عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی در مصاحبه با سیانان ترکی گفت: «ما در مقابله با تروریستی اعلام شدن سپاه پاسداران، میتوانیم از طریق مجلس شورای اسلامی ارتشهای اروپایی را در فهرست گروههای تروریستی قرار دهیم.»
او افزود: «اقدامات اروپا تنش منطقه را کاهش نمیدهد. امروز کشورهای منطقه برای رفاه و آرامش این منطقه تلاش میکنند و هیچکدام اروپایی نیستند؛ بلکه کشورهای منطقهاند. اروپا فقط آتش را شعلهور میکند.»
او ادامه داد: «اروپاییها با اقدام علیه سپاه چیز بزرگی را از دست دادند و میبینیم که نقش اتحادیه اروپا در منطقه روزبهروز کاهش مییابد. من بسیار متاسفم که منافع خودشان را هم در نظر نمیگیرند.»
به گفته چهار منبع حاضر در این نشست که با اکسیوس گفتوگو کردهاند، خالد بن سلمان تاکید کرده است عقبنشینی آمریکا پس از هفتهها تهدید نظامی، پیام ضعف ارسال میکند و میتواند به تقویت موقعیت حکومت ایران منجر شود. این موضعگیری، به نوشته اکسیوس، چرخشی معنادار نسبت به مواضع علنی اخیر عربستان است که بر پرهیز از تشدید تنش و یافتن راهحل دیپلماتیک تاکید داشت.
اکسیوس مینویسد این تغییر لحن، همچنین با هشدارهایی که محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان، سه هفته پیش در تماس با ترامپ درباره خطر جنگ منطقهای مطرح کرده بود، در تضاد قرار دارد؛ هشداری که یکی از عوامل تعویق حمله احتمالی آمریکا به ایران عنوان شده بود.
بر اساس این گزارش، خالد بن سلمان که برادر ولیعهد و از نزدیکترین افراد به اوست، در شرایطی به واشینگتن سفر کرده که منطقه خود را برای اقدام نظامی احتمالی آمریکا و پاسخی که تهران آن را «بیسابقه» توصیف کرده، آماده میکند. در همین حال، ترامپ دستور تقویت گسترده حضور نظامی آمریکا در خلیج فارس را صادر کرده، هرچند مقامهای کاخ سفید میگویند هنوز تصمیم نهایی گرفته نشده و گزینه دیپلماسی روی میز است.
اکسیوس به نقل از مقامهای آمریکایی گزارش داده است که در حال حاضر هیچ مذاکره مستقیم و جدیای میان واشینگتن و تهران جریان ندارد و ایران تمایلی به پذیرش شروط حداکثری آمریکا نشان نمیدهد. یک مقام حوزه خلیج فارس نیز گفته است اختلاف اصلی بر سر نوع توافق است و فعلاً نشانهای از نزدیکشدن دیدگاهها دیده نمیشود.
در بخش دیگری از گزارش آمده است که خالد بن سلمان روز پنجشنبه در کاخ سفید با مارکو روبیو، پیت هگست، استیو ویتکاف و رییس ستاد مشترک ارتش آمریکا دیدار کرده و محور اصلی گفتوگوها احتمال حمله آمریکا به ایران بوده است.
با این حال، به نوشته اکسیوس، موضع علنی ریاض همچنان محتاطانه باقی مانده است. ولیعهد عربستان در تماس اخیر خود با رییس دولت جمهوری اسلامی ایران گفته بود عربستان اجازه استفاده از حریم هواییاش برای حمله به ایران را نخواهد داد و مقامهای سعودی نیز بر احترام به حاکمیت ایران و ترجیح راهحل دیپلماتیک تاکید کردهاند.
اکسیوس در عین حال گزارش میدهد که خالد بن سلمان در دیدار غیرعلنی دیگری با کارشناسان اندیشکدهها و نمایندگان سازمانهای یهودی، صریحتر سخن گفته و تاکید کرده است اگر آمریکا پس از هفتهها تهدید دست به اقدام نزند، این امر تنها به جسورتر شدن جمهوری اسلامی منجر خواهد شد. او در عین حال گفته است که پس از دیدارهایش در واشینگتن، همچنان تصویر روشنی از راهبرد نهایی دولت ترامپ در قبال ایران ندارد.
در جمعبندی، اکسیوس مینویسد منطقه در وضعیتی «دوگانه» قرار گرفته است: حمله آمریکا به ایران میتواند پیامدهای خطرناکی بههمراه داشته باشد، اما خودداری از آن نیز ممکن است به تقویت جایگاه جمهوری اسلامی بینجامد؛ معادلهای که به نظر میرسد در محاسبات جدید ریاض وزن بیشتری یافته است.
