مهدی کروبی، از رهبران جنبش سبز، در بیانیهای با اشاره به کشتار گسترده معترضان در جریان انقلاب ملی ایرانیان، علی خامنهای، دیکتاتور تهران، را مسبب وضعیت کنونی کشور دانست و خواستار برگزاری همهپرسی آزاد برای «برونرفت مسالمتآمیز» از بحران کنونی شد.
در این بیانیه که جمعه ۱۰ بهمن منتشر شد، آمده است: «وضعیت اسفبار امروز ایران نتیجه مستقیم دخالتها و سیاستهای ویرانگر داخلی و بینالمللی آقای خامنهای است که یک نمونه آن اصرار بر پروژه پرهزینه و بیحاصل هستهای و پیامدهای سنگین تحریمها در دو دهه گذشته بر کشور و مردم است.»
کروبی سخنان دیکتاتور تهران درباره «به رسمیت شناختن اعتراض» در کشور را «ادعایی نادرست» خواند و پرسید چرا خامنهای تاکنون «جز به طرفداران خود یا آتشبهاختیارهایش»، مجوز برگزاری تجمعات اعتراضی نداده است؟
او تاکید کرد: «اعتراض حق مردم و حفظ جان و تامین امنیت شهروندان از وظایف نهادهای امنیتی و انتظامی حکومت است.»
شورای سردبیری ایراناینترنشنال پنجم بهمن در بیانیهای اعلام کرد بیش از ۳۶ هزار و ۵۰۰ نفر در جریان سرکوب هدفمند انقلاب ملی ایرانیان به دستور خامنهای کشته شدهاند.
بر اساس اطلاعاتی که ۱۰ بهمن به ایراناینترنشنال رسید، یک مقام دولت مسعود پزشکیان بهتازگی در جلسهای محرمانه اذعان کرد دیکتاتور تهران به نیروهای سرکوب برای کشتار معترضان «اختیار تام و چک سفید» داده بود.
«زبان و قلم از بیان ابعاد این جنایت قاصر است»
کروبی کشتار مردم ایران به دست نیروهای سرکوب را جنایتی خواند که «زبان و قلم از بیان ابعاد آن قاصر است» و باید بر آن «خون گریست».
او افزود: «عمق فاجعه آنقدر عمیق است که هیچ عذر و بهانهای برای توجیه و یا سرپوش گذاشتن بر این کشتار فجیع و بیرحمانه و همچنین بیاحترامی به اجساد قربانیان قابل پذیرش نیست.»
کروبی خواستار آزادی بیقید و شرط معترضان بازداشتشده و همچنین تشکیل «هیاتی مستقل از نهادهای مدنی و افراد مورد وثوق مردم» برای روشن شدن ابعاد جنایات جمهوری اسلامی شد.
۹ بهمن، میرحسین موسوی، دیگر رهبر جنبش سبز، در بیانیهای از حصر، کشتار معترضان را «جنایتی بزرگ علیه ملت» توصیف کرد و از نظامیان خواست سلاح خود را زمین بگذارند.
او همچنین خواستار کنارهگیری حاکمیت از قدرت، برگزاری رفراندوم قانون اساسی و تشکیل جبههای از همه سلایق ملی شد.
مخالفت کروبی با حمله به جمهوری اسلامی
کروبی در ادامه بیانیه خود، به احتمال مداخله نظامی علیه جمهوری اسلامی پرداخت و با آن مخالفت کرد.
او افزود: «ببینید با این ملت چه کردید که بخش قابل توجهی از مردم حتی حاضر نیستند هشدارهای دلسوزانه و مشفقانه صاحبنظران را نسبت به وخیمتر شدن اوضاع کشور در صورت مداخله نظامی خارجی بشنوند.»
کروبی تاکید کرد: «رجوع به مردم و به رسمیت شناختن حق تعیین سرنوشت آنان در یک همهپرسی آزاد» تنها راه برونرفت مسالمتآمیز از بحران کنونی در ایران است.
۹ بهمن، مصطفی تاجزاده، فعال سیاسی، در یادداشتی از زندان اوین، سرکوب اعتراضات سراسری اخیر را از مشروطه تاکنون «بیسابقه» توصیف کرد و با رد روایتهای رسمی، خواستار تشکیل کمیته حقیقتیاب مستقل و ملی برای روشن شدن ابعاد این رخداد شد.
تاجزاده حکومت فقها و روحانیت را مسبب وضعیت کنونی دانست.
در روزهای گذشته، گمانهزنیها درباره حمله احتمالی ایالات متحده به جمهوری اسلامی و گستره و اهداف آن بالا گرفته است.
روزنامه نیویورکتایمز ۱۰ بهمن گزارش داد دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در روزهای اخیر با مجموعهای گستردهتر از گزینههای نظامی علیه جمهوری اسلامی روبهرو شده است.
بر اساس این گزارش، این گزینهها فراتر از طرحهایی هستند که او چند هفته پیش و در بحبوحه انقلاب ملی ایرانیان در دست بررسی داشت.
جمهوری اسلامی در اقدامی تازه صفحه اینستاگرام برند پوشاک «جین وست» را در پی برگزاری جشنی مختلط، از دسترس خارج و یکی از شعبههای آن را در تهران پلمب کرد. چند کافهدار و شهروند به ایراناینترنشنال گفتند حکومت با سیاست پلمب درصدد کنترل شهروندان، اعمال فشار بر آنان و انتقامگیری است.
برخی رسانهها در ایران گزارش دادند فروشگاه جینوست در خیابان فرشته تهران، شنبه ۱۹ مهر و پس از برگزاری جشنی در ۱۸ مهر و انتشار ویدیوهای آن، بهدست نیروی انتظامی پلمب شد.
