هماهنگکننده پیشین کاخ سفید: به احتمال زیاد وضع ایران به رویارویی نظامی برسد

برت مکگرک، هماهنگکننده پیشین کاخ سفید در چهار دولت قبلی آمریکا، به واشینگتنپست گفت که به احتمال زیاد وضعیت ایران به سمت یک رویارویی نظامی پیش میرود.

برت مکگرک، هماهنگکننده پیشین کاخ سفید در چهار دولت قبلی آمریکا، به واشینگتنپست گفت که به احتمال زیاد وضعیت ایران به سمت یک رویارویی نظامی پیش میرود.
به گفته او، جمهوری اسلامی در ضعیفترین موقعیت خود در تمام این سالها قرار دارد و او هیچ راه دیپلماتیکی برای خروج از این وضعیت نمیبیند، بنابراین میتوان درباره اینکه اهداف نظامی چه باید باشد صحبت کرد.
برت مکگرک با بیان اینکه کسی حاضر نیست آن سطح از کاهش تحریمها را که جمهوری اسلامی طلب میکند، بپذیرد، گفت که به همین دلیل فکر میکند این روند به یک رویارویی میان آمریکا و جمهوری اسلامی ختم میشود.
هماهنگکننده پیشین کاخ سفید توضیح داد که این وضعیت، روند بلندمدتِ تضعیف یک سیستم حکومتی است که در نهایت به یک بحران جانشینی منجر خواهد شد. او گفت: «امیدوارم سرانجام مردم ایران بتوانند واقعا سرنوشت خودشان را رقم بزنند. چون خود این سیستم هرگز، هرگز اصلاح یا تغییر نخواهد کرد. اگر کسی هنوز به چنین چیزی امید دارد، کاملا دچار توهم است.»

اورشلیم پست در یک مقاله تحلیلی نوشت که جمهوری اسلامی به شدت در تلاش است تا از کشورهای دیگر برای جلوگیری از حمله نظامی ایالات متحده کمک بگیرد.
در این مقاله که به قلم سث فرانتزمن نوشته شده آمده است: «در روزهای اخیر، تهران با روسیه، ترکیه و چند کشور دیگر تماس گرفته است. هدف این تلاشها آن است که کشورهایی که بر آمریکا نفوذ دارند، برای میانجیگری وارد عمل شوند.»
نویسنده مقاله معتقد است که تهران امیدوار است روسیه بتواند از نفوذ خود برای اعمال فشار نیز استفاده کند.
ایران همچنین امیدوار است کشورهای حاشیه خلیج فارس بتوانند به خروج آن از وضعیت دشوار کنونی کمک کنند. نویسنده مقاله از قطر به عنوان یکی از کشورهای بالقوه در این منطقه که ممکن است نقشآفرینی کنند، نام برده است و یادآوری کرده که این کشور در توافق آتشبس که به جنگ ۱۲ روزه تابستان گذشته پایان داد، نقشی کلیدی داشت و همچنان روابط بهنسبت گرم خود را با هر دو کشور ایران و آمریکا حفظ کرده است.
به عقیده نویسنده، روشن است که حکومت ایران تهدیدهای آمریکا را جدی گرفته است. در گذشته، تهران ایده گفتوگو را مطرح میکرد، اما در عمل حاضر به دادن امتیاز نبود. ایران میداند دولت ترامپ در قبال هرگونه مذاکره، بهدنبال دستاوردی ملموس خواهد بود. کاخ سفید خواهان یک «پیروزی» است که بتواند آن را بهطور علنی ارائه کند، هرچند هنوز مشخص نیست ایران چه نوع «پیروزیای» میتواند در اختیار آمریکا بگذارد.
نویسنده در ادامه نوشته این تحولات در حالی است که در غرب گزارشهایی منتشر شده مبنی بر تضعیف حکومت ایران و احتمال انعطافپذیری عربستان سعودی در قبال حملات احتمالی آمریکا. در ادامه آمده که تهران از این ارزیابیها آگاه است و تحولات منطقه را با دقت دنبال میکند. نویسنده یادآور شده که پیشتر اغلب متحدان و شرکای ایالات متحده در خاورمیانه ـ بهجز اسرائیل ـ با اقدام نظامی علیه ایران مخالفت میکردند، اما اکنون این پرسش مطرح است که آیا کشورهای منطقه نفوذ کافی بر دولت آمریکا دارند تا مانع تشدید تنش شوند یا نه.
در همین چارچوب، نشانههایی از تلاش دیپلماتیک ایران برای پرهیز از درگیری نظامی دیده میشود. بنابر گزارشها عباس عراقچی، وزیر امور خارجه حکومت ایران، مجموعهای از تحرکات سیاسی را آغاز کرده که هدف آن افزایش شانس تهران برای جلوگیری از وقوع جنگ عنوان شده است.
بر اساس این گزارش، عراقچی اعلام کرده است ایران «همواره آماده تعامل با کشورهای منطقه برای دستیابی به ثبات» بوده و گفتوگوهای منطقهای را راهی برای کاهش تنش میداند. او همچنین در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس تاکید کرده است هدف اصلی این تلاشها جلوگیری از «تجاوز غیرقانونی» علیه ایران است.
نویسنده یادآور شده، اظهارات وزیر امور خارجه حکومت ایران در شرایطی بیان میشود که ترامپ روز جمعه گفته بود تهران احتمالاً ترجیح میدهد وارد مسیر مذاکره شود تا اینکه با اقدام نظامی آمریکا روبهرو شود. با این حال، به نوشته رسانهها، مقامهای ایرانی همچنان بر این موضع پافشاری میکنند که توانمندیهای موشکی ایران «غیرقابل مذاکره» است.
این تحولات در حالی رخ میدهد که فضای منطقهای همچنان ملتهب است و همزمان با افزایش فشارهای نظامی و سیاسی آمریکا، تهران میکوشد با تحرکات دیپلماتیک، هزینههای درگیری احتمالی را افزایش داده و از ورود بحران به مرحلهای غیرقابل کنترل جلوگیری کند.

