روزنامه گاردین گزارش داد پیامرسان ایرانی «گپ» که از سوی نهادهای حقوق دیجیتال به همکاری با جمهوری اسلامی متهم است، توسط شرکتی اداره میشود که شاخهای رسمی و ثبتشده در بریتانیا دارد.
مهدی انجیدنی، مدیرعامل و بنیانگذار گپ، و هادی، برادر او، در بریتانیا زندگی میکنند و مدیریت این شرکت به نام «تیاس اینفورمیشن» تکنولوژی را برعهده دارند.
«تیاس اینفورمیشن» شاخه بریتانیایی یک مجموعه نرمافزاری ایرانی به نام «شرکت فناوری اطلاعات توسعه سامان» محسوب میشود. این شرکت سازنده پیامرسان «گپ» است؛ برنامهای که به عنوان جایگزین ایرانی تلگرام معرفی شده و از سوی جمهوری اسلامی بهطور گسترده تبلیغ شده است.
بر اساس این گزارش، وزارت کشور بریتانیا تایید کرده است که پیشنویس قانونی برای تروریستی اعلام کردن نهادهای دولتی متخاصم، از جمله سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، در دست تهیه است؛ هرچند این لایحه بهرغم نقش سپاه در سرکوب مرگبار اعتراضات اخیر در ایران، بهصورت فوری و خارج از روال عادی پارلمان بررسی نخواهد شد.
این تحولات پس از آن رخ میدهد که اتحادیه اروپا روز پنجشنبه سپاه پاسداران را در کنار گروههایی مانند القاعده، حماس و داعش در فهرست سازمانهای تروریستی قرار داد؛ اقدامی که با واکنش تند تهران همراه شد و وزیر امور خارجه حکومت ایران آن را «نمایشی» و «اشتباهی راهبردی» خواند.
به نوشته تایمز، سپاه پاسداران بهعنوان نیرویی شبیه «گارد پراتوری» عمل میکند که وفاداری مستقیم خود را به رهبر جمهوری اسلامی اعلام کرده و جدا از ارتش رسمی کشور فعالیت دارد. این نهاد طی سالهای اخیر نفوذ و قدرت اقتصادی گستردهای به دست آورده و بخشهای بزرگی از اقتصاد ایران را در اختیار گرفته است.
منابع دولتی به تایمز گفتهاند لایحه مورد نظر هنوز نهایی نشده، اما احتمالاً در سال جاری میلادی به پارلمان ارائه خواهد شد. وزارت کشور بریتانیا از ماه مه گذشته، همزمان با پذیرش توصیههای جاناتان هال، مشاور مستقل دولت در امور قانونگذاری ضدتروریسم، کار روی این قانون را آغاز کرده است؛ قانونی که به گفته مقامهای پیشین، امکان «اقداماتی بسیار قویتر علیه سازمانهای مورد حمایت دولتها مانند سپاه پاسداران» را فراهم میکند.
بر اساس این گزارش، حزب کارگر در دوران اپوزیسیون وعده ممنوعکردن سپاه پاسداران را داده بود، اما پس از دریافت مشاوره حقوقی، از استفاده از قوانین فعلی ضدتروریسم برای این کار صرفنظر کرد؛ زیرا این قوانین برای هدف قرار دادن نهادهایی که بازوی رسمی یک دولت محسوب میشوند، مناسب تشخیص داده نشدند. منتقدان نیز هشدار داده بودند که قوانین موجود میتواند به جرمانگاری کلی ارتباط با دولت ایران منجر شود.
قانون جدید، به نوشته تایمز، امکان اقداماتی هدفمندتر را فراهم خواهد کرد؛ از جمله اعطای اختیار به پلیس برای ضبط گذرنامه افراد مظنون به فعالیت برای سپاه پاسداران و انجام بازرسی و توقف بدون نیاز به ظن قبلی در «موقعیتها یا مناطق پرخطر»، مانند اطراف اماکن مرتبط با اهداف تهدید دولتی.
در عین حال، گزارش میافزاید که به دلیل پیچیدگیهای حقوقی و دیپلماتیکِ تروریستی اعلام کردن نهادهای دولتی، تدوین این قانون زمانبر بوده است. لرد بلانکت، وزیر کشور پیشین بریتانیا، خواستار تسریع این روند شده و گفته است این اقدام «مدتهاست که به تاخیر افتاده» است.
در صحنه سیاسی، پریتی پاتل، وزیر خارجه سایه، نیز از ممنوعیت فوری سپاه پاسداران حمایت کرده و سرکوب در ایران را «توهینی به بشریت» خوانده است. او از دولت خواسته با قاطعیت در کنار مردم ایران بایستد.
به نوشته تایمز، در داخل دولت بریتانیا همچنان اختلافنظرهایی درباره نحوه برخورد با سپاه پاسداران وجود دارد. گزارش میگوید برخی نهادها، از جمله سرویس اطلاعات خارجی بریتانیا (امآیسیکس) و وزارت خارجه، نگراناند که تروریستی اعلام کردن سپاه به قطع کانالهای دیپلماتیک حیاتی و اخراج دیپلماتهای بریتانیایی از تهران منجر شود. تاکنون لندن ترجیح داده با تحریمهای هدفمند، بیش از ۵۵۰ فرد و نهاد ایرانی — از جمله سپاه پاسداران — را تحت فشار قرار دهد.
در پایان، تایمز به فرود یک هواپیمای ویژه نیروی هوایی آمریکا موسوم به «ردیاب هستهای» در پایگاه «راف میلدنهال» در سافولک بریتانیا اشاره میکند؛ رخدادی که همزمان با افزایش تنشها با ایران اتفاق افتاده است. با این حال، به گفته منابع دفاعی، حضور این هواپیما لزوماً نشانه اقدام نظامی فوری نیست.