وبسایت خبری «آسیانیوز ایران» با اشاره به این اقدام نوشت که به نظر میرسد این برخورد، صرفا یک واکنش مقطعی نیست، بلکه بخشی از یک کارزار بزرگتر برای «کنترل بیشتر بر فضای اجتماعی، مقابله با نمایش ثروت و اجرای سختگیرانهتر قوانین» است.
بسیاری از کسبوکارها نگران تاثیر این سیاست تازه بر معیشت، سلامت روان شهروندان و زندگی اجتماعی آنها هستند.
فشار اقتصادی حکومت بر مردم و استفاده از آنها برای سرکوب
در هفتههای اخیر فشار حکومت بر کسبوکارها و شهروندان به دلیل سرپیچی از قانون حجاب اجباری، رقص و سرو مشروبات الکلی افزایش چشمگیری پیدا کرده است. از جمله، در پی انتشار ویدیوهایی از برگزاری جشنی در جزیره کیش با عنوان «قهوهپارتی» در رسانههای اجتماعی، دادستان عمومی و انقلاب کیش، از تشکیل پرونده و بازداشت برگزارکنندگان آن خبر داد.
یکی از زنان کافهداری که تجربه برخورد عوامل انتظامی با چنین جشنهایی را دارد به ایراناینترنشنال گفت شاهد بوده که مقامات در بعضی موارد از افراد بازداشتشده - بدون توجه به موقعیت مالیشان - وثیقه چند میلیاردی دریافت کرده و آنها را از کار کردن منع کردهاند.
او افزود بر اساس مشاهداتش بر این باور است که حساسیت بیشتری روی تجمعات تفریحی با حضور جوانها و نسل زد وجود دارد و نیروهای امنیتی با چنین رویدادهایی خشنتر برخورد میکنند.
مقامهای جمهوری اسلامی همواره چنین جشنهایی را «برخلاف شئونات اسلامی» و «هنجارشکنی» توصیف کرده و به نظر میرسد نگران الگوبرداری کسبوکارها از یکدیگر در این زمینهاند.
در ماههای اخیر ویدیوهایی از صاحبان چندین کافه در دزفول و قم در رسانههای اجتماعی منتشر شده که در آن در سخنانی شبیه به اعتراف اجباری یا به دلیل برگزاری جشن همراه با رقص و موسیقی، از مسئولان عذرخواهی و ابراز ندامت میکنند یا از مشتریان خود میخواهند برای جلوگیری از پلمب شدن، حجاب را رعایت کنند.
کارمند یک کافه در تهران به ایراناینترنشنال گفت مقامهای جمهوری اسلامی تلاش میکنند با فشار بر صاحبان کسبوکارها و تهدید به برخورد و پلمب اماکن، مردم را در برابر هم قرار دهند و از آنها به عنوان وسیلهای برای سرکوب و سانسور خودشان و زنان استفاده کنند.
پلمب به مثابه ابزار فشار سیاسی
از طرف دیگر، شواهد و گزارشهای رسیده حاکی است حکومت از بستن کسبوکارها برای انتقامگیری از مخالفانش هم استفاده میکند.
اطلاعات و گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهند دستکم در دو مورد، کسبوکار شهروندان به دلیل فعالیت سیاسی خود آنها یا نزدیکانشان و با هدف اعمال فشار بر افراد، به دستور نهادهای حکومتی در تهران پلمب شدهاند.
این برخورد در گذشته هم سابقه داشته و به عنوان مثال در آذر ۱۴۰۱ و همزمان با اعتراضات سراسری در خیزش «زن، زندگی، آزادی»، اداره اماکن برای توقف اعتصاب در شهرهای مختلف کردستان و نیز در ایلام و کرمانشاه، مغازه کسبهای را که در اعتصاب شرکت کرده بودند، پلمب کردند.
کارمند یک کافه در مشهد به ایراناینترنشنال گفت حکومت فکر میکند با پلمب و بازداشت، باقی رستورانها و کافهها را «از برگزاری ایونت» بازمیدارد اما تعداد این رخدادها روز به روز بیشتر میشود و در نهایت حتی پلمب هم کارگر نیست و مراسم بسیاری از چشمش در میرود.
او افزود: «غول از چراغ جادو بیرون آمده و دیگر به آن برنمیگردد.»
رسانههای اجتماعی از جمله ایکس و اینستاگرام سرشار از روایت شهروندان از پلمب شدن کسبوکارها و فشار اجتماعی بر زنان برای حجاب اجباریاند.
گروهی از زنان با اشاره به پلمب کافه و رستورانها و جریمههای موجود، بر این باورند تنها زمانی میتوان گفت حجاب اجباری در ایران برچیده شده که زنان بتوانند آزادانه با پوشش دلخواه خود در مدرسه، دانشگاه، محل کار و اماکن دولتی حاضر شوند و مدارک هویتی بدون حجاب اجباری داشته باشند.
برخی دیگر از زنان هم با اشاره به فشار موجود بر آنها در محل کار برای حجاب اجباری، میگویند حجاب آزاد نشده، بلکه حکومت بهدلیل شجاعت زنها در سرپیچی از قانون حجاب اجباری و همچنین ترس از اعتراضات مردم بهخاطر فشارهای اجتماعی و شرایط سخت معیشتی، مستاصل شده است.
در کشوری با فرهنگ طولانی قهوهخانهداری در کنار نبود فضاهای تفریحی کافی و آزادیهای اجتماعی، کافهها جزو معدود مکانهای مورد علاقه جوانها برای جمع شدن و تنفساند.
فشار بر کافهها و رستورانها بر سر حجاب و بگیر و ببند زنان، ممکن است باعث جرقه خوردن دور جدید اعتراضات ضدحکومتی در ایران بشود.