پیشرفت شرایطی مانند بیماری آلزایمر کمک کند.
پروفسور چارلز سوانتون، معاون مدیر بالینی موسسه کرک و از مدیران این پروژه گفت: «آلودگی هوا معمولا با زوال عقل مرتبط نیست. با این حال، اپیدمیولوژیستها بهتازگی دریافتهاند که ذرات موجود در هوا کاملا با خطر بیماریهای نورودژنراتیو (زوال عصبی) مرتبط هستند.»
او افزود: «ما میخواهیم دقیقا بفهمیم که چگونه ذرات ریز در هوا میتوانند تاثیرات عمیقی بر مغز ما داشته باشند و از این دانش برای توسعه داروهای جدیدی برای درمان زوال عقل استفاده کنیم.»
یک نوع کلیدی از آلودگی هوا، شامل معلقهای ریز ذرات جامد و قطرات مایع است.
این ذرات از اگزوز خودروها و کامیونها، کارخانهها، گرد و غبار، گردهها، آتشفشانها، آتشسوزیهای جنگلی و منابع دیگر تولید میشوند و بهعنوان ذرات معلق ۲.۵ میکرومتری یا بهطور ساده PM2/5 شناخته میشوند.
این ذرات دارای قطری کمتر از ۲.۵ میلیونیم متر هستند که حدود ۳۰ برابر نازکتر از موی انسان است و بهقدری کوچکاند که میتوانند به عمق بدن انسان نفوذ کنند.
در مورد زوال عقل، پیام۲.۵ها هنگام تنفس و از طریق پیاز بویایی (olfactory bulb) وارد مغز میشوند.
پیاز بویایی یک ساختار عصبی در مغز است که در بالای حفره بینی قرار دارد و سیگنالهای بویایی را از گیرندههای موجود در بینی دریافت کرده و پردازش میکند. این بخش، نقش مهمی در درک و تشخیص بوها دارد.
به گفته پروفسور سوانتون، به نظر میرسد که پیام۲.۵ها در مغز، از سوی سلولهای ایمنی در سیستم عصبی مرکزی جذب میشوند و پس از آن است که احتمالا زوال عصبی آغاز میشود.
با این حال، این که این فرآیند چگونه پیش میرود و منجر به زوال عقل میشود، هنوز روشن نیست.
درک دقیق این فرایند، یکی از اهداف اصلی پروژه سرعت است تا بفهمیم چگونه پیام۲.۵ها موجب تشکیل تودههایی در بافت مغز میشوند که نشانه مشخص بیماری آلزایمر است.
سونیا گاندی، رییس آزمایشگاه زیستشناسی زوال عصبی در موسسه کرک و دانشگاه کالج لندن گفت: «ما شواهد خوبی از ارتباط بین قرارگیری در معرض ذرات معلق ۲.۵ میکرومتری و بیماریهای مغزی مانند آلزایمر و پارکینسون داریم. اما هنوز نمیدانیم که آیا این ذرات واقعا زوال عصبی را بهطور مستقیم تحریک میکنند یا تنها فرایندی را که در افراد آسیبپذیر در حال وقوع است، تسریع میکنند.»
پژوهشگران موسسه کرک بر این باورند که آلودگی هوا از طریق سه مکانیسم مختلف میتواند باعث زوال عقل شود؛ بر اساس یکی از این مکانیسمها، ذرات معلق ۲.۵ میکرومتری ممکن است بهطور مستقیم فرآیند تجمع پروتئینها را در مغز تسریع کنند و باعث بروز آلزایمر شوند.
به عبارت دیگر، ممکن است ورود ذرات معلق با توانایی مغز در پاکسازی تودههای پروتئینی تداخل ایجاد کند.
به بیانی ساده، این ذرات ۲.۵ میکرومتری با سیستم پاکسازی سلولهای بدن تداخل دارند و باعث میشوند حذف پروتئینهای عامل بیماریهایی مانند آلزایمر، دشوارتر شود.
سومین نظریه این است که پیام۲.۵ها به وسیله سلولهای ایمنی مغز به نام میکروگلیا جذب و احتمالا باعث میشوند که این سلولها، واکنشی التهابی را ایجاد و آغاز زوال عقل را تسریع کنند.
پژوهشگران برای تشخیص اینکه کدام مکانیسم در بروز زوال عقل نقش دارد، بر آزمایشهای درونکشتگاهی روی سلولهای بنیادی انسانی و همچنین مدلهای حیوانی تمرکز خواهند کرد.