سه ورزشکار تیمهای ملی فوتبال زنان و بسکتبال ایران با انتشار پیامهایی در شبکههای اجتماعی، در واکنش به سرکوب خونین انقلاب ملی ایرانیان از ادامه حضور در تیمهای ملی کنارهگیری کردند.
بر اساس پستهای منتشرشده در اینستاگرام، زهرا علیزاده و کوثر کمالی شنبه ۱۱ بهمن پایان همکاری خود با تیم ملی فوتبال زنان ایران را در حمایت از انقلاب مردم ایران اعلام کردند. ساعاتی بعد، بهنام یخچالی، ملیپوش تیم بسکتبال ایران، نیز از کنارهگیری خود از تیم ملی خبر داد.
این موضعگیریها در شرایطی انجام میشود که فضای عمومی کشور تحت تاثیر برخوردهای امنیتی و قصایی شدید با معترضان قرار دارد.
کنارهگیری زهرا علیزاده
زهرا علیزاده، بازیکن ۲۵ ساله تیم فوتبال زنان گلگهر سیرجان، در پیامی اینستاگرامی نوشت که در شرایطی که «قلب ایران در درد و رنج میسوزد» دیگر نمیتواند مانند گذشته در زمین فوتبال حضور داشته باشد. او تیم ملی را «نماد افتخار و ایستادگی» توصیف کرد، اما افزود اولویت اصلیاش مردم ایران و همدلی با آنان است.
این بازیکن با اشاره به تجربه کوتاه خود در تیم ملی تاکید کرد لحظههای حضور در این تیم را فراموش نخواهد کرد و هر گل و پیروزی برایش به معنای تپیدن قلب برای ایران بوده است. علیزاده در عین حال تصمیم خود را «خداحافظی از سر عشق به مردم» دانست و اعلام کرد تا زمانی که رنج شهروندان ادامه دارد، در میادین ملی حضور نخواهد داشت.
پیام کوثر کمالی
کوثر کمالی، بازیکن تیم فوتبال سنگینماشین ایستا، نیز در پیامی مشابه اعلام کرد سالها با عشق برای تیم ملی ایران بازی کرده و این پیراهن بخشی از هویت او بوده است. او نوشت زمانی که «دل زخمی و روح خسته است»، فوتبال دیگر نمیتواند پناهگاه باشد.
کمالی تاکید کرد تصمیمش نه از سر خشم، بلکه از «آگاهی و احترام به وجدان» گرفته شده و افزود نمیتواند وانمود کند شرایط عادی است. او خداحافظی خود را نه از فوتبال، بلکه از تیم ملی دانست و ابراز امیدواری کرد روزی بتواند «با دل آرام برای مردم» بازی کند.

