شنیده شدن صدای چند انفجار قوی در ابوظبی
شاهدان عینی در ابوظبی، پایتخت امارات متحده عربی، از شنیده شدن صدای چند انفجار قوی خبر دادند.
شاهدان عینی در ابوظبی، پایتخت امارات متحده عربی، از شنیده شدن صدای چند انفجار قوی خبر دادند.





خبرگزاری فرانسه در گزارشی نوشت در تازهترین دور درگیری میان ایالات متحده، اسرائیل و حکومت ایران، برای نخستین بار از هوش مصنوعی بهطور گسترده برای تحلیل اطلاعات و انتخاب اهداف نظامی استفاده شده است؛ هرچند کاربرد این فناوری در جنگ همچنان با بحثهای جدی اخلاقی و حقوقی همراه است.
بر اساس این گزارش، کارشناسان معتقدند هوش مصنوعی احتمالاً در انتخاب اهداف برای هزاران حمله آمریکا و اسرائیل به ایران از ۹ اسفند نقش داشته است، هرچند جزئیات دقیق این کاربردها هنوز بهطور رسمی تایید نشده است. پیشتر نیز از فناوریهای مشابه در هدایت عملیات نظامی اسرائیل در غزه و همچنین در عملیات آمریکا برای بازداشت نیکلاس مادورو استفاده شده بود.
لور دو روسی-روشگونده، پژوهشگر اندیشکده فرانسوی «آیافآرآی» (IFRI)، به خبرگزاری فرانسه گفت امروز تقریباً همه قدرتهای نظامی بزرگ جهان سرمایهگذاری گستردهای روی کاربردهای نظامی هوش مصنوعی انجام میدهند. به گفته او، این فناوری میتواند تقریباً در همه بخشهای عملیات نظامی از جمله تدارکات، شناسایی، دیدهبانی، جنگ اطلاعاتی، جنگ الکترونیک و امنیت سایبری مورد استفاده قرار گیرد. همچنین هوش مصنوعی در برخی تسلیحات از جمله پهپادهای تهاجمی نیمهخودکار نیز به کار گرفته شده است.
یکی از مهمترین کاربردهای این فناوری، کوتاه کردن «زنجیره کشتار» است؛ یعنی کاهش زمان و فرآیند تصمیمگیری میان شناسایی یک هدف و اجرای حمله. در همین چارچوب، نیروهای آمریکایی از سامانهای موسوم به «ماون اسمارت سیستم» (Maven Smart System) که توسط شرکت «پالانتیر» توسعه داده شده استفاده میکنند. این سامانه به گفته سازندگان آن قادر است اهداف بالقوه را شناسایی و اولویتبندی کند. روزنامه واشینگتنپست نیز گزارش داده است که مدل هوش مصنوعی مولد «کلود» (Claude) از شرکت «انتروپیک» (Anthropic) برای افزایش توان شناسایی و شبیهسازی این سامانه با آن ادغام شده است، هرچند این شرکتها به درخواست خبرگزاری فرانسه برای اظهارنظر پاسخ ندادهاند.
برتران روندپییر، رییس آژانس هوش مصنوعی ارتش فرانسه، در این باره گفت الگوریتمهای هوش مصنوعی امکان پردازش سریعتر و جامعتر اطلاعات را فراهم میکنند. به گفته او این فناوری قادر است حجم عظیمی از دادهها از جمله تصاویر ماهوارهای، دادههای راداری، امواج الکترومغناطیسی، صدا، تصاویر پهپادی و حتی ویدیوهای زنده را تحلیل کند.
با این حال استفاده از هوش مصنوعی در جنگ پرسشهای مهمی درباره مسئولیت و کنترل انسانی مطرح کرده است. این بحث پیشتر در جریان جنگ غزه نیز مطرح شد؛ زمانی که ارتش اسرائیل از برنامهای به نام «لاوندر» (Lavender) برای شناسایی اهداف استفاده کرد. کارشناسان میگویند چنین سامانهای در غزه به دلیل محدوده جغرافیایی کوچک و وجود سیستمهای نظارت گسترده کارایی بیشتری داشت و احتمال ایجاد سامانهای مشابه در ایران کمتر است.