سونیا گاندی در همین زمینه گفت: «زمانی که این مکانیسمها را با جزییات بیشتری درک کنیم، میتوانیم از این دانش برای توسعه درمانهایی استفاده کنیم که تاثیر آلودگیهای هوا را کاهش دهند.»
او اظهار امیدواری کرد که شاید روزی، بتوانیم از اثرات محیط بر بیماریهای مغزی پیشگیری کنیم.
یافتههای یک پژوهش جدید با موضوع تغییرات آب و هوایی نشان داد که قرار گرفتن طولانیمدت در معرض دمای شدید با افت شناختی، بیماریهای کلیوی و سرطان پوست مرتبط است و امواج گرما میتواند مشکلات سلامت روان و شیوع بیماریهای عفونی را تشدید کند.
این تحقیق که از سوی پژوهشگران دانشگاه بریستول بریتانیا انجام شد، شامل نظرات دانشمندان برجسته آب و هوا، هواشناسان و پزشکان بهداشت عمومی است.
بر اساس یافتههای این پژوهش، قرار گرفتن طولانیمدت در دمای شدید ارتباط مستقیمی با زوال شناختی، بیماری کلیوی، سرطان پوست و گسترش بیماریهای عفونی دارد.
دان میچل، نویسنده اصلی این پژوهش، اعلام کرد محققان از برخی «پیوندهای قوی» میان این بیماریها و امواج گرما آگاه هستند و این امر «موجب نگرانی قابل توجهی» شده است.
سخنگوی دانشگاه بریستول گفت: «در حالی که تاثیر منفی تغییرات آب و هوایی بر سلامت قلب و ریه به طور گستردهای شناخته شده، این تحقیق تصویر جامعتری از پیامدهای مرتبط ارائه میدهد.»
کارشناسان دریافتند که «تکرار و افزایش تغییرات آب و هوایی، مانند موج گرما و سیل، مشکلات سلامت روانی و گسترش بیماریهای عفونی را تشدید میکند.»
زنگ خطر بیماریهای پنهان
این مطالعه همچنین نشان میدهد که قرار گرفتن طولانیمدت در معرض گرما میتواند خواب را مختل کند که این امر با زوال شناختی، بیماری آلزایمر و زوال عقل مرتبط است.
هوای سرد نیز ممکن است منجر به صدمات جسمی، مانند زمین خوردن یا تضعیف سلامت روانی، از جمله گوشهگیری شود و درد مفاصل و بیتحرکی را بر اثر نشستن و دراز کشیدن بیش از حد افزایش دهد.
میچل، استاد علوم آب و هوا در دانشگاه بریستول گفت: «این تحقیق عمدتا عوارض بالقوه بسیار جدی ناشی از قرار گرفتن طولانیمدت در معرض تغییرات آب و هوایی را نشان میدهد که تاکنون در ارزیابیهای مشابه به آن پرداخته نشده است.»
او افزود که اطلاعات کافی در مورد اینکه چگونه دماهای گرمتر یا سیل مداوم ممکن است با بیماریهای مختلف مرتبط باشد، وجود ندارد.
با این حال، این پژوهشگر تاکید کرد که فشار گرمایی مداوم و چندساله احتمالا بیماریهای زمینهای مانند بیماریهای کلیوی را تشدید میکند اما برای تعیین اثرات بلندمدت آن، باید تحقیقات بیشتری انجام شود.
میچل ادامه داد: «با استفاده از نمونه بریتانیا ما زمینه را برای تجزیه و تحلیل کامل و جهانی ارتباط میان تغییرات آب و هوایی و سلامت فراهم کردهایم.»
یونیس لو، یکی دیگر از نویسندگان این تحقیق گفت که گامهای بعدی شامل تجزیه و تحلیل دادههای بلندمدت بیشتر در کنار «عوامل دیگری است که در طول زمان بر سلامتی تاثیر میگذارند».
تغییرات اقلیمی ناشی از تغییر درازمدت میانگین دمای زمین است که شرایط آب و هوایی را عوض میکند.
در طول یک دهه گذشته، دمای زمین به طور متوسط حدود ۱.۲ درجه سانتیگراد گرمتر از اواخر قرن ۱۹ بوده است.
اکنون تایید شده که گرمایش جهانی در دوره ۱۲ ماهه بین فوریه ۲۰۲۳ تا ژانویه ۲۰۲۴ از ۱.۵ درجه سانتیگراد فراتر رفته است.
پیامدهای افزایش دما که به دلیل تغییرات آب و هوایی ناشی از فعالیتهای انسان رخ داده، با پدیده النینو تشدید و باعث شده سال ۲۰۲۳ گرمترین سال ثبت شده در تاریخ باشد.