این در حالی است که یک منبع مطلع به ایراناینترنشنال گفته است علی لاریجانی تهدید کرده در صورت حمله آمریکا، سفارتهای آمریکا در عربستان، قطر و امارات هدف قرار میگیرند.
در ادامه تشدید تنشهای منطقهای، یک منبع مطلع در دولت مسعود پزشکیان به ایراناینترنشنال گفت لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، هفته گذشته با مقامهای کشورهای منطقه از جمله عربستان سعودی، قطر و امارات متحده عربی تماس گرفته و هشدار داده است در صورت حمله آمریکا به ایران، تهران سفارتخانههای ایالات متحده در این کشورها را هدف قرار خواهد داد.
پنجشنبه ۹ بهمن نیویورکتایمز گزارش داد که رییسجمهوری ایالات متحده، در روزهای اخیر با مجموعهای گستردهتر از گزینههای نظامی علیه حکومت ایران روبهرو شده است؛ گزینههایی که فراتر از طرحهایی است که او چند هفته پیش و در بحبوحه اعتراضات سراسری در ایران بررسی میکرد.
به گفته چند مقام آمریکایی، این سناریوها از وارد آوردن آسیب بیشتر به تاسیسات هستهای و موشکی ایران تا تضعیف یا حتی کنار زدن رهبر جمهوری اسلامی را دربر میگیرد.
به گفته فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام)، این رزمایش قرار است از روز یکشنبه ۱۱ بهمن آغاز شود. سنتکام تاکید کرده است که انتظار دارد سپاه پاسداران این تمرین نظامی را «به شکلی ایمن و حرفهای» انجام دهد و از ایجاد خطرهای غیرضروری برای آزادی کشتیرانی و تردد دریایی بینالمللی پرهیز کند.
در بیانیه سنتکام آمده است که تنگه هرمز یک گذرگاه بینالمللی و یکی از مهمترین شریانهای تجارت جهانی به شمار میرود و نقش اساسی در رونق اقتصادی منطقه دارد. بر اساس این بیانیه، بهطور متوسط روزانه حدود ۱۰۰ کشتی تجاری از این آبراه باریک عبور میکنند.
فرماندهی مرکزی آمریکا در عین حال اعلام کرده است که نیروهای ایالات متحده حق ایران را برای فعالیت «حرفهای» در آبها و حریم هوایی بینالمللی به رسمیت میشناسند، اما هشدار داده هرگونه رفتار ناایمن یا غیرحرفهای در نزدیکی نیروهای آمریکایی، شرکای منطقهای یا کشتیهای تجاری میتواند خطر برخورد، تشدید تنش و بیثباتی را افزایش دهد.
سنتکام تصریح کرده است که امنیت نیروها، شناورها و هواگردهای آمریکا در خاورمیانه را تضمین خواهد کرد و اقداماتی را که «ناایمن» تلقی میشوند تحمل نخواهد کرد. از جمله این اقدامات، پرواز بر فراز شناورهای نظامی آمریکا در جریان عملیات پروازی، پروازهای کمارتفاع یا مسلحانه بر فراز تجهیزات نظامی آمریکا در شرایطی که نیتها مشخص نیست، نزدیکشدن قایقهای تندرو با مسیر برخورد به شناورهای نظامی آمریکا و یا نشانهگرفتن سلاحها به سمت نیروهای آمریکایی عنوان شده است.
در پایان این بیانیه، ارتش ایالات متحده تاکید کرده است که آموزشدیدهترین و قدرتمندترین نیروی نظامی جهان را در اختیار دارد و همچنان با بالاترین سطح حرفهایگری و پایبندی به هنجارهای بینالمللی به فعالیت خود ادامه خواهد داد. سنتکام افزوده است که انتظار دارد سپاه پاسداران نیز به همین استانداردها پایبند باشد.
این بیانیه در حالی منتشر شده است که تنش بین ایالات متحده و جمهوری اسلامی در روزهای اخیر بالا گرفته و گمانهزنیها در مورد احتمال حملات نظامی آمریکا علیه اهداف مختلف در ایران همچنان ادامه دارد.
پیش از این یک منبع غربی که در جریان نشستهای هماهنگی میان مقامهای آمریکایی و اسرائیلی قرار دارد، به ایراناینترنشنال گفت که در محافل تصمیمگیری در واشینگتن و اورشلیم، اقدام نظامی علیه ایران «عملا قطعی» تلقی میشود و اختلاف اصلی تنها بر سر زمان آغاز عملیات است.
به گفته این منبع که بهدلیل حساسیت موضوع و نداشتن اجازه نخواست نامش فاش شود، اکنون پرسش اصلی در جلسات این نیست که آیا حمله انجام میشود یا نه، بلکه این است که چه زمانی پنجره مناسب عملیاتی و سیاسی فراهم خواهد شد؛ پنجرهای که ممکن است طی چند روز آینده باز شود یا در بازهای چند هفتهای شکل بگیرد.