کنارهگیری بهنام یخچالی
بهنام یخچالی، ملیپوش تیم بسکتبال ایران، در پستی اینستاگرامی نوشت پوشیدن پیراهن تیم ملی همواره بزرگترین افتخار او بوده است، اما در شرایطی که «حال دل مردم خوب نیست»، نمیتواند بیتفاوت بماند. او اعلام کرد تا زمانی که وضعیت مردم بهتر شود و «دلها آرام بگیرند»، در تیم ملی حضور نخواهد داشت. یخچالی تاکید کرد این تصمیم نه از سر بیعلاقگی، بلکه «انتخابی از جنس همدلی و احترام» است و ابراز امیدواری کرد روزی دوباره با آرامش برای ایران بازی کند.
در ماههای اخیر شماری از ورزشکاران شناختهشده مانند کیمیا علیزاده، سعید ملایی، فرزانه فصیحی، پرویز برومند و میترا حجازیپور با انتشار پیامهایی از اعتراضهای مردمی حمایت کرده بودند.
با این حال، کنارهگیری دو فوتبالیست زن و ملیپوش بسکتبال در داخل کشور زیر فشارهای امنیتی جمهوری اسلامی اهمیت ویژهای دارد. بهباور ناظران، این تحولات نشان میدهد کنارهگیری از تیمهای ملی میتواند به عنوان یکی از اشکال اعتراض مدنی و اعلام همبستگی با معترضان از سوی بخشی از جامعه ورزش تلقی شود.

در شبکههای اجتماعی ویدیویی درباره انفجار بندرعباس منتسب به روزنامه صبح ساحل منتشر شده که در آن یک نیروی انتظامی که به نظر میرسد مجروح شده، در حال انتقال با برانکارد است. تیم راستیآزمایی ایراناینترنشنال اصالت این ویدیو را تایید میکند.
بررسیهای ایراناینترنشنال نشان میدهد وبسایت روزنامه محلی صبح ساحل در بندرعباس شنبه ۱۱ بهمن و ساعاتی پس از وقوع انفجار ویدیویی با عنوان «جزییات-انفجار-در-بندرعباس» را در این آدرس منتشر کرده است.
با جستجوی عبارت «جزییات_انفجار_در _بندرعباس» میتوانید نشانههای انتشار این ویدیو از سوی روزنامه صبح ساحل را در صفحه اول گوگل پیدا کنید.

در لحظاتی از این گزارش یک نیروی کادری انتظامی دیده میشود که به نظر میرسد از ناحیه گردن مجروح شده و با برانکارد از محل انفجار خارج شده است.

بررسیهای ما نشان میدهد این ویدیو در فاصله کوتاهی از تمامی خروجیهای مرتبط با این رسانه از جمله آپارات حذف شده است.

ایراناینترنشنال در بررسی جزییات تصاویر این ویدیو اثری از تغییر احتمالی حاصل از هوش مصنوعی مشاهده نکرد.

همچنین بررسی اجزای صحنه با ویدیو دیگری که از همین زاویه از مصاحبه یکی از مسئولان آتشنشانی بندرعباس منتشر شده، نشان میدهد که محل ضبط این تصاویر، با محل وقوع حادثه همخوانی دارد.