پیتر آسارو، رییس کمیته بینالمللی کنترل تسلیحات رباتیک، در گفتوگو با خبرگزاری فرانسه گفت یکی از پرسشهای اصلی این است که در صورت وقوع اشتباه، چه کسی مسئول خواهد بود. او به گزارشهایی درباره بمباران یک مدرسه در ایران که گفته میشود ۱۵۰ نفر در آن کشته شدهاند اشاره کرد و گفت ممکن است چنین رویدادی ناشی از هدفگیری اشتباه توسط سامانههای هوش مصنوعی باشد. با این حال نه آمریکا و نه اسرائیل مسئولیت این حمله را نپذیرفتهاند و خبرگزاری فرانسه نیز امکان بررسی مستقل محل حادثه را نداشته است.
به گفته آسارو، اگر در چنین حملهای از هوش مصنوعی استفاده شده باشد، پرسش کلیدی این است که دادههای مورد استفاده برای هدفگیری تا چه اندازه بهروز بوده و آیا خطا در پایگاه داده میتواند باعث حمله به هدف اشتباه شده باشد یا نه.
در مقابل، برخی مقامهای نظامی تاکید میکنند که سامانههای هوش مصنوعی هنوز بدون کنترل انسانی عمل نمیکنند. روندپییر گفت تصور هوش مصنوعیهایی که بدون نظارت انسان تصمیم میگیرند بیشتر به «علمیتخیلی» شباهت دارد و در عمل فرماندهان نظامی همچنان در مرکز تصمیمگیری قرار دارند. به گفته او هیچ فرمانده نظامی از سامانهای استفاده نمیکند مگر آنکه به عملکرد آن اعتماد داشته باشد و بتواند آن را کنترل کند.
در همین حال بنجامین جنسن، پژوهشگر اندیشکده مرکز مطالعات استراتژیک و بینالمللی، «سیاسآیاس» (CSIS)، در واشینگتن که طی یک دهه گذشته در آزمایشهای مربوط به استفاده از هوش مصنوعی در تصمیمگیری نظامی مشارکت داشته، گفت استفاده از این فناوری در ارتشهای جهان هنوز در ابتدای راه است. او تاکید کرد ارتشها هنوز بهطور کامل در شیوه برنامهریزی و اجرای عملیات نظامی خود بازنگری نکردهاند تا از ظرفیتهای کامل هوش مصنوعی استفاده کنند و به گفته او «ممکن است یک نسل زمان لازم باشد تا جهان نظامی واقعاً بفهمد چگونه از این فناوری بهره ببرد.»
وزیر دفاع عربستان سعودی پس از مجموعهای از حملات موشکی و پهپادی به این کشور، به تهران هشدار داد از «محاسبه نادرست» پرهیز کند. مقامهای سعودی اعلام کردند چندین موشک و پهپاد را که پایگاههای نظامی و تاسیسات نفتی را هدف گرفته بودند، رهگیری و منهدم کردهاند.
شاهزاده خالد بن سلمان، پس از حملات موشکی و پهپادی به این کشور از تهران خواست از «محاسبه نادرست» پرهیز کند.
۱۱ اسفند تصویری در شبکههای اجتماعی منتشر شد که ستونهای دود را در پالایشگاه نفت رأس تنوره در شرق عربستان سعودی و نزدیک شهر دمام نشان میداد. تاسیساتی که در یک حمله، هدف قرار گرفت.
رهگیری موشکها در نزدیکی ریاض
وزارت دفاع عربستان سعودی در مجموعهای از بیانیهها اعلام کرد چندین پرتاب موشکی به سوی یک پایگاه هوایی را که محل استقرار نیروهای نظامی آمریکا است خنثی کرده و همچنین حملات پهپادی به یک میدان بزرگ نفتی را دفع کرده است.