رییسجمهوری آمریکا، جمعه ۱۰ بهمن بار دیگر اعلام کرد: «ناوگان عظیمی از نیروهای دریایی آمریکا بهسوی ایران در حال حرکت است و این ناوگان بزرگتر از ناوگانی است که برای ونزوئلا فرستاده شده بود.»
در ادامه تشدید تنشهای منطقهای، یک منبع مطلع در دولت مسعود پزشکیان به ایراناینترنشنال گفت لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، هفته گذشته با مقامهای کشورهای منطقه از جمله عربستان سعودی، قطر و امارات متحده عربی تماس گرفته و هشدار داده است در صورت حمله آمریکا به ایران، تهران سفارتخانههای ایالات متحده در این کشورها را هدف قرار خواهد داد.
پیش از این علی شمخانی، نماینده علی خامنهای در شورای عالی دفاع، اعلام کرده بود هر اقدام «خصمانهای» با پاسخ قاطع مواجه میشود. او تاکید کرده بود که پاسخ متناسب ایران میتواند شامل «هدف قرار دادن عمق اسرائیل» باشد و افزود دامنه رویارویی صرفاً به جغرافیای دریا محدود نخواهد ماند و تهران برای «سناریوهای گسترده و پیشرفتهتر» آمادگی کامل دارد.
در خبری دیگر، یک منبع غربی که در جریان نشستهای هماهنگی میان مقامهای آمریکایی و اسرائیلی قرار دارد، به ایراناینترنشنال گفت که در محافل تصمیمگیری در واشینگتن و اورشلیم، اقدام نظامی علیه ایران «عملا قطعی» تلقی میشود و اختلاف اصلی تنها بر سر زمان آغاز عملیات است.
به گفته این منبع که بهدلیل حساسیت موضوع و نداشتن اجازه نخواست نامش فاش شود، اکنون پرسش اصلی در جلسات این نیست که آیا حمله انجام میشود یا نه، بلکه این است که چه زمانی پنجره مناسب عملیاتی و سیاسی فراهم خواهد شد؛ پنجرهای که ممکن است طی چند روز آینده باز شود یا در بازهای چند هفتهای شکل بگیرد.
در تحولی دیگر، کاظم جلالی، سفیر جمهوری اسلامی در روسیه، از دیدار ولادیمیر پوتین با لاریجانی در کاخ کرملین خبر داد و گفت محور اصلی گفتوگوها «گسترش روابط دوجانبه، بهویژه روابط اقتصادی» و همچنین «مسائل مهم منطقهای و بینالمللی» بوده است. به گزارش کرملین، این دیدار در مسکو انجام شده و جلالی یادآور شد که لاریجانی پیشتر نیز پیام علی خامنهای را به پوتین منتقل کرده بود. پیش از این نیز رییسجمهوری روسیه از انتقال پیام اسرائیل به تهران خبر داده بود.
در داخل ایران، لحن تهدیدآمیز مقامهای حکومتی ادامه دارد. کامران غضنفری، نماینده مجلس، به سایت دیدهبان ایران گفت در صورت هرگونه تعرض آمریکا، «تمام پایگاههای آمریکا در کشورهای اطراف» هدف قرار خواهد گرفت و آمریکاییها «تلفات و خسارات سنگینی» متحمل خواهند شد.
پیش از این در واکنش به قرار گرفتن سپاه پاسداران در فهرست سازمانهای تروریستی اتحادیه اروپا نیز لاریجانی ارتش کشورهای مشارکتکننده در این تصمیم را «تروریستی» خواند و هشدار داد عواقب این اقدام متوجه همان کشورها خواهد بود.
در همین حال، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، جمعه دهم بهمن در نشست خبری مشترک با هاکان فیدان در استانبول اعلام کرد جمهوری اسلامی «همانطور که آماده مذاکرات است، آماده جنگ هم هست» و افزود سطح آمادگی تهران حتی نسبت به پیش از جنگ ۱۲روزه نیز افزایش یافته است.
پنجشنبه ۹ بهمن نیویورکتایمز گزارش داد که رییسجمهوری ایالات متحده، در روزهای اخیر با مجموعهای گستردهتر از گزینههای نظامی علیه حکومت ایران روبهرو شده است؛ گزینههایی که فراتر از طرحهایی است که او چند هفته پیش و در بحبوحه اعتراضات سراسری در ایران بررسی میکرد.
به گفته چند مقام آمریکایی، این سناریوها از وارد آوردن آسیب بیشتر به تاسیسات هستهای و موشکی ایران تا تضعیف یا حتی کنار زدن رهبر جمهوری اسلامی را دربر میگیرد.