همزمان با تشدید تنشهای منطقهای و افزایش احتمال حمله به مواضع جمهوری اسلامی، وقوع انفجار در بندرعباس و اهواز و مشاهده دود غلیظ در آسمان پرند و قم موجی از گمانهزنیها را درباره ماهیت این حوادث به دنبال داشته است.
رسانهها در ایران شنبه ۱۱ بهمن گزارش دادند انفجار در اهواز به کشته شدن پنج نفر و زخمی شدن دو تن دیگر انجامید و انفجاری دیگر در بندرعباس یک کشته و دستکم ۱۴ مصدوم بر جای گذاشت.
همزمان ویدیوهایی از دود غلیظ در آسمان پرند و قم در شبکههای اجتماعی منتشر شد.
مشابه حوادث پس از جنگ ۱۲ روزه، مقامهای جمهوری اسلامی بار دیگر علت این رویدادها را «انفجار گاز» یا «آتشسوزی» اعلام کردند.
با این حال، ویدیویی که رسانه «صبح ساحل» از انفجار بندرعباس منتشر کرده، یکی از مجروحان را با لباس نظامی روی برانکارد نشان میدهد.
روایت رسمی: «نشت گاز» و «آتشسوزی نیزار»
معاون امنیتی و انتظامی استانداری خوزستان اعلام کرد انفجار در یک ساختمان چهارواحدی در منطقه کیانشهر اهواز ناشی از «انفجار گاز خانگی» بود.
به گفته آتشنشانی اهواز، چهار عضو یک خانواده شامل پدر، مادر و دو فرزندشان در این حادثه جان باختند.
رییس سازمان آتشنشانی بندرعباس نیز علت انفجار در «ساختمانی مسکونی» در این شهر را «نشت گاز» عنوان کرد.
در واکنشی فوری، سپاه پاسداران هرگونه حمله پهپادی به مقرهای خود در استان هرمزگان را تکذیب کرد.
خبرگزاریهای نزدیک به این نهاد نظامی، از جمله تسنیم و سپاهنیوز، هم گزارشها درباره ترور علیرضا تنگسیری، فرمانده نیروی دریایی سپاه، را «کذب» خواندند.
در پرند، فرماندار رباطکریم و پرند دود غلیظ مشاهدهشده را ناشی از «آتشسوزی نیزار» دانست و گفت شهرک صنعتی پرند دچار حریق نشده است.
مقامهای شهری قم نیز اعلام کردند دود مربوط به سوزاندن زباله بوده و «انفجار عملیاتی» در کار نبوده است.
تردیدها و گمانهزنیها در شبکههای اجتماعی
همزمان با این توضیحات رسمی، انتشار ویدیوهایی از محل انفجار بندرعباس و روایت یک شهروند که گفت ساختمان محل حادثه «اصلا گازکشی نشده بود»، به تردیدها درباره علت واقعی انفجار دامن زد.
برخی کاربران از شنیده شدن صدای دو انفجار پیاپی در محل حادثه خبر دادند.
اشکان صفایی، خبرنگار ایراناینترنشنال، در همین رابطه گفت این موضوع با الگوی حملات هدفمند اسرائیل همخوانی دارد که در آن، برای اهداف روی زمین دو پرتابه با فاصله زمانی کوتاه به هدف اصابت میکنند.
واکنش اسرائیل و سکوت آمریکا
دو مقام اسرائیلی به خبرگزاری رویترز گفتند این کشور در انفجارهای ۱۱ بهمن ایران دخالتی نداشته است.
شبکه ۱۱ اسرائیل نیز گزارش داد این کشور از احتمال نقش آمریکا در این حوادث بیاطلاع است.
ایالات متحده تاکنون واکنشی رسمی به این رویدادها نشان نداده است.
«همزمانی حوادث میتواند معنادار باشد»
فرزین ندیمی، پژوهشگر ارشد امور دفاعی و امنیتی موسسه واشینگتن، در مصاحبه با ایراناینترنشنال گفت انفجار بندرعباس در ساختمانی مجلل و نوساز رخ داده که میتواند محل اقامت یکی از فرماندهان ارشد نظامی باشد که خارج از خانههای سازمانی زندگی میکرده است.
به گفته او، شدت انفجار به حدی بوده که کل واحد مسکونی بهطور کامل تخریب شده است و شواهدی از اصابت پرتابه از خارج به داخل ساختمان دیده نمیشود، بلکه الگوی تخریب نشان میدهد انفجار از داخل به خارج رخ داده است.
ندیمی افزود همزمانی این انفجار با رویدادهای مشابه در شهرهای دیگر میتواند معنادار باشد و احتمال «عملیاتی بودن» این حوادث را افزایش دهد.
او درباره دود و انفجار گزارششده در پرند و قم گفت این مناطق بهدلیل نزدیکی به فرودگاه بینالمللی خمینی و برخی پایگاههای نظامی میتوانند محل سایتهای پدافندی یا راداری باشند.
این پژوهشگر امنیتی اضافه کرد الگوی انفجار بندرعباس بیش از آنکه به شیوه حملات آمریکا شباهت داشته باشد، به عملیاتهای منتسب به اسرائیل در سالهای گذشته نزدیک است.
همزمان با وقوع این انفجارها، خبرگزاری تسنیم گزارش داد رزمایش مشترک دریایی جمهوری اسلامی، چین و روسیه که قرار بود ۱۲ و ۱۳ بهمن برگزار شود، به اواخر ماه موکول شده است.
پیشتر فرماندهی مرکزی ایالات متحده با صدور بیانیهای نسبت به برگزاری رزمایش در تنگه هرمز هشدار داده و از سپاه پاسداران خواسته بود از هرگونه رفتار «تنشزا و ناایمن» در این گذرگاه بینالمللی خودداری کند.
اتحادیه اروپا ۹ بهمن اعلام کرد سپاه پاسداران را در فهرست سازمانهای تروریستی خود قرار میدهد.