به گفته مقامهای سعودی، یک موشک بالستیک که به سوی پایگاه هوایی شاهزاده سلطان در جنوبشرقی ریاض شلیک شده بود، رهگیری و منهدم شد.
خبرگزاری رسمی عربستان سعودی نیز بعدتر گزارش داد حمله موشکی دیگری به همین پایگاه انجام شده که آن نیز رهگیری شده است.
حملات به تاسیسات نفتی
خبرگزاری رسمی عربستان سعودی همچنین از چندین حمله پهپادی به میدان نفتی شیبه در نزدیکی مرز امارات متحده عربی خبر داد.
به گفته مقامها، این پهپادها «رهگیری و نابود» شدند.
هفته گذشته نیز ریاض اعلام کرده بود دستکم دو حمله پهپادی پالایشگاه نفت رأس تنوره را هدف قرار داده است.
عربستان سعودی بزرگترین صادرکننده نفت در جهان به شمار میرود.
هشدار ریاض به تهران
خالد بن سلمان، وزیر دفاع عربستان سعودی، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس پس از دیدار با عاصم منیر احمد شاه، فرمانده ارتش پاکستان، نوشت که دو طرف «درباره حملات ایران به عربستان سعودی و اقدامهای لازم برای متوقف کردن آن»، گفتوگو کردهاند.
او افزود: «ما تاکید کردیم چنین اقداماتی امنیت و ثبات منطقه را تضعیف میکند و ابراز امیدواری کردیم طرف ایرانی با خردمندی عمل کرده و از هرگونه محاسبه نادرست پرهیز کند.»
تشدید تنش در خلیج فارس
این تحولات در حالی رخ میدهند که جمهوری اسلامی در هفته گذشته حملات خود را در سراسر منطقه خلیج فارس افزایش داده است. حملاتی که پس از آغاز کارزار هوایی آمریکا و اسرائیل علیه حکومت ایران آغاز شدند.
ارتش اسرائیل شنبه ۱۶ اسفند اعلام کرد موج دیگری از حملات هوایی در تهران تکمیل شد و جنگندههای این کشور حدود ۲۳۰ بمب را به چندین سایت نظامی حکومت ایران شلیک کردند.
ارتش اسرائیل افزود دانشگاه نظامی مرکزی سپاه پاسداران، «امام حسین»، که بهعنوان محل تجمع نیروهای این نهاد استفاده میشد، هدف قرار گرفته است.
همچنین یک سایت ذخیرهسازی یگان موشکی با پناهگاهها و زیرساختهای پرتاب به سوی اسرائیل، هدف قرار گرفته است.
ارتش اسرائیل اعلام کرد یک سایت زیرزمینی ذخیره و تولید موشکهای بالستیک را که صدها نظامی در آن فعالیت میکردند نیز هدف قرار داده است.
حساب رسمی فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) به زبان فارسی در شبکه اجتماعی ایکس، شنبه ۱۶ اسفند در پستی به خبرهای منابع و رسانههای حکومتی در ایران درباره ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن واکنش نشان داد و نوشت: «ابتدا رژیم ایران ادعا کرد (و بهمدت پنج روز پیاپی تکرار کرد) که ناو یواساس آبراهام لینکلن را غرق کرده است. اکنون همان رژیم مدعی است که این ناو هواپیمابر بهطرزی معجزهآسا دوباره ظاهر شده و پس از "رویارویی با موشکها و پهپادهای ایرانی"، "میدان نبرد را ترک کرده" است.»
این حساب ضمن انتشار عکسهایی از این ناو پرسید: «آیا لازم است بیشتر بگوییم؟»
شرکت مالی توسعه بینالمللی آمریکا اعلام کرد دولت دونالد ترامپ طرحی ۲۰ میلیارد دلاری برای بیمه اتکایی حملونقل دریایی در خلیج فارس اجرا میکند.
هدف این طرح بازگرداندن اعتماد به تجارت دریایی، تثبیت تجارت جهانی و حمایت از شرکتهای آمریکایی و متحدانشان در خاورمیانه است.