عبدالله مومنی، مهدی محمودیان و ویدا ربانی، زندانیان سیاسی پیشین و از امضاکنندگان بیانیه موسوم به «۱۷ تن»، بازداشت شدند.
تا لحظه تنظیم این گزارش، جزییاتی درباره نهاد بازداشتکننده و اتهامات مطرحشده علیه آنها اعلام نشده است.
۱۷ فعال مدنی و سیاسی ۱۲ دی در بیانیهای، گذار صلحآمیز از جمهوری اسلامی را «ضرورتی غیرقابل سرکوب» توصیف کردند.
آنها با حمایت از اعتراضات سراسری تاکید کردند: «ما در کنار مردم ایستادهایم تا حق زندگی شایسته، آزادی، عدالت، کرامت انسانی و حاکمیت بر سرنوشت خویش را بازپس بگیریم.»
دیگر امضاکنندگان بیانیه «۱۷ تن» ابوالفضل قدیانی، امیرسالار داودی، بنیاد نرگس به نمایندگی از طرف نرگس محمدی، جعفر پناهی، سعید مدنی، صدیقه وسمقی، عباس صادقی، قربان بهزادیاننژاد، محمدباقر بختیار، محمد رسولاف، محمد نجفی، مصطفی تاجزاده، مصطفی ملکیان و منظر ضرابی بودند.
در ادامه بیانیه آنان آمده است: «ما به نیروهای انتظامی و امنیتی هشدار میدهیم که به مسئولیت واقعی خود، حفاظت از جان و امنیت مردم ایران، پایبند باشند؛ نه اجرای فرمان سرکوب، نه ایستادن در برابر ملت و نه ریختن خون شهروندان بیدفاع.»
آنان افزودند: «تنها راه نجات ایران گذار از جمهوری اسلامی است؛ خواستهای که نه موقتی است و نه قابل سرکوب. آینده ایران بر نظمی دموکراتیک، مبتنی بر حاکمیت مردم، منافع ملی و روابط عادی با همه کشورهای جهان استوار خواهد بود.»
پس از آن، ۲۲۲ فعال سیاسی و مدنی با امضای بیانیهای مشترک، از بیانیه «۱۷ تن» با محوریت «نجات ایران» حمایت و تاکید کردند «نظام نامشروع جمهوری اسلامی» رفتنی است.
آنها خواهان «تغییرات ساختاری سیاسی» شدند و گفتند خشونت و سرکوب نمیتواند معترضان را متوقف کند.
امضاکنندگان بیانیه همچنین معترضان را به «مبارزه خشونتپرهیز» و پرهیز از سردادن «شعارهای اختلافافکنانه» دعوت کردند.
شورای سردبیری ایراناینترنشنال پنجم بهمن در بیانیهای اعلام کرد بیش از ۳۶ هزار و ۵۰۰ نفر در جریان سرکوب هدفمند انقلاب ملی ایرانیان به دستور علی خامنهای، دیکتاتور تهران، کشته شدهاند.
محمودیان پس از کشتار گسترده معترضان در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «صدای ما از ماتمکدهای میآید که حاکمانش بر دریای خون ملتش جشن پیروزی گرفتهاند. اینجا کشوری است که مدعیان گفتوگوی تمدنها دستان خونی ولایت را میشورند و با جانیان عهد اخوت میبندند.»
بازداشت ربانی، مومنی و محمودیان یک روز پس از آن صورت میگیرد که بنیاد بینالمللی حمایت از مدافعان حقوق بشر (فرانتلاین دیفندرز) نسبت به بازداشت گسترده فعالان حقوق بشر، وکلا، روزنامهنگاران و اعضای کادر درمان در ایران بهشدت ابراز نگرانی کرد.
این سازمان همچنین از بازداشت متخصصان فناوری و مدافعان حقوق دیجیتال در ایران خبر داد و افزود دستگیری این افراد بخشی از الگوی فزاینده سرکوب جمهوری اسلامی علیه کنشگران جامعه مدنی است